– مۇرات ءسالىمجان ۇلى, جانىبەكتىڭ جارقىن جەڭىسى قۇتتى بولسىن! جانكۇيەرلەردىڭ دەنى «ۋاقىتشا» الەم چەمپيونى اتاعى ءۇشىن ايقاس وسىلايشا تەز اياقتالادى دەپ ەش ويلاعان جوق ەدى. ال ءسىز شاكىرتىڭىزگە سەنىمدى بولدىڭىز با؟
– وعان ەش كۇمانىم بولعان جوق. نەگىزى قارسىلاسى دا وسال ەمەس ەدى. ديگنۋم – وسىعان دەيىن ەشكىمنەن جەڭىلمەگەن ساقا سپورتشى. دەسەك تە جانىبەكتىڭ شەبەرلىك دەڭگەيى دەننيدەن ءبىر باس جوعارى ەكەنىن جەكپە-جەك بارىسىندا انىق بايقادىق.
– ءسىز الماتىنىڭ ىرگەسىندەگى قاراسۋ اۋىلىندا دۇنيەگە كەلدىڭىز. ال ءالىمحان ۇلى – قازىرگى جەتىسۋ وبلىسىنا قاراستى الاكول اۋدانىنىڭ تۋماسى. سىزدەردىڭ جولدارىڭىز قالاي توعىسىپ ءجۇر؟
– 2002 جىلى بەلگىلى كاسىپكەر باۋىرجان وسپانوۆ ءوزىنىڭ كىندىك قانى تامعان جەرىندە بوكس ۇيىرمەسىن اشىپ, ول كىسى ماعان سول جاقتا باپكەر بولۋ جونىندە ۇسىنىس ايتتى. مەن كەلىستىم. سودان كيىم-كەشەگىمدى ارقالاپ, الماتى وبلىسىنداعى الاكول اۋدانىنىڭ جىلاندى اۋىلىنا اتتاندىم. ول جاقتا باۋىرجان اعا ەش الاڭسىز دايارلانۋ ءۇشىن قاجەتتى جاعدايدىڭ بارلىعىن جاسادى. مەن دە, جاستار دا ەشتەڭەدەن تارلىق كورگەن جوقپىز. ۋاقىت وزا تىنىمسىز ەڭبەك ءوز جەمىسىن بەردى.
– اۋىلدا جۇرگەن كەزىنەن جانىبەكتىڭ بويىندا بۇلا كۇشتىڭ بۇعىپ جاتقانىن بايقادىڭىز با؟
– جانىبەكتى جەتى جاسىندا ماعان اناسىنىڭ ءوزى اكەلىپ تابىستادى. ونىڭ سپورتتىڭ قاي تۇرىنە دە بەيىم ەكەنىن بىردەن بايقادىم. فۋتبولدى جاقسى وينايدى, جۇدىرىقتاسۋدان دا تارتىنبايدى. جىلدام ويلاپ, شۇعىل شەشىم قابىلداي بىلەدى. ەڭبەكقورلىعى مەن نامىسقويلىعى تاعى بار. ال ەڭ باستىسى, كورسەتىلگەن ءادىس-تاسىلدەردى لەزدە-اق مەڭگەرەدى ەكەن. جانىبەكتىڭ بويىنان وسى قاسيەتتەردى كورگەن سوڭ بۇل بالادان كەلەشەكتە مىقتى بوكسشى شىعاتىنىن ءىشىم سەزدى. بۇل ءسوزىمنىڭ راستىعىنا باۋىرجان وسپانوۆ مىرزا كۋا. اۋىلعا كەلگەن ساپارلارىنىڭ بىرىندە ول كىسى: «قالاي, جۇمىسىڭ وڭدى ما؟ جىلاندىدا مىقتى جىگىتتەر بار ما ەكەن؟» دەپ ءتىل قاتتى. سول مەزەتتە مەن: «اعا, ءبىر ءۇيىر جىلقىنىڭ ىشىنەن ءتورت تۇياعىن تەڭ باساتىن تۇلپاردى تانىدىم. كوزى جانىپ تۇر, بويىنداعى بۇلا كۇشى بۇلقىنىپ جاتىر. كەلەشەكتە وسى بالا الەم چەمپيونى اتانىپ, قازاقتىڭ ماقتان تۇتار ۇلىنا اينالادى», دەپ جانىمدا تۇرعان جانىبەكتى كورسەتتىم. قازىر ويلاپ وتىرسام, سول ءسوزدى اللا تاعالا اۋزىما سالعان ەكەن. ارادا بىرەر جىل وتكەننەن كەيىن سول كەزدەگى اۋىل بالاسى الەمدىك دەڭگەيدە مويىندالعان بوكسشىعا اينالدى.
