قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كونستيتۋتسيالىق زاڭى

قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كەيبىر كونستيتۋتسيالىق زاڭدارىنا قازاقستان رەسپۋبليكاسى تۇڭعىش پرەزيدەنتىنىڭ – ەلباسىنىڭ قىزمەتىن قامتاماسىز ەتۋ سالاسىندا زاڭنامانى جەتىلدىرۋ ماسەلەلەرى بويىنشا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى 1-باپ. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مىنا كونستيتۋتسيالىق زاڭدارىنا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزىلسىن: 1. “قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى سايلاۋ تۋرالى” 1995 جىلعى 28 قىركۇي­ەكتەگى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كونستيتۋتسيالىق زاڭىنا (قازاقستان رەسپۋبليكاسى جوعارعى كەڭەسىنىڭ جارشىسى, 1995 ج., № 17-18, 114-قۇجات; قازاقستان رەسپۋبليكاسى پارلامەن­تىنىڭ جارشىسى, 1997 ج., № 12, 192-قۇجات; 1998 ج., № 7-8, 71-قۇجات; № 22, 290-قۇجات; 1999 ج., № 10, 340-قۇجات; № 15, 593-قۇجات; 2004 ج., № 7, 45-قۇجات; 2005 ج., № 7-8, 17-قۇجات; 2006 ج., № 23, 138-قۇجات; 2007 ج., № 12, 85-قۇجات; 2009 ج., № 2-3, 5-قۇجات): 53-باپتىڭ 3-تارماعىنىڭ ەكىنشى بولىگى “قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتىنە” دەگەن سوزدەردەن كەيىن “– ەلباسىنا” دەگەن سوزبەن تولىقتىرىلسىن. 2. “قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزي­دەنتى تۋرالى” 1995 جىلعى 26 جەلتوقسانداعى قازاقستان رەسپۋبلي­كاسىنىڭ كونستيتۋتسيالىق زاڭىنا (قازاقستان رەسپۋبليكاسى جوعارعى كەڭەسىنىڭ جارشىسى, 1995 ج., № 24, 172-قۇجات; قازاقستان رەسپۋبليكاسى پارلا­مەن­تىنىڭ جارشىسى, 1999 ج., № 10, 343-قۇجات; 2006 ج., № 23, 137-قۇجات; 2007 ج., № 12, 82-قۇجات): 4-باپتىڭ 4-تارماعىنىڭ ەكىنشى سويلەمى “قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتىنە” دەگەن سوزدەردەن كەيىن “– ەلباسىنا” دەگەن سوزبەن تولىقتىرىلسىن. 3. “قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى تۋرالى” 2000 جىلعى 20 شىلدەدەگى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كونستيتۋتسيالىق زاڭىنا (قازاقستان رەسپۋبليكاسى پارلامەن­تىنىڭ جارشىسى, 2000 ج., № 10, 232-قۇجات): 1) تاقىرىپ “پرەزيدەنتى” دەگەن سوزدەن كەيىن “– ەلباسى” دەگەن سوزبەن تولىقتى­رىلسىن; 2) كىرىسپەدەگى “قالاۋشىلاردىڭ ءبىرى, قا­زاقستان حالقىنىڭ بىرلىگىن, كونس­تيتۋتسيانى, ادامنىڭ جانە ازاماتتىڭ قۇقىقتارى مەن بوستاندىقتارىن قورعاۋ­دى قامتاماسىز ەتكەن قازاقستان حال­قىنىڭ كوشباسشىسى رەتىندە رەسپۋب­ليكا” دەگەن سوزدەر “قالاۋشى, قا­زاقستان حالقىنىڭ بىرلىگىن, كونستيتۋتسيانى, ادامنىڭ جانە ازاماتتىڭ قۇقىقتارى مەن بوس­تاندىقتارىن