ءبىتتى. تۋرا ون سەگىز كۇن مەن تۇنگە سوزىلعان سوچي وليمپياداسى ءوز مارەسىنە جەتتى. ول سپورت اتتى ساليقالى سايىستىڭ ادامدار اراسىنداعى پەندەشىلىكتەردەن تۋاتىن وركوكىرەكتىكتەر مەن وكتەمدىكتەردەن ءوزىنىڭ بەك جوعارى تۇرعانىن كورسەتتى. XXII قىسقى وليمپيا ويىندارى ءبازبىر باتىس ساياساتكەرلەرى الدىن الا اتتانداپ ساۋەگەيلىك جاساعانداي, سىپىرا ساتسىزدىككە دە ۇشىراعان جوق. كەرىسىنشە, ادلەردىڭ اتىرابى وليمپيالىق قوزعالىستىڭ يدەياسىن وزىنەن بۇرىنعى ويىنداردان دا جوعارى بەلەسكە كوتەرىپ كەتۋىمەن ەرەكشەلەندى. بۇعان وليمپيادانىڭ كورىگىن قىزدىرۋعا 88 ەلدەن 2657 سپورتشى كەلگەنى, ۆانكۋۆەردەگىدەن 6 سپورت سايىسى مەن 12 مەدال جيىنتىعىنىڭ كوپتىگى, ال جارىستار كەزىندە 8 وليمپيالىق رەكوردتىڭ تىركەلگەنى تولىق دالەل بولا الادى.
بۇگىندە تاريحتىڭ قويناۋىنا قاراي اقىرىن جىلجىپ كەتىپ بارا جاتقان اق وليمپيادا اقىرعى ساتىنە دەيىن قاتىسۋشى كوماندالاردىڭ توپ باسىنا تالاسۋشىلىعىمەن ءوتتى. قىسقا كۇندە قىرىق قۇبىلعان باسىرەلى باسەكەنىڭ بەزبەنى سوڭعى ساتتەرگە دەيىن كىمنىڭ كومبەدەن ماڭدايى جارقىراپ ءبىرىنشى بولىپ وتەتىنىن بىلدىرە قويمادى. مۇنى ويىنداردىڭ 21 اقپان, جۇمادان بەرگى ءۇش تاۋلىكتەگى سايىستارى انىق كورسەتتى. اقىر سوڭىندا وسى كۇندەردىڭ ءار تەگەرشىگىندە ەكى-ەكىدەن, جالپى سانى 6 التىن مەدالدى قورجىنعا تۇسىرگەن الاڭ يەلەرى – رەسەي قۇراماسى رەسمي ەمەس كوماندالىق ەسەپتە ءبىرىنشى ورىنعا بارىپ ورنىقتى. وسىناۋ ۇلى كوشتە قازاقستان جاساعى مەدالدارعا قولدارى جەتكەن 26 ەلدىڭ قاتارىنان تابىلدى.
جارىستىڭ جابىلۋى جارقىراپ ءوتتى
شىندىعىندا, سوچي وليمپياداسى بارلىق جاعىنان العاندا دا ءوزىنىڭ الدىنداعى ويىنداردان ءبىر يىعى بيىك دەڭگەيدە كورىندى. ونى وليمپيادا قوزعالىسىنا قاتىستارى بار مامانداردىڭ بارلىعى ايتۋدا. بۇدان بىرنەشە كۇن بۇرىن حالىقارالىق وليمپيادا كوميتەتىنىڭ ويىنداردى وتكىزۋ جونىندەگى اتقارۋشى ديرەكتورى جيلبەر فيللي وسىنداعى بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىنىڭ وكىلدەرىمەن كەزدەسۋىندە وليمپيا ويىندارىنىڭ ءوتۋ بارىسىنا وتە جوعارى باعا بەرگەن بولاتىن. ال ويىنداردىڭ جابىلۋ راسىمىندە حوك پرەزيدەنتى توماس باح: «كىمدە-كىم رەسەيگە الدىن الا جاۋلىقپەن قارامايتىن بولسا, ءسوز جوق, ول بۇل ەلدىڭ تابىستى دا دوستىق ءراۋىشتى, پاتريوت تا جۇرتتىڭ بارىنە اشىق جاڭا بەت-بەينەسىن كوردى», دەگەندى قاداپ ايتتى.
سالتاناتتىڭ باستى «تۇزدىعى» بىرنەشە جىلدان بەرى تاڭداپ الىنعان مىڭ ادامدىق بالالار حورىنىڭ ونەر كورسەتۋىنەن كورىندى. ونى الەمدەگى ەڭ تاڭداۋلى ديريجەرلەردىڭ ءبىرى, ماريا تەاترىنىڭ كوركەمدىك جەتەكشىسى ۆالەري گەرگيەۆ دايىندادى. بۇدان ءارى شوۋدىڭ ورىس مادەنيەتىنە ارنالعان كوركەم بولىگى قاناتىن جايدى. ول كەسكىندەمە, مۋزىكا, تەاتر, ادەبيەت جانە تسيرك ونەرى جايىنان سىنامالاپ سىر شەرتتى. وسىلاردىڭ ءبارىنىڭ سوڭىندا ستاديون ۇستىندە وڭتۇستىك كورەيانىڭ جالاۋى جەلبىرەپ, ەكى بالانىڭ ورىنداۋىندا وسى ەلدىڭ گيمنى شىرقالدى. ال سوچي قالاسىنىڭ مەرى اناتولي پاحوموۆ وليمپيا تۋىن حوك پرەزيدەنتىنە قايتارىپ بەردى. ءوز كەزەگىندە توماس باح ونى 2018 جىلعى قىسقى وليمپيادا استاناسى – وڭتۇستىك كورەيانىڭ پحەنچحان قالاسىنىڭ مەرىنە ۇستاتتى. ال سوڭىنان حوك پرەزيدەنتى سوچيدەگى قىسقى وليمپيا ويىندارىن جابىق دەپ جاريالادى.
