ونەر • 16 مامىر, 2024

بي الەمىنىڭ «اقكەربەزى»

173 رەت
كورسەتىلدى
6 مين
وقۋ ءۇشىن

بي – ادام ەركىندىگىنىڭ كورىنىسى. كىسى بالاسى بيگە بار ىقىلاسىمەن بەرىلگەندە عانا ءوزىن تولىققاندى ەركىن ءارى تاۋەلسىز سەزىنەدى ەكەن. مۇنى جاھاندىق دەڭگەي­دەگى عا­لىمدار ايتادى. تاعدىرىن بي ونەرىنە بايلاعان شارا جيەنقۇ­لوۆانىڭ ىزەت­تى سىڭلىلەرى از ەمەس. قازاق ارۋلارى قازىرگى كەزدە ۇلى ونەردى كاسىبي تۇردە مەڭ­گەرىپ, حالىقارالىق بايقاۋلاردا جاسىنداي جارقىراپ ءجۇر. ولاردىڭ باعىن­دىرعان بيىگىنەن الماعان اسۋى كوپ. ايتسە دە العا قويعان ارمان-مۇراتى ايقىن.

بي الەمىنىڭ «اقكەربەزى»

راسىندا بي الەمىنىڭ اقكەربەزى اتانعان «اقكەربەز» بي ءانسامبلى­نىڭ قۇرىلعانىنا دا ءبىر مۇشەل تولىپتى. كەنەن ازىرباەۆ اتىنداعى وبلىس­تىق فيلارمونياعا قاراستى انسامبل قۇرامىنداعى ءبيشى جىگىتتەر مەن بويجەتكەندەر ونەرىمەن ەلدىڭ قوشەمەتىنە بولەنىپ ءجۇر. مادەنيەت سالاسىنىڭ ۇزدىگى ايجان قونارباەۆادان ءتالىم الاتىن بيشىلەر حالىقارالىق ساحنالاردا دا تاجىريبە جيناعان. بي ءانسامبلى از عانا ۋاقىت ىشىندە ءبىراز بيىكتى باعىندىرىپ تا ۇلگەردى.

ۆا

«اقكەربەزدىڭ» ارۋلارى مەن جىگىتتەرى سان ءتۇرلى ءبيدى بيلەگەندە ولاردىڭ ءوز ىسىنە اسقان كاسىبيلىكپەن قارايتىنىنا كوزىڭ جەتىپ, ريزا بولاسىڭ. انسامبل رەپەر­تۋارىنداعى «ەركە سىلقىم», «شات­تىق», «جاستار ءبيى», «جايلاۋدا», «گاككۋ» سەكىلدى وزگە دە بيلەرگە قاراپ, قازاق ونەرىنىڭ جاڭا بيىككە كوتەرىلە تۇسكەنىن سەزىنەسىڭ.

وركەنيەت كوشىنە ىلەسكەن الەمنىڭ بىرقاتار ەلىندە بولعان «اقكەربەزدىڭ» ارۋلارى مەن جىگىتتەرى تالاي جۇرتتىڭ ونەرسۇيەر قاۋىمىن تامساندىردى. قازىر عىلىم دامىعان ۋاقىت قوي. دەرەككە جۇگىنسەك, جەر-جاھاننىڭ بي انسامبلدەرى كيىمنەن بولەك, اياقكيىم تاڭداۋعا دا اسا زور تالعاممەن قارايدى. ءسان ۇلگىسىمەن قاتار قانداي ساحنادا ونەر كورسەتەتىنىنە بايلانىستى تاڭداۋ جاسالادى ەكەن. ءبىزدىڭ ەل دە وسى جولعا تۇسە باستاعانى انىق.

«ۇجىم ءار جىلدارى الەمنىڭ بىرقاتار ەلىندە بولدى. ماسەلەن, ءۇندىستان ەلىنىڭ بىرقاتار قالاسىندا كونتسەرت وتكىزدى. ودان بولەك ءباا-ءنىڭ ابۋ-دابي قالاسىندا وتكەن حالىقارالىق شەيح زايد اتىنداعى مادەني فەستيۆالعا قاتىسىپ, جۇلدەگەرلەر قاتارىنان كورىندى.

سونداي-اق شارا جيەنقۇلوۆا  اتىنداعى بەسىنشى رەسپۋبليكالىق بي كونكۋرسىندا انسامبل ارۋلارى جەڭىمپاز اتاندى. ءبيشى گۇلنۇر قاسىمبەك «akademy kazakhstan» حالىقارالىق بي جوبا­سىنىڭ لاۋرەاتى اتاندى», دەيدى كەنەن ازىرباەۆ اتىنداعى وبلىستىق فيلارمونيا ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى جاندوس وماروۆ بي ۇجىمى جەتكەن جەتىستىكتەر تۋرالى ءسوز قوزعاپ.

بي ونەرىنىڭ بيىگىنە ۇمتىلعان انسامبل مۇشەلەرى وزبەكستان ەلىندە وتكەن «لازگي» فەستيۆالىندە ەل نامىسىن ابىرويمەن قورعادى. وسى ءبىر فەستيۆالعا بارعاندار جامبىلدىق بيشىلەردىڭ ونەرى تۋرالى تامسانا ايتىپ جاتقانى دا جادىمىزدا ساقتالىپ قالدى.

