قوعام • 07 قاراشا, 2023

ەنداۋمەنت قورلاردىڭ دامۋ كەلەشەگى

240 رەت
كورسەتىلدى
5 مين
وقۋ ءۇشىن

ەلىمىزدە ەنداۋمەنتتەر قاۋىمداستىعى قۇرىلىپ, «ماقساتتى كاپيتال قورلارى تۋرالى» زاڭ جوباسى دايىندالدى. بۇل تۋرالى ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتى ۇيىمداستىرعان III حالىقارالىق ەنداۋمەنتتەر كونفەرەنتسياسىندا ءمالىم بولدى.

ەنداۋمەنت قورلاردىڭ  دامۋ كەلەشەگى

فورۋم مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ, ماقساتتى كاپيتال جانە قارجى سەكتورى قورلارىنىڭ, ەنداۋمەنت قورلاردىڭ جانە قازاقستان, رەسەي, قىرعىزستان, وزبەكستان, تاجىكستان جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ وكىلدەرىن ءبىر الاڭعا بىرىكتىردى. جيىنعا قاتىسۋشىلار قازاقستانداعى ەنداۋمەنت قورلاردىڭ بۇگىنگى احۋالى مەن دامۋ باسىمدىقتارىن, ولاردىڭ قىزمەتىن قولداۋ مەن رەتتەۋدەگى مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ ءرولىن, ەنداۋمەنت اكتيۆتەرىن باسقارۋداعى يننوۆاتسيالار مەن تەحنولوگيالاردى تالقىلادى ءارى تمد ەلدەرىندەگى ەنداۋمەنت تاجىريبەسىن قاراستىردى.

فورۋم بارىسىندا ۇلتتىق ۋنيۆەرسي­تەت­تىڭ رەكتورى ەرلان سىدىقوۆ ەنداۋ­مەنت­تىڭ ءبىلىم بەرۋ مەكەمەلەرىنىڭ تۇراق­تىلىعى مەن باسەكەگە قابىلەتتىلىگىن قام­تاماسىز ەتۋدەگى نەگىزگى رولىنە توقتال­دى. ول ۋنيۆەرسيتەت 2022 جىلى وتكىز­گەن «قا­زاقستاننىڭ ەنداۋمەنتتەرى» ءبىرىن­شى فورۋمى ەنداۋ­مەنت قورلارىنىڭ قىز­مە­تىنە قاجەتتى نورماتيۆتىك-قۇقىقتىق با­زا­نى ازىرلەۋدىڭ نەگىزىنە اينالعانىن اتاپ ءوتتى.

– 2021 جىلى ءبىزدىڭ تۇلەكتەر ENU Endowment Fund قۇرىپ, دارىندى ستۋ­دەنتتەرىمىزگە تابىستى قولداۋ كورسە­تىپ كەلەدى. قور الەمدىك تاجىريبەنى قولدانادى, مۇندا نەگىزگى كاپيتالعا قول سۇعىلمايدى جانە ستۋدەنتتەرگە كومەك تەك ينۆەستيتسيالىق كىرىس ارقىلى كورسەتىلەدى. وزدەرىڭىز بىلەتىندەي, مەملەكەت باسشىسى جولداۋدا ۋنيۆەرسيتەتتەردەگى ەنداۋ­مەنت قورلارى ءبىلىم بەرۋ ەكوجۇيەسىن دامىتۋدىڭ نەگىزگى بۋىنىنا اينالۋعا ءتيىس ەكەنىن اتاپ ءوتتى. بۇگىنگى تاڭدا الەم­دىك ءبىلىم بەرۋ مەكەمەلەرى ەنداۋمەنت قور­لا­رىنىڭ قولداۋىنىڭ ناتيجەسىندە سەر­پىندى جوبالاردى جۇزەگە اسىرا الادى. قورلار اكادەميالىق الەم مەن بيزنەس قاۋىمداستىق اراسىنداعى, ۋنيۆەرسيتەتتىڭ وتكەنى, بۇگىنى جانە بولاشاعى اراسىنداعى كوپىرگە اينالادى, – دەدى ە.سىدىقوۆ.

عىلىم جانە جوعارى ءبىلىم ءمينيسترى­نىڭ كەڭەسشىسى فارحاد قۋانعانوۆ ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتى ەلىمىزدەگى ەنداۋمەنت قورلارى قوزعالىسىنىڭ العاشقى باستاماشىسى بولعانىن جەتكىزدى. ونىڭ ايتۋىنشا, زاڭ جوباسىن دايىنداۋ كەزىن­دە ەنداۋمەنت قورلارى قۇرىلعان ەلدەردىڭ حالىقارالىق تاجىريبەسى زەردەلەنگەن.

