«قازىر الەم جىل سايىن ەمەس, كۇن سايىن وزگەرىپ جاتىر. جاڭا تەحنولوگيالار, ماماندىقتار جانە سالالار پايدا بولۋدا. جۇمىستى ۇيىمداستىرۋدىڭ جانە باسقارۋدىڭ ءادىس-تاسىلدەرى قايتا قارالۋدا. وسىنداي جاعدايدا جاڭا كاسىبي داعدىلاردى مەڭگەرۋگە جانە وزىق ءبىلىمىن ءتيىمدى پايدالانۋعا قابىلەتتى جاستاردىڭ ءرولى ارتا تۇسەدى. ويى ۇشقىر جاستارىمىز بولاشاقتى باعامداي الادى ءارى دايەكتى دامۋعا ۇمتىلادى», دەدى پرەزيدەنت.
ويى ۇشقىر جاستارعا ساپالى ءبىلىم بەرۋمەن قاتار عىلىمدى دا دامىتۋعا ۇلەس قوسىپ كەلە جاتقان وزبەكالى جانىبەكوۆ اتىنداعى وڭتۇستىك قازاقستان پەداگوگيكالىق ۋنيۆەرسيتەتىندە جالپى قۇنى 407 ملن تەڭگە بولاتىن 7-8 عىلىمي جوبا بار. ۋنيۆەرسيتەت رەكتورىنىڭ مىندەتىن اتقارۋشى, تاريح عىلىمدارىنىڭ كانديداتى, دوتسەنت گۇلجان سۇگىرباەۆا عالىمداردىڭ زەرتتەۋ نىسانى – بالا تاربيەسى مەن ونىڭ مەتوديكالارى ەكەنىن ايتادى. قازىرگى تاڭدا مەكتەپتە بولسىن, جوعارى وقۋ ورىندارىندا بولسىن پەداگوگيكالىق ماسەلەگە ەرەكشە كوڭىل بولىنەدى. سەبەبى بۇل – تۇلعانى قالىپتاستىرۋ عىلىمى. «مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ سۇحباتىندا ايتىلعانداي, جاستاردىڭ وزىق ءبىلىمىن ءتيىمدى پايدالانۋىنا ۋنيۆەرسيتەتتە مول مۇمكىندىكتەر جاسالۋدا. عىلىمي جوبالاردى مەكتەپتەگى ناقتى جاعدايداعى مەتوديكالارمەن بايلانىستىرىپ زەرتتەپ جاتىرمىز. ماسەلەن, ءبىز ءوز ارامىزدا ۋنيۆەرسيتەت ىشىندە كونكۋرس جاريالادىق, جۇلدە قورى – 22 ملن تەڭگە. وعان ارنايى كوميسسيا قۇردىق, ءتيىستى ەرەجەلەرى مەن شارتتارىن بەكىتتىك. سول 22 ملن تەڭگەنىڭ 14 ملن تەڭگەسىن عالىمدارعا ءبولىپ بەردىك. ناتيجەسىندە, ۋنيۆەرسيتەت زەرتتەۋشىلەرىنىڭ حالىقارالىق جۋرنالداردا جاريالانىمدارى كۇرت ءوستى. قازىرگى تاڭدا جاس عالىمدار بۋىنى ءوسىپ كەلەدى. بۇل دا ءبىزدى ەرەكشە قۋانتادى. 3-4 دوكتورىمىز وزدەرىنىڭ ديسسەرتاتسيالىق جۇمىسىن ءساتتى قورعاپ جاتىر. سونداي-اق «ۇلت ۇستازدارى» ورتالىعىندا عىلىمي-پەداگوگيكالىق زەرتتەۋلەرگە دەن قويىلىپ, سونىڭ ناتيجەسىندە ناعىز عىلىمي ورتانى قالىپتاستىردىق. مۇنداي جەتىستىك ۋنيۆەرسيتەت تاريحىندا ءالى بولماعان. كەيىنگى ەكى جىلدا وننان استام ۇستازىمىز اقش, گەرمانيا, چەحيانىڭ بەدەلدى ۋنيۆەرسيتەتتەرىندە تاجىريبە الماسىپ قايتتى. جۋىردا 11 وقىتۋشىمىز «بولاشاق» باعدارلاماسىمەن شەتەلدە تاعىلىمدامادان وتۋگە مۇمكىندىك الدى. اكادەميالىق ۇتقىرلىق اياسىندا شەتەلدىڭ كوپتەگەن جوعارى وقۋ ورنىمەن بايلانىستى كۇشەيتىپ كەلەمىز. اسىرەسە ينكليۋزيۆتى بىلىمگە كوپ كوڭىل ءبولىپ وتىرمىز. جالپى ۇلتتىق رەيتينگتە ءبىزدىڭ ۋنيۆەرسيتەت ءۇشىنشى بولىپ تۇر», دەيدى گۇلجان داۋلەتبەكقىزى.
