اقساي قالاسىندا قازاقستان مەن بىرىككەن اراب امىرلىكتەرى اراسىنداعى بىرەگەي جوبا جۇزەگە اسىرىلۋدا
وسىدان 14-15 جىل بۇرىن, ادامزات بالاسى ەكىنشى مىڭجىلدىقتىڭ بوساعاسىن اتتاعان كەزەڭگە دەيىن وتانداستارىمىزدىڭ اراسىندا تەحنوپارك ۇعىمىنىڭ ءتۇپ-توركىنىن تەرەڭ تۇيسىنەتىندەر كوپ بولا بەرمەيتىن. ونىڭ بەر جاعىندا رەسپۋبليكامىزدا ەلباسىنىڭ باستاماسىمەن يندۋستريالىق-يننوۆاتسيالىق دامۋ باعدارلاماسى قابىلدانىپ, وسى شەڭبەردىڭ اياسىندا تەحنوپارك تەرمينى دە كوپشىلىككە تۇسىنىكتى بولا باستادى. ءبىر سوزبەن ايتقاندا, يننوۆاتسيالىق قىزمەت پەن تەحنوپارك ۇعىمدارىن ءبىر-بىرىنەن ءبولەك قاراستىرۋعا بولمايدى. راسىندا دا, يننوۆاتسيالىق قىزمەتتىڭ ينفراقۇرىلىمىن تەحنوپاركتەرسىز ىسكە اسىرۋ ەش مۇمكىن ەمەس.
اڭگىمەنىڭ انىعى مەن اشىعىنا كەلسەك, بۇگىندە ءوندىرىسىمىز بەن ونەركاسىبىمىزدى ساپالىق تۇرعىدان دامىتۋ ءۇشىن وزىق, ءومىرشەڭ تەحنولوگيالار وتە قاجەت. سونداي-اق, زامانا تالابىنا ساي عىلىمي-تەحنيكالىق تالداۋلاردى ىسكە اسىرۋ دا كەزەك كۇتتىرمەيدى. مۇنداي مىندەتتەردى جولعا قويۋدىڭ باستى ءبىر كىلتى ەلدە تەحنوپاركتەر جۇيەسىن دامىتۋ بولىپ تابىلادى. وسىنداي بيىك تالاپتار مەن الەمدىك ولشەمدەر ۇدەسىنەن شىعىپ كەلە جاتقان ەلدەگى تەحنولوگيالىق ورتالىقتاردىڭ ءبىرى – اقساي يندۋستريالىق پاركى.
اتالعان عىلىمي-وندىرىستىك قۇرىلىم, ماتەريالدىڭ قوسىمشا تاقىرىپشاسىنا شىعارىپ وتىرعانىمىزداي قازاقستان ۇكىمەتى مەن بىرىككەن اراب ءامىرلىكتەرى اراسىنداعى ورتاق جوبا. بۇل بىرىككەن كاسىپورىننىڭ باستى ماقسات-مۇراتى جاڭا تەحنولوگيالاردى ترانسفەرتتەۋگە, ونى وزگە ءبىر دە ءبىر ەلدەن تاسىمالداۋعا ەش بولمايتىنداي, ءمىنسىز دە ساپالى تەحنولوگيالىق قىزمەت كورسەتۋگە باعىتتالعان.
سونداي-اق, اقساي يندۋستريالىق پاركى تەحنيكالىق ماماندار مەن ينجەنەرلەردىڭ بىلىكتىلىكتەرى مەن كاسىبي شەبەرلىكتەرىن ودان ءارى شىڭدايتىن ۇستاحانا ىسپەتتەس. ءتىپتى بۇدان گورى ناقتىراق تىلمەن تۇيىندەسەك, اقساي يندۋستريالىق پاركى – ينۆەستورلار تارتۋدىڭ تاپتىرماس تەحنولوگيالىق ورتالىعى. ولار مۇندا ءوز وندىرىستەرىنە الەمدىك ستاندارتتارعا جاۋاپ بەرە الاتىن جاڭا تەحنولوگيالاردى پايدالانا الادى. ءبىر سوزبەن ايتقاندا, مۇنى ينتەگراتسيالانعان وندىرىستىك كەشەن دەپ سيپاتتاساق ەش ارتىقشىلىعى جوق.
