ساياسات • 24 قىركۇيەك, 2023

كەلىسكەن جەردە جەڭىس تەڭ

190 رەت
كورسەتىلدى
5 مين
وقۋ ءۇشىن

تاراز قالاسىندا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەمەر-ءمينيسترى ءاليحان سمايىلوۆ پەن قىرعىز رەسپۋبليكاسى مينيسترلەر كابينەتىنىڭ توراعاسى – پرەزيدەنت اكىمشىلىگىنىڭ باسشىسى اقىلبەك جاپاروۆتىڭ قاتىسۋىمەن قازاق-قىرعىز ۇكىمەتارالىق كەڭەسىنىڭ 11-وتىرىسى ءوتتى.

كەلىسكەن جەردە جەڭىس تەڭ

كەڭەيتىلگەن جانە شاعىن قۇرام­دا وتكەن كەلىسسوز بارىسىندا تا­راپتار ەكى ەل اراسىنداعى ىنتى­ماقتاستىق ماسەلەسى بويىنشا ويلارىن ورتاعا سالىپ, پىكىر الماستى.

ەكى ەلدىڭ ورتالىق مەملەكەتتىك ور­گان­­­دارىنىڭ باسشىلارى قاتىس­قان ۇكىمەت­ارالىق كەڭەس وتىرى­سىندا ساۋدا-ەكونوميكالىق ىنتى­ماقتاستىقتى نىعاي­تۋ, اعىن سۋدى ءتيىمدى پايدالانۋ جانە ەنەرگەتيكا سالاسىنداعى ءوزارا ءىس-قيمىل, ونەركاسىپ پەن اوك-كە كوو­پە­راتسيالىق جوبالاردى بىرلەسە ىسكە اسى­رۋ, مەملەكەتتەر اراسىنداعى ترانزيت­تىك-كولىك الەۋەتىن ارتتىرۋ, تۋريزم, مادەنيەت سالا­لارىنداعى جوبالاردى بىرلەسە ىسكە اسىرۋ ماسەلەلەرى ءسوز بولدى.

كەزدەسۋ بارىسىندا پرەمەر-مي­نيستر ءاليحان سمايىلوۆ كورشى ەكى ەل باسشىلارىنىڭ كۇش-جى­گەرىنىڭ ارقا­سىندا كەيىنگى ۋا­­قىت­­تاردا قازاق-قىر­عىز ستراتە­گيا­­لىق سەرىكتەستىگى سونى سەر­پىن­­مەن دامي تۇسكەنىن تىلگە تيەك ەتتى.

«قىرىزستان – ءبىز ءۇشىن تاتۋ كورشى, باۋىرلاس ەل عانا ەمەس, سون­داي-اق ماڭىزدى ساۋدا-ەكونو­ميكالىق سەرىكتەس مەملەكەت», دەدى ءا. سمايىلوۆ ءوز سوزىندە.

كەيىنگى جىلدارى باۋىرلاس ەكى ەل ارا­سىنداعى ءوزارا تاۋار اينالىمى ەداۋىر ارتقان. دەرەكتەرگە سەنسەك, 2022 جىلى كورشى مەملەكەتتەر اراسىنداعى ساۋدا كولەمى شامامەن 19 پايىزعا ءوسىپ, 1,3 ملرد دوللاردى قۇراعان. وسى جىلى دا وڭ ديناميكا قالىپتاسقان. ناقتىراق ايتار بولساق, جەتى ايداعى تاۋار اينالىمى 13 پايىزعا ارتىپ, 757 ميلليون دوللارعا جەتكەن.

پرەمەر-مينيستر ءا.سما­يىلوۆتىڭ ايتۋىنشا, ترانزيت, كولىك, كوممۋنيكاتسيا, تۋريزم جانە باسقا سالالاردا دا كورشى ەلدەر اراسىندا بەرىك ىن­تى­ماقتاستىق ورناعان. سونداي-اق ونەر­كاسىپتىك كووپەراتسيا, اۋىل شارۋا­شى­لىعى, تسيفرلاندىرۋ سالالارىندا دا پەرسپەكتيۆالى باستامالار از ەمەس.

