ماقتا كلاستەرىنىڭ كوشەلى جولى

تۇركىستان ماقتا وسىرەتىن جال­عىز ءوڭىر بولعاندىقتان ماقتا كلاستەرىن دامىتۋعا كۇش سالىنۋى – زاڭدىلىق. جەرگىلىكتى ات­قارۋشى بيلىك ورگاندارى ءۇشىن بۇل باعىتتى بارىنشا دامىتۋ, حالىقارالىق نارىققا شىعۋ ماڭىزدى. پرەمەر-ءمينيستردىڭ ورىنباسارى – ساۋدا جانە ينتەگراتسيا ءمينيسترى سەرىك جۇمانعارين اقپاندا وبلىسقا ساپارى بارىسىندا ماقتا زاۋىتتارىنىڭ باسشىلارىمەن, شارۋالارمەن كەزدەسىپ, ماقتانى تەرەڭ قايتا وڭدەۋگە مەملەكەت تاراپىنان قولداۋ كورسەتىلەتىنىن, بۇل باعىتتا ناقتى قادامدار جاسالاتىنىن ايتقان بولاتىن. ءمينيستردىڭ ءسوزىن قۋاتتاعان شارۋالار كەزدەسۋدە ايتىلعان ناقتى قادامداردىڭ العاشقىسىنان حاباردار بولىپ وتىر. ياعني تۇركىستان وبلىسىندا ماقتا كلاستەرىن قۇرۋ جوباسى ازىرلەندى. جوبانى تالقىلاۋ جانە ساراپشىلار, ماماندار پىكىرىن ءبىلۋ ماقساتىندا وتكەن ماجىلىستە وبلىس اكىمى دارحان ساتىبالدى اتالعان سالانى دامىتۋ, جاڭا جۇمىس ورىندارىن اشۋ اسا ماڭىزدى ەكەنىن جەتكىزدى. «وبلىستىڭ وزىندىك تابىسىن ارتتىرۋ ءۇشىن جاڭا جۇمىس ورىندارىن اشۋ كەرەك. بۇل رەتتە ماقتا كلاستەرىن دامىتۋدىڭ ماڭىزى زور. وسى سالادا ءىرى فابريكا, زاۋىت اشا­مىن دەيتىن ازاماتتارعا قولداۋ كورسەتۋگە دايىنبىز. ەكىنشىدەن, ماقتا وسىرۋدە سۋ ۇنەمدەۋ تەحنولوگياسىن مەيلىنشە جەتىلدىرۋ قاجەت. جالپى ماقتا شارۋاشىلىعى ۇل­كەن ىزدەنىستەر مەن زەرتتەۋلەردى تالاپ ەتەدى. وبلىس اكىمدىگى تاراپىنان ماقتا كلاستەرىن دامىتۋعا جاعداي جاسالادى. وسى باعىتتا ۇلكەن جوس­پارلارىمىز بار», دەدى وبلىس اكىمى. وبلىستىق اۋىل شارۋا­شىلىعى باسقارماسى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى ە.جانىبەكوۆتىڭ ايتۋىنشا, ماقتا شارۋاشىلىعىن ءارتاراپتاندىرۋ, ماقتا-توقىما كەشەنى كاسىپورىندارىن دامىتۋ جانە 2027 جىلعا دەيىن توقىما ونەركاسىبىنىڭ باسەكەگە قابىلەتتى ءونىمىن الۋ ماقساتىندا ءشيتتى ماقتا وسىرۋدەن باستاپ, جوعارى ساپالى ءونىم شىعاراتىن 75 كا­سىپورىن اشۋ, 9 كلاستەر قۇرۋ كوزدەلىپ وتىر. سونداي-اق ماقتا تالشىعىن قايتا وڭدەۋ كولەمىن 100 پايىزعا جەتكىزۋ, 41 مىڭنان استام جۇمىس ورنىن اشۋ مەجەلەنگەن. ماتا, ماي, كيىم جانە ماقتادان وزگە دە ونىمدەر شىعارۋ ماقساتى دا قويىلعان.