شورت-ترەكشىلەر جۇلدەگە شاق قالىپ ەدى...
ويىنداردا اقپاننىڭ 21-ءى كۇنى وتكەن جارىستاردا شورت-ترەكشىلەردىڭ سايىستارىنىڭ ەرەكشە ورنى بولدى. ول رەسەي قۇراماسىنىڭ سوڭعى كۇندەردەگى ۇلكەن بەتبۇرىسىن باستاپ بەردى. الدىمەن رەسەيلىك ۆيكتور ان 500 مەترگە جۇگىرۋدە وليمپيادانىڭ التىن مەدالىن جەڭىپ الىپ, وسىمەن بۇل ويىنداردا ەكىنشى مارتە چەمپيون اتاندى. مۇنىڭ الدىندا ول 1000 مەترلىك قاشىقتىقتا التىن, 1500 مەتردە قولا جۇلدە العان. ەكىنشى ورىندى قىتايلىق ۋ داتسزين جەڭىپ السا, ءۇشىنشى ورىنعا كانادالىق چارلي كورنايەر ورنالاستى.
وسىنىڭ ارتىنشا شورت-ترەكشىلەردىڭ ەستافەتاسى باستالدى. قۇرامىندا سەمەن ەليستراتوۆ, ۆلاديمير گريگورەۆ, ۆيكتور ان جانە رۋسلان زاحاروۆ سىندى سپورتشىلار بولعان رەسەيلىكتەر كومانداسى مۇندا دا الدارىنا جان سالمادى. وسىلايشا, ۆيكتور ان سوچيدەگى وليمپيا ويىندارىنىڭ ءۇش دۇركىن چەمپيونى, جالپى ءتورت مەدالدىڭ يەگەرى اتاندى. ءسويتىپ, ءۇش مارتە چەمپيوندىق جاعىنان بەلورۋس بياتلونشىسى داريا دومراچەۆاعا قۋىپ جەتتى. ول, سونداي-اق, شورت-ترەكتە بەس دۇركىن وليمپيادا چەمپيونى اتاعىنا قول جەتكىزگەن, بارلىعى التى مەدال جەڭىپ العان ءبىرىنشى ساڭلاق اتاندى. ولاي بولاتىنى, تاياۋدا عانا رەسەيدىڭ ازاماتتىعىن العان ۆيكتور وسى ويىندارعا دەيىن ءوزىنىڭ تۋعان ەلى – وڭتۇستىك كورەيا قۇراماسى ساپىندا ءۇش رەت وليمپيادا چەمپيونى بولىپ قويعان ەدى. ال وسىنداي سپورتشىنىڭ شەتەلگە كەتۋىنە جول بەرىپ العان كورەيا سپورت ءمينيسترى ويىن كۇندەرىندە قىزمەتىمەن قوشتاسۋعا ءماجبۇر بولىپتى.
بۇدان بۇرىن جازعانىمىزداي, شورت-ترەكتەن ەرلەردىڭ ەستافەتا جارىسى فينالىنا ءبىزدىڭ ابزال اجعاليەۆ, ايدار بەكجانوۆ, دەنيس نيكيشا جانە نۇربەرگەن جۇماعازيەۆ ەسىمدى جىگىتتەرىمىز شىققان بولاتىن. باسىندا فينالعا ءتورت قۇرامانىڭ قاتىساتىنى ايتىلعانىمەن, سوڭىنان بۇل قاتارعا اقش كومانداسىنىڭ دا قوسىلعانى بەلگىلى بولدى. سول بەستىكتىڭ بايگەسىندە سپورتشىلارىمىزدىڭ ۇشتىكتىڭ ۇيىرىنە ەركىن ەنىپ كەتەتىندەي ءمۇمكىندىگى بولدى. بۇعان سپورتشىلار سورەدەن شىققان بويدا گوللانديالىق جانە قىتايلىق ترەكشىلەردىڭ ءبىر-بىرلەرىمەن سوقتىعىسىپ, قۇلاپ قالعاندارى ادەمى جول اشتى. اتتەڭ, ولار قارسىلاستارىنىڭ وزدەرى بەرىپ تۇرعان سول مۇمكىندىكتى پايدالانا المادى. ءسويتىپ, العاشقى ورىندى رەسەي قۇراماسى ەنشىلەسە, ەكىنشى ساتىعا اقش جىگىتتەرى جايعاستى. سودان سوڭعى بەلەستەرگە قىتاي جانە گوللانديا جاساقتارى تابان تىرەدى. اۋىزداعىدان ايىرىلىپ قالدى دەگەن وسى!