ۇكىمەت باسشىسىنىڭ سوزىنە سۇ­يەنسەك, الداعى ۋاقىتتا بىرلەسىپ اتقا­را­تىن بىر­قاتار ماڭىزدى جوبانى جەدەلدەتىپ ىسكە اسىرۋ كەرەك. انى­عىراق ايتساق, جۋىق ارادا شەكارا ماڭىن­داعى ايماق­تاردا يندۋستريالىق ساۋ­دا-لوگيس­تيكالىق كەشەن قۇرۋ جاڭا كوو­پە­راتسيالىق جوبانى جۇزەگە اسىرۋ­عا ايرىقشا ىقپال ەتەدى. بۇل قادام ءوز كەزەگىندە ەكى ەل باسشىلارى ۋاع­دا­لاس­قانداي, تاۋار اينالىمىن 2 ملرد دوللار­عا دەيىن جەتكىزۋ جونىندەگى تاپسىرمانى ورىنداۋعا ايتارلىقتاي ۇلەس قوسادى.

كورشىلەس ەكى ەل ۇكىمەتىنىڭ باسشىلارى قازاقستان مەن قىرعىز رەسپۋب­ليكا­سىنىڭ ورتاق مۇددەسىن ەسكەرە وتى­رىپ, ءوزارا قۇرمەت پەن تاتۋ كور­شىلىك­كە نەگىزدەلگەن اعىن سۋ سالاسىنداعى ءىس-قي­مىلدى ودان ءارى جالعاستىرۋدىڭ ماڭىزدىلىعىن اتاپ ءوتتى.

ء«بىزدىڭ حالقىمىزدىڭ ومىرىنە تىكەلەي اسەر ەتەتىن ەكولوگيا جانە سۋدى ۇتىمدى پايدالانۋ سالاسىندا ىنتىماقتاستىقتى دامىتۋدىڭ ماڭىزى زور. سۋ رەسۋرس­تارىن ءادىل جانە اشىق باسقارۋدى قام­تاما­سىز ەتۋ ماقساتىندا بىزگە مەم­لەكەتارالىق سۋ شارۋاشىلىعى كانالدارىن تسيفرلاندىرۋ ارقىلى ءتيىمدى مونيتورينگ جۇرگىزۋ قاجەت ەكەنى ءسوزسىز. گيدرولوگيالىق اقپارات الماسۋدى, اتاپ ايتقاندا, سۋ قويمالارىنا كەلەتىن اعىن سۋ جانە باسسەين بويىنشا سۋ الۋ جونىندە اقپاراتتارمەن قام­تاماسىز ەتۋ ماڭىزدى», دەدى ءاليحان سمايىلوۆ ءوز سوزىندە.

ۇكىمەت باسشىسىنىڭ ايتۋىنشا, سۋ رەسۋرستارىن بىرلەسىپ پاي­دا­لانۋدىڭ قۇقىقتىق تەتىگىن جە­تىل­­­د­ىرۋدىڭ ءوزارا ءتيىمدى ىنتى­ماق­تاس­تىقتى نىعايتۋداعى ىقپالى زور.

باسقوسۋ بارىسىندا ءا.سما­يىلوۆ ەكى ەل اراسىنداعى مادەني-گۋمانيتارلىق بايلانىستاردىڭ دا قالىپتى دامىپ كەلە جاتقانىنا توقتالدى.

«قازاقستاننىڭ 2021 جىلى قىرعىز­ستانداعى, 2022 جىلى قىرعىزستاننىڭ قازاق­ستانداعى مادەنيەت كۇندەرى تاجىري­بەلىك جانە رۋحاني بايلانىس­تاردىڭ دامۋىنا وڭ سەپتىگىن تيگىزدى», دەدى قازاقستان پرەمەر-ءمينيسترى ءوز سوزىندە.

