بيۋدجەت تۇزەتۋلەرمەن تولىقتى

سەنات توراعاسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ جەتەكشىلىگىمەن وتكەن پالاتانىڭ كەشەگى جالپى وتىرىسىندا الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋ, وزبەكستانمەن ەركىن ساۋدا ايماعى جانە 2014-2016 جىلدارعا ارنالعان رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت ماسەلەلەرىنە قاتىستى زاڭ جوبالارى قارالدى. الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋ ماسەلەلەرى بويىنشا وزگەرىستەردى كوزدەيتىن زاڭ جوباسى ەكى وقى­لىم­دا قارالىپ, قابىلداندى. زاڭ­دىق قۇجات ەلباسىنىڭ ۇكى­مەتتىڭ كەڭەيتىلگەن وتىرىسىندا جاردەماقىلاردىڭ مولشەرىن ارتتىرۋ تۋرالى تاپسىرماسىن جانە بيىلعى جولداۋىن ورىنداۋ ماقساتىندا ازىرلەنگەن. اتاپ ايتقاندا, الەۋمەتتىك سيپاتتاعى تولەمدەردىڭ مولشەرىن 2014 جىلعى 1 ساۋىردەن باستاپ 12 پايىزعا دەيىن, ال مەملەكەتتىك الەۋمەتتىك ءجار­دەماقىلار مولشەرىن 2015 جىلعى 1 شىلدەدەن باستاپ 25 پا­يىز­عا ارتتىرۋ جوسپارلانىپ وتىر. جانە دە 2015 جىلعى 1 قاڭتاردان باس­تاپ بالا اسىراپ الۋعا بايلانىس­تى 75 ايلىق ەسەپتىك كورسەتكىش ءمول­شەرىندە بىرجولعى اقشالاي تولەم ەنگىزۋ دە نازاردان تىس قالماعان. بۇدان كەيىن دەپۋتاتتار نازارىنا ەركىن ساۋدا ايماعى تۋرالى شارتتى ونىڭ تاراپتارى مەن وزبەكستان رەسپۋبليكاسى اراسىندا قولدانۋ تۋرالى حاتتامانى راتيفيكاتسيالاۋعا قاتىستى زاڭ جوباسى ۇسىنىلدى. 2011 جىلعى 18 قازانداعى ەركىن ساۋدا ايماعى تۋرالى شارتتى وزبەكستانعا قولدانۋ حاتتاماسىنا 2013 جىلعى 31 مامىردا مينسكىدە تمد ۇكىمەتتەرى باسشىلارى كەڭەسىنىڭ وتىرىسىندا قول قويىلعان. حاتتامادا يمپورت كەزىندە الىپ قويۋلارسىز ءوزارا ساۋدانىڭ باجسىز رەجىمى كوزدەلەدى. ەلىمىز وزبەكستانعا ءتيىستى تاۋارلاردى اكەتۋ كەزىندە ولارعا قاتىستى ەكسپورتتىق باجداردى قولدانۋدى كوزدەگەن تاۋارلار تىزبەسىن بەكىتكەن. سونىمەن بىرگە, وزبەكستان دا ەلىمىزگە تاۋارلاردى ەكسپورتتاۋ كەزىندە كەدەندىك باجداردى قولدانۋ قۇقىعىن وزىنە قالدىرعان. بۇل رەتتە وزبەكستان ارمە­نيا­نىڭ, بەلورۋسسيانىڭ, قازاق­ستاننىڭ, قىرعىزستاننىڭ, مول­دوۆانىڭ, رەسەيدىڭ, تاجىكستاننىڭ جانە ۋكراينانىڭ كەدەندىك اۋماعىنان شىعارىلاتىن تاۋارلار يمپورتىنا قاتىستى كەدەندىك باجداردى قولدانبايدى دەپ كورسەتىلگەن. زاڭ جوباسى سەناتورلار تاراپىنان قولداۋ تاپتى. سونداي-اق, كەشەگى وتىرىس­تا دەپۋتاتتار «قازاقستان