ءسوزدىڭ رەتىندە ايتا كەتەيىك, اتالعان بىرنەشە التىن مەدالدىڭ ارقاسىندا 21 اقپاننىڭ تۇنىندە كوماندالىق ەسەپتە ەكىنشى ورىنعا شىققان رەسەي قۇراماسى 22 اقپاندا تاعى وسىنداي ەكى جوعارى ناگراداعا قول جەتكىزىپ, توپتىڭ باسىنا توپ ەتتى. بۇعان جولدى مۇنىڭ الدىندا قاتارلاس سلالومدا جەڭىسكە جەتكەن سنوۋبوردشى ۆيك ۋايلد جالعاپ بەردى. بۇدان ەكى جىل بۇرىن رەسەي ازاماتتىعىن العان بۇرىنعى امەريكالىق جىگىت سوچيدە ەكى رەت چەمپيون اتانعان داريو كولونيا, يرەن ۆيۋست, كاميل ستوح, مارتەن فۋركاد جانە تينا مازە سەكىلدى ساڭلاقتاردىڭ قاتارىنا قوسىلدى. ال ءتۇننىڭ جارىمىنا قاراي 4ح7,5 شاقىرىمعا جۇگىرگەن الەكسەي ۆولكوۆ, ەۆگەني ۋستيۋگوۆ, دميتري مالىشكو جانە انتون شيپۋلين سىندى بياتلونشى جىگىتتەر ەكىنشى التىن مەدالدى الىپ بەردى. اينالىپ كەلگەندە, رەسەي قۇراماسى 11 التىن, 10 كۇمىس جانە 8 قولا, بارلىعى 29 مەدال جيناپ, كسرو قۇراماسىنىڭ 1988 جىلى كالگاريدەگى سوڭعى تولىمدى تابىسىن قايتالادى. ول, سونىمەن قاتار, 1992 جىلى ليللەحاممەردە العان 11 التىن مەدالى مەن ءبىرىنشى ورنىنا قايتا جەتتى.
بىراق الاڭ يەلەرى مۇنىمەن دە توقتالمادى. ولار 23 اقپان كۇنى كۇتپەگەن جەردەن قورجىنعا تاعى ەكى التىن مەدال ءتۇسىرىپ, جەكە-دارا العا شىعىپ كەتتى. ولار مۇنى شاڭعىشىلاردىڭ 50 شاقىرىمعا ەركىن ادىسپەن جۇگىرۋىندە تۇعىر باسىن تۇگەل جەڭىپ الۋىمەن باستاسا, سوڭىنان بوبسلەيشىلەر كومانداسى توپ جارىپ شىعىپ, التىن مەدال سانىن 13-كە اپارىپ ءبىر-اق كىدىردى. ءسويتىپ, رەسەيلىكتەر 13 التىن, 11 كۇمىس جانە 9 قولا, بارلىعى 33 مەدالمەن كسرو قۇراماسى كەزىندەگى دە, وزدەرى ەگەمەن ەل بولعالى بەرگى كەزەڭدەگى دە رەكوردتارىن جاڭارتتى.
بياتلونشىلار تاعى باتىلدىق تانىتپادى
اقپاننىڭ 21-ىندە وتكەن ايەلدەردىڭ 4ح6 شاقىرىمدىق بياتلون جارىسى دا ەرەكشە ەستە قالاتىن وقيعالارىنىڭ ءبىرى بولدى. ول بىزگە ەكى ءتۇرلى ماسەلەسىمەن اسەر ەتتى. ءبىرىنشىدەن, ونىڭ قورىتىندىسىندا قازىرگى كۇندەرى ەلىنىڭ ءىشى الا تايداي ءب ۇلىنىپ جاتقان ۋكراينا قىزدارى ءۇلكەن ەرلىك جاساپ, الاڭ يەلەرىمەن كەسكىلەسكەن تالاستا ءبىرىنشى ورىندى ج ۇلىپ اكەتتى. ەكىنشىدەن, وسى سايىسقا قازاقستان قۇراماسى دا قاتىسىپ, ءبىرشاما ءتاۋىر ونەر كورسەتتى.
ال جارىستىڭ باسى قىزدار ءۇشىن ورەكپىگەن كوڭىل, ولەۋسىرەگەن ءۇمىت جاعدايىندا باستالدى. نەمىس ارۋلارىن ەۆا زاحەنباحەر-شەتەلەنىڭ دوپينگپەن ۇستالعانى تۋرالى حابار ۇشىرىپ ءتۇسىردى. وسىنى ەستىگەن 19 جاسار فرانتسيسكا پرويس قار ۇستىندە شالىنىپ قۇلادى. سوندا مىلتىعىنىڭ ۇڭعىسىنا قار كەپتەلىپ قالعان ول ءبىرىنشى اتىس شەبىندە نىسانانى كورە الماي كوپ جاتتى. گەرمانيا قۇراماسى ءبىرىنشى كەزەڭدى وسىلاي ءوز قولىنان بەردى. فرانتسۋز قىزدارى ءتىپتى كومبەنىڭ دە سوڭىنا جەتە الماي كەتتى. تراسسا ۇستىندە قارعا اۋناپ قۇلاعان ماري-لور بريۋنەنى سوسىن زەمبىلمەن عانا الىپ كەتۋگە تۋرا كەلدى. كەيىن بۇل ەلدىڭ جۋرناليستەرى سپورتشىنىڭ اتىس كەزىندە جۇرەگى اينىعانىن ايتتى. ول ابدەن كۇش-قۋاتىن جوعالتىپ العان سياقتى. سونىمەن بىرگە, بۇعان دەيىن ەكى دۇركىن چەمپيون بولىپ ۇلگەرگەن وتانداسى مارتەن فۋركاد سەكىلدى ونى دا وكپە ىندەتى الىپ ۇرعان دەگەن كۇدىك بار. مىنە, وسىنداي كىل قۇلاعاندار اراسىنان قازاقستاندىق قىزدار دا امان كەتپەدى. وعان باسقا ەمەس, وسى تورتتىكتىڭ تاجىريبەلىسى ەلەنا حرۋستالەۆا ۇرىنىپ قالدى. كەيىن وسى كەلمەسكە كەتكەن قىمبات ۋاقىتتىڭ وتەۋىن ەلەنا لەبەدەۆا, گالينا ۆيشنەۆسكايا, داريا ۋسانوۆا ەسىمدى قالعان جەرلەستەرىمىز قايتارا المادى. اقىرىندا ءبىزدىڭ تورتتىك 12-ورىنعا عانا تابان تىرەدى.
