اۋەدەگى «جەدەل جاردەم»

ساناۆياتسيا كۇدىكتى ۇمىتكە اينالدىرادى دارىگەرلەردىڭ دە دارمەن­سىزدىك تانىتار كەزى بولادى. ال­دىنداعى ناۋقاستىڭ اۋىر جاع­دايى, دياگنوز قويۋدا جەت­كىلىكتى مەديتسينالىق قۇرال-جابدىقتاردىڭ بولماۋى, دارىگەر بىلىكتىلىگىنىڭ كەم­شىندىگى جۇمىس بارىسىندا كەزدەسىپ جاتادى. سوندايدا شۇعىل مەديتسينالىق كومەكتى شاقىرتۋعا تۋرا كەلەدى. مىنە, وسى ساتتە سانيتارلىق اۆياتسيا كومەك قولىن سوزادى. ەلىمىزدىڭ دامۋ سترا­تە­گياسىنىڭ باستى مىندەتتەرىنىڭ ءبىرى – تۇرعىندار دەنساۋلىعىن نىعايتۋ جانە قولجەتىمدى مە­دي­تسينالىق كومەكپەن قام­تا­ماسىز ەتىپ, ساپالى ەمدەۋ تاسىلدەرىن پايدالانۋ دەپ بىلەمىز. بۇل تۇرعىدا دا ساني­تار­لىق اۆياتسيانىڭ قىزمەتى زور كومەگىن كورسەتىپ تۇر. 2009 جىلى رەسپۋبليكانىڭ كەي­بىر وبلىستارىندا, سو­نىڭ ىشىندە قىزىلوردا ءوڭى­رىن­دەگى وبلىستىق مەديتسينا ورتالىعىنىڭ بازاسىندا ساني­تارلىق اۆياتسيا قىزمەتى قولعا الىندى. ول ءۇشىن رەس­پۋبليكالىق بيۋدجەتتەن 16,2 ميلليون تەڭگە ءبولىنىپ, ان-2 ۇشاعى بەرىلدى. سونداي-اق, ارنايى مامانداندىرىلعان سانيتارلىق توپتان تۇراتىن بولىمشە اشىلدى. بولىمشە تاۋلىكتىڭ قاي مەزگىلىندە دە تولىققاندى مەديتسينالىق كو­مەك كورسەتۋگە دايىن بىلىكتى ما­مانداردان قۇرالدى. ولار انا مەن بالاعا, ينسۋلت ال­عان ناۋقاستارعا دەر كەزىندە كو­مەكتەسە الاتىن جاعدايدا بولدى. سونىمەن قاتار,  اپاتتى جاعدايلارعا ارنالعان ما­مانداندىرىلعان قۇرال-جاب­دىقتارمەن جابدىقتالدى.  سانيتارلىق اۆياتسيا ءبو­لىمشەسى قۇرىلعان جىلدىڭ وزىندە 421 شاقىرتۋ تۇسسە, ونىڭ 26-سىنا جەدەل تۇردە ۇشاقپەن كومەك كورسەتىلدى. ال 2010 جىلى سانيتارلىق قىزمەتكە 555 شاقىرتۋ جاسالىپ, ونىڭ 28-ءى ۇشاقپەن جەتكىزىلدى. ەلباسىنىڭ تىكەلەي تاپسىرماسىنا سايكەس, «باتىس ەۋروپا – باتىس قىتاي» حالىقارالىق كولىك ءدالىزىنىڭ سالىنۋىنا بايلانىستى, 2011 جىلى  رەسپۋبليكانىڭ 6 وبلىسىندا اۆتوكولىك اپاتىنان زارداپ شەككەن اۋىر ناۋقاستارعا, مۇگەدەكتىككە  الىپ كەلەتىن جاعدايلار مەن ەكىقابات انالار جانە سابيلەرگە كومەك كورسەتۋ ماقساتىندا رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن 100 ميلليون تەڭگە ءبولىنىپ, مي-17 تىكۇشاعى پايدالانۋعا بەرىلدى. وسىنىڭ ارقاسىندا,  69 ناۋقاسقا ۇشاق ارقىلى كومەك كورسەتىلىپ, وسىنشاما ۇمىتتەر قايتا جاعىلدى. 2012 جىلى 99 رەت اۋە ۇشاعىمەن مەديتسينالىق جاردەم بەرىلدى. ونىڭ ىشىندە, استانا, الماتى قالالارىنداعى رەسپۋبليكالىق كلينيكالار مەن عىلىمي ورتالىقتارعا 19 ناۋقاستى تاسىمالدادى. ونىڭ 3-ءۋى اسا اۋىر ينسۋلت, تاعى 3-ءۋى اۋىر كۇيىك, 9-ى جۇكتى ايەلدەر, 4 ءتۇرلى اقاۋمەن تۋىلعان سابيلەر ەدى. رەسپۋبليكالىق جەدەل جاردەم ورتالىعىنان 20 رەت ۇشاقپەن 13 بىلىكتى مامان-دارىگەرلەر كەلدى. 