جەتىنشى فورۋمعا دەيىنگى جول

ەلىمىزدە جەتىنشى رەت وتەتىن حالىقارالىق استانا ەكونوميكالىق فورۋمى وسى اپتادا باستالعالى وتىر. تورتكۇل دۇنيەدەن دەلەگات جيناپ, عالامدىق عالىمداردىڭ باسىن قوساتىن, نوبەل سىيلىقتارى لاۋرەاتتارىن شاقىرىپ, جاھاندىق ماسەلەلەردى بىرگە وتىرىپ تالقىلايتىن ۇلكەن شاراعا بۇگىندە ەلىمىز ساقاداي-ساي. جالپى, استانا ەكونوميكالىق فورۋمىنىڭ نەگىزگى قىزمەتى الەم­­دىك قوعامداستىقتاردىڭ جانە قازاق­­ستاننىڭ الەۋمەتتىك-ەكونو­مي­كالىق, قۇقىقتىق, مادەني ماسە­لە­­لەرىنە ءتيىمدى جاۋاپ ىزدەپ, قازاق­­ستان ۇكىمەتى, اەف-كە قاتىسۋ­شى مەملەكەتتەر ۇكىمەتتەرى ءۇشىن جانە «ۇلكەن جيىرمالىق» مەم­لەكەتتەرىنىڭ كوشباسشىلارى ءۇشىن ۇسىنىستار ازىرلەۋ ەكەنى بەلگىلى. بۇل مىندەتتى فورۋم جىل سايىن ءوز دەڭگەيىندە ورىنداپ وتىر دەۋگە ابدەن نەگىز بار. ءتىپتى, مۇنداي فورۋم جەتىنشى رەت وتكەلى وتىرعانىن ەس­كەرسەك, ەلىمىز بۇل تۇرعىدا ءتاجى­ريبەلى ەكەنىن جوققا شىعارا الماي­مىز. ال جىل سايىن ۇزبەي وتكىزىپ وتىرعانىنا قاراعاندا, مۇنداي فورۋمنىڭ ەل ءۇشىن دە, الەم ءۇشىن دە قاجەتتىلىگىن اڭعارۋ قيىن ەمەس. سونىمەن, وتكەنگە ورالىپ كورە­لىك. استانا ەكونوميكالىق فورۋ­مى العاش رەت 2008 جىلى ۇيىم­داس­تىرىلعان بولاتىن. قازاقستان پرە­زيدەنتىنىڭ باستاما­سىن جۇزەگە اسى­رۋ ءۇشىن ەكونوميكا جانە بيۋدجەتتىك جوسپارلاۋ مي­نيستر­لىگى مەن ەكونوميكالىق زەرتتەۋلەر ينستيتۋتى سول جىلى «عالىمداردىڭ ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق كلۋبى» قاۋىمداستىعىن قۇرىپ, سونىڭ اياسىندا «جاھاندانۋ جاعدايىنداعى ەكونوميكالىق دامۋدىڭ زاماناۋي اسپەكتىلەرى» تاقىرىبىندا I استانا ەكونوميكالىق فورۋمىن وتكىزگەن بولاتىن. بۇل فورۋمعا ساياساتكەرلەر, ەكونوميستەر, كاسىپكەرلەر جانە عالىمدار, الەمنىڭ 40 ەلىنەن 400-دەي ادام, سونىمەن قاتار 100-گە تارتا باق وكىلدەرى قاتىستى. ال 2009 جىلى «ەۋرازيانىڭ جاھاندىق قاتەرلەر جۇيەسىندەگى ەكو­نوميكالىق قاۋىپسىزدىگى» اتتى II استانا ەكونوميكالىق فورۋمىندا استاناعا 59 ەلدىڭ وكىلدەرى كەلدى. فورۋمعا قازاقستاننان 900-دەي, الەمنىڭ 59 ەلىنەن 250-دەن استام شەتەلدىك قوناقتار, قازاقستانداعى شەتەل ەلشىلىكتەرىنەن 74 وكىل جانە حالىقارالىق ۇيىمداردان 69 ادام قاتىستى. 