وسى الاساپىراندا ارىندارى قايتپاي, تاباندىلىق پەن ۇيىمشىلدىق تانىتقان ۋكراين قىزدارى بولدى. سوڭعى جىلدارى تۇراعى قالىپتاسىپ, ىنتىماعى جاراسقان كوماندا رەتىندە كورىنىپ كەلە جاتقان ەلەنا پيدگرۋشنا, يۋليا دجيما, ەگىزدەر ۆيتا جانە ۆاليا سەمەرەنكو قۇرامىنداعى قىزدار جارىس باستالعاننان بايگە ءتورىن بەرمەۋگە بەرىك بايلام جاساعانىن بايقاتتى. بۇل كۇنى ولاردىڭ سول ماقساتتارىنا انىق جەتكەلى تۇرعاندارى ەكىنشى كەزەڭنەن كەيىن بەلگىلى بولا ءتۇستى. تەك ءۇشىنشى كەزەڭنىڭ باسىندا عانا ۆاليا سەمەرەنكو باسەكەلەستەرىنە ۋاقىت الشاقتىعىن قىسقارتىپ جىبەرۋلەرىنە مۇمكىندىك بەرىپ قويعان. بىراق سوڭىنان وقتارىن تۇگەل نىساناعا ءدوپ تيگىزدى دە, كومبەنىڭ سىزىعىن ەلدەن بۇرىن ەڭسەرىپ كەتتى.
وتاندارىندا جانتۇرشىگەرلىك وقيعالار بولىپ جاتقاندىقتان شىعار, ۋكراين قىزدارى بۇل جالاۋلى جەڭىستى كوڭىلدەرىن بوساتىپ قارسى الدى. بىراق سوڭىنان جۋرناليستەرمەن كەزدەسۋگە كوماندا كاپيتانى ەلەنا پيدگرۋشنايا ءتاستۇيىن بولىپ كەلدى. ول كەلگەن بويدا كيەۆتەگى جاپپاي تارتىپسىزدىك كەزىندە تاۋەلسىزدىك الاڭىندا قازا تاپقانداردى ءبىر مينۋت ۇنسىزدىكپەن ەسكە الۋدى ءوتىندى. ءوزىنىڭ وسى ارەكەتىمەن ول كوماندانىڭ ناعىز ليدەرى قانداي بولۋى كەرەك ەكەنىن تانىتتى. بۇدان كەيىن سپورتشى جاۋاپتارىنىڭ كوپشىلىگى جينالعانداردىڭ قول شاپالاقتاۋىمەن ورنەكتەلدى. ول ءوز سوزىندە كۇيەۋىنىڭ ساياساتكەر ەكەنىن ايتا كەلىپ, قازىرگىدەي قيىن كەزدىڭ وزىندە الىستا جاتىپ-اق ىلعي قولداۋ جاساپ وتىرعانىن جەتكىزدى. ال جۋرناليستەردىڭ بۇل جەڭىستى كىمگە ارنايتىندارى تۋرالى سۇراعىنا: «جەڭىستى ۋكرايناعا ارنايمىز. بۇل – ۋكراين بياتلونى تاريحىنداعى ەڭ العاشقى التىن مەدال, ول سوندىقتان دا ءبىز ءۇشىن اسا ماڭىزدى وقيعا بولىپ تابىلادى», دەپ جاۋاپ قايتاردى.
سەنبى كۇنى وليمپيادادا سەگىز مەدال جيىنتىعى ساراپقا تۇسسە, سونىڭ ەكەۋىنە ءبىزدىڭ بۇرىمدىلار ات قوستى. سولاردىڭ ءبىرىنشىسى – سنوۋبوردتىڭ قاتارلاس سلالومىندا ۆالەريا تسوي 32 باسەكەلەستىڭ سوڭىن تۇيىقتاپ بەردى. كەلەسى سايىس – شاڭعىشىلاردىڭ 30 شاقىرىمدىق قاشىقتىققا ەركىن ادىسپەن ماسس-ستارتىندا 57 قارسىلاستىڭ اراسىندا ەلەنا كولومينا كومبەگە 48-بولىپ كەلسە, تاتيانا وسيپوۆا ودان ءۇش ورىن كەيىن تۇردى. ال العاشقى ءۇش ورىندى نورۆەگيا قۇراماسىنىڭ قىزدارى جەڭىپ الىپ, تۇعىردى تۇگەل جاۋلاپ العاندار سانىن جەتەۋگە جەتكىزدى.