– ءبىر جىل بۇرىن كونفەرەنتسياعا قا­­تىسۋشىلار ۇسىنىستار دايىنداپ, ەن­داۋ­­مەنت قورلارى تۋرالى جەكە زاڭ ازىر­­­لەۋدى ۇسىندى. بۇگىندە بۇل ماسەلە پراك­تيكا­لىق دەڭگەيگە كوشتى. جەكە زاڭ جو­با­سىن قابىلداۋ قاجەتتىلىگى قازىر­گى زاڭنا­ما­­دا ەنداۋمەنت قورلارىنا الەۋەتتى سا­لىم­شى­­لاردى ىنتالاندىرۋ, دۇ­رىس ينۆەستيتسيالاۋ جانە سالىمشىلار قاراجا­تىنىڭ جۇمسالۋىن باقىلاۋ بويىنشا نور­مالاردىڭ جوقتىعىنان تۋىنداپ وتىر. تابىستى ەنداۋمەنت قورلارى بار ەلدەر­دەگىدەي جەكە زاڭ قاجەت. قازاقستاندا ەنداۋ­­مەنت قورلارى زاڭدى تۇلعانى كور­پورا­تيۆ­تىك, ينۆەستيتسيالىق نەمەسە باسقا دا قور تۇرىندە تىركەۋگە ءماجبۇر. بۇل قايى­رىم­دىلىق تۋرالى زاڭدا كوزدەلگەن قىز­مەت­تى قيىنداتادى جانە سالىقتىق داۋلار تۋدىرادى. زاڭ جوباسىنىڭ قۇرىلىمى قازاقستان زاڭناماسىنىڭ تالاپتارىنا سايكەس جاسالعان. ونى ازىرلەۋ كەزىندە ەن­داۋ­مەنت قورلارى تۋرالى قولدا بار نور­ما­­­لاردى ساقتاۋعا جانە بارىنشا پاي­دا­­­لا­­­ن­ۋعا تىرىستىق, – دەپ ءتۇسىندىردى ف.قۋانعانوۆ.

ۇلتتىق ەنداۋمەنتتەر قاۋىمداستى­عىنىڭ باسقارما توراعاسى سۆەتلانا لاۆروۆا رەسەيدەگى ماقساتتى كاپيتال قورلارىنىڭ قىزمەتىنە كەڭىنەن توقتالدى. «ۋنيۆەرسيتەتتەردى قارجىلاندىرۋدىڭ ءارتۇرلى كوزدەرى ىشىنەن تەك ەنداۋمەنتتەر عانا ۋنيۆەرسيتەتتىڭ ۇزاقمەرزىمدى تۇراقتىلىعى مەن تاۋەلسىزدىگىن قامتاما­سىز ەتە الادى. ستراتەگيالىق پەرسپەكتيۆا تۇرعىسىنان ويلاعان كەزدە ەنداۋمەنتتىڭ قاجەتتىلىگى تۋىندايدى. ەگەر ءسىز 3-5 جىلدى جوسپارلاساڭىز, وندا قىسقامەرزىمدى قارجىلاندىرۋ كوزدەرى جەتكىلىكتى. ەن­داۋمەنت-قورلاردىڭ قىزمەتى 3 بو­لىك­تەن تۇرادى: اقشا جيناۋ, ونى قارجى نا­رىعىنا سالىپ, كىرىس الۋ جانە كىرىستى پايدالانۋ. ەنداۋمەنتتىڭ ەكى نەگىزى بار: ۋنيۆەرسيتەت جانە قارجىنى ۋنيۆەرسيتەتكە تابىس اكەلۋ ءۇشىن ينۆەستيتسيالايتىن قارجىلىق كومپانيا, ياعني باسقارۋشى كومپانيا», دەدى ساراپشى.

قازاقستان قارجىگەرلەرى قاۋىمداستى­عىنىڭ باسقارۋشى ديرەكتورى ەرلان بۋراباەۆ قارجى نارىعى ەلىمىزدىڭ ەنداۋ­مەنت-قورلار جۇيەسىن قۇرۋعا بيىل عانا بەلسەندى تۇردە قاتىسقانىن اتاپ ءوتتى. ء«بىز قازاقستانداعى ەنداۋمەنت قورلاردى دامىتۋ بويىنشا ۇسىنىستاردى قىزىعۋ­شىلىقپەن قابىلدادىق. ارينە, قارجى نارىعى ەكونوميكاداعى كاپيتالدى قايتا بولۋمەن اينالىساتىن جۇيە رەتىندە ەنداۋ­مەنت قورلارىندا قالىپتاساتىن اقشانىڭ ەكونوميكا ءۇشىن ۇزاقمەرزىمدى ەكەندىگىنە قىزىعۋشىلىق تانىتادى. بۇل – قارجى نارىعى ءۇشىن ەڭ ماڭىزدى ەلەمەنت», دەپ تولىقتىردى قارجىگەر.

كونفەرەنتسيا قورىتىندىسى بويىنشا رەزوليۋتسيا قابىلداندى. ونىڭ اياسىندا قاتىسۋشىلار ادىستەمەلەردى ستاندارتتاۋ جانە ۇزدىكسىز ءبىلىم الۋ مەن ديالوگ الاڭىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن قازاقستان قورلارىنىڭ قاۋىمداستىعىن قۇرۋ تۋرالى شەشىم قابىلدادى. «ماقساتتى كاپيتال قورلارى (ەنداۋمەنت قورلارى) تۋرالى» زاڭنىڭ جوباسىنا دا ساراپشىلار وڭ باعاسىن بەردى. 

سوڭعى جاڭالىقتار