2010 جىلى III استانا ەكونو­مي­كالىق فورۋمى «داعدا­رىس­تان كە­يىنگى كەزەڭدەگى تۇراقتى ەكو­نو­ميكانى قۇرۋدى قامتاماسىز ەتۋ» تاقىرىبىندا ءوتتى. بۇل جولى فورۋمعا الەمنىڭ 50-دەن اس­تام ەلىنەن 2000-نان استام سايا­سي ءجا­نە ىسكەر توپ وكىلدەرى جينال­دى. سونىمەن قاتار, جاھاندىق ەكو­نوميكانىڭ دامۋىنا بايلا­نىس­تى وزەكتى ماسەلەلەردى تالقىلاۋ ءۇشىن الەمنىڭ جەتەكشى عالىمدارى, قوعام جانە باق وكىلدەرى قاتىسقان ەدى. 2011 جىلى IV فورۋم «جاڭا ونجىلدىق: سىن-قاتەرلەر مەن پەرس­پەك­تيۆالار» تاقىرىبىن قام­تىدى. فورۋمعا الەمنىڭ 80-نەن استام ەلىنەن 5000-نان اسا قاتى­سۋ­شىلار كەلدى. بۇل جولى بارلىعى 18 وتىرىس پەن پانەلدىك سەسسيالار وتكىزىلدى. فورۋم ناتيجەسى بويىن­شا مەموراندۋمدارعا جانە ىنتىماق­تاستىق كەلىسىمشارتتارىنا قول قو­يىل­دى, سونىمەن قاتار, G20 مەملە­كەت­تەرى كوشباسشىلارى ءۇشىن الەم ەكونوميكاسىن دامىتۋ مەن ساۋىق­تىرۋعا بايلانىستى ۇسىنىستار ازىرلەندى. 2012 جىلى «جاھاندىق ەكونو­ميكالىق وزگەرۋلەر: سىن-قاتەرلەر جانە دامۋ پەرسپەكتيۆالارى» اتتى V استانا ەكونوميكالىق فورۋمى وتكىزىلدى. فورۋمعا الەمنىڭ 93 ەلىنەن 8000-نان استام قاتىسۋشى كەلدى. فورۋم بارىسىندا ءارتۇرلى پىشىندە پلەنارلىق جانە پانەلدىك سەسسيالار, كونفەرەنتسيالار مەن كونگرەستەر, جالپى, 55 ءىس-شارا ءوت­­كىزىلدى. ناتيجەسىندە, 50-دەن اس­­تام ىنتىماقتاستىق كەلىسىمى مەن مەمو­راندۋمدارعا قول قو­يىل­­دى. سونىمەن قاتار, G20 كوش­­باسشىلارىنا ۇسىنىس­تار ءازىر­لەندى. بۇدان باسقا, فورۋمعا رەس­پۋب­ليكانىڭ 2000-نان استام ستۋ­دەنتى قاتىسىپ, نوبەل سىيلىعى لاۋ­رەاتتارىنىڭ دارىستەرىن تىڭدادى. ال وتكەن جىلى VI استانا ەكو­نوميكالىق فورۋمى «G-Global فورماتىندا تەڭدەستىرىلگەن ەكو­نو­ميكالىق دامۋدى قامتام­ا­سىز ەتۋ» تاقىرىبىن الەم نازا­رىنا ۇسىندى. VI استانا ەكونو­مي­كالىق فورۋمى مەن تۇڭعىش داع­دارىسقا قارسى دۇنيەجۇزىلىك كونفەرەنتسياسىنا «عالىمداردىڭ ەۋرازيالىق ەكونو­ميكالىق كلۋبى» قاۋىمداستىعى 136 مەملەكەتتەن 12 مىڭنان اسا قاتىسۋشىنى جي­نا­دى. فورۋمعا 35 قازىرگى جانە بۇ­رىنعى مينيسترلەر, 40-تان اس­تام حالىقارالىق ۇيىم­دار­دىڭ, كورپوراتسيا مەن كاسىپ­ورىن­داردىڭ جەتەكشىلەرى, 10 نوبەل سىي­لىعى­نىڭ لاۋرەاتتارى قا­تىس­­تى. استانا