وليمپيادانىڭ ەڭ قىزىقتى دا تارتىستى تۋرنيرلەرىنىڭ ءبىرى حوككەي دوداسى بولدى. ونىڭ 21 اقپاندا وينالعان جارتىلاي فينالىندا شۆەتسيا فينليانديانى – 2:1, ال كانادا اقش-تى 1:0 ەتىپ ۇتىپ, فينالعا شىققان ەدى. ءوزىمىز بارىپ تاماشالاعان بۇل ماتچتار قاتتى تىرەسپەن ءوتتى. كەلەسى, 22 اقپان كۇنى ءۇشىنشى ورىن ءۇشىن تالاستا فيندەردىڭ امەريكالىقتاردى 5:0 ەتىپ تالقانداعانىن دا كوردىك. سوڭىندا جارىستىڭ جابىلۋى الدىندا وينالعان كانادا جانە شۆەتسيا قۇرامالارىنىڭ فينالدىق كەزدەسۋىندە حوككەي وتانىنىڭ كومانداسى 3:0 ەسەبىمەن جەڭىسكە جەتىپ, ۆانكۋۆەردەگى تابىسىن قايتالادى.
وسىمەن, سوچي وليمپياداسى ءوزىنىڭ تاريحي ميسسياسىن تولىق ورىنداپ, الداعى وليمپياداعا اماناتىن تاپسىردى.
ەندى, قوش, سوچي! كورىسكەنشە, اق وليمپيادا! – دەيمىز.
سەرىك ءپىرنازار,
«ەگەمەن قازاقستان» – سوچيدەن.
جارىستىڭ جابىلۋى جارقىراپ ءوتتى
شىندىعىندا, سوچي وليمپياداسى بارلىق جاعىنان العاندا دا ءوزىنىڭ الدىنداعى ويىنداردان ءبىر يىعى بيىك دەڭگەيدە كورىندى. ونى وليمپيادا قوزعالىسىنا قاتىستارى بار مامانداردىڭ بارلىعى ايتۋدا. بۇدان بىرنەشە كۇن بۇرىن حالىقارالىق وليمپيادا كوميتەتىنىڭ ويىنداردى وتكىزۋ جونىندەگى اتقارۋشى ديرەكتورى جيلبەر فيللي وسىنداعى بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىنىڭ وكىلدەرىمەن كەزدەسۋىندە وليمپيا ويىندارىنىڭ ءوتۋ بارىسىنا وتە جوعارى باعا بەرگەن بولاتىن. ال ويىنداردىڭ جابىلۋ راسىمىندە حوك پرەزيدەنتى توماس باح: «كىمدە-كىم رەسەيگە الدىن الا جاۋلىقپەن قارامايتىن بولسا, ءسوز جوق, ول بۇل ەلدىڭ تابىستى دا دوستىق ءراۋىشتى, پاتريوت تا جۇرتتىڭ بارىنە اشىق جاڭا بەت-بەينەسىن كوردى», دەگەندى قاداپ ايتتى.
سالتاناتتىڭ باستى «تۇزدىعى» بىرنەشە جىلدان بەرى تاڭداپ الىنعان مىڭ ادامدىق بالالار حورىنىڭ ونەر كورسەتۋىنەن كورىندى. ونى الەمدەگى ەڭ تاڭداۋلى ديريجەرلەردىڭ ءبىرى, ماريا تەاترىنىڭ كوركەمدىك جەتەكشىسى ۆالەري گەرگيەۆ دايىندادى. بۇدان ءارى شوۋدىڭ ورىس مادەنيەتىنە ارنالعان كوركەم بولىگى قاناتىن جايدى. ول كەسكىندەمە, مۋزىكا, تەاتر, ادەبيەت جانە تسيرك ونەرى جايىنان سىنامالاپ سىر شەرتتى. وسىلاردىڭ ءبارىنىڭ سوڭىندا ستاديون ۇستىندە وڭتۇستىك كورەيانىڭ جالاۋى جەلبىرەپ, ەكى بالانىڭ ورىنداۋىندا وسى ەلدىڭ گيمنى شىرقالدى. ال سوچي قالاسىنىڭ مەرى اناتولي پاحوموۆ وليمپيا تۋىن حوك پرەزيدەنتىنە قايتارىپ بەردى. ءوز كەزەگىندە توماس باح ونى 2018 جىلعى قىسقى وليمپيادا استاناسى – وڭتۇستىك كورەيانىڭ پحەنچحان قالاسىنىڭ مەرىنە ۇستاتتى. ال سوڭىنان حوك پرەزيدەنتى سوچيدەگى قىسقى وليمپيا ويىندارىن جابىق دەپ جاريالادى.
شورت-ترەكشىلەر جۇلدەگە شاق قالىپ ەدى...
ويىنداردا اقپاننىڭ 21-ءى كۇنى وتكەن جارىستاردا شورت-ترەكشىلەردىڭ سايىستارىنىڭ ەرەكشە ورنى بولدى. ول رەسەي قۇراماسىنىڭ سوڭعى كۇندەردەگى ۇلكەن بەتبۇرىسىن باستاپ بەردى. الدىمەن رەسەيلىك ۆيكتور ان 500 مەترگە جۇگىرۋدە وليمپيادانىڭ التىن مەدالىن جەڭىپ الىپ, وسىمەن بۇل ويىنداردا ەكىنشى مارتە چەمپيون اتاندى. مۇنىڭ الدىندا ول 1000 مەترلىك قاشىقتىقتا التىن, 1500 مەتردە قولا جۇلدە العان. ەكىنشى ورىندى قىتايلىق ۋ داتسزين جەڭىپ السا, ءۇشىنشى ورىنعا كانادالىق چارلي كورنايەر ورنالاستى.
