2013-2014 جىلدارى مونيتورينگتىك, گيدروگەولوگيالىق, رەكۋلتيۆاتسيالىق, ەكولوگيالىق, الەۋمەتتىك جانە باسقا دا ۇستانىمدار بويىنشا وڭتايلى جوبالىق شەشىم ازىرلەۋ ماقساتىندا «ماڭعىستاۋ عوو» بۇرىن جۇرگىزىلگەن جۇمىستار مەن زەرتتەۋلەردى تالداۋ نەگىزىندە «قوشقار اتا قالدىق قويماسىن رەكۋلتيۆاتسيالاۋ» اتتى تەحنيكالىق-ەكونوميكالىق نەگىزدەمەسىن ازىرلەگەن ەدى. نەگىزدەمەدە قالپىنا كەلتىرۋدىڭ ەكى نۇسقاسى قارالدى. تەحنيكالىق-ەكونوميكالىق نەگىزدەمەدە كەلتىرىلگەن نۇسقانىڭ ءبىرى – قالپىنا كەلتىرۋ جۇمىستارىن ەكى ءتۇرلى ادىسپەن جۇرگىزۋدى كوزدەيدى: قالدىق قويمانىڭ ورتالىق-سولتۇستىك بولىگىنە كاسپي تەڭىزىنەن سۋ بەرۋ ارقىلى جاساندى توعاننىڭ بەتىن مينۋس 35 م بەلگىگە دەيىن جەتكىزۋ. تەحنيكالىق-ەكونوميكالىق نەگىزدەمەدە كورسەتىلگەن قورىتىندىلارعا سايكەس, ىسكە اسىرۋعا وسى ەكىنشى نۇسقا تاڭدالعان.
ماڭعىستاۋ وبلىستىق تابيعي رەسۋرستار جانە تابيعاتتى پايدالانۋدى رەتتەۋ باسقارماسى باسشىلىعىنىڭ ايتۋىنشا, ءارتۇرلى سەبەپتەرگە بايلانىستى ءبىر باستالىپ, ءبىر تاستالىپ, قۇجاتتارى بىرەسە قىسقارتىلىپ, بىرەسە تولىقتىرىلىپ مىڭ تۇزەتىلگەن قوشقار اتا ۋلى كولىندە «قالپىنا كەلتىرۋ جۇمىستارى جالعاسپاق». بۇعان دەيىن ءتۇرلى اقپاراتتاردا, ەسەپتەردە «قولعا الىندى, جۇرگىزىلۋدە» دەپ كەلەتىن قالپىنا كەلتىرۋ جۇمىستارى, سويتسەك «2023 جىلدىڭ ءۇشىنشى توقسانىندا قايتا جالعاسادى» ەكەن. قاشان باستالىپ, قاشان توقتاپ ۇلگەرگەن؟ اۋقىمدى جۇمىستىڭ كەزەڭ-كەزەڭمەن جۇرگىزىلەتىنى بەلگىلى, ايتسە دە ماسەلە قۇجاتقا قاتىستى.
ماڭعىستاۋ وبلىستىق تابيعي رەسۋرستار جانە تابيعاتتى پايدالانۋدى رەتتەۋ باسقارماسى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى ەسەنقوس ادىلباەۆتىڭ مالىمەتىنشە, وسىعان دەيىن جوبالىق-سمەتالىق قۇجاتتارعا تۇزەتۋلەر ەنگىزىلگەن. ياعني بۇرىن قوشقار اتا قالدىق قويماسىندا قالپىنا كەلتىرىلەتىن جەر كولەمى 4 279 گەكتار بولسا, جاڭا تۇزەتۋگە سايكەس, 1 344 گەكتارعا دەيىن قىسقاردى. ەندى 2023 جىلدىڭ 3-توقسانىندا جاڭا نۇسقا بويىنشا مەملەكەتتىك ساراپتاما قورىتىندىسى شىعادى, سودان كەيىن رەكۋلتيۆاتسيا جۇمىستارى جاندانباق.
– قالپىنا كەلتىرۋ جۇمىستارى بىزدەن تاۋەلسىز سەبەپتەرگە بايلانىستى توقتاتىلدى. مەملەكەتتىك ساراپتاما جاڭا جوبالىق-سمەتالىق قۇجاتتامانى ماقۇلداۋعا ءتيىس. تولىق قورىتىندىنى العاننان كەيىن جۇمىستار قايتا جالعاسادى, دەدى ە.ادىلباەۆ.
مامانداردىڭ ايتۋىنشا, قايتا قالپىنا كەلتىرۋگە بولىنەتىن قاراجاتتىڭ كولەمىن ۇلعايتۋ جونىندە جۇمىس جوباسىنا قايتا تۇزەتۋ ەنگىزۋ تۋرالى شەشىم قابىلدانعان. جوبانى قارجىلاندىرۋ رەسپۋبليكالىق جانە جەرگىلىكتى بيۋدجەت ەسەبىنەن 90/10 پروپورتسياسى بويىنشا بىرلەسىپ جۇزەگە اسادى.
جالپى, قالپىنا كەلتىرۋ جۇمىستارىن 2025 جىلى اياقتاۋ جوسپارلانعان. ون جىل بويى الاقانداي جەردى تۇمشالاماق تۇگىل ءارتۇرلى جەلەۋمەن كىدىرمەلەپ ءجۇرۋ ءىستى ءبىراز سيىرقۇيىمشاقتاندىرىپ جىبەرگەن سىندى. ەكولوگياسى ءماز ەمەس ماڭعىستاۋدا, شىنىن ايتقاندا, تۇرعىندار دەنساۋلىعى دا ناشار. وبلىس ورتالىعى اقتاۋ قالاسى مەن مۇنايلى اۋدانىنىڭ ىرگەسىندەگى ۋلى كول قاشان تۇمشالانارى ءالى بەلگىسىز, ۋادە مەن جوسپارلاردى ارقالاعان جىلدار جەتكىزبەي كەلەدى.
ماڭعىستاۋ وبلىسى