ەكونوميكالىق فورۋ­مى مەن داعدارىسقا قارسى دۇنيە­جۇزىلىك كونفەرەنتسيا كەزىندە جالپى 73 شارا, سونىڭ ىشىندە, «G-Global فورماتىندا تۇراقتى ەكونوميكالىق دامۋدى قامتاماسىز ەتۋ» «كوشباسشىلار ديالوگى» ءوتتى. تۇڭعىش داعدارىسقا قارسى دۇنيەجۇزىلىك كونفەرەنتسيا ناتيجەسى بويىنشا «استانا دەكلارا­تسياسى» قابىلداندى. مۇندا داعدارىسقا قارسى دۇنيەجۇزىلىك جوسپاردىڭ باستى باعىتتارى كورسەتىلگەن. VI اەف قورىتىندىسى بويىنشا دايىندالعان استانا دەكلاراتسياسى مەن ۇسىنىستار 2013 جىلدىڭ 5-6 قىركۇيەك كۇندەرى رەسەيدە وتكىزىلەتىن قاتىسۋشى ەلدەردىڭ سامميتىندە, G-8, حالىقارالىق ۆاليۋتا قورى, دۇنيە­جۇزىلىك بانك پەن بۇۇ-نىڭ G20 شە­شىم­دەرىن قابىلداۋ دەڭگەيىنە ءجى­بەرىلدى. VI اەف-تىڭ بيزنەس-فورۋم­دارىنىڭ قورىتىندىسى بو­يىنشا 2,7 ملرد. اقش دول­لارى سوماسىندا ءارى قارايعى ىن­تى­ماقتاستىق جايلى شامامەن 80 كەلى­سىم مەن مەموراندۋمدارعا قول قويىلدى. VI اەف ناتيجەسى بويىنشا دا­يىندالعان استانا دەكلاراتسياسى مەن ۇسىنىستار G20, G-8, حالىقارالىق ۆاليۋتا قورى, دۇنيەجۇزىلىك بانكتىڭ شەشىمدەر قابىلداۋ دەڭگەيىنە جىبەرىلدى. سونداي-اق, داعدارىسقا قارسى دۇنيەجۇزىلىك كونفەرەنتسيانىڭ قورىتىندى قۇجاتتارى بۇۇ باس اسسامبلەياسىنىڭ 68-سەسسياسىنىڭ رەسمي قۇجاتتارىنىڭ قاتارىنا ەندى. استانا ەكونوميكالىق فورۋمى جايىندا ايتىلعاندا «G-Global» تۋرالى توقتالماي كەتۋ مۇمكىن ەمەس. بۇل – پرەزيدەنت نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ باستاماسىن جۇزەگە اسىرۋ ماقساتىندا 2012 جىلدىڭ 12 قاڭتارىندا «عالىمداردىڭ ەۋرا­زيالىق ەكونوميكالىق كلۋبى» قاۋىمداستىعىنىڭ ىقپال ەتۋىمەن www.group-global.org سايتىندا, «G-Global» كوممۋنيكاتيۆتى ينتەرنەت-الاڭى پىشىنىندە ىسكە قوسىلعان زياتكەرلىك جەلى. G-Global – الەمدىك ساراپشىلار قوعامداستىعىنا الەمدىك ەكونوميكا ماسەلەلەرى بويىنشا ينتەراكتيۆتى, اشىق جانە كوپشىلىك الدىندا پىكىرتالاستار, دەباتتار وتكىزۋگە جاعداي جاسالعان كوپ فۋنكتسيالى تۇعىرناما. جوبا الەمدىك قارجىلىق داعدارىستان شىعۋ جولدارىن ىزدەستىرەتىن تەتىكتەردى تابۋ, تالقىلاۋعا جانە داعدارىسقا قارسى جولداردى ىزدەستىرەتىن قاتى­سۋ­­شىلاردىڭ سانىن ارتتىرۋعا باعىت­تالعان. G-Global كوممۋنيكاتيۆتىك الاڭى قىسقا مەرزىم ىشىندە الەمنىڭ 160 ەلىنەن 90 000 پايدالانۋشىنى بىرىكتىردى. 