قىرعىز رەسپۋبليكاسى مي­نيسترلەر كابينەتىنىڭ توراعاسى – پرەزيدەنت اكىم­شىلىگىنىڭ باسشىسى اقىلبەك جاپاروۆ ەكى ەل باس­شىلارىنىڭ جۋىر­داعى ءوزارا ساپارلارى بارىسىندا ەكىجاق­تى ىن­تى­ماقتاستىقتىڭ نەگىزگى باعىت­تارى ايقىن­دالعانىن اتاپ ءوتتى.

«باۋىرلاس ەلدەر حالىقتىڭ يگىلىگى ءۇشىن ۋاعدالاستىقتاردى ىل­گەرى­لەتۋ ماق­ساتىندا كۇش سا­لاتى­نى­نا كۇمان جوق. تاتۋلىق نەگى­زىن­­دە ورىستەپ كەلە جاتقان باي­لا­نى­سى­مىز نىعايا بەرەتىنى داۋسىز», دەدى ا.جاپاروۆ ءوز ويىن ور­تاعا سالىپ.

فورۋمنىڭ پلەنارلىق وتىرىسىندا جامبىل وبلىسىنىڭ اكىمى ەربول قاراشوكەەۆ, الماتى وبلىسىنىڭ اكىمى مارات سۇل­تان­­عازيەۆ, قىرعىز رەس­­پۋب­ليكا­سى پرە­زي­دەنتىنىڭ تالاس وبلى­سىنداعى ۋاكىلەتتى وكىلى نۇربەك دار­­دانوۆ پەن ىستىقكول وبلى­سىنداعى ۋاكى­­­لەتتى وكىلى يلياز يمانبەتوۆ ءسوز سوي­­­لەپ, وڭىرلەر اراسىنداعى بايلانىس­تى نى­عايتۋدىڭ ماڭىزدىلىعى تۋرالى وي­لارىن ورتاعا سالدى.

«وبلىستار مەن قالالار اراسىن­داعى تىكەلەي بايلانىس, وڭىرارالىق دوس­تىق پەن ىنتىماقتاستىقتى نى­عايتۋ – قىرعىز-قازاق مەملەكەت­ارا­لىق بايلانىستارىن جاڭا دەڭ­گەيگە كوتەرۋدىڭ نەگىزى. وڭىر­ارالىق ديا­لوگتى كەڭەيتۋ ەكى ەل ارا­سىنداعى سترا­تەگيالىق ارىپتەستىككە وڭ اسەر ەتەدى.

ءبىز وڭىردەگى كولىك-لوگيستيكا, سۋ جانە ەنەرگەتيكا, ساۋدا-ەكونو­ميكالىق قا­تىناس­تاردى دامىتۋعا ايرىقشا باسىم­­دىق بەرەمىز. وسى تۇرعىدان الىپ قا­راعاندا ونەر­كاسىپتىك ساۋدا-لوگيستيكا­لىق كەشەننىڭ قۇرىلىسى قولدا بار ساۋ­دا-لوگيستيكالىق الەۋەتتى جوعارى تيىم­دىلىكپەن پايدالانۋعا مول مۇمكىندىك بەرەدى», دەدى اقىلبەك جاپاروۆ ءوز ويىن تۇيىندەپ.

قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەمەر-ءمينيسترى ءاليحان سمايىلوۆ­تىڭ ايتۋىن­­شا, ەلىمىزدە ءۇش جارىم مىڭعا جەتە­عابىل بىرلەسكەن كاسىپورىن جۇمىس ىستەپ تۇر. وتكەن جىلدان بەرى ولاردىڭ قاتارىنا جاڭادان 200-گە جۋىق جاڭا كومپانيا قوسىلعان.

كەلىسسوزدەرگە نەگىزدەلگەن فورۋم قو­رى­­تىندىسىندا تاراپتار ىنتىماق­تاس­تىقتىڭ بارلىق ءوزارا ءتيىمدى باعىتتارى بويىنشا بەلسەندى ءىس-قيمىلداردى قول­داۋعا دايىن ەكەنىن راستادى.

 

جامبىل وبلىسى 

سوڭعى جاڭالىقتار

عارىشتاعى قىزاناق

قوعام • كەشە