ماقتانىڭ باسىم بولىگى ماقتا­ارال جانە جەتىساي اۋداندارىندا وسىرىلەدى. بۇل ورايدا جەتىساي اۋدانىندا ينۆەستورلار تارتۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلۋدە. «وسى ماق­ساتتا وتكەن جولى كورشىلەس وزبەكستان رەسپۋبليكاسىندا ماقتا كلاستەرىن دامىتۋ ءۇشىن ينۆەس­تورلارمەن ىسكەرلىك كەزدەسۋلەر وتكىزىلىپ, ەكىجاقتى كەلىسسوزدەر جۇرگىزۋدىڭ العىشارتتارى جاسالۋدا. بيىل ازاماتتاردىڭ جەكە قاراجاتتارى ەسەبىنەن ج.ەراليەۆ اۋىلدىق وكرۋگىنەن قۇنى 300 ملن تەڭگەگە 10 مىڭ توننالىق «تۇران ماقتا» جشس «ماقتا شيكىزاتىن وڭدەۋ زاۋىتى» جوباسىن, جاڭا­اۋىل اۋىلدىق وكرۋگىندەگى قۇنى 350 ملن تەڭگە بولاتىن «تو­قىما ەمەس ماتا ءوندىرىسى» جوباسىن, ماق­تالى اۋىلدىق وكرۋگىنەن قۇنى 790 ملن تەڭگە بولاتىن «ماق­تالى جەر» جشس «تۇقىمدىق شيت ءوندىرىسى زاۋىتى», 100 ملن تەڭ­گەگە باقشا ونىمدەرىن قايتا وڭدەۋ تسەحى, جەتىساي قالاسىنداعى قۇنى 200 ملن تەڭگەگە اياقكيىم ءون­دىرىسى جوباسىن جىل سوڭىنا دەيىن ىسكە قوسۋ جوسپارلانۋدا», دەيدى جەتىساي اۋدانى اكىمىنىڭ ورىن­باسارى سەرىك پىرىمبەكوۆ. اۋدانداعى 76,2 مىڭ گەكتار ەگىستىڭ 45 مىڭ گەكتارىنا ماقتا ەگىلگەن. ال ماقتاارال اۋدانىندا بىلتىر 40,4 مىڭنان اسا گەكتارعا ماقتا داقىلى ەگىلىپ, 106 مىڭ توننادان استام ءونىم جينالعان بولاتىن. بيىل ماقتا القابى ءبىرشاما قىسقارىپ, 35,7 مىڭ گەكتارعا ەگىل­گەن. اۋداندا وزبەكستاندىق «Clobal Textile» كومپانياسىنىڭ سۇيە­مەلدەۋىمەن وركەنيەت ەلدى مەكەنىندە شارۋالار 15 گەكتار جەرگە ەكسپەريمەنت رەتىندە ماقتانىڭ «نامانگان» تۇقىمىن ەككەن بولاتىن. بيىلدىڭ وزىندە اتالعان كومپانيا ماقتاارال اۋدانىندا 10 مىڭ گەكتارعا جۋىق جەرگە «سۇلتان» جانە «نامانگان» تۇقىم سورتتارىن جەتكىزۋدى جانە كۇزگە قاراي اتالعان سورتتاردىڭ ماقتا تالشىعىن ساتىپ الۋدى جوسپارلاپ وتىر. سونداي-اق اۋدان اكىمدىگىنىڭ مالىمەتىنشە, 2 مىڭنان استام ادامدى تۇراقتى جۇمىس ورنىمەن قامتيتىن 5 ءىرى كاسىپورىندى ىسكە قوسۋ كوزدەلگەن. ول ءۇشىن 2023-2027 جىلدارعا ارنالعان «Global textile. Turkistan» جوباسى دايىندالعان. قۇنى 45 ميلليون دوللار بولاتىن جوبا اياسىندا لوگيستيكا حابى, ماقتانى باستاپقى وڭدەۋ زاۋىتى, تريكوتاج ماقتا, ماتا بوياۋ جانە تىگىن فابريكالارى ىسكە قوسىلاتىن بولادى.

ايتا كەتەلىك, جەرى قۇنارلى, اۋا رايى قولايلى وڭىردە جىل باسىنان بەرى اۋىل شارۋاشىلىعىنداعى جالپى ءونىم كولەمى 163,5 ملرد تەڭگە بولىپ, ناقتى كولەم يندەكسى 102,0%-عا ورىندالدى. اۋىل شارۋاشىلىعىنىڭ نەگىزگى كاپيتالىنا 10,1 ملرد تەڭگە ينۆەستيتسيا تارتىلعان. بيىل اوك سالا­سىندا جالپى قۇنى 54,1 ملرد تەڭگە بولاتىن 60 جوبانى ىسكە اسىرۋ جوسپارلانعان. قازىرگى تاڭ­دا قۇنى 4,9 ملرد تەڭگە بولاتىن 16 جوبا ىسكە قوسىلدى. اتاپ ايتساق, 200 باسقا ارنالعان تاۋارلى ءسۇت فەرماسى, 4 مال بورداقىلاۋ الاڭى, 3 ءسۇت وڭدەۋ تسەحى, 2,1 گەكتار اۋماققا 2 فەرمەرلىك جىلىجاي سالىندى. سونىمەن قاتار 490 گەكتار جاڭبىرلاتىپ سۋارۋ بويىن­شا – 3, بالىق ءوسىرۋ بويىنشا 3 جو­با جۇزەگە اسىرىلدى. بۇدان بولەك, قۇنى 107,3 ملن دوللار بولاتىن 271,5 مىڭ توننا اۋىل شارۋاشىلىعى ءونىمى شەتەلدەرگە ەكسپورتتالدى.

تۇركىستان وبلىسى