سۋرەتتى تۇسىرگەن – اياۋجان ۋتەۋلينوۆا
پارلامەنت ءماجىلىسى اگرارلىق ماسەلەلەر جونىندەگى كوميتەتىنىڭ دەپۋتاتتارى وتاندىق ءسۇت ءوندىرىسىن دامىتۋ ماسەلەسىن تالقىلاۋ ءۇشىن اۋدانداردى ارالاپ, شىعىستاعى شارۋالاردىڭ تىنىس-تىرشىلىگىمەن دە تانىسقان.
– بۇگىنگى تاڭدا اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىندا ءتۇيىنى شەشىلمەگەن ماسەلەلەر كوپ. ايتار بولساق, رەسپۋبليكا بويىنشا 6 ملن 300 مىڭ توننا ءسۇت وندىرەمىز. ونىڭ تەك 2 ميلليونعا جەتپەيتىن كولەمىن عانا وڭدەيمىز, ول 30 پايىزعا دا جەتپەيدى. مەملەكەت باسشىسى بۇل كورسەتكىشتى 70 پايىزعا جەتكىزۋدى تاپسىرعان. نورما ورىندالماعاندىقتان, قازىر تۇرعىندار دۇكەننەن رەسەيدىڭ «شادرينسكي» ءسۇتىن نەمەسە بەلارۋس ونىمدەرىن ساتىپ الادى. ءوزىمىز 95 پايىز تابيعي شيكى ءسۇت ءوندىرىپ وتىرمىز, ال ءسۇتتىڭ وڭدەلۋى از. سوندىقتان وسى باعىتتى دامىتۋىمىز كەرەك, – دەدى سەرىك ەگىزباەۆ.
«اۋىل» فراكتسياسى دەپۋتاتىنىڭ ايتۋىنشا, قازىر اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگى ارنايى باعدارلاما ازىرلەپ جاتقان كورىنەدى. سونىڭ اياسىندا 100 ملرد تەڭگە قاراجات ءبولىنىپ, ەلىمىزدە 65 ءسۇت ءوندىرۋ فەرماسىن سالۋدى جوسپارلاپ وتىر. وسى ساپاردىڭ ناتيجەسىندە كوميتەت تاراپىنان ناقتى ۇسىنىستار دايىندالادى.
سونىمەن قاتار جيىندا جايىلىمدىق جەردىڭ جەتىسپەۋى, سۋبسيديانى كوبەيتۋ سياقتى وزەكتى ماسەلەلەر دە قوزعالدى. دەپۋتات سەرىك ەگىزباەۆتىڭ سوزىنشە, جايىلىمدىق ماسەلەسى بويىنشا زاڭ جوباسى جىل سوڭىنا دەيىن ماجىلىستە قارالىپ, سەناتقا جولدانادى. سەنات دەپۋتاتتارى مەن مەملەكەت باسشىسى قولداپ, زاڭ قابىلدانسا, بولجام بويىنشا پايدالانىلماي جاتقان 20 ملن گەكتار جەر مەملەكەت مەنشىگىنە قايتارىلادى. ول جەرلەر سارالانىپ, شىنايى شارۋاشىلىقپەن اينالىساتىن كاسىپكەرلەرگە ۇلەستىرىلەدى.
بۇعان دەيىن كوميتەت توراعاسى سەرىك ەگىزباەۆ باستاعان دەپۋتاتتار «مايلى داقىلدار تاجىريبەلىك شارۋاشىلىعى» جشس-نىڭ سولنەچنىي اۋىلىنداعى شارۋاشىلىقتارى مەن 1 200 باسقا ارنالعان تاۋارلى-ءسۇت فەرماسىنىڭ جۇمىسىمەن, سەرىكتەستىكتىڭ جاس ماماندارعا ارناپ سالعان قوس قاباتتى تاۋنحاۋس ۇلگىسىندەگى باسپانالارىمەن تانىسقان. ول ۇيلەر ءتيىمدى يپوتەكالىق باعدارلامامەن بەرىلىپ جاتىر. شارۋاشىلىق جەتەكشىلەرىنىڭ ايتۋىنشا, قاجەتتى مامانداردى تارتىپ, كادر تاپشىلىعىن جويۋ ءۇشىن اتالعان باعدارلاما ءوزىنىڭ تيىمدىلىگىن كورسەتكەن ەكەن.
