ايماقتار • 03 قازان، 2022

قايتالانباس تاريحي جادىگەرلەر ەلى

87 رەت كورسەتىلدى

ەلدىگىمىزدىڭ ەجەلگى تاريحىنان باستاپ، تاۋەلسىزدىك بەدەرىندەگى بار جادىگەرلەرىمىزدى جيناقتاپ، كوزدىڭ قاراشاعىنداي ساقتاپ وتىرعان الماتىداعى مەملەكەت­تىك ورتالىق مۋزەي 17 جىلدان بەرى ۇزبەي قىتاي حالىق رەسپۋبليكاسىنىڭ باس كونسۋلدىعىمەن قويان-قولتىق جۇمىس ىستەپ كەلەدى. مۋزەيدە ەكى ەلدىڭ تاتۋلىعىنا قىزمەت ەتەتىن ديپلوماتيالىق ءىس-شارالار شەڭبەرىندە ءتۇرلى كورمەلەر مەن مادەني ءىس-شارالار ءوتىپ جاتادى.

بۇل جولى قازاقستاننىڭ مەم­لەكەت­تىك ورتالىق مۋزەيى قحر باس كونسۋل­­دىعىمەن بىرلەسىپ قىتاي حالىق رەسپۋبلي­كاسى­نىڭ قۇرىلعان كۇنىنە وراي، «قىتايدىڭ الەمدىك مۇرا نىساندارى» اتتى حالىقارا­لىق فوتو­كورمەنىڭ تۇساۋىن كەستى.

قىتاي – قايتالانباس تاريحي ەسكەرتكىشتەرى ساقتالعان ەجەلگى وركەنيەت پەن وزىندىك مادەنيەتتىڭ ەلى. بۇل ەلدىڭ تاريحي جادىگەرلەرى بۇكىل ادامزاتقا ورتاق ەسكەرتكىش رە­تىندە عالامات اۋقىمىمەن تاڭ­عال­دىرىپ، تابيعات الۋان­دىعى دا كورگەن ادامدى ءتانتى ەتپەي قويمايدى.

سونىمەن «قىتايدىڭ الەم­دىك مۇرا نىساندارى» كور­مەسىنەن يۋنەسكو-نىڭ بۇكىل­الەمدىك مۇرالارى تىزىمى­نە ەنگەن قىتايدىڭ تاريحي جانە مادەني ەسكەرتكىش­تەرىنىڭ سۋرەتتەرى ورىن الدى.

كەلۋشىلەردىڭ نازارىنا « ۇلى قىتاي قورعانى»، «يمپەراتور تسين ءشيحۋان­ديدىڭ قابىرى مەن تەرراكوتالىق مۇسىندەر»، «ۋدانشان تاۋ­لارىنداعى ەجەلگى عيمارات­تار كەشەنى»، ەجەلگى ليتسزيان قالا­سى، تسيۋيفۋداعى كونفۋتسي عيباداتحاناسى، «موگاو ۇڭگىرلەرى»، «لۋشان ۇلتتىق پاركى»، «سۋچجوۋ قالاسىن­داعى كلاسسيكالىق باق­تار»، «داتسزۋدىڭ جارتاستاعى رەلەف­ت­ەرى» سياقتى عالامات فوتو­لار ۇسىنىلدى.

كورمەگە ەجەلگى وركەنيەت ءىنجۋ-مارجاندارىنىڭ 60-قا جۋىق فوتوسى قويىلعان. بۇل سۋرەتتەردى تانىمال قىتاي فوتوگرافتارى – چجوۋ تسزيا­نيەن، سۋن چجيتسزيۋن، تان مين سىندى تالانتتى ادامدار تۇسىرگەن.

كورمەنىڭ رەسمي اشىلۋ سالتاناتىندا ەكى ەلدىڭ ديپ­لو­ماتيالىق كورپۋسىنىڭ وكىل­دەرى مەن قالا جاستارى قاتى­سىپ، مەملەكەتتىك ورتا­لىق مۋزەيدىڭ ديرەكتورى را­شيدا حاريپوۆا، قىتاي حالىق رەسپۋبليكاسىنىڭ باس كونسۋلى تسزيان ۆەي ءسوز سويلەدى.

– ورتالىق مەملەكەتتىك مۋ­زەيى ءاردايىم قىتاي ەلى­مەن مادەنيەت الماسۋدى ىقى­لاسپەن اتقارادى. قىتاي­­دىڭ ايتۋلى كۇندەرى مەن مە­رە­كەلەرىنە جانە قىتاي مەن قازاقستاننىڭ قارىم-قاتىناسىنا ارنال­عان تاقى­رىپتىق كورمە­لەر وت­كىزۋ داستۇرىمىزگە اينالدى. فوتوكورمە قحر-دىڭ 73 جىلدىعى مەن قىتاي-قازاق­ستان ديپلوماتيالىق باي­لا­نىستارىنىڭ 30 جىل­دىعىنا ارنالىپ وتىر. قازىرگى تاڭدا يۋنەسكو-نىڭ بۇكىلالەمدىك مادەني مۇرا­لارىنىڭ تىزىمىنە قىتاي­دىڭ 55 نىسانى ەنسە، بۇل جادىگەرلەر – قىتاي ەلىنە عانا ەمەس، بۇكىل الەمگە، ادامزات بالاسىنا ورتاق. مەن وسى كورمەنىڭ ارقاسىندا قازاقستاندىق دوستارىمىز قىتاي تۋرالى كوبىرەك ءبىلىپ، ادام جانى مەن مادەنيەتىن تىلدەستىرە الاتىن تاماشا ديالوگ تابادى دەپ ۇمىتتەنەمىن، – دەدى قىتاي حالىق رەسپۋب­ليكاسىنىڭ باس كونسۋلى تسزيان ۆەي حانىم.