تاجىريبەلى ۇجىمدار توپقا تۇسكەن حالىقارالىق دودادا «ارمان دالا», «ەركە سىلقىم» سەكىلدى بيلەردى كورەرمەن نازارىنا ۇسىنعان «اقكەربەزدىكتەردىڭ» ونەرىن كاسىبي ماماندار جوعارى باعالادى. ناتيجەسىندە, جامبىلدىق بيشىلەر ءبىرىن­شى ورىن بيىگىنەن كورىنىپ, 5 مىڭ دوللار سىياقىنى يەلەندى.

جەكەلەي وتكەن بايقاۋلاردا دا «اقكەر­بەزدىڭ» ارۋلارى تالاي بيىكتى باعىندىرعانى انىق. ماسەلەن, ەلوردا تورىندە وتكەن حالىقارالىق حورەوگرافيالىق دودادا انسامبل مۇشەسى ايگۇل نۇرىموۆا قازاقتىڭ «ەر­كە سىلقىم», ۇيعىردىڭ «چينتاقسا» ءبيىن جەكە ورىنداپ, ءبىرىنشى ورىندى يەلەنگەن بولاتىن.

از عانا ۋاقىت بۇرىن جامبىلدىق ونەر­پازدار كورەي ەلىنە ارنايى ساپارمەن بارىپ, قازاق حالقىنىڭ ءتول ونەرىن ناسيحاتتاپ قايتتى. وسىندايدا ءبىر ەمەس ەكى بىردەي ۇجىمعا جەتەكشىلىك ەتەتىن بالەتمەيستەرگە وڭاي سوقپايتىنىن انىق تۇسىنەسىڭ. ماسەلەن, «اقكەربەزبەن» بىرگە الەمنىڭ ءبىراز ەلىن ارالاعان ايجان قونارباەۆا بۇل جولى «ايشا ءبيبى» ەتنوگرافيالىق-فولكلورلىق بي ۇجىمىن باستاپ بارىپ, كورەي تۇبەگىنىڭ حالقىن ۇلتتىق بيلەرمەن تامساندىردى.

راسىندا دا, ءانسامبلدىڭ وزگە ەل ساحناسىندا ءساتتى ونەر كورسەتۋى بالەتمەيستەردىڭ ەڭبەگىنە بايلانىستى ەكەنى داۋسىز. ويتكەنى ولاردى كاسىبي مامان دايارلاماسا, ۇلكەن جەتىستىككە جەتۋى قيىن. وسى ورايدا بي ۇجىمدارىن بار ىنتا-شىنتاسىمەن دا­يىنداپ جۇرگەن ايجان قونارباەۆانىڭ ەڭبەگى ەرەن ەكەنىن ايتا كەتكەن ءجون.

«مۇنداعى كونتسەرتكە ءبىر ايدان استام ۋاقىت بەدەرىندە ۇزدىكسىز دايىندىق جۇمىسىن جۇرگىزدىك. كورەي حالقىنىڭ اندەرىن ارنايىلاپ جازدىردىق. شىنىن ايتۋ كەرەك, بالەتمەيستەر ءۇشىن مۋزىكا تاڭداۋ وتە ءبىر ماشاقاتى كوپ جۇمىس. ۇزدىكسىز ىزدەنىستىڭ ارقاسىندا ءۇمىتتىڭ ۇدەسىنەن شىققان سەكىلدىمىز. كورەي حالقىنىڭ ءبيىن قويعانىمىزدا جەرگىلىكتى جۇرت ريزا بولىستى», دەيدى ا. قونارباەۆا.

قازاقستاننىڭ باس كونسۋلدىعى مەن «پۋسان جاھاندىق قالا» قورىنىڭ قول­داۋىمەن وتكەن كونتسەرت جەرگىلىكتى حالىق­تىڭ كوڭىلىنەن شىققانى داۋسىز. قازاق اندەرى مەن بي ونەرىن تاماشالاعان ولار ءبىزدىڭ ونەرپازدارعا العىسىن جاۋدىردى.

«ەكى ەل اراسىنداعى مادەني بايلانىس­تىڭ ارتا تۇسكەنى راسىندا دا كوڭىل قۋان­تادى. قازاق ونەرپازدارىنىڭ كورەي اندەرىن بىلەتىندىگى كوڭىلىمىزگە قوندى, مەرەيىمىزدى اسىردى. ادەمى كەشتە «ايشا ءبيبى» ەتنوگرافيالىق-فولكلورلىق بي ءانسامبلىنىڭ كورسەتكەن ونەرىنە كوپشىلىك ءتانتى بولعانىن بايقادىق. بۇل – كاسىبي جۇمىسقا بەرىلگەن باعا», دەگەن قور وكىلى سون حي سىننىڭ سوزىنەن دە كوپ دۇنيەنى اڭعارۋعا بولاتىن سەكىلدى.

قالاي دەسەك تە 12 جىل بۇرىن قۇرىلعان بي ۇجىمىنىڭ باعىندىرعان بەلەسى از ەمەس. الايدا انسامبل مۇشەلەرى العان اسۋعا قاراعاندا, قول جەتكىزەتىن بيىك كوپ دەپ ەسەپتەيدى. مۇنىڭ ءوزى انسامبل قۇرامىنداعى ارۋلار مەن جىگىتتەردىڭ بي ونەرىنە عۇمىرىن ارناعانىن بايقاتا تۇسەتىن سەكىلدى.

 

جامبىل وبلىسى 

سوڭعى جاڭالىقتار