2013 جىلى 479 شاقىرتۋدىڭ  96-سى اۋە كولىگىمەن دەر كەزىندە تاسىمالداندى. جىل باسىنان بەرى سانيتارلىق اۆياتسياعا اۋدانداردان 118 شاقىرتۋ تۇسسە, ونىڭ 56-سى اۋە كولىكتەرىمەن اكەلىنگەن. رەسپۋبليكالىق  ورتالىقتاردان وبلىسقا 19 مامان شاقىرتىپ, 23 ناۋقاستى استانا مەن الماتى قالالارىنداعى ءتۇرلى كلينيكالارعا جەتكىزدىك. بيىل وبلىس اكىمىنىڭ قولداۋىمەن «جول كارتاسى» بەكىتىلىپ, ساناۆياتسيا قۇرامىنا نەوناتولوگيا, نەيروحيرۋرگيا, تراۆماتولوگيا, گينەكولوگيالىق  مامانداندىرىلعان بريگادالار قوسىلدى.  بۇل ءتيىستى ماماندارمەن قوسا, ساناۆياتسيالىق قىزمەتتە جانساقتاۋ ءبولىمى جانە فەلدشەرلىك قىزمەتتىڭ قاتار دامىعاندىعىن بىلدىرەدى. ارينە, بۇل سانداردىڭ ارتىندا ءومىر مەن ءولىمنىڭ ارپالىسقان ساتتەرى تۇرعانىن بىرەۋ ءبىلىپ, بىرەۋ بىلمەس. ونىڭ سىرتىندا قانشاما انا مەن بالانىڭ, اكە مەن انانىڭ, جاقىن-جۋىقتىڭ  ءۇمىت ۇشقىنى سونبەي تۇرادى. ءبىر اتاپ وتەرلىگى, 2013 جىلى ءبىزدىڭ وبلىسىمىزدا سانيتارلىق اۆياتسيا قىزمەتىندە العاش رەت ەكىقابات ايەلدى امان ساقتاۋ ماقساتىندا جاساندى قان اينالدىرۋ مەن دەم الدىرۋ اپپاراتىنا قوسىپ, رەسپۋبليكالىق كلينيكاعا امان-ەسەن جەتكىزدىك. بۇل – دۇنيەجۇزى بويىنشا ءبىرىنشى رەت قولدانىلعان زاماناۋي ءتاسىل. وسىنىڭ ناتيجەسىندە رەسپۋبليكانىڭ بىلىكتى ماماندارى رەسەيدىڭ شاقىرتۋىمەن تومسك قالاسىندا ارنايى تاجىريبە ءبولىسىپ, وقۋلار وتكىزدى. ال جەتكىزىلگەن انا امان-ەسەن بوسانىپ, ءسابيى ءوسىپ كەلەدى. ورتاق اۋماعى 700-800 شاقىرىمعا سوزىلاتىن ءبىزدىڭ وبلىسىمىز ءۇشىن سانيتارلىق اۆياتسيا قىزمەتىنىڭ اسا قاجەت ەكەندىگى ايتپاسا دا تۇسىنىكتى. اۋىر تۇردە ينسۋلت العان ناۋقاستار مەن شۇعىل جاعدايداعى ەكىقابات ايەلدەرگە, اقاۋمەن تۋىلعان سابيلەرگە دەر كەزىندە كومەك بەرۋ, ولاردى ورتالىقتاعى ماماندارعا جەتكىزۋ نەمەسە رەسپۋبليكالىق عىلىمي ورتالىقتارىنا اپارۋ, بۇل – سانيتارلىق اۆياتسيا قىزمەتىنىڭ زور مۇمكىنشىلىگى. مەديتسينادا «التىن ۋاقىت» دەگەن تەرمين بار. بۇل – ناۋقاستى العاشقى ساعاتتاردان مەديتسينالىق جاردەمگە جەكىزىپ, دەر ۋاقىتىندا كومەك كورسەتۋ دەگەن ءسوز. وسى «التىن ۋاقىتتى» ءتيىمدى پايدالانعان جاعدايدا كوپتەگەن ادامنىڭ ءومىرىن امان الىپ قالۋعا بولاتىنى دالەلدەنگەن. ال «التىن ۋاقىتتى» وڭتايلى قولدانۋ ءۇشىن سانيتارلىق اۆياتسيانىڭ كومەگى ابدەن قاجەت. مۇرات تەلەۋوۆ, قىزىلوردا وبلىستىق مەديتسينا ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى. قىزىلوردا.