مىسالى, ءبىر كۇننىڭ ىشىندە 1414 بىرىڭعاي بايلانىس جانە قولداۋ ورتالىعى ارقىلى 221 شاعىم تۇسكەن. سونداي-اق 109 بىرىڭعاي بايلانىس ورتالىعى ارقىلى دا جەدەل جاردەم قىزمەتىنە قاتىستى تۇرعىنداردىڭ 25 قوڭىراۋى تىركەلگەن. ولاردىڭ كوبى جەدەل جاردەمنىڭ ءجيى كەشىگەتىنى تۋرالى شاعىمدانعان. وبلىستىق دەنساۋلىق ساقتاۋ باسقارماسىنىڭ باسشىسى اسحان بايدۋاليەۆتىڭ ايتۋىنشا, وڭىردەگى 2 ميلليوننان استام تۇرعىنعا 216 بريگادانىڭ كۇشىمەن جەدەل جاردەم قىزمەتى كورسەتىلەدى. ياعني بريگادا تاپشىلىعى سەزىلۋدە. وبلىستىق جەدەل مەديتسينالىق جاردەم ستانساسىنىڭ 6 قالالىق بەكەتى, 17 اۋداندىق بولىمشەسى بار. ولارداعى سانيتارلىق اۆتوكولىكتەردىڭ سانى 190, مساك جانىنداعى جمج 85 اۆتوكولىكپەن قامتىلعان. بىلتىر ءتورت ايدا 210456 قوڭىراۋ قابىلدانسا, بيىل 224742 قوڭىراۋ تۇسكەن. ياعني بىلتىرعى 4 ايمەن سالىستىرعاندا بيىل جەدەل جاردەمگە قوڭىراۋ شالۋشىلار سانى كوبەيگەن.
«وبلىستا 5485 دارىگەر مەن 19095 ورتا بۋىن قىزمەتكەرى مەديتسينالىق كومەك تۇرلەرىن كورسەتەدى. ءيا, كارديولوگ, نەۆروپاتولوگ, وتورينلارينگولوگ, انەستەزيولوگ-رەانيماتولوگ پەدياتر, وكۋليست, ونكولوگ, اكۋشەر-گينەكولوگ, نەوناتولوگ, نەفرولوگ, ينفەكتسيونيست, فتيزياتر, تراۆماتولوگ, وفتولمولوگ, دەرماتوۆەنەرولوگ, رەۆماتولوگ سىندى بىرقاتار بەيىندى ماماندىق ەسەبىنەن دارىگەر جەتىسپەۋشىلىگى تۋىنداپ وتىر. بۇل باعىتتا بىرقاتار جۇمىس اتقارىلىپ جاتىر. مىسالى, بىلتىر 1 663 ماماندى وقىتۋ جوسپارلانىپ, 2 426 (958 دارىگەر, 1 468 ورتا بۋىن) وقىتىلعان, 18 دارىگەر تۇركيادا بىلىكتىلىگىن ارتتىرىپ, تاجىريبە الماسىپ كەلدى. جەرگىلىكتى اۋدان اكىمدىكتەرى تاراپىنان مامانداردى باسپانامەن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن جەڭىلدەتىلگەن نەسيە بەرىلۋدە. بىلتىر تۇرعىن ۇيمەن قامتاماسىز ەتۋ ماقساتىندا 27 جاس وتباسىنا بيۋدجەتتىك نەسيە بەرىلدى. رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت ەسەبىنەن تاپشىلىقتى ازايتۋ ماقساتىندا 2022 وقۋ جىلىنا مەديتسينالىق ماماندىقتارعا 72 گرانت رەزيدەنتۋراعا بولىنگەن. ال مەديتسينالىق ۇيىمدار ەسەبىنەن 34 مامان رەزيدەنتۋرادا وقىتىلۋدا. بيىلعى وقۋ جىلىنا دارىگەرلەردى رەزيدەنتۋرادا دايارلاۋعا جەرگىلىكتى بيۋدجەت ەسەبىنەن 116 ملن تەڭگە قارالىپ, تاپشى مەديتسينالىق ماماندىقتاردى وقىتۋعا وبلىس اكىمىنىڭ 60 گرانتى ءبولىندى. سونداي-اق بيىل 125 319 ملن تەڭگە قارالىپ, 3046 ماماننىڭ بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋ, الىس-جاقىن شەتەلدەردە تاجىريبە الماسۋ ماقساتىندا شەبەرلىك ساعاتىن, سەمينارلار وتكىزۋ جوسپارلانعان. اۋىلدى جەرگە جۇمىسقا ورنالاسقان 74 جاس مامانعا الەۋمەتتىك كومەك كورسەتۋ كوزدەلگەن بولاتىن. بيىلدىڭ ءبىرىنشى توقسانىندا 3 جاس مامان اۋىلدى جەرگە جۇمىسقا ورنالاسىپ, الەۋمەتتىك قارجىلاي كومەك كورسەتىلدى. وڭىردەگى مەديتسينالىق ۇيىمداردىڭ ارنايى تەحنيكامەن جاراقتاندىرىلۋ دەڭگەيى – 84%, بيىل بۇل كورسەتكىشتى 87%-عا جەتكىزۋ جوسپارلانۋدا. بۇل ورايدا 2023 جىلعا جالپى سيپاتتاعى ترانسفەرتتەر ەسەبىنەن جالپى سوماسى 9 356 692 مىڭ تەڭگەگە 431 بىرلىك مەديتسينالىق جابدىقتارمەن قامتاماسىز ەتۋ كوزدەلۋدە», دەيدى باسقارما باسشىسى اسحان بايدۋاليەۆ.