ۋنيۆەرسيتەت 86 جىل بويى مۇعالىم دايارلاپ كەلدى. ەندى اكادەميالىق ۇتقىرلىق اياسىندا شەتەلمەن قارىم-قاتىناستى نىعايتىپ, جان-جاقتى دامۋدى كوزدەپ وتىر. وسى ورايدا تۇركياداعى گازي ۋنيۆەرسيتەتىمەن سەرىكتەستىك كەلىسىمشارت جاسالعان. ءبىر عاسىرلىق تاريحى بار وقۋ ورنى دا پەداگوگيكالىق ماماندىقتار بويىنشا مامان دايارلايدى جانە كەيىنگى ەكى جىلدا ءبىلىم بەرۋ سالاسىندا وتە جاقسى كورسەتكىشتەرگە قول جەتكىزگەن. قازىر گازي ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ شىمكەنت قالاسىنان فيليالىن اشۋ بويىنشا جۇمىستار جۇرگىزىلىپ جاتىر. بۇل ورايدا گۇلجان داۋلەتبەكقىزى فيزيكا مەن اعىلشىن تىلىنەن بىرلەسكەن ءبىلىم جوباسى دا ازىرلەنۋدە ەكەنىن ايتتى. «پرەزيدەنتتىڭ ء«بىز وزىق ويلى ۇلت رەتىندە تەك قانا العا قاراۋىمىز كەرەك» سۇحباتىندا «ۇلتىمىز ءوسىپ-وركەندەسىن دەسەك, ءبىز جاقسىدان ۇيرەنىپ, جاماننان جيرەنە ءبىلۋىمىز كەرەكتىگى» ايتىلدى. «قوعامدا ەڭبەكقورلىق پەن جاسامپازدىق جوعارى باعالانۋعا, بىلىمپازدىق پەن جاڭاشىلدىق سالتانات قۇرۋعا ءتيىس», دەدى مەملەكەت باسشىسى.
«جاستاردىڭ جاقسىدان ۇيرەنۋىنە باعىت-باعدار بەرىپ, مۇمكىندىك جاساۋ ۇستاز قاۋىمنىڭ مىندەتى دەپ سانايمىن, – دەيدى تاريح عىلىمدارىنىڭ كانديداتى, دوتسەنت گۇلجان سۇگىرباەۆا. – بۇگىنگى جاستاردىڭ باۋىرلاس تۇرىك ەلىنە, ونىڭ بىلىمىنە دەگەن قىزىعۋشىلىعى وتە جوعارى. ونىڭ ۇستىنە مەكتەپتى بىتىرگەن تۇلەكتەر تۇركيانىڭ جوعارى وقۋ ورىندارىنا تۇسكەندە كوپ قينالادى. ءتىل بىلمەيدى, جاقسى ۋنيۆەرسيتەتتەردى تاڭداي المايدى دەگەندەي. ال فيليال اشىلعان جاعدايدا بۇل ماسەلەلەر وزدىگىنەن شەشىمىن تابادى. ءبىرىنشى كەزەكتە ستۋدەنتتەر ءبىزدىڭ ۋنيۆەرسيتتە ەكى جىل وقيدى. سوسىن سانا-سەزىمى قالىپتاسىپ, وڭ-سولىن تانىعان سوڭ ءبىز ارقىلى گازي ۋنيۆەرسيتەتىنە وقۋعا تۇسەدى. قازىرگى تاڭدا ءارتۇرلى فيرما اراعايىندىق جاساپ, مەكتەپ بىتىرگەن تۇلەكتەردى, جاستاردى تۇركياداعى جوعارى وقۋ ورىندارىنا وقۋعا قابىلداتىپ ءجۇر. بىراق كوبىنەسە جاستار رەيتينگى تومەن ۋنيۆەرسيتتەرگە ءتۇسىپ جاتىر. ءالى سانا-سەزىمى قالىپتاسپاعان, رۋحاني تولىسپاعان جاسقا ول جەردە قانداي تاربيە بەرىلەتىنى دە بەلگىسىز. سوندىقتان ءبىزدىڭ جولدامامىزبەن بارعان ستۋدەنتتەر كەلەشەكتە دۇرىس جولدان تايمايدى. گازي ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ فيليالى بيىل اشىلادى دەگەن ۇمىتتەمىز».
