كورشىلەس اۋىلداردان كەلىپ تاپسىرىس بەرۋشىلەر دە, تۇراقتى تۇتىنۋشىلارى دا كوپ. جۇرت سۇيسىنە جەيتىن نان ءپىسىرۋدىڭ سىرىن دا سۇراعانبىز امانقىز انادان.
«ناندى قولمەن اشىتامىن, بارلىق جۇمىستى قولمەن ىستەيمىن. اۋىلداعىلاردىڭ كوبىسى «سەنىڭ قولىڭنان شىققان نان ءتاتتى بولادى», دەپ شابىتتاندىرىپ قويادى. ارينە, ءوزىڭ سۇيگەن ىسكە ىنتا-شىنتاڭمەن كىرىسسەڭ, سۇيىسپەنشىلىكپەن بەرىلە اتقارساڭ, وڭ ناتيجە بولادى. ءاربىر ىستە ادالدىقتىڭ الار ورنى ەرەكشە, نان جاپقاندا, نان-توقاش ونىمدەرىن پىسىرگەندە ادال اس دەگەن ءدىنىمىز بەن دىلىمىزدەگى كيەلى ۇعىم سانامدا سايراپ تۇرادى. ەڭبەگىمە بەرىلگەن باعا دا ىنتالاندىرادى, جاۋاپكەرشىلىكتى سەزدىرەدى», دەيدى امانقىز ورىنباسارقىزى.
جۇرت ايتقان جاقسى لەبىزگە بالاشا قۋاناتىن امانقىزدى اۋىلداستارى كەڭپەيىل, ەلگەزەك, اشىق-جارقىن انا دەپ تانيدى. جۋانتوبەگە كەلىن بولىپ تۇسكەن العاشقى جىلدارى امانقىز I توپتاعى مۇگەدەك قايىن اتاسىنا قارايلاپ, ءۇي شارۋاسىنان شىعا الماعان. اتاسىنىڭ جاعدايىن جاساپ, قىزدارىنىڭ تاربيەسى مەن بىلىمىنە كوڭىل بولۋگە دە ۇلگەرەتىن. كەيىنىرەك «وڭتۇستىك جارىق» ەنەرگەتيكالىق ۇيىمىندا ەسەپشى بولدى, ودان كەيىن ون جىل مەملەكەتتىك بالاباقشادا شارۋاشىلىق ءبولىمىنىڭ مەڭگەرۋشىسى قىزمەتىن اتقاردى. مىنە, سول كەزدەن-اق نەگىزگى جۇمىسىنان بولەك نان ءپىسىرىپ, ساتۋعا شىعارا باستاپتى. ەل ءىشىن ىندەت جايلاعان پاندەميا كەزىندە ناۋبايحانا ىسىنە تولىق كىرىسىپ, نان ونىمدەرىنىڭ بىرنەشە ءتۇرىن اۋىلداستارىنا ۇسىنعان. بۇل ورايدا بويجەتىپ قالعان قىزدارى كومەكتەسە باستاپ, نانمەن قوسا باسقا دا تاعام تۇرلەرىنە تاپسىرىس قابىلدايتىن بولعان. ۋاقىت وتە كەلە سامسا, قاتتاما, ءبالىش تاعى دا باسقا ءتاتتى نان ونىمدەرىن شىعارا باستادى. بۇگىندە فاستفۋد ونىمدەرىن دە قولعا الىپ, ءناسىبىن ۇلعايتىپ وتىر.
«وسى كاسىپپەن اينالىسقالى ۇيگە بەرەكە كىرىپ, كوپ جايتقا باسقاشا قاراي باستادىم. شىنايى ەڭبەكتىڭ ىرىسى مەن نەسىبەسى مول. جالپى, ءوزىم – ءۇي شارۋاسىنداعى انامىن. ماماندىعىم – ەسەپشى-ەكونوميست. وسى اۋىلعا كەلىن بولىپ تۇسكەنىمە 28 جىل بولىپتى. بەس قىزىم بار, ۇلكەنى تۇرمىستا, ەكەۋى مەكتەپتە وقيدى. ءاردايىم قولداۋ كورسەتىپ وتىراتىن كۇيەۋىم زاۋىتتا جۇرگىزۋشى بولىپ جۇمىس ىستەيدى. ەڭ العاش كاسىبىمدى 2018 جىلى نان جابۋ ىسىمەن باستادىم. اۋىلدا 2 مىڭنان اسا تۇرعىن بار, كۇنىنە 150-دەي نان جابامىن. ۋاقىت وتە كەلە ءتۇرلى ءتاتتى نان ونىمدەرىن شىعارىپ, بۇل كاسىپكە دەگەن قىزىعۋشىلىعىم ارتا ءتۇستى. وسىلايشا, ناۋبايحانادا كاسىبي مامان رەتىندە جۇمىس ىستەۋدى ۇيعارىپ, چيكەن, كوتلەت, بالىق جانە لاۆاش, فاستفۋد ونىمدەرىن ءپىسىرۋدى دە قولعا الدىم. اۋىلىم اۋدان ورتالىعىنان شالعاي ورنالاسقاندىقتان, سۇرانىستىڭ باسىم كوپشىلىگى جەرگىلىكتى تۇرعىندار تاراپىنان تۇسەدى. حالىقتىڭ ارقاسىندا تابىس تاۋىپ وتىرعان سوڭ بارىنشا سۇرانىسقا ساي ۇلگەرىپ, كوپتىڭ كوڭىلىنەن شىعۋعا تىرىسامىن», دەيدى كاسىپكەر امانقىز نالىبەك.