مامان جەتىسپەۋشىلىگى شالعاي دەرلىك اۋدان, اۋىلداردا قاتتى سەزىلەدى. مىسالى, سوزاق اۋداندىق ورتالىق اۋرۋحاناسىنىڭ باسشىسى بولات نۇسقاباەۆ دارىگەرلىك قىزمەت كورسەتۋ قۇقىعى شەتتەگى مەديتسينالىق مەكەمەلەرگە بەرىلۋ سالدارىنان قاجەتتىلىگى ەسكەرىلمەگەن 7 ەلدى مەكەندەگى اۋرۋحانالاردىڭ اربىرىندە ءبىر-ءبىر دارىگەردەن عانا قالعانىن ايتادى. ءتىپتى كەيبىرىندە دارىگەر دە جوق. سول سەبەپتى مەديتسينالىق قىزمەتتەردىڭ ساپاسى جەتىلمەي قالعان. «بۇل ءبىر جىلدا ەمەس, بىرنەشە جىل بويى قوردالانعان ماسەلە! بۇل ماسەلەنىڭ دە شەشۋ جولىن قاراستىرىپ جاتىرمىز. قالاي بولعاندا دا ءبىز مەديتسينالىق قىزمەت كورسەتۋدى ۇزبەيمىز, دارىگەرلەردى جۇمىستان شىعارمايمىز. ويتكەنى بىزدەگى ەڭ ۇلكەن ماسەلە – مامان تاپشىلىعى. اۋىلدى جەرلەردى ايتپاعاندا, اۋدان ورتالىعى شولاققورعانداعى اۋرۋحانا مەن ەمحانادا رەانيماتولوگ, نەۆروپاتولوگ, كارديولوگ, نەفرولوگ, نەيروحيرۋرگيا ماماندارى جەتىسپەيدى. دەسەك تە قول قۋسىرىپ قاراپ وتىرا المايمىز. سوندىقتان, ەڭ الدىمەن, سوزاق اۋدانىنىڭ ەلىمىزدىڭ مەديتسينالىق وقۋ ورىندارىندا وقىپ جۇرگەن ستۋدەنتتەرىن ىزدەدىك. قۇدايعا شۇكىر, دارىگەر بولعىسى كەلەتىن ازاماتتار بار ەكەن. ەندى سول استانا, الماتى, شىمكەنت, تۇركىستان قالالارىندا ءبىلىم الىپ جاتقانداردىڭ ءتىزىمىن الدىرتىپ, وقۋىن اياقتايتىن جاس مامانداردى تۋعان جەرگە قىزمەت ەتۋگە تارتپاق ويدامىز. ويتكەنى بۇعان دەيىن دە «ديپلوممەن – اۋىلعا!» مەملەكەتتىك باعدارلاماسىمەن اۋدانعا كەلىپ, تۇراقتاي الماي قايتىپ كەتكەندەر بار ەكەن. سول سەبەپتى وبلىس اكىمدىگىنىڭ, دەنساۋلىق ساقتاۋ باسقارماسىنىڭ جانە اۋدان اكىمدىگىنىڭ قولداۋىمەن جەرگىلىكتى مامانداردى ىنتالاندىرىپ, وسىندا الىپ قالۋدى كوزدەپ وتىرمىز. بۇدان بولەك, مەديتسينا ماماندارىن دايارلايتىن جوعارى وقۋ ورىندارىمەن كەلىسىمشارتقا تۇرامىز. دارىگەر وسى اۋداننىڭ ازاماتى بولسا, سوزاقتا كەمى بەس جىلدىق جۇمىس ىستەۋ كەلىسىمشارتىمەن رەزيدەنتۋراسىنىڭ اقىسىن تولەپ وقىتۋ سەكىلدى جولدارىن قاراستىرۋ جوسپارىمىزدا بار. وسىلاي جىل سايىن 4-5 ماماندى دايارلايمىز. كادر تاپشىلىعى ءبىر جىلدا شەشىلەدى دەپ ايتا المايمىن. كەزەڭ-كەزەڭىمەن تولىقتىراتىن بولامىز», دەيدى بولات نۇسقاباەۆ.