قورعاۋدى قامتاماسىز ەتكەن ەلباسى رەتىندە قازاقستان رەس­پۋبليكاسى” دەگەن سوزدەرمەن اۋىستىرىلسىن; 3) بۇدان ءارى بۇكىل ءماتىن بويىنشا “قا­زاقستان رەسپۋبليكاسى تۇڭعىش پرە­زيدەن­تىنىڭ”, “قازاقستان رەسپۋبليكا­سى­نىڭ تۇڭ­عىش پرەزيدەنتىنە”, “قازاقستان رەسپۋب­ليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى”, “قازاقستان رەسپۋبليكاسى تۇڭعىش پرە­زيدەنتى”, “قا­زاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزي­دەنتىن”, “قازاقستان رەس­پۋبليكاسىنىڭ تۇڭ­عىش پرەزي­دەنتىمەن”, “قازاقستان رەس­پۋب­ليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتىنىڭ” دە­گەن سوزدەردەن كەيىن تيىسىنشە “– ەلبا­سىنىڭ”, “– ەلبا­سىنا”, “– ەلباسى”, “– ەلباسى”, “– ەل­­باسىن”, “– ەلباسىمەن”, “– ەل­باسى­نىڭ” دەگەن سوزدەرمەن تولىقتىرىلسىن; 4) 1-باپ مىناداي رەداكتسيادا جا­زىلسىن: “1-باپ. قازاقستان رەسپۋبليكاسى تۇڭعىش پرەزيدەنتىنىڭ – ەلباسىنىڭ مارتەبەسى جانە وكىلەتتىگى وسى كونستيتۋتسيالىق زاڭدا قازاق­ستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ قا­زاقستان رەس­پۋبليكاسىنىڭ كونستيتۋتسيا­سىندا, “قازاق­ستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى تۋرالى” كونستيتۋتسيالىق زاڭدا جانە رەسپۋبليكانىڭ باسقا زاڭدارىندا كوزدەلگەن وكىلەتتىكتەرىمەن قاتار قازاقستان رەسپۋبليكاسى تۇڭعىش پرە­زيدەنتىنىڭ – ەلباسىنىڭ ساياسي-قۇقىقتىق مارتەبەسى, ءوزى قازاقستان رەس­پۋبليكاسى پرە­زيدەنتىنىڭ وكىلەتتىكتەرىن توقتاتقاننان كەيىنگى دە قازاقستان رەس­پۋبليكاسى تۇڭعىش پرەزيدەنتىنىڭ – ەلباسىنىڭ ايرىقشا قۇزىرەتتەرى مەن كەپىلدىكتەرى ايقىندالادى. قازاقستان مەملەكەتتىلىگىن قۇرۋدىڭ باس­تاۋىندا تۇرعان جانە دەموكراتيالىق, زاي­ىرلى, قۇقىقتىق جانە الەۋمەتتىك مەملەكەت رەتىندە ەگەمەن قازاقستاندى دامىتۋعا اسا زور ۇلەس قوسقان قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى ەلباسى بولىپ تابىلادى. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتىنە – ەلباسىنا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى بولىپ سايلانۋ قۇقىعىنا شەكتەۋ قولدانىل­مايدى. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتىنە – ەلباسىنا ونىڭ تاريحي ميسسياسىنا بايلانىستى ءومىر بويى: 1) قازاقستان حالقىنا, مەملەكەتتىك ورگاندار مەن لاۋازىمدى ادامدارعا مەم­لە­كەتتىك قۇرىلىستىڭ, ەلدىڭ ىشكى جانە سىرتقى ساياساتى مەن قاۋىپسىزدىگىنىڭ اسا ماڭىزدى ماسەلەلەرى بويىنشا ءتيىستى مەملەكەتتىك ورگاندار مەن لاۋازىمدى ادامدار مىندەتتى تۇردە قاراۋعا جاتاتىن باستامالار جاساۋ; 2) قازاقستان رەسپۋبليكاسى پارلا­مەنتى مەن ونىڭ پالاتالارىنىڭ الدىن­دا, رەس­پۋبليكا ۇكىمەتىنىڭ وتىرىستا­رىندا ەل ءۇشىن ماڭىزدى ماسەلەلەردى تالقىلاۋ كەزىندە ءسوز سويلەۋ; قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىن باسقارۋ; قازاقستان رەسپۋبليكاسى كونستي­تۋتسيالىق كەڭە­سىنىڭ, قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنىڭ قۇرامىنا كىرۋ قۇقىعى تيەسىلى. مەملەكەتتىڭ ىشكى جانە سىرتقى سايا­سا­تىنىڭ نەگىزگى باعىتتارى بويىنشا ازىرلە­نەتىن باستامالار قازاقستان رەس­پۋبليكا­سىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتىمەن – ەلباسىمەن كەلىسىلەدى. قازاقستان رەسپۋبليكاسى تۇڭعىش پرە­زيدەنتىنىڭ – ەلباسىنىڭ زاڭدى قىزمەتىنە كەدەرگى جاساۋعا, قازاقستان رەس­پۋبليكاسى تۇڭعىش پرەزيدەنتىن – ەلباسىن كوپشىلىك الدىندا قورلاۋعا نە­مەسە ونىڭ ابىرويى مەن قادىر-قاسيەتىنە وزگەدەي قول سۇعۋعا, سونداي-اق قازاقستان رەسپۋبليكاسى تۇڭعىش پرە­زيدەنتىنىڭ – ەلباسىنىڭ بەينەسىن بۇلدىرۋگە جول بەرىلمەيدى جانە ونداي ارەكەتتەر زاڭمەن قۋدالانادى.”; 5) 2-باپتىڭ 1) تارماقشاسى “پرە­زيدەنتى” دەگەن سوزدەن كەيىن “– ەلباسى” دەگەن سوزبەن تولىقتىرىلسىن; 6) 3-باپ مىناداي رەداكتسيادا جازىلسىن: “3-باپ. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتىنە – ەلباسىنا ەشكىمنىڭ تيىسپەۋشىلىگى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتىنە – ەلباسىنا ەشكىمنىڭ ءتيى­سۋىنە بولمايدى. ول ءوزى قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ وكىلەتتىگىن ورىنداۋ كەزەڭىندە جاساعان, سونداي-اق ولار توقتاتىلعاننان كەيىن – قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭ­عىش پرەزيدەنتى – ەلباسى دەگەن ءوز مارتە­بە­سىن جۇزەگە اسىرۋعا بايلانىستى ءىس-ارەكەت­تەرى ءۇشىن جاۋاپتىلىققا تارتىلمايدى. ونى ۇستاۋعا, قاماۋعا الۋعا, تىنتۋگە, ودان جاۋاپ الۋعا نە ونىڭ جەكە باسىن تەكسەرۋگە بولمايدى. تيىسپەۋشىلىك قازاقستان رەسپۋبلي­كا­سىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتىنە – ەلبا­سىنا جانە ونىمەن بىرگە تۇراتىن وتباسى مۇشە­لەرىنە جەكە مەنشىك قۇقىعىمەن تيەسىلى بار­لىق م ۇلىككە, سونداي-اق ولار پايدالاناتىن تۇرعىن جانە قىزمەت ءۇي-جايلارىنا; قىز­مەتتىك كولىگىنە; بايلانىس قۇرالدارىنا; حات-حابارلارىنا; ولارعا تيەسىلى قۇجاتتارعا قولدانىلادى. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتىنە – ەلباسىنا جانە ونىمەن بىرگە تۇراتىن وتباسى مۇشەلەرىنە جەكە مەنشىك قۇقىعىمەن تيەسىلى م ۇلىككە قانداي دا ءبىر شەكتەۋ قويىلمايدى. قازاقستان رەسپۋبليكاسى تۇڭعىش پرە­زيدەنتىنىڭ – ەلباسىنىڭ جانە ونى­مەن بىرگە تۇراتىن وتباسى مۇشەلەرىنىڭ بانكتىك شوتتارىنىڭ بانكتىك قۇپيالىعى مەن ولارعا قول سۇعىلماۋىنا كەپىلدىك بەرىلەدى.”; 7) 4-باپتىڭ ءبىرىنشى بولىگىندەگى “كەڭسەسى قۇرىلادى” دەگەن سوزدەر “– ەلباسىنىڭ كەڭسەسى قۇرىلادى, كەڭسە ءوز مىندەتتەرىن ورىنداۋ ءۇشىن سونىڭ الدىندا عانا جاۋاپتى بولادى” دەگەن سوزدەرمەن اۋىستىرىلسىن; 8) 9-باپ مىناداي رەداكتسيادا جازىلسىن: “9-باپ. قور, مۇراجايلار, بيۋستەر, جەكە مۇراعات جانە جەكە كىتاپحانا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرە­زيدەنتى – ەلباسى قازاقستان رەسپۋبلي­كاسى پرەزيدەنتىنىڭ وكىلەتتىگىن ورىنداعان كەزەڭدە قازاقستان رەسپۋبلي­كاسى تۇڭعىش پرەزيدەنتىنىڭ – ەل­باسىنىڭ قورىن, جەكە كىتاپحاناسى مەن جەكە مۇراعاتىن قۇرادى جانە قالىپ­تاستىرادى. قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەن­تىنىڭ وكىلەتتىگىن توقتاتقاننان كەيىن جەكە كىتاپ­حانا مەن جەكە مۇراعات قازاقستان رەسپۋب­ليكاسى تۇڭعىش پرەزيدەنتىنىڭ – ەلبا­سىنىڭ مەنشىگىنە وتەدى. قازاقستان رەسپۋبليكاسى تۇڭعىش پرە­زيدەنتىنىڭ – ەلباسىنىڭ تۋعان جە­رىندە جانە قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ استانا­سىندا قازاقستان رەسپۋبليكاسى تۇڭعىش پرەزيدەنتىنىڭ – ەلباسىنىڭ مۇراجايلارى قۇرىلادى جانە ونىڭ بيۋستەرى ورناتىلادى.”; 9) 10-باپتاعى “كونستيتۋتسيالىق وكىلەت­تىگىن” دەگەن سوزدەر “قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ وكىلەتتىگىن” دەگەن سوزدەرمەن اۋىستىرىلسىن; 10) 12-باپ مىناداي رەداكتسيادا جا­زىلسىن: “12-باپ. قازاقستان رەسپۋبليكاسى تۇڭعىش پرەزيدەنتىنىڭ – ەلباسىنىڭ قىزمەتىن قامتاماسىز ەتۋدىڭ قارجى­لاندىرۋ كوزدەرى جانە وزگە دە ماسەلەلەرى وسى كونستيتۋتسيالىق زاڭدا كوز­دەل­گەن شىعىستاردى, ونىڭ ىشىندە قازاقستان رەس­پۋب­ليكاسى تۇڭعىش پرەزيدەنتىنىڭ – ەلبا­سىنىڭ قورىن تولىقتىرۋ مەن ۇستاۋعا جانە ونىڭ ءۇي-جايلارىن كۇزە­تۋگە, جەكە كىتاپ­حاناسى مەن جەكە مۇرا­عاتىن ساقتاۋعا كوز­دەلگەن شىعىستاردى قارجىلاندىرۋ رەس­پۋبليكالىق بيۋدجەت قاراجاتى ەسەبىنەن جۇزەگە اسىرىلادى. قازاقستان رەسپۋبلي­كاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتىنە – ەلباسىنا جانە ونىمەن بىرگە تۇراتىن وتباسى مۇشە­لەرىنە تۇرعىن ءۇي, مەديتسينالىق, ساناتوري-كۋرورتتىق, كولىكتىك جانە وزگە دە قىزمەت كورسەتۋدى ۋاكىلەتتى مەملەكەتتىك ورگاندار قامتا­ماسىز ەتەدى.”. 2-باپ. وسى كونستيتۋتسيالىق زاڭ العاشقى رەسمي جاريالانعان كۇنىنەن باستاپ قول­دانىسقا ەنگىزىلەدى. وسى كونستيتۋتسيالىق زاڭ پارلامەنت سەناتىنىڭ توراعاسى ق.ك.توقاەۆتىڭ, پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ توراعاسى و.ب.مۇحامەدجانوۆتىڭ, پرەمەر-مينيستر ك.ق.ءماسىموۆتىڭ قولدارى قويىلىپ تياناقتالعاندىقتان, ول وسى كونستيتۋتسيالىق زاڭنىڭ قۇقىقتىق ادەپتىلىگىن جانە ونىڭ زاڭدىلىعىنا اتالعان لاۋازىمدى تۇلعالاردىڭ زاڭدىق جاۋاپكەرشىلىگىن ايعاقتايدى. استانا, اقوردا, 2010 جىلعى ماۋسىمنىڭ 14-ءى. № 289-ءىV قرز