وسى ورايداعى وي-پىكىرىمىز بەن جۋرناليستىك پايىمداۋىمىزدى ودان ءارى تەرەڭدەتە تۇسەر بولساق اتالعان ينتەگراتسيالانعان وندىرىستىك كەشەننىڭ نەگىزگى تۇعىرناماسى ودان ءارى ايقىندالا تۇسەدى. ياعني, مۇنىڭ ءوزى اقساي يندۋستريالىق پاركىندە شەتەلدىك كومپانيالارعا ولاردىڭ ءدال ءوز ەلدەرىندە جۇمىس ىستەگەن كەزىندەگىدەي جاعداي تۋعىزىلادى دەگەن ءسوز. سونداي-اق, مۇنداعى رەسۋرستار مەن وندىرىستىك نىسانداردىڭ ساپاسى جونىندە دە ءدال وسىنداي تۇجىرىم جاساۋعا بولادى.
ەگەر اقساي سەكىلدى كەنشىلەر قالاسىندا ءدال سول شەتەلدەگىدەي جاڭا تەحنولوگيالار مەن قوندىرعىلار شوعىرى جاساقتالىپ جاتسا, بۇعان تەك ريزاشىلىق سەزىممەن قاراعان ءجون. قىسقاسى, قازاقستانداعى مامانداندىرىلعان قىزمەت ءتۇرلەرى شەتەلدىك وندىرىسشىلەر بيزنەسىنىڭ ءمارتەبەسىن اسقاقتاتا تۇسەر بولسا – بۇل كورىنىس ءسوز جوق قازاقستاندىق تەحنوپاركتىڭ حالىقارالىق دەڭگەيدەگى ءباسىن دە بيىكتەتە بەرمەك.
مۇنداي بيىك بەلەستەرگە تولىق قول جەتكىزۋ ماقساتىندا اقساي يندۋستريالىق پاركى وتاندىق جانە شەتەلدىك بيزنەس وكىلدەرىنە ساپالى دا ءمىنسىز قىزمەت كورسەتۋ ءۇشىن وزدەرىنە وڭىردەگى ەڭ كاسىبي, بەساسپاپ قازاقستاندىق كادرلاردى شوعىرلاندىرۋعا باعىت ۇستاپ وتىر. بۇعان قوسا اقجايىق ايماعىنداعى ەڭ وزىق قولجەتىمدى وندىرىستىك جانە كەڭسە عيماراتتارى دا اقساي يندۋستريالىق پاركى اۋماعىندا دەسەك قاتەلەسە قويمايمىز. مۇندا مەحانيكالىق جانە ەلەكتروتەحنيكالىق جۇمىستاردى جانە جيناقتاۋ مەن قۇراستىرۋ, مونتاجداۋ مەن سىرلاۋ سەكىلدى قىزمەتتەردى اتقارۋ ءۇشىن ەڭ سوڭعى ۇلگىدەگى قۇرال-جابدىقتار ورناتىلعان. سىرتى قانداي ءساندى بولسا, ىشكى مازمۇنى دا سوعان ساي ءماندى, بۇگىنگى زامانعى اككرەديتتەلگەن لابوراتوريالار اقساي پاركىنىڭ تاعى ءبىر ارتىقشىلىعى.
وسى لابوراتوريالارداعى قوندىرعىلاردىڭ كومەگىمەن شىعارىلعان ءونىم تۇرلەرىنە مۇقيات ساپا باقىلاۋى قويىلعان. ءيا, حالىقارالىق ستاندارت دەگەنىمىز, ايتىلا سالعان ءجاي ءسوز ەمەس. ونى ايقىنداۋعا دا كەمەلدىك پەن تەرەڭدىك, پاراساتتىلىق پەن بايىپتىلىق, بىلىكتىلىك پەن بيىكتىك قاجەت. سوندىقتان دا, ءونىمدەردى حالىقارالىق ستاندارتتار بويىنشا سەرتيفيكاتتاۋ ءىسى كەز كەلگەن كاسىپورىننىڭ قانجىعاسىنا بايلانا بەرمەيدى. مىنە, وسىنداي اسا جاۋاپتى ءىس اقساي يندۋستريالىق پاركىنە جۇكتەلۋى دە ونىڭ حالىقارالىق دەڭگەيدەگى كوكجيەگىن كەڭەيتە تۇسپەك.
اتالعان ينتەگراتسيالىق ءوندىرىستىك كەشەن باتىس قازاقستان وبلىسىنىڭ ەكونوميكالىق جانە الەۋمەتتىك تۇرعىداعى ينفراقۇرىلىمىن دامىتۋعا دا وڭ سەپتىگىن تيگىزە الادى. بۇل تۇڭعىش جاڭا مەنشىك قاتىناستارىنا نەگىزدەلگەن وزىق ءوندىرىستىك قۇرىلىم قۇرعاق جەردە تۇرعىزىلماعان. كۇردەلى تەحنولوگيالىق جۇمىستار مەن قالتقىسىز قىزمەت تۇرلەرىن كورسەتەتىن ورتالىق ماڭىندا ءوڭىردەگى بىرقاتار ءىرى كاسىپورىندار, سونىڭ ىشىندە, مۇناي-گاز شيكىزاتىن ءوندىرەتىن كپو ب.ۆ. شەتەلدىك كومپانياسى ورنالاسقان.
