ەكونوميكاداعى ايەلدەر ءرولى

2014 جىلدىڭ 21-23 مامىرى كۇندە­رى VII استانا ەكونوميكالىق فورۋمى اياسىندا (اەف) «G-Global – جاڭا ەكونوميكاداعى ايەلدەر ءرولى» اتتى حالىقارالىق ايەلدەر فورۋمى وتەدى. استانا ەكونوميكالىق فورۋمى الەمدەگى اۋقىمدى حالىقارالىق فورۋمداردىڭ ءبىرى بولىپ تابىلادى. ول جىل سايىن قازىرگى زاماننىڭ نەگىزگى ەكونوميكالىق جانە الەۋمەتتىك ماسەلەلەرىمەن كۇرەسۋ جولدارىن ىزدەستىرۋ ماقساتىندا جاھاندىق كوشباسشىلاردى, ساراپشىلاردى جانە قوعام مەن بيزنەس-قاۋىمداستىقتار وكىلدەرىنىڭ باسىن قوسادى. جىل سايىن استانا الەمدىك ەكونوميكالىق پروبلەمالاردى شەشۋ ءۇشىن الەمنىڭ ءار تۇكپىرىنەن كورنەكتى ءارى بەدەلدى ساراپشىلاردى قابىلدايدى. استانا ەكونوميكالىق فورۋمى اياسىندا قازاقستاننىڭ ىسكەر ايەلدەر اسسوتسياتسياسى 2012 جىلدان باستاپ ءداستۇرلى تۇردە ايەلدەر فورۋمىن وتكىزىپ كەلەدى. وسى فورۋم اياسىندا تۇرعىنداردىڭ, ونىڭ ىشىندە ايەلدەردىڭ ءومىر ءسۇرۋ ساپاسىن جاقسارتۋعا قاتىستى بارلىق وزەكتى جانە ماڭىزدى ماسەلەلەر تالقىلانادى. «وسىنداي ءىس-شارانى تۇراق­تى تۇردە وتكىزىپ تۇرۋ يدەيا­سى مەملەكەت باسشىسى ن.ءا.نا­زار­باەۆ­تىڭ ءداستۇرلى حالىققا جول­­داۋىن زەرتتەۋ بارىسىن­دا پايدا بولدى», دەيدى ۇيىم­داس­تىرۋ­شىلار. جولداۋدا قوعام دامۋىن­داعى ايەلدەردىڭ ماڭىزدى ءرولى, ەكو­نوميكانىڭ ءساتتى دامۋى, الەۋمەتتىك شيەلەنىستىڭ تومەندەۋى مەن تۇرعىنداردىڭ ءومىر ءسۇرۋ دەڭگەيىنىڭ ارتۋى ءۇشىن شاعىن جانە ورتا بيزنەس, سونىڭ ىشىندە ايەلدەر كاسىپكەرلىگىنىڭ ماڭىزدىلىعىنا ەرەكشە كوڭىل بولىنگەن. الەمدەگى حالىقتىڭ 50 پايىز­دان استامىن ايەلدەر قۇرايدى جانە ولاردىڭ ءوزى تۇراتىن, بالالارى ءومىر سۇرەتىن قوعامعا كوزقاراسى نەمقۇرايلى ەمەس. ايەلدەر قۇ­قىق­تارى مەن مۇمكىندىكتەرىن كەڭەي­تۋگە قاجەتتى شارتتاردى مويىن­داپ, قامتاماسىز ەتۋشى ەلدەر دۇ­رىس باعىتتا كەلەدى. قازاقستان رەس­­پۋب­ليكاسىنىڭ گەندەرلىك تەڭ قۇ­­قىق­تىق ماسەلەسىندەگى جەتىس­تىك­تەرىن حالىقارالىق قاۋىم­داس­تىق مويىنداعان. 2013 جىلى ءجۇر­گى­زىلگەن جىنىستىق تەڭ قۇقىقتىق دەڭ­گەيى رەيتينگىندە قازاقستان 136 ەل ارا­سىندا 32-ءشى ورىنعا يە بول­دى.   ەلباسىنىڭ باستاماسىمەن ايەلدەر جانە ولاردىڭ قوعامداعى ورنىن جاقسارتۋ جونىندەگى ايەلدەر قوزعالىسىن قولداۋى ناتيجەسىندە جۇمىسپەن قامتىلۋ, ايەلدەردىڭ كاسىپكەرلىگى مەن ساياسي كوشباسشىلىعىن دامىتۋ ماسەلەلەرى ەلدىڭ باعدارلامالىق قۇجاتتارىندا دا كورىنىس تاپتى. قازىر قازاقستاندا بارلىق سالالارداعى ايەلدەردىڭ بەلسەندىلىگى جوعارى. «G-Global – جاڭا ەكونوميكاداعى ايەلدەر ءرولى» حالىقارالىق ايەلدەر فورۋمىنىڭ ماقساتى – ايەلدەر الەۋەتىن دامىتۋ, ينۆەستيتسيا مەن يننوۆاتسيالاردى تارتۋ, سونىمەن قاتار استانادا بولاتىن ەكسپو-2017 كورمەسىنە الەمنىڭ ايەل-كاسىپكەرلەرىن قاتىستىرۋ ءۇشىن جۇيەلى تۇردە دايىندىق جۇمىستارىن جۇرگىزۋ. فورۋم باعدارلاماسى ەكى سەكتسيادان قۇرالعان – «ايەلدەردىڭ ساياسي جانە ەكونوميكالىق مۇمكىندىكتەرى» جانە «ورتالىق ازيا جانە اۋعانستان ايەلدەرىنىڭ ءرولى». فورۋمدا اشىق پىكىرسايىسقا كورنەكتى ساراپشىلار مەن قوناقتار قاتىسادى. فورۋم جۇمىسىنا اۋعانستاننىڭ ايەل ىستەرى جونىندەگى ءمينيسترى – حاسان بانۋ گازانفار, قىرعىز رەسپۋبليكاسى پارلامەنتى دەپۋتاتى – التىباەۆا اينۋرۋ, وزبەكستان رەسپۋبليكاسى زاڭ شىعارۋشى پالاتاسى ءماجىلىس دەپۋتاتى – نيازوۆا جاميلا, تۇرىكمەنستان رەسپۋبليكاسى ءماجىلىس دەپۋتاتى – كازاكوۆا دجەرەن, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۋكرايناداعى قۇرمەتتى كونسۋلى – ماسليۋك گالينا جانە باسقالار قاتىسادى. فورۋم اياسىندا اسسوتسياتسيا الەمدىك ساراپشىلار مەن ايەلدەر قوزعالىسى كوشباسشىلارىنىڭ شەبەرلىك-سىنىپتارى مەن تانىمال بيزنەس-جاتتىقتىرۋشىلاردىڭ ترەنينگتەرىن ۇيىمداستىرادى. فورۋم سوڭىندا شەتەلدىك ارىپتەستەر جانە كاسىپكەرلەر ىنتىماقتاستىق تۋرالى كەلىسىمدەرگە, مەموراندۋمدارعا قول قويادى. بۇل ەكسپو-2017 كورمەسىنە جانە ءبىزدىڭ ەلدەگى بيزنەستىڭ دامۋىنا الەمدىك كاسىپكەرلەر سەكتورىنىڭ قىزىعۋشىلىعىن ارتتىرا تۇسەدى. «ەگەمەن-اقپارات».