ساپالى ءبىلىم بەرۋمەن بىرگە ستۋدەنتتەردىڭ الەۋمەتتىك-تۇرمىستىق ماسەلەسىن شەشۋگە دە ەرەكشە كوڭىل ءبولىنىپ كەلەدى. بۇل ورايدا قانشا سۋدەنت جاتاتىن ورىن سۇراسا, سونشالىقتى دارەجەدە ولاردىڭ تالابىن قاناعاتتاندىرۋ ماقسات ەتىلگەن. وڭتۇستىك وڭىردەگى جوعارى وقۋ ورىندارى اراسىندا ءبىرىنشى بولىپ, ياعني 2015 جىلى ۋنيۆەرسيتەت 12-قاباتتى ءزاۋلىم دە زاماناۋي جاتاقحانا سالدى. سونىمەن بىرگە 2018-2019 جىلدارى مەملەكەتتىك-جەكەمەنشىك سەرىكتەستىك اياسىندا تاعى دا قوس بىردەي جاتاقحانا بوي كوتەردى. «سونداي-اق جايلى ۋنيۆەرسيتەت يدەياسىن ىسكە اسىرۋ ماقساتىندا سەرىكتەسىمىز – «Inter press» تاعى دا 600 ورىنعا ارنالعان زاماناۋي جاتاقحانا سالىپ بەردى. سونىمەن بۇگىنگى تاڭدا ءبىز وڭتۇستىك ولكەسىندە, تۇتاس قازاقستان بويىنشا ستۋدەنتتەردى ءجۇز پايىز جاتاقحانامەن قامتاماسىز ەتكەن بىرەگەي ۋنيۆەرسيتەتكە اينالدىق. نەگىزىنەن پەداگوگيكالىق ۋنيۆەرسيتەتكە وقۋعا تۇسۋگە كوبىنەسە اۋىل مەكتەبىنىڭ تۇلەكتەرى كەلەدى. سول ءۇشىن ولارعا جاتاقحانا سالىپ, ونى بارىنشا جايلى ەتۋگە تىرىسىپ جاتىرمىز. قازىر ستۋدەنتتەر تۇراتىن ۇيدە بارلىق جاعداي جاسالعان. ەلىمىزدە بۇگىندە «جايلى مەكتەپ» باعدارلاماسى ىسكە اسىپ جاتىر. ال ءبىز ءوز تاراپىمىزدان ونىڭ بالاماسى رەتىندە «جايلى ۋنيۆەرسيتەت» يدەياسىن جۇزەگە اسىرىپ كەلەمىز. ونىڭ باستى قاعيداسى – جوعارى وقۋ ورنىنىڭ ءاربىر ستۋدەنتى جاتاتىن جەردەن كەندە بولماۋ كەرەك. وقۋ ورنى ءوزىنىڭ ستۋدەنتىن جاتاقحانامەن قامتاماسىز ەتۋى شارت. جاستار ءۇشىن جايلى ۋنيۆەرسيتەت جاساۋمەن قاتار, اۋديتوريالاردا, جاتاقحانادا وتەتىن ءتۇرلى ءىس-شارالاردا جالپىۇلتتىق قۇندىلىقتار جونىندە ءجيى اڭگىمە ەتەمىز. بۇل ورايدا پرەزيدەنت سۇحباتىندا ءمانى تەرەڭ ويلار ايتىلدى. مىسالى, مەملەكەت باسشىسى ءبىزدىڭ بۇرىن كىم بولعانىمىزدان قازىر كىم ەكەنىمىز, ەڭ باستىسى, بولاشاقتا كىم بولاتىنىمىز الدەقايدا ماڭىزدى ەكەنىن ايتتى. سوندىقتان قانداي قيىندىقتان وتكەنىمىزدى باعامدايتىن كەزدە عانا اۋىزبىرشىلىك تانىتپاي, باياندى بولاشاققا دا بىرگە قادام باسۋعا شاقىردى. كەلەشەگىمىزدى كەمەل ەتۋگە ۇمتىلىپ, ۇلتتىڭ ۇلىلىعىن ناقتى ىسپەن دالەلدەۋگە ۇندەدى. «جالپىۇلتتىق قۇندىلىقتار بارىنەن جوعارى تۇرۋعا ءتيىس. بۇل تۋرالى ۇنەمى ايتىپ ءجۇرمىن. تاعى دا قايتالايمىن, ەڭبەكقورلىق, بىلىمپازدىق, كاسىبيلىك, بىرلىك, ىنتىماق, جاناشىرلىق, ىسكەرلىك, باستاماشىلدىق, ادالدىق, قاراپايىمدىلىق جانە ۇنەمشىلدىك – ناعىز وتانشىل, ادال ازاماتقا ءتان قاسيەتتەر مەن قۇندىلىقتار. حالقىمىزدىڭ قۋاتىن ارتتىرىپ, تابىسقا جەتەلەيتىن وسىنداي قاسيەتتەر مەن قۇندىلىقتاردى جان-جاقتى دارىپتەپ, ۇرپاق ساناسىنا ءسىڭىرۋ ارقىلى عانا ساپالى ۇلتقا اينالا الامىز», دەدى پرەزيدەنت سۇحباتىندا. وسى ەل ەرتەڭىنە جاناشىرلىقتان تۋىنداعان سوزدەردى جادىنا جاتتاعان وقىتۋشىلارىمىز دا جاستاردىڭ الدىنا بارعاندا, ياعني ءار ساباعىندى نەگىزگە الاتىنى ايان», دەيدى گۇلجان سۇگىرباەۆا.
شىمكەنت