وسىنىڭ ارتىنشا شورت-ترەكشىلەردىڭ ەستافەتاسى باستالدى. قۇرامىندا سەمەن ەليستراتوۆ, ۆلاديمير گريگورەۆ, ۆيكتور ان جانە رۋسلان زاحاروۆ سىندى سپورتشىلار بولعان رەسەيلىكتەر كومانداسى مۇندا دا الدارىنا جان سالمادى. وسىلايشا, ۆيكتور ان سوچيدەگى وليمپيا ويىندارىنىڭ ءۇش دۇركىن چەمپيونى, جالپى ءتورت مەدالدىڭ يەگەرى اتاندى. ءسويتىپ, ءۇش مارتە چەمپيوندىق جاعىنان بەلورۋس بياتلونشىسى داريا دومراچەۆاعا قۋىپ جەتتى. ول, سونداي-اق, شورت-ترەكتە بەس دۇركىن وليمپيادا چەمپيونى اتاعىنا قول جەتكىزگەن, بارلىعى التى مەدال جەڭىپ العان ءبىرىنشى ساڭلاق اتاندى. ولاي بولاتىنى, تاياۋدا عانا رەسەيدىڭ ازاماتتىعىن العان ۆيكتور وسى ويىندارعا دەيىن ءوزىنىڭ تۋعان ەلى – وڭتۇستىك كورەيا قۇراماسى ساپىندا ءۇش رەت وليمپيادا چەمپيونى بولىپ قويعان ەدى. ال وسىنداي سپورتشىنىڭ شەتەلگە كەتۋىنە جول بەرىپ العان كورەيا سپورت ءمينيسترى ويىن كۇندەرىندە قىزمەتىمەن قوشتاسۋعا ءماجبۇر بولىپتى.
بۇدان بۇرىن جازعانىمىزداي, شورت-ترەكتەن ەرلەردىڭ ەستافەتا جارىسى فينالىنا ءبىزدىڭ ابزال اجعاليەۆ, ايدار بەكجانوۆ, دەنيس نيكيشا جانە نۇربەرگەن جۇماعازيەۆ ەسىمدى جىگىتتەرىمىز شىققان بولاتىن. باسىندا فينالعا ءتورت قۇرامانىڭ قاتىساتىنى ايتىلعانىمەن, سوڭىنان بۇل قاتارعا اقش كومانداسىنىڭ دا قوسىلعانى بەلگىلى بولدى. سول بەستىكتىڭ بايگەسىندە سپورتشىلارىمىزدىڭ ۇشتىكتىڭ ۇيىرىنە ەركىن ەنىپ كەتەتىندەي ءمۇمكىندىگى بولدى. بۇعان سپورتشىلار سورەدەن شىققان بويدا گوللانديالىق جانە قىتايلىق ترەكشىلەردىڭ ءبىر-بىرلەرىمەن سوقتىعىسىپ, قۇلاپ قالعاندارى ادەمى جول اشتى. اتتەڭ, ولار قارسىلاستارىنىڭ وزدەرى بەرىپ تۇرعان سول مۇمكىندىكتى پايدالانا المادى. ءسويتىپ, العاشقى ورىندى رەسەي قۇراماسى ەنشىلەسە, ەكىنشى ساتىعا اقش جىگىتتەرى جايعاستى. سودان سوڭعى بەلەستەرگە قىتاي جانە گوللانديا جاساقتارى تابان تىرەدى. اۋىزداعىدان ايىرىلىپ قالدى دەگەن وسى!
ءسوزدىڭ رەتىندە ايتا كەتەيىك, اتالعان بىرنەشە التىن مەدالدىڭ ارقاسىندا 21 اقپاننىڭ تۇنىندە كوماندالىق ەسەپتە ەكىنشى ورىنعا شىققان رەسەي قۇراماسى 22 اقپاندا تاعى وسىنداي ەكى جوعارى ناگراداعا قول جەتكىزىپ, توپتىڭ باسىنا توپ ەتتى. بۇعان جولدى مۇنىڭ الدىندا قاتارلاس سلالومدا جەڭىسكە جەتكەن سنوۋبوردشى ۆيك ۋايلد جالعاپ بەردى. بۇدان ەكى جىل بۇرىن رەسەي ازاماتتىعىن العان بۇرىنعى امەريكالىق جىگىت سوچيدە ەكى رەت چەمپيون اتانعان داريو كولونيا, يرەن ۆيۋست, كاميل ستوح, مارتەن فۋركاد جانە تينا مازە سەكىلدى ساڭلاقتاردىڭ قاتارىنا قوسىلدى. ال ءتۇننىڭ جارىمىنا قاراي 4ح7,5 شاقىرىمعا جۇگىرگەن الەكسەي ۆولكوۆ, ەۆگەني ۋستيۋگوۆ, دميتري مالىشكو جانە انتون شيپۋلين سىندى بياتلونشى جىگىتتەر ەكىنشى التىن مەدالدى الىپ بەردى. اينالىپ كەلگەندە, رەسەي قۇراماسى 11 التىن, 10 كۇمىس جانە 8 قولا, بارلىعى 29 مەدال جيناپ, كسرو قۇراماسىنىڭ 1988 جىلى كالگاريدەگى سوڭعى تولىمدى تابىسىن قايتالادى. ول, سونىمەن قاتار, 1992 جىلى ليللەحاممەردە العان 11 التىن مەدالى مەن ءبىرىنشى ورنىنا قايتا جەتتى.