سوڭعى 5 جىلدا اۋدانعا كەلگەن مامانداردىڭ الەۋمەتتىك كومەك العاندارى عانا تۇراقتاپ قالعان. ال ءۇي الماعان, باسقارما تاراپىنان بەرىلەتىن ءبىر رەتتىك الەۋمەتتىك پاكەتكە قول جەتكىزە الماعانداردىڭ كوبى كەرى قايتقان. دەگەنمەن 2017 جىلى – 4, 2018 جىلى – 2, 2019 جىلى – 3, 2020 جىلى – 3, 2021 جىلى 5 مامان كەلىپ, بەس جىلدىق كەلىسىمشارت نەگىزىندە اۋدان تاراپىنان باسپانامەن قامتىلعان ەكەن. «انا مەن بالا دەنساۋلىعىنا جاۋاپتى اكۋشەر-گينەكولوگ, پەدياتر تاپشى. وتا جاسايتىن ەكى-اق مامان بار. حيرۋرگتەردىڭ سانى كەمىندە 4-ەۋ بولۋعا ءتيىس, – دەيدى بولات نۇسقاباەۆ. – سوندىقتان ەڭ الدىمەن وسى ءۇش سالا ماماندارىن وبلىس اكىمدىگى مەن دەنساۋلىق ساقتاۋ باسقارماسى باسشىلىعىنىڭ قولداۋىمەن استانا مەن الماتىعا جىبەرىپ, بىلىكتىلىكتەرىن ارتتىرۋدىڭ ءبىرىنشى كەزەڭىنەن وتكىزەمىز. سوسىن الىس-جاقىن شەتەلدەرگە جىبەرىپ, كاسىبي بىلىكتىلىكتەرىن ارتتىرۋدى, شىڭداۋدى كوزدەپ وتىرمىز. بۇل ماماندار وزدەرى عانا وقىمايدى. ورالعان سوڭ تاجىريبە ءبولىسىپ, ارىپتەستەرىنە ۇيرەتەدى. سولاي باسقا سالانىڭ ماماندارىن دا وقىتاتىن بولامىز». سونداي-اق اۋداندا ەلدى مەكەندەردىڭ الشاق ورنالاسۋىنا بايلانىستى جەدەل مەديتسينالىق جاردەم كولىكتەرىنىڭ قاجەتتىلىگى قاتتى سەزىلەدى. كولىك بازاسى ەسكىرگەن. سوڭعىلارى 4-5 جىل بۇرىن جاڭالانعان بولسا, ەسكىلەرىنە 20 جىلدان اسىپتى. بۇل ورايدا بيىل اۋدان اكىمدىگىنىڭ قولداۋىمەن سوزاقتى جەدەل جاردەم كولىكتەرىمەن تولىق قامتۋ كوزدەلىپ وتىر.
ال وبلىستىق جەدەل مەديتسينالىق جاردەم ستانساسىنىڭ جۇمىسىن جاقسارتۋ, ساپاسىن ارتتىرۋ ماقساتىندا 103 بايلانىس جەلىسى ارقىلى ناۋقاستارعا دارىگەرلىك كەڭەس بەرۋ كۇشەيتىلگەن. جەدەل مەديتسينالىق جاردەم ستانساسىنىڭ اۆتوپاركى جىل باسىندا 13 Hyundai جانە مساك جانىنداعى جەدەل جاردەم قىزمەتى 2 «لادا لارگۋس» ماركالى سانيتارلىق اۆتوكولىكتەرىمەن جاڭارتىلعان. جىل باسىنان بەرى 38 اۆتوكولىك كۇردەلى جوندەۋدەن ءوتىپتى. قىزمەتكەرلەردىڭ بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋ ماقساتىندا اۋدان جانە قالالارداعى بەكەتتەردە سەمينار ساباقتار وتكىزىلىپ, اتتەستاتتاۋ جۇرگىزىلدى. مەديتسينالىق قۇرال-جابدىقتارمەن جابدىقتالۋى 86,3% قۇرايدى. جاڭا جەدەل جاردەم عيماراتىندا زاماناۋي قۇرال-جابدىقتاردى وڭدەۋ قۇرىلعىلارمەن جابدىقتالعان ستەريليزاتسيالاۋ بولىمشەسى اشىلدى. بيىل وبلىستىق دەنساۋلىق ساقتاۋ باسقارماسىنا جەتىسپەيتىن كۇرال-جابدىقتاردىڭ ءتىزىمى سۇرانىس حاتپەن جىبەرىلگەن.
ايتا كەتەلىك, ءبىز جوعارىدا ايتىپ وتكەن ماسەلەلەر وبلىس باسشىلىعىنا ءمالىم. دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنىڭ وزەكتى ماسەلەلەرى, جەدەل مەديتسينالىق جاردەم قىزمەتىنىڭ جاي-كۇيى تالقىلانعان جيىندا وبلىس اكىمى دارحان ساتىبالدى سالانىڭ تەحنيكالىق بازاسىن نىعايتۋعا قولداۋ كورسەتىلەتىنىن ايتا كەلە, باسقارما باسشىسى مەن باس دارىگەرلەرگە جۇمىستى شيراتۋدى تاپسىردى.
تۇركىستان وبلىسى