قازاقستان – بىرىككەن اراب ءامىرلىكتەرى بىرلەسكەن كاسىپورىننىڭ باس ديرەكتورى ماركو كاستانينيدىڭ مالىمدەۋىنشە, ونىڭ قىزمەت كورسەتۋ اياسى تەك مۇنىمەن شەكتەلمەيدى. الداعى ماقسات – كورشىلەس وبلىستار مەن ەلدەر نارىعىنا شىعۋ. وسى ارقىلى اقساي تەحنوپاركى ءونىمدەرىنىڭ ەكسپورتتىق الەۋەتى مەن مۇمكىندىگىن كوتەرۋ. مۇنداي قادامدار تاياۋ جانە الىس ايماقتارداعى ينۆەستورلاردىڭ ءوز ۋاقىتتارىن وڭتايلاندىرۋعا, سونداي-اق ءوز وندىرىستەرىنىڭ ءتيىمدىلىگىن كوتەرۋلەرىنە, ەڭ باستىسى, وزىق تەحنولوگيانىڭ وندىرىسكە ەنگىزىلۋىنە نەگىز قالايدى, دەيدى ول.
بۇگىنگى كۇنى قۇرىلعانىنا كوپ ۋاقىت وتە قويماعان اقساي يندۋستريالىق پاركى ءوزىنىڭ تولىق قۋاتىندا جۇمىس ىستەۋ ءتارتىبىنە كوشە قويماعانى دا تابيعي جايت. ەكى جارىم گەكتاردى الىپ جاتقان يندۋستريالىق پارك اۋماعىندا بارلىق قاجەتتى ينجەنەرلىك-كوممۋنيكاتسيالىق جۇيەلەر جۇرگىزىلگەن. بولاشاقتا اقساي تەحنوپاركى اۋماعىن تاعى دا كەڭەيتۋ مۇمكىندىكتەرى قاراستىرىلماق. بۇگىنگى كۇنى تەحنوپاركتىڭ تۇڭعىش ونىمدەرىن وسى وڭىردە مۇناي-گاز شيكىزاتىن ءوندىرىپ جاتقان شەتەلدىك كومپانيالار ىقىلاسپەن تۇتىنا باستادى. مۇنىڭ ءوزى قازاقستان مەن بىرىككەن اراب امىرلىكتەرى اراسىنداعى بىرلەسكەن كاسىپورىندا ءوندىرىستىڭ حالىقارالىق ستاندارتتارى ورنىقتى دەۋگە تولىق نەگىز قالايدى.
ءتۇيىپ ايتقاندا, كەنشىلەر قالاسى – اقسايدا بىرلەسكەن تەحنولوگيالىق ورتالىقتىڭ ىسكە قوسىلۋى جاڭا تەحنولوگيالار لەگىنىڭ قازاقستانعا قاراي ۇزدىكسىز بەت بۇرۋىنا سەپتىگىن تيگىزبەك. وسى ارقىلى ەلىمىزدە وندىرىلگەن ونىمدەرگە كەي كەزدەردە سىن مەن ءمىن تاعۋعا بەيىم تۇراتىن كىنامشىل شەتەلدىك وندىرىسشىلەردىڭ جوعارى تالاپ-تىلەكتەرىنەن شىعۋعا بولاتىنى انىق. ەكىنشىدەن, اقساي يندۋستريالىق پاركىندە ەلىمىزدە بالاماسى جوق وزىق تەحنولوگيالىق ونىمدەر شىعارىلا باستاۋىن تەك الداعى ۇلكەن ىستەردىڭ باسى عانا دەپ ەسەپتەگەن ورىندى. ەڭ باستىسى, مۇندا تاۋارلار ءوندىرۋ مەن قىزمەت كورسەتۋ ىسىنە نەگىزىنەن قازاقستاندىق كادرلار تارتىلعان.
مىنە, اقساي يندۋستريالىق پاركىنىڭ بۇگىنى مەن ەرتەڭى تۋرالى كوكەيگە كەلگەن كەيبىر وي ورامدارى وسىنداي.
تەمىر قۇسايىن,
«ەگەمەن قازاقستان».
باتىس قازاقستان وبلىسى,
ءبورلى اۋدانى.