بىراق الاڭ يەلەرى مۇنىمەن دە توقتالمادى. ولار 23 اقپان كۇنى كۇتپەگەن جەردەن قورجىنعا تاعى ەكى التىن مەدال ءتۇسىرىپ, جەكە-دارا العا شىعىپ كەتتى. ولار مۇنى شاڭعىشىلاردىڭ 50 شاقىرىمعا ەركىن ادىسپەن جۇگىرۋىندە تۇعىر باسىن تۇگەل جەڭىپ الۋىمەن باستاسا, سوڭىنان بوبسلەيشىلەر كومانداسى توپ جارىپ شىعىپ, التىن مەدال سانىن 13-كە اپارىپ ءبىر-اق كىدىردى. ءسويتىپ, رەسەيلىكتەر 13 التىن, 11 كۇمىس جانە 9 قولا, بارلىعى 33 مەدالمەن كسرو قۇراماسى كەزىندەگى دە, وزدەرى ەگەمەن ەل بولعالى بەرگى كەزەڭدەگى دە رەكوردتارىن جاڭارتتى.
بياتلونشىلار تاعى باتىلدىق تانىتپادى
اقپاننىڭ 21-ىندە وتكەن ايەلدەردىڭ 4ح6 شاقىرىمدىق بياتلون جارىسى دا ەرەكشە ەستە قالاتىن وقيعالارىنىڭ ءبىرى بولدى. ول بىزگە ەكى ءتۇرلى ماسەلەسىمەن اسەر ەتتى. ءبىرىنشىدەن, ونىڭ قورىتىندىسىندا قازىرگى كۇندەرى ەلىنىڭ ءىشى الا تايداي ءب ۇلىنىپ جاتقان ۋكراينا قىزدارى ءۇلكەن ەرلىك جاساپ, الاڭ يەلەرىمەن كەسكىلەسكەن تالاستا ءبىرىنشى ورىندى ج ۇلىپ اكەتتى. ەكىنشىدەن, وسى سايىسقا قازاقستان قۇراماسى دا قاتىسىپ, ءبىرشاما ءتاۋىر ونەر كورسەتتى.
ال جارىستىڭ باسى قىزدار ءۇشىن ورەكپىگەن كوڭىل, ولەۋسىرەگەن ءۇمىت جاعدايىندا باستالدى. نەمىس ارۋلارىن ەۆا زاحەنباحەر-شەتەلەنىڭ دوپينگپەن ۇستالعانى تۋرالى حابار ۇشىرىپ ءتۇسىردى. وسىنى ەستىگەن 19 جاسار فرانتسيسكا پرويس قار ۇستىندە شالىنىپ قۇلادى. سوندا مىلتىعىنىڭ ۇڭعىسىنا قار كەپتەلىپ قالعان ول ءبىرىنشى اتىس شەبىندە نىسانانى كورە الماي كوپ جاتتى. گەرمانيا قۇراماسى ءبىرىنشى كەزەڭدى وسىلاي ءوز قولىنان بەردى. فرانتسۋز قىزدارى ءتىپتى كومبەنىڭ دە سوڭىنا جەتە الماي كەتتى. تراسسا ۇستىندە قارعا اۋناپ قۇلاعان ماري-لور بريۋنەنى سوسىن زەمبىلمەن عانا الىپ كەتۋگە تۋرا كەلدى. كەيىن بۇل ەلدىڭ جۋرناليستەرى سپورتشىنىڭ اتىس كەزىندە جۇرەگى اينىعانىن ايتتى. ول ابدەن كۇش-قۋاتىن جوعالتىپ العان سياقتى. سونىمەن بىرگە, بۇعان دەيىن ەكى دۇركىن چەمپيون بولىپ ۇلگەرگەن وتانداسى مارتەن فۋركاد سەكىلدى ونى دا وكپە ىندەتى الىپ ۇرعان دەگەن كۇدىك بار. مىنە, وسىنداي كىل قۇلاعاندار اراسىنان قازاقستاندىق قىزدار دا امان كەتپەدى. وعان باسقا ەمەس, وسى تورتتىكتىڭ تاجىريبەلىسى ەلەنا حرۋستالەۆا ۇرىنىپ قالدى. كەيىن وسى كەلمەسكە كەتكەن قىمبات ۋاقىتتىڭ وتەۋىن ەلەنا لەبەدەۆا, گالينا ۆيشنەۆسكايا, داريا ۋسانوۆا ەسىمدى قالعان جەرلەستەرىمىز قايتارا المادى. اقىرىندا ءبىزدىڭ تورتتىك 12-ورىنعا عانا تابان تىرەدى.