2013 جىلدىڭ 1 شىلدەسىنەن باس­تاپ G-Global تۇعىرناماسىندا «VII استانا ەكونوميكالىق فورۋمى مەن ءىى داعدارىسقا قارسى دۇنيەجۇزىلىك كونفەرەنتسيا» ۆيرتۋالدى جوباسى اياسىندا ونلاين-رەجىمدە VII اەف پەن ءىى داعدارىسقا قارسى دۇنيەجۇزىلىك كونفەرەنتسيا سەسسيالارىنىڭ باستى ماسەلەلەرىن قاراستىرۋعا بايلانىستى جانە الەمدىك داعدارىسقا قارسى جوسپار تۇجىرىمداماسىنىڭ جوباسىن دايىنداۋعا بايلانىستى الدىن الا پىكىرتالاستار, تالقىلاۋلار مەن بەينە-كونفەرەنتسيالار ۇيىمداستىرىلدى. «VII استانا ەكونوميكالىق فورۋمى مەن ءىى داعدارىسقا قارسى دۇنيەجۇزىلىك كونفەرەنتسيا» ۆيرتۋالدى جوباسى قىزمەتىن باستاعاننان باستاپ «G-Global» تۇعىرناماسى 14 000 بايان­داما مەن زەرتتەۋ جۇمىستارىن, 45 400 ساراپتامالىق شولۋلار مەن تۇسىنىكتەمەلەردى توپتاستىردى, سونىمەن قاتار, مۇندا جەتەكشى ساراپشىلار مەن عالىمدار قاتىسقان 329 بەينە-كونفەرەنتسيا وتكىزىلدى. زاماناۋي الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق, قارجى جانە وزگە دە جاھاندىق الەم­نىڭ ماسەلەلەرى توڭىرەگىندەگى پرە­زيدەنت ن.ءا.نازارباەۆتىڭ «G-Global» مەگاجوباسى مەن استانا ەكونوميكالىق فورۋمىنىڭ داعدارىسقا قارسى تاقىرىپتارى الەمنىڭ كەز كەل­گەن بولىگىندە وڭ باعا الىپ جاتىر. كەلى­سىل­گەن داعدارىسقا قارسى شارا­لار­دىڭ ءىس جۇزىنە اسىرىلۋىنا بار­لىق مەملەكەتتەر, سونىڭ ىشىندە, ەكونو­م­يكا وسىمىمەن قامتاماسىز ەتۋ, جۇمىس­باستىلىق, ءومىر ساپاسىن ارتتىرۋ ءما­سە­لەلەرى وزەكتى بولىپ تابىلاتىن ەلدەر مەن G20 توبى دا قىزىعۋشىلىق تانىتۋدا. 2013 جىلدىڭ قىركۇيەك ايىندا سانكت-پەتەربۋرگتەگى سامميتتە «ۇلكەن جيىرمالىق» كوشباسشىلارى 2014 جىلى بريسبەندە G20 سامميتىندە قاراۋعا بەرىلەتىن ەكونوميكا ءوسىمىنىڭ, جۇمىسباستىلىق پەن وزگە دە ماقسات­تى كورسەتكىشتەرگە جان-جاقتى سترا­تە­گيالاردى دايىنداۋعا باستاما جاسا­دى. ەسكەرە كەتۋ كەرەك, اۆستراليا اعىمداعى جىلدا G-20-عا توراعالىق ەتەتىن ەل رەتىندە ءوز مىندەتتەرىنىڭ ما­ڭىز­دى باسىمدىقتارىنا – ناتيجەلى جۇ­مىسباستىلىق, ەڭبەك ونىمدىلىگىنىڭ ارتۋى, باسەكەگە قابىلەتتىلىك پەن ينۆەس­تيتسيانىڭ ارتۋى ماسەلەلەرىن قويدى. دينارا بىتىكوۆا, «ەگەمەن قازاقستان».