2015 جىلى مۇندا قاراپايىم قىزمەتكەر بولىپ كەلگەن ءاسيا راحىمجانوۆا بۇگىندە وسى شارۋاشىلىقتىڭ ەسەپشىسى. ول ەكى جىل بۇرىن جاڭا ءۇي العان. جالپى اۋدانى 78 شارشى مەترلىك ءۇش بولمەلى ءۇيدى 18 ملن تەڭگەگە شارۋاشىلىقتىڭ ارنايى باعدارلاماسىمەن 10 جىلعا العان. يپوتەكا ەشقانداي پايىزسىز, ءبولىپ-ءبولىپ تولەيتىندەي ەتىپ بەرىلگەن. العاشقى جارنا رەتىندە 25 پايىزىن تولەگەن.
– شارۋاشىلىققا قاتارداعى جۇمىسشى بولىپ كەلگەن ەدىم. كەيىن ەڭبەك جولىمدا لاۋازىمىم جوعارىلادى. مۇنداي قوس قاباتتى تاۋنحاۋس ءۇي وسكەمەندە دە جوق شىعار. ون جىل بويى اي سايىن 115 مىڭ تەڭگە تولەپ وتىرامىز. ەشقانداي پايىزسىز, ءبولىپ تولەپ جاتىرمىز. جىلى, تۇرۋعا جايلى. بارلىق جاعداي جاسالعان. وتباسىممەن وسىنداي باسپانادا تۇرىپ جاتقانىما قۋانىشتىمىن, – دەيدى ءاسيا راحىمجانوۆا.
«مايلى داقىلدار تاجىريبەلىك شارۋاشىلىعى» جشس باسشىلىعى الداعى ۋاقىتتا تاعى دا تاۋنحاۋس ۇلگىسىندەگى وسىنداي قوس قاباتتى بىرنەشە پاتەرلى التى تۇرعىن ءۇي كەشەنىن سالۋدى جوسپارلاپ وتىر. جاس مامانداردىڭ باسپانامەن قامتىلۋىنا تاپتىرماس مۇمكىندىك تۋعىزىپ وتىرعان يپوتەكالىق باعدارلامانى ءارى قاراي جالعاستىرۋعا مەملەكەت تاراپىنان دا قولداۋ قاجەت.
– قازىر اۋىل شارۋاشىلىعىندا كادر ماسەلەسى شەشىمىن تاپپاي كەلەدى. «مايلى داقىلدار تاجىريبەلىك شارۋاشىلىعى» ءوز مۇددەلەرىنە قاراي جاس ماماندارعا ءۇي سالىپ, ولاردى ون جىلعا پايىزسىز يپوتەكالىق باعدارلامامەن بەرىپ جاتىر. جاس ماماندارعا ءۇي سالىپ جاتقانىن كوردىك. اۋىلداعى اۋىل شارۋاشىلىعى كاسىپورىندارى جاس ماماندارعا ارناپ ءۇي سالسا, قۇرىلىستىڭ 50 پايىزى مەملەكەتتەن سۋبسيديالاناتىن باعدارلاما بولعان ەدى. وندا اۋىلدى جەردەگى ءبىر شارشى مەتر 100 مىڭ تەڭگەگە باعالانعان. ال بۇل كاسىپورىن سالىپ جاتقان قۇرىلىستىڭ شارشى مەترى 300 مىڭنان اسادى. قولدانىستاعى باعدارلامادا بەلگىلەنگەن سۋبسيديا شارتى اۋىل شارۋاشىلىعىنداعى وسىنداي قۇرىلىستاردى قولداۋعا ءتيىمسىز. كاسىپورىن ماماندى الىپ كەلىپ, وعان جۇمىس تاۋىپ بەرەدى, جالاقىسىن تولەيدى. ەندى وعان باسپانا سالىپ بەرۋگە مۇددەلى. ياعني قاجەتتى ماماننىڭ جۇمىس ىستەۋىنە جاعداي جاساۋعا تىرىسىپ باعۋدا. ءبىز ءوز تاراپىمىزدان الداعى ۋاقىتتا اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىن قاجەتتى مامانمەن, باسپانامەن قامتۋ ماسەلەلەرىن شەشۋدىڭ جولدارىن قاراستىرامىز, – دەدى سەرىك ەگىزباەۆ.
ايتىلعان جوسپارلار ورىندالعان جاعدايدا, جوعارىدا اتالعان اۋىلشارۋاشىلىعى سالاسىنداعى وزەكتى ماسەلەلەر شەشىمىن تابارى انىق. ال ءسوز جۇزىندە نوقتالانىپ قالسا شە؟
شىعىس قازاقستان وبلىسى