توي, جيىندار دا ءجيى وتكىزىلەتىن وڭىردە قوسىمشا تاعامدارعا سۇرانىس كوپ. امانقىز ورىنباسارقىزى كاسىپكەرلەردى قولداۋعا باعىتتالعان مەملەكەتتىك باعدارلامالار اياسىنداعى قايتارىمسىز گرانتقا ۇمىتكەر رەتىندە ءوتىنىم بىلدىرگەن ەكەن. الايدا مارتەبەسى سايكەس كەلمەي, گرانت الا الماپتى. دەگەنمەن جۇمىسىن جالعاستىرىپ, دامىتا ءتۇسۋ ۇستىندە. ەگەر قارجىلاي كومەك بولسا, ىسكە اسىرعىسى كەلەتىن جاڭا يدەيالارى بارشىلىق. مىسالى, جارتىلاي فابريكاتتار شىعارعىسى كەلەدى جانە اسحانا اشۋدى دا ويلايدى. قاسىنا كومەكشى الىپ, جاڭا جۇمىس ورىندارىن اشۋدى كوزدەيدى.
«نان اشۋعا قاجەتتى جابدىقتار السام دەيمىن. ارينە, الداعى ۋاقىتقا جوسپار كوپ. حالقىمىز «اس اتاسى – نان» دەيدى. ناندى قاستەرلەپ, قادىر تۇتقان. بالا كەزدەن اتا-انالارىمىز ناندى قادىرلەۋدى, اياقاستى ەتپەۋدى ۇيرەتكەن. ۇيگە اسىعىپ تۇرعان كىسى كەلسە, «ەڭ بولماسا, ناننان اۋىز ءتيىڭىز» دەيمىز. بۇل – ناننىڭ قۇدىرەتتى اس ەكەنىنىڭ بەلگىسى. نانمەن جۇمىس ىستەۋدە ادالدىق قاجەت. سول ادالدىقپەن, اللا بۇيىرتسا, بارلىق ماقساتىما جەتىپ, داستارقانىمىزدان نان ۇزىلمەسىن دەگەن نيەتپەن باستاعان ناۋبايحانا كاسىبىمدى دامىتامىن دەپ ويلايمىن. قازىرگى تاڭدا ەلىمىزدە كاسىپكەرلەردى قولداۋ باعىتىندا جاقسى جۇمىستار اتقارىلىپ, باعدارلامالار جۇزەگە اسىپ جاتىر. مۇنىڭ شاراپاتى تەك كاسىپكەرگە عانا ەمەس, اۋىلدى جەرلەردەگى جۇمىسسىزدارعا دا ءتيىپ وتىر. جۇمىسسىزدىقتى جويۋدىڭ بىردەن-ءبىر جولى – كاسىپكەرلەردى قولداۋ. سەبەبى ادامداردى جۇمىسپەن قامتيتىندار سول – كاسىپكەرلەر. ءجونىن تاپساڭ, جۇمىستىڭ جامانى جوق. ەڭبەك ەتكەنگە باقىت تا باسىن يەدى. الەم تەك ەڭبەكپەن عانا جاسارىپ, جاڭارادى», دەيدى امانقىز ورىنباسارقىزى.
قازىر كاسىپكەر ونىمدەرىن اۋدانداعى بىرنەشە دۇكەنگە وتكىزەدى. وسىلايشا, كوپبالالى انا وتباسىلىق كاسىپتى دامىتىپ, ءدامدى ونىمدەرىن اۋدان نارىعىنا شىعارىپ, ەل العىسىن الىپ وتىر.
جالپى, اۋداندا امانقىز ورىنباسارقىزى سياقتى جەكە كاسىپ اشىپ, تابىس تاۋىپ جۇرگەن انالار از ەمەس. مىسالى, شولاققورعان اۋىلىنىڭ تۇرعىنى گۇلناحار ماميلاەۆا قازاقتىڭ ساندىك توقىما قولونەرىن قولعا الىپ, سۇرانىسقا يە بۇيىمدار شىعارۋدا. العاش كاسىبىن بالالارعا ارنالعان ءساندى ۇلگىدەگى كيىمدەر مەن ويىنشىقتار تىگۋدەن باستاعان ول قازىرگى تاڭدا اياقكيىمدەر توقىپ, تابىس كوزىن ارتتىرۋدا. تاپسىرىسقا وراي بالالار مەن ەرەسەكتەرگە ارنالعان ءتۇرلى اياقكيىمدەر, سومكەلەر توقۋدا. بالا جاسىنان توقۋعا قۇمار بولعان ول بۇل ءىستى سۇيىكتى كاسىبىنە اينالدىرعان. ونىڭ قولىنان شىققان توقىما بۇيىمدارى ىشكى ءتۋريزمدى دامىتۋ ماقساتىندا ۇيىمداستىرىلعان وڭىرلىك كورمە-بايقاۋىندا كوپشىلىكتەن جوعارى باعا العان. ەندىگى ماقساتى – تۇيە-قوي جۇندەرىن وڭدەيتىن زاماناۋي تەحنيكالاردى يگەرۋ ارقىلى ۇلكەن كاسىپ اشۋ. سونداي-اق گۇلناحار ماميلاەۆا ۇيدە وتىرعان قىز-كەلىنشەكتەرگە ءوز بىلگەنىن ۇيرەتىپ, شاكىرت تاربيەلەۋ ءىسىن دە قولعا الىپتى.
ايتا كەتەلىك, حالىقتىڭ تابىسىن ارتتىرۋ ماقساتىندا سوزاق اۋدانىندا 6 ايدا 550 جاڭا جۇمىس ورنى اشىلعان, جۇمىسسىزدىق دەڭگەيى 5 پايىزدى قۇرايدى.
تۇركىستان وبلىسى