– شاكىرتىڭىز العاش رەت قاي كەزدە جارق ەتىپ كورىندى؟
– اۋەلى اۋدان مەن وبلىس كولەمىندە دارالاندىق. ودان رەسپۋبليكالىق جارىستارعا جولىمىز ءتۇستى. سودان حالىقارالىق دودالارعا قاتىسا باستادىق. بىردە ۇتىلدىق, بىردە ۇتتىق دەگەندەي. ال مەن ءۇشىن جادىمدا ەرەكشە ساقتالعان جارىس – 2012 جىلى استانادا وتكەن ەرەسەكتەر اراسىنداعى ەل چەمپيوناتى. اتالعان جارىستا 75 كيلو سالماقتا سىنعا تۇسكەن 19 جاستاعى شاكىرتىم رۋستام سىباەۆ پەن ەرىك ءالجانوۆ سىندى ساقا سپورتشىلاردى سان سوقتىرىپ, باس جۇلدەنى ولجالادى.
– ءالىمحان ۇلىنىڭ ودان كەيىنگى ءجۇرىپ وتكەن جولى جانكۇيەرلەردىڭ كوز الدىندا. ول الەم جانە قۇرلىق چەمپيونى اتاندى, ازيا ويىندارىندا باس جۇلدەنى ولجالادى. سول كەزدە دە جانىبەكتى ءوزىڭىز جاتتىقتىرعان بولارسىز...
– ارينە, ءتول شاكىرتىم بولعاندىقتان, بارلىق جارىسقا ونى ءوزىم باپتادىم. اراسىندا باپكەرلىكتىڭ قامىتىن كيگەن تۋعان باۋىرىم قانات سيقىمباەۆ پەن قازاقتىڭ سپورت جانە تۋريزم اكادەمياسىندا ۇستازدىق ەتىپ جۇرگەن داستان سادۋاقاسوۆ كومەكتەستى. ولاردىڭ ەكەۋى دە ەلىمىزدىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن جاتتىقتىرۋشىلارى.
– ريو وليمپياداسىنداعى ساتسىزدىكتەن كەيىن شاكىرتىڭىز كاسىپقويلار اراسىندا باق سىناۋعا بەل بۋدى. ونىڭ بۇل شەشىمىنە قارسى بولماعان شىعارسىز؟
– اۋەلدە ونىڭ اۋەسقويلار اراسىندا ءبىراز جۇرە تۇرعانىن قالادىم. بىراق جانىبەكتىڭ تاڭداۋى سولاي بولعان سوڭ قارسى ءۋاج ايتپادىم. وتكەن عاسىردىڭ توقسانىنشى جىلدارى باۋىرىم قاناتپەن بىرگە مەن دە كاسىپقوي رينگتە ءبىراز جۇدىرىقتاسىپ, ءتۇرلى ءدۇبىرلى دوداعا قاتىسقانىمدى جانكۇيەرلەر جاقسى بىلەدى. جانىبەكتى جاتتىقتىرعان كەزدە وعان كاسىپقوي بوكستىڭ دا قىر-سىرىن ۇيرەتتىم. سول سەبەپتى دە جاڭا ورتاعا بەيىمدەلۋ ءالىمحان ۇلى ءۇشىن ايتارلىقتاي قيىندىق تۋعىزعان جوق.
– قازىرگى كەزدە شەتەلدىك مامانداردىڭ وزدەرى Qazaq style دەگەن بۇركەنشىك ەسىممەن تانىلعان قانداسىمىزدىڭ «بولاشاعى جارقىن» دەگەن سىڭايدا اڭگىمەلەر ايتىپ ءجۇر. ال ءسىزدىڭ ويىڭىز قالاي؟
– ءالىمحان ۇلىنىڭ كاسىپقوي رينگتە ءوزىن تۇبەگەيلى مويىنداتۋعا كۇش-قابىلەتى جەتەتىنىنە سەنىمدىمىن. نەگىزى ورتا سالماقتا كىل مىقتىلار شوعىرلانعانى بەلگىلى. امەريكالىق دەمەتريۋس اندرادە مەن دجەرمالل چارلو جانە مەكسيكالىق حايمە مۋنگيانىڭ قاي-قايسىن الساڭىزدار دا, «ناعىز سەن تۇر, مەن اتايىندار». بىراق قازاقتىڭ قايسار ۇلى ولاردىڭ ەشقايسىنان قايمىعاتىن ەمەس. كەرىسىنشە, بارلىعىمەن جەكپە-جەككە شىعۋعا دايار. بۇيىرتسا, سول جەكپە-جەكتەردىڭ دە كۋاسى بولارمىز. جالپى, ءوز باسىم جانىبەكتىڭ جارقىن جەڭىستەرى ءالى الدا دەپ ەسەپتەيمىن.
– اڭگىمەڭىزگە راحمەت.
اڭگىمەلەسكەن
عالىم سۇلەيمەن,
«Egemen Qazaqstan»