تاريح • 27 شىلدە، 2021

سەگىزساي جاۋھارلارى

74 رەت كورسەتىلدى

باتىس قازاقستان وبلىسىنداعى سەگىزساي كونە وبالار كەشەنىندە كوپجىلدىق ارحەولوگيالىق زەرتتەۋلەر كەزىندە تابىلعان جادىگەرلەر جەكە جيناق بولىپ شىعادى.

سەگىزساي كەشەنى باتىس قا­زاقستان وبلىسىنىڭ شىڭ­عىرلاۋ، قاراتوبە اۋداندارى اۋماعىندا ورنالاسقان. ساق-سارمات زامانىنا تيەسىلى 400-دەي كونە قورعان ورنالاسقان بۇل جەر بۇگىندە ەلىمىزدىڭ جالپىۇلتتىق كيەلى نىساندارى تىزىمىنە ەنگەن. كەڭەس وكىمەتى تۇسىندا، 1960 جىل­دار­دان باستاپ قاز­با جۇ­مىسى جۇرگىزىلگەن بۇل وبا­لار­دان تابىلعان بۇ­يىم­داردى كەزىندە ماسكەۋ مەن لەنينگرادقا، الماتى مەن ورىنبورعا الىپ كەتكەن. جەرگىلىكتى حالىق پەن ولكە­تا­نۋشىلار ءوز جەرىندە قان­داي قازىنا جاتقانىن بىل­مەي دە كەلگەن بولاتىن.

– سەگىزساي (لەبەدەۆكا) كە­شەنىندە ارحەولوگيالىق قاز­با جۇمىستارى 1967 جىلدان بەرى جۇرگىزىلىپ كەلگەن. ءبىز تەك 2019 جىلى عانا ال­قاپتىڭ توپوگرافيالىق جوس­پارىن جاساتتىق. ءسويتىپ، مۇن­­دا 348 ەسكەرتكىش نىسان بار ەكەنى انىقتالدى، ونىڭ 218-ءى بۇعان دەيىن قازىلعانى بەلگىلى بولدى. مۇندا 25 عۇ­رىپ­تىق ورىن، 323 وبا بار. ءبىز­دىڭ ەندىگى جوسپارىمىز – وسى قازبادان تابىلعان جادى­گەرلەردىڭ تولىق تىزبەسىن جاساۋ. ول بۇيىمداردىڭ قايدا ساقتالعانىن انىقتاپ، سۋرەتكە ءتۇسىرىپ، بولاشاقتا ارنايى كاتالوگ شىعارۋدى كوزدەپ وتىرمىز، – دەيدى باتىس قازاقستان وبلىستىق تاريحي ولكەتانۋ مۋزەيىنىڭ عىلىمي حاتشىسى جانتاس سافۋللين.

جوعارىدا ايتىلعانداي، بۇل جادىگەرلەر ورال، ال­ما­تى، نۇر-سۇلتان، ماسكەۋ، پە­تەربور ت.ب. قالالارداعى مۋ­زەيلەردە ساقتالعان. جا­قىندا ورالدىقتار نۇر-سۇل­تان قالاسىنداعى ۇلتتىق مۋزەيگە حات جولداپ، سەگىزساي كە­شەنى بويىنشا كورمە مەن قور­لارداعى ساقتالعان جادى­گەرلەردىڭ تىزبەسىن بەرۋىن، سۋرەتكە ءتۇسىرۋدى سۇراعان ەكەن. بۇل تىلەك ورىندالعان. مىنا سۋ­رەتتە ۇلتتىق مۋزەي­دە ