كينو • 22 اقپان, 2024

كۇلكىدەن كلاسسيكا جاساعان

210 رەت
كورسەتىلدى
5 مين
وقۋ ءۇشىن

ونىڭ كوركىنەن بۇرىن كوزى ويناپ تۇرادى. ال كۇلكىسى شە؟ كۇنى بۇگىنگە دەيىن اميناعا اجار بەرگەن كۇلكىنىڭ قۇپياسى اشىلعان جوق. سەبەبى وندا سيقىر بار. سەنبەسەڭىز, شاكەن ايمانوۆتىڭ ايگىلى «تاقيالى پەرىشتەسىنە» تاعى ءبىر مارتە دەن قويىپ كورىڭىزشى. سونداعى تانا اجەيدىڭ بەينەسىن تامسانباي تاماشالاۋ مۇمكىن ەمەس. ال كۇلكىسى – كلاسسيكا!

كۇلكىدەن كلاسسيكا جاساعان

ءيا, 1968 جىلى ەكرانعا شىق­­قان شاكەن ايمانوۆتىڭ «تاقيا­لى­ پەرىشتە» ءفيلمى كوپتىڭ كوز­ايىمىنا اينالدى. ارادا جارتى عاسىردان ارتىق ۋاقىت وتسە دە, تۋىندىنىڭ كورەرمەنى كوبەيمەسە, تيتتەي ازايعان ەمەس. ءتىپتى قاي­تالاپ كورەتىن كورۋشىسىنىڭ ءوزىن العاش تاماشالاپ وتىرعانداي تاڭ­عاجايىپ اسەرگە بولەپ, ەكران الدىنان تاپجىلتپايتىن كومە­ديا­نىڭ بار قۇپياسى ونىڭ شىنا­يى­لىعىندا جاتسا كەرەك.

ءبىرى بىلسە, ءبىرى بىلمەس, تانا اپا – كسرو حالىق ءارتىسى ءامينا ومىرزاقوۆا ءۇشىن ارنايى جازىلعان ءرولدىڭ ءبىرى. ونى شاكەن ايمانوۆتىڭ: ء«اميناجان, مەن ادەيىلەپ تۇرىپ ساعان ستسەناري جازدىم. بۇل – كومەديالىق تۋىن­دى. باستى رولدە سەن وينايسىڭ. وسى كۇلكىڭنەن ايىرىلما!» دەپ جازعان حاتى دا راستايدى.

شىنىمەن دە, فيلمدەگى ءامينا­نىڭ كۇلكىسى – كينونىڭ كوركىن اشقان ۇتقىر كادرلاردىڭ ءبىرى. سول عاجايىپ كۇلكىسىمەن, سول شىنايى بەينەسىمەن كوپ ەسىندە ماڭگىلىك جاتتالعان اكتريسا ەكرانداعى كۇللى انالاردىڭ ەتالونىنا اينالعانداي.

ءبىر قىزىعى, ايتۋلى فيلم ەشقانداي دايىندىقسىز ءتۇسىرىلدى. كوپ ىشىنەن تالاسسىز تاڭدالعان ­اكتريسا شاكەن ايمانوۆقا جال­عىز-اق ءوتىنىش ايتادى. ول ستسەنا­ري­دىڭ قازاقشا ءماتىنى ەدى. بىراق پا­يىم-پاراساتى ەرەكشە رەجيسسەر: «ەشتەڭە ەتپەس, بۇعان دەيىن دە ورىسشا فيلمدەردە وينادىڭ عوي. وسى جولى دا وينايسىڭ», دەپ كەسىپ ايتقانىمەن, اميناعا: «باستى ءرولدى قالاي سوم­داعىڭ كەلەدى, سولاي وينا!» دەپ تولىقتاي ەركىندىك بەرەدى. وسىلايشا, ومىرزاقوۆا فيلمدەگى تانا اپانىڭ بەينەسىن ءوزى جانىنان شىعارىپ ويناپ, كەيىپكەرىنە ولمەس ءومىر سىيلادى. ال كۇلكىسى كلاسسيكاعا اينالدى.

دەسە دە ساحنا مەن ەكراندا­ كەمەلدىگى كەلىسكەن كەرەمەت بەي­نەلەردى كەيىپتەپ, ەسىمى اڭىز­عا­ اينال­عان اكتريسانىڭ ءا دەگەن­نەن ونەر الەمىندەگى جولى اشىق بولدى دەسەك, قاتەلەسەمىز. تەڭ­دەس­سىز تانا بەينەسىنە دەيىن ونەر­دىڭ تالاي كەدىر-بۇدىرىن كو­رىپ, ساياساتتىڭ سالقىنىن سەز­دى. لەنينگراد مەملەكەتتىك تەاتر ينس­­تيتۋتىن ويداعىداي ءتامام­داپ, تاباقتاي ديپلومى­مەن الىپ-ۇشىپ الماتىعا كەلگەن كەزدە ونى حالىق جاۋى اتانىپ, جازىقسىز جازالانعان اعا­سى ءۇشىن ەشكىم جۇمىسقا قابىل­دا­مادى. ال جانى ونەردەن الىس كەتە الماعان اكتريسا امالسىز كينوستۋديانىڭ مونتاج بولى­مىنە جۇمىسقا ورنالاسۋعا ءماج­بۇر بولدى. بىراق ءبىر عانا ءسات ومىر­­زا­قوۆانىڭ ءومىرىن تۇبەگەيلى وز­گەر­تەدى. ول ءامينانىڭ ايگىلى رەجيس­سەر گريگوري روشالمەن كەزدەسۋى ەدى.

وقيعا بىلاي بولىپتى. 1945 جىلى گريگوري روشال «اباي اندەرى» دەپ اتالاتىن كارتينانى تۇسىرۋگە كىرىسەدى. ۇمىتكەرلەردى ىرىكتەۋ باستالعان. باستى رولدەن ەكى ۇمىتكەر دامەلى. ءبىرى – شارا جينەقۇلوۆا بولسا, ەكىنشىسى – نۇرسۇلۋ تاپالوۆا. بىراق اتاقتى كينورەجيسسەر بىردە كينوستۋديادا جۇرگەن كوزى وتكىر كورىكتى قىزدى كورەدى. ول ءامينانىڭ «قاھارلى يۆان» ءفيلمىنىڭ مونتاجىمەن الەك بولىپ جاتقان كەزى بولسا كەرەك. «مۇنداي وتكىر كوز شۇباتىلعان كينوتاسپالارعا تەسىلە قاراپ, ولاردى قيىپ, جەلىمدەۋ ءۇشىن جاراتىلماعان. بۇل كوز كينو ءۇشىن جارالعان», دەپ تۇيەدى. ءسويتىپ, رەجيسسەر ونىڭ سۋرەتىن بىردەن ستسەناري اۆتورى مۇحتار اۋەزوۆكە كورسەتەدى. ءسوز زەرگەرى سۋرەتتەگى بەينەنى جاقتىرماي: «ماناۋىڭ ءتىپتى پۇشىق مۇرىن عوي», دەپ جاراتپايدى. سول كەزدە رەجيسسەر فوتوداعى ءامينانىڭ بەتىن قولىمەن باسىپ, كوزىن عانا اشىق قالدىرادى دا: «بىزگە مۇرىن ەمەس, كوز كەرەك», دەيدى. وسىلايشا, كوركەمدىك كەڭەس ءامينانى جاڭا كارتينانىڭ باس­تى ءرولىن سومداۋعا بەكىتەدى. ول ءساتتى اكتريسانىڭ ءوزى بىلايشا ەسكە الادى:

«مەنىڭ مۇرنىمدى ارنايى قاراشىرىكپەن قاتىرىپ تاستادى. تەك كامەرا تۇسىرەتىن كەزدە عانا سويلەۋگە رۇقسات بەرىلگەن. قالعان كەزدە سويلەۋگە بولمايدى. ءتىپتى تاماق ىشە الماي, كۇنى بويى اش ءجۇردىم. سەبەبى اۋزىڭدى قيمىلداتساڭ بولدى, جاساپ قويعان مۇرنىڭ شىتىناپ كەتەدى».

ونەر الەمىنە كەلۋ جولى وسىن­داي ءتۇرلى قيىندىققا تولى بولعانىنا قاراماستان, اكتريسا­ «اباي اندەرى» ءفيلمىنىڭ باس­تى كەيىپكەرىنىڭ كىلتىن اداس­پاي تاپتى. كينوداعى مىندەتىن ءمىنسىز اتقارىپ شىققان سوڭ, ول كورەرمەنىنە ۇناپ, ءامينا ومىرزاقوۆا ەسىمى كوپشىلىككە تانىلدى. بۇل ءرول اكتريسانى ۇلكەن جەتىستىكتەرگە باستادى. ونىڭ ونەرىنە كوپتەگەن رەجيسسەرلەر ءتانتى بولدى. وسىلايشا, كينو مەن ساحنا اكتريسا ءومىرىنىڭ اجىراماس بولىگىنە اينالدى. «اباي اندەرىنەن» كەيىنگى تۋدىرعان «انا تۋرالى اڭىز», «تاقيالى پەرىشتە», «گاۋھارتاس», «ماما روزا» سىندى كارتينالاردىڭ بارلىعى دا بۇگىندە قازاق كينە­ماتوگرافياسىنىڭ قۇن­دى­ قازى­نا­سى. ال ومىر­زا­قوۆانىڭ ءوزى بولسا, شىنايى­لى­­عى­مەن شىعار­ما­شى­لىق­تىڭ شىڭىن باعىن­دىرىپ, كەرە­مەت كۇلكىسىمەن اڭىزعا اينالدى. 

سوڭعى جاڭالىقتار