وسى الاساپىراندا ارىندارى قايتپاي, تاباندىلىق پەن ۇيىمشىلدىق تانىتقان ۋكراين قىزدارى بولدى. سوڭعى جىلدارى تۇراعى قالىپتاسىپ, ىنتىماعى جاراسقان كوماندا رەتىندە كورىنىپ كەلە جاتقان ەلەنا پيدگرۋشنا, يۋليا دجيما, ەگىزدەر ۆيتا جانە ۆاليا سەمەرەنكو قۇرامىنداعى قىزدار جارىس باستالعاننان بايگە ءتورىن بەرمەۋگە بەرىك بايلام جاساعانىن بايقاتتى. بۇل كۇنى ولاردىڭ سول ماقساتتارىنا انىق جەتكەلى تۇرعاندارى ەكىنشى كەزەڭنەن كەيىن بەلگىلى بولا ءتۇستى. تەك ءۇشىنشى كەزەڭنىڭ باسىندا عانا ۆاليا سەمەرەنكو باسەكەلەستەرىنە ۋاقىت الشاقتىعىن قىسقارتىپ جىبەرۋلەرىنە مۇمكىندىك بەرىپ قويعان. بىراق سوڭىنان وقتارىن تۇگەل نىساناعا ءدوپ تيگىزدى دە, كومبەنىڭ سىزىعىن ەلدەن بۇرىن ەڭسەرىپ كەتتى.
وتاندارىندا جانتۇرشىگەرلىك وقيعالار بولىپ جاتقاندىقتان شىعار, ۋكراين قىزدارى بۇل جالاۋلى جەڭىستى كوڭىلدەرىن بوساتىپ قارسى الدى. بىراق سوڭىنان جۋرناليستەرمەن كەزدەسۋگە كوماندا كاپيتانى ەلەنا پيدگرۋشنايا ءتاستۇيىن بولىپ كەلدى. ول كەلگەن بويدا كيەۆتەگى جاپپاي تارتىپسىزدىك كەزىندە تاۋەلسىزدىك الاڭىندا قازا تاپقانداردى ءبىر مينۋت ۇنسىزدىكپەن ەسكە الۋدى ءوتىندى. ءوزىنىڭ وسى ارەكەتىمەن ول كوماندانىڭ ناعىز ليدەرى قانداي بولۋى كەرەك ەكەنىن تانىتتى. بۇدان كەيىن سپورتشى جاۋاپتارىنىڭ كوپشىلىگى جينالعانداردىڭ قول شاپالاقتاۋىمەن ورنەكتەلدى. ول ءوز سوزىندە كۇيەۋىنىڭ ساياساتكەر ەكەنىن ايتا كەلىپ, قازىرگىدەي قيىن كەزدىڭ وزىندە الىستا جاتىپ-اق ىلعي قولداۋ جاساپ وتىرعانىن جەتكىزدى. ال جۋرناليستەردىڭ بۇل جەڭىستى كىمگە ارنايتىندارى تۋرالى سۇراعىنا: «جەڭىستى ۋكرايناعا ارنايمىز. بۇل – ۋكراين بياتلونى تاريحىنداعى ەڭ العاشقى التىن مەدال, ول سوندىقتان دا ءبىز ءۇشىن اسا ماڭىزدى وقيعا بولىپ تابىلادى», دەپ جاۋاپ قايتاردى.
سەنبى كۇنى وليمپيادادا سەگىز مەدال جيىنتىعى ساراپقا تۇسسە, سونىڭ ەكەۋىنە ءبىزدىڭ بۇرىمدىلار ات قوستى. سولاردىڭ ءبىرىنشىسى – سنوۋبوردتىڭ قاتارلاس سلالومىندا ۆالەريا تسوي 32 باسەكەلەستىڭ سوڭىن تۇيىقتاپ بەردى. كەلەسى سايىس – شاڭعىشىلاردىڭ 30 شاقىرىمدىق قاشىقتىققا ەركىن ادىسپەن ماسس-ستارتىندا 57 قارسىلاستىڭ اراسىندا ەلەنا كولومينا كومبەگە 48-بولىپ كەلسە, تاتيانا وسيپوۆا ودان ءۇش ورىن كەيىن تۇردى. ال العاشقى ءۇش ورىندى نورۆەگيا قۇراماسىنىڭ قىزدارى جەڭىپ الىپ, تۇعىردى تۇگەل جاۋلاپ العاندار سانىن جەتەۋگە جەتكىزدى.
وليمپيادانىڭ ەڭ قىزىقتى دا تارتىستى تۋرنيرلەرىنىڭ ءبىرى حوككەي دوداسى بولدى. ونىڭ 21 اقپاندا وينالعان جارتىلاي فينالىندا شۆەتسيا فينليانديانى – 2:1, ال كانادا اقش-تى 1:0 ەتىپ ۇتىپ, فينالعا شىققان ەدى. ءوزىمىز بارىپ تاماشالاعان بۇل ماتچتار قاتتى تىرەسپەن ءوتتى. كەلەسى, 22 اقپان كۇنى ءۇشىنشى ورىن ءۇشىن تالاستا فيندەردىڭ امەريكالىقتاردى 5:0 ەتىپ تالقانداعانىن دا كوردىك. سوڭىندا جارىستىڭ جابىلۋى الدىندا وينالعان كانادا جانە شۆەتسيا قۇرامالارىنىڭ فينالدىق كەزدەسۋىندە حوككەي وتانىنىڭ كومانداسى 3:0 ەسەبىمەن جەڭىسكە جەتىپ, ۆانكۋۆەردەگى تابىسىن قايتالادى.
وسىمەن, سوچي وليمپياداسى ءوزىنىڭ تاريحي ميسسياسىن تولىق ورىنداپ, الداعى وليمپياداعا اماناتىن تاپسىردى.
ەندى, قوش, سوچي! كورىسكەنشە, اق وليمپيادا! – دەيمىز.
سەرىك ءپىرنازار,
«ەگەمەن قازاقستان» – سوچيدەن.
