ءتوزىمنىڭ بەرەكەسى بار

تولەرانتتىلىق كۇنىنىڭ بىر­نەشە نە­گىزگى مىندەتى بار. بىرى­ن­شىدەن, مادە­نيەت, ءدىن, ەت­ني­كالىق, ۇلت نەمەسە باس­قا دا ەرەكشەلىكتەردەگى ايىر­­­ما­شى­­لىقتارعا قارا­ماس­­تان, جەكە ادامدار مەن قاۋىم­داستىقتاردى ءبىر-بىرى­نە تو­زىم­­دىلىكپەن جانە قۇرمەت­پەن قا­راۋعا شاقىرادى. ەكىن­شىدەن, تولە­رانت­تىلىق – ايىر­ماشىلىقتارعا نەگىز­دەل­گەن كەمسىتۋشىلىك, تەرىس پى­كىر جانە شيەلەنىستەردىڭ الدىن الۋدىڭ ما­ڭىز­دى قۇ­را­لى. ۇشىنشىدەن, بۇل كۇن تولەرانتتىلىق پەن ءوزارا سىي­لاستىق قۇندىلىقتارىن كور­سەتەتىن ءبىلىم بەرۋ باستاما­لا­رىن ىلگەرىلەتۋگە مۇم­­كىن­دىك بەرەدى. تورتىنشىدەن, تولە­­رانت­تىلىق ادام قۇقىقتارىن قور­­عاۋ جانە ناسي­حاتتاۋمەن تىعىز باي­لانىستى. بۇل كۇن شىعۋ تەگىنە قارا­ماستان بار­­­لىق ادامنىڭ قۇقىق­تارى مەن بوس­­­تاندىقتارىن قۇر­مەتتەۋدىڭ ماڭىزدىلىعىن كور­سەتەدى. بەسىنشىدەن, مادەني الماسۋ مەن ديالوگتى ىلگەرىلەتۋ – حا­لىق­ارالىق تولەرانتتىلىق كۇنىنىڭ تاعى ءبىر ماڭىزدى اسپەكتىسى. ال­تىن­شى­دان, تولە­رانتتىلىقتى ساق­تاۋ جا­ھان­دىق بەيبىتشىلىك پەن قا­ۋىپ­­سىزدىككە قول جەتكىزۋدىڭ كەڭ اۋقىم­دى ماقساتىمەن تى­عىز بايلانىس­تى. سەبەبى تو­لە­رانتتىلىق – ۇلتتار ارا­سىنداعى بەيبىت ءومىر ءسۇرۋدىڭ نەگىزى.

ازاماتتاردىڭ تولە­رانت­تىلىق تانى­تۋى­نىڭ كوپ­تە­گەن جولى بار. تو­زىمگە تار­بيە­لەۋ­دىڭ ەڭ ءتيىمدى ادىس­تەرىنىڭ ءبىرى – ءتۇرلى مادەنيەت­تەر, دىندەر جانە ورتالار تۋرالى تانىپ-ءبىلۋ. وزگەلەردىڭ سەنىمدەرى, قۇندىلىقتارى جانە تاجىري­بە­­لەرىن تەرەڭ ءتۇسىنۋ ارقىلى تولە­رانتتىلىقتى قالىپ­تاس­تى­رۋعا بولادى. ءتۇرلى كوز­قا­راس­تاعى ادامدارمەن اشىق ديا­لوگكە ءتۇسۋ كوپ ناتي­جە­گە جەتكىزەدى. ازاماتتار ءوز كوز­قا­راستارى مەن ستەرەو­تيپ­تەرىن مو­يىن­داۋ ارقىلى ولار­عا قارسى تۇرۋ­دى ۇيرەنۋى قاجەت.

ۇيلەسىمدى جانە ءتۇرلى قو­عام قۇرۋ­دىڭ نەگىزگى اسپەك­تىسى – تولەرانت­تى­لىقتى بەل­سەن­­دى تۇردە جۇزەگە اسىرۋ جانە ىلگەرى­لەتۋ ارقىلى ادامدار ينكليۋزيۆتى, بەيبىت جانە تا­بىس­تى قاۋىم­داستىقتار قۇ­رۋ­عا ۇلەس قوسا الادى.

تولەرانتتىلىق ار­الۋان­دى­­­لىق­تى قۇرمەتتەۋ جانە قا­بىل­داۋ قاعيداسى رەتىندە قو­عام­دىق دامۋ مەن كەلىسىم­گە ىقپال ەتەتىن قۇندىلىق. ءىس جۇزىن­دە تولەرانتتىلىق شەكارالارىن انىق­تاۋ – كۇر­دەلى جانە داۋلى ماسە­لە. قانداي ماسەلەگە توزىم­دى­لىك تانىتۋ كەرەكتىگى تۋرالى شەشىمدەر كوبىنەسە ەتيكالىق, قۇقىقتىق جانە مادەني وي-پايىمداردى قامتيدى. قوعام جەكە ادام­نىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ مەن قوعامنىڭ ءال-اۋقاتى مەن قا­ۋىپ­سىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋ ارا­سىنداعى تەڭگەرىمدى تابۋعا ۇمتىلادى. بۇل تۇر­عى­دا تو­زىم­­دىلىك پەن زياننىڭ الدىن الۋ ارا­سىن­دا­عى دۇ­رىس تەپە-تەڭدىكتى تابۋ – قو­عام­نىڭ كۇن تارتىبى­نەن تۇسپەيتىن تۇراقتى مىن­دە­تى.

بۇۇ تولەرانتتىلىق, ار­الۋان­­­دى­لىق جانە قۇرمەت­تەۋ­دى ناسيحاتتايتىن ءىس-شارالار, پىكىرتالاستار مەن ءبىلىم بەرۋ باع­دارلامالارىن ۇيىم­داس­تى­رۋ ارقىلى ۇكىمەتتەردى, ۇيىم­داردى جانە جەكە تۇلعا­لار­دى حالىقارالىق تولەرانت­تىلىق كۇنىن لايىقتى اتاپ وتۋگە شاقىرادى. بۇل كۇننىڭ ماڭىزى ءوزارا بايلانىستى جانە كوپمادەنيەتتى الەمدە بارعان سايىن وزەكتى بولىپ كەلەدى.

بوتاگوز پاريدينوۆا,

قورقىت اتا اتىنداعى قىزىلوردا ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ

اعا وقىتۋشىسى