باس كونسۋل تسزيان ۆەي حانىم وسى 30 جىلدا ەكى ەلدىڭ بارىس-كەلىسى مەن الىس-بەرىسى ىر­عاق­تى ارناعا تۇسكەنىن، ءوزارا سەنىم مەن دوستىق بايلا­نىستار جاڭا بەلەسكە كوتەرىل­گەنىن اتاپ ءوتتى.

– وسىدان ەكى اپتا بۇرىن عانا توراعا سي تسزينپين قازاقستانعا مەملەكەتتىك ىسساپارمەن كەلدى. بۇل قىتاي باسشىسىنىڭ پاندەميا­دان كەيىنگى العاشقى شەتەل­دىك ءىسساپارى ەكىجاقتى باي­لانىس­تاردىڭ ءمانى تاريحي ماڭىزدىلىققا يە ەكەن­دىگىنە ايعاق بولا الادى. وسى وقيعا بارىسىندا ەكى مەملەكەتتىڭ باسشىسى «قازاقستان – قىتاي: مىڭجىلدىقتاردىڭ تىلدەسۋى» كور­مەسىنە باردى. وسى كورمەدەگى ەكسپونات­تار­دىڭ ءبىر بولىگى قازاق­ستان­نىڭ ورتا­لىق مەملە­كەتتىك مۋزەيى مەن ونەر مۋزەيى­نەن الىندى. وسى­ناۋ كورمە كوشباس­شى­لارى­­مىز­دىڭ مادەني-گۋماني­تار­لىق بايلانىستارعا ۇلكەن ءمان بەرەتىنىنە كۋا بولا الادى.

مەن بارلىق كەزدە ادام­­نىڭ جان دۇنيەسىن جاقىن­داتۋ ەل­دەر­دىڭ دوستىق باي­لا­نىس­تارىن نىعاي­تۋدا ماڭىز­­دى ءرول اتقارا­تىنى­نا سەنىم­دىمىن. باس كونسۋل رەتىندە دە ماڭىزدى مىندەتىم – ەكى حالىق­تىڭ تۇسىنىستىگى مەن تاتۋ­لى­عىن بەكەمدەۋ. جانە بۇل ديپ­كور­پۋس­تاعى ءاربىر ارىپتەسىمە ور­تاق ميسسيا. كەلەشەكتە دە باس كونسۋل­دىق قازاقستاندىق دوس­تارى­مىزبەن بىرگە مۇنان دا قىزىق­تى ءارى ىن­تىماقتاستىققا مۇد­دەلى تاماشا مەرەكەلەرگە مۇ­رىن­دىق بولۋعا دايىن، – دەدى قىتاي حالىق رەسپۋبليكا­سىنىڭ باس كونسۋلى تسزيان ۆەي.

 

الماتى

سوڭعى جاڭالىقتار

ەلىمىزدە 175 ادام كوروناۆيرۋس جۇقتىردى

كوروناۆيرۋس • بۇگىن، 09:06

«ايبوز» دارابوزدارى انىقتالدى

ادەبيەت • بۇگىن، 08:55

پرەزيدەنت قۇتتىقتاۋى

پرەزيدەنت • بۇگىن، 08:50

ەلدىك نيەت

ايماقتار • بۇگىن، 08:48

كەزەكتە – جەر ۇيلەر

ايماقتار • بۇگىن، 08:46

زاڭ جوباسى قارالدى

ساياسات • بۇگىن، 08:42

ءتيىمدى ىنتىماقتاستىق

ساياسات • بۇگىن، 08:38

جەڭىستىڭ باستاۋى – حالىق

قوعام • بۇگىن، 08:27

اسىل تۇقىمنىڭ پايداسى

ايماقتار • بۇگىن، 08:24

بەرەكەلى اقباس سيىر

ەكونوميكا • بۇگىن، 08:20

اۆتوجولدىڭ سان الۋان ماسەلەسى

ەكونوميكا • بۇگىن، 08:18

ىشكى جالپى ءونىم 4 پايىزعا وسەدى

ەكونوميكا • بۇگىن، 08:14

ينفلياتسيانىڭ كەزەكتى تولقىنى

ەكونوميكا • بۇگىن، 08:10

اۋرۋدىڭ الدىن الايىق!

مەديتسينا • بۇگىن، 08:08

ءبىلىم كوكجيەگىن كەڭەيتكەن

عىلىم • بۇگىن، 08:06

ساپاسىز ويىنشىقتىڭ زالالى

ايماقتار • بۇگىن، 08:04

ۇقساس جاڭالىقتار