رەس­پۋبليكاسىنىڭ ۇلتتىق قورىنان 2014-2016 جىلدارعا ارنالعان كەپىلدەندىرىلگەن ترانسفەرت تۋرالى» زاڭعا وزگەرىستى كوزدەيتىن زاڭ جوباسىن قاراپ, قابىلدادى. رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتكە بەرىلەتىن كەپىلدەندىرىلگەن ترانسفەرت ابسوليۋتتىك ماندە 8 ميلليارد اقش دوللارى دەڭگەيىندە تىركەلگەن. «2014-2016 جىلدارعا ار­نالعان رەسپۋبليكالىق بيۋدجەت تۋرالى» زاڭعا وزگەرىستەردى كوزدەيتىن زاڭ جوباسى دا كەشە قولداۋ تاپتى. بۇل جەردە زاڭ جوباسى تەڭگە باعامىنىڭ اقش دوللارىنا قاتىستى وزگەرۋى مەن الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋ بولجامى جانە ۇلتتىق قوردان 2014 جىلعا ارنالعان كەپىلدەندىرىلگەن ترانسفەرت مولشەرىنىڭ تۇزەتىلۋىنە بايلانىستى ازىرلەنگەندىگىن ايتا كەتكەن ءجون. جانە مەملەكەت باسشىسىنىڭ بيىلعى 17 قاڭ­تار­داعى جولداۋىندا جانە ۇكى­مەتتىڭ 2014 جىلعى 14 اقپان­داعى كەڭەيتىلگەن وتىرىسىندا ايتىلعان تاپسىرمالارىن ىسكە اسىرۋعا باعىتتالعان. سونىمەن, رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتىڭ ءتۇسىمى بەكىتىلگەن بيۋدجەتپەن سالىستىرعاندا 432,5 ميلليارد تەڭگەگە وسە وتىرىپ, 6 206,1 ميلليارد تەڭگە, ال شىعىسى بەكىتىلگەن بيۋدجەتپەن سالىستىرعاندا 408,7 ميلليارد تەڭگەگە وسۋمەن 7 124,8 ميلليارد تەڭگە دەپ ايقىندالىپ وتىر. ازاماتتىق قىزمەتشىلەردىڭ جالاقىلارىن 10 پايىزعا ارتتىرۋ ماقساتىندا 63,5 ميلليارد تەڭگە, زەينەتاقى تولەمدەرى مەن مەملەكەتتىك الەۋمەتتىك تولەمدەردىڭ مولشەرى – 53,4 ميلليارد, ستۋدەنتتەردىڭ ستيپەندياسىن 10 پايىزعا ارتتىرۋعا – 4,7 ميلليارد, «قولجەتىمدى تۇرعىن ءۇي-2020» باعدارلاماسىن ىسكە اسىرۋعا – 20,8 ميلليارد, 2013-2020 جىلدارعا ار­نال­عان «اگروبيزنەس-2020» باع­دار­لا­ماسىن ىسكە اسىرۋعا – 17,7 ميلليارد, «قازاگرو» ۇبح» اق قوسىمشا قارجىلاندىرۋ – 20 ميلليارد, ەلىمىزدىڭ حالىقارالىق مىندەتتەمەلەرىنە – 21,8 ميلليارد, ەكسپو-2017 كورمەسىن وتكىزۋدەگى ۇلتتىق جوسپارعا 10 ميلليارد تەڭگە جانە وزگە دە شىعىستار قاراستىرىلىپتى. زاڭ جوباسىمەن ۇكىمەتتىك بورىش ءليميتى 2014 جىلدىڭ 31 جەلتوقسانىنا 40 ميلليارد تەڭگەگە قىسقارتىلىپ, 5 673,0 ميلليارد تەڭگە مولشەرىندە بەل­گىلەنگەن. 2014 جىلى كونتسەس­سيالىق مىندەتتەمەلەر ءليميتى 122,5 ميلليارد تەڭگەگە ۇلعاي­تى­لىپ, 279,8 ميلليارد تەڭگە مولشەرىندە بەلگىلەنگەن. اسقار تۇراپباي ۇلى, «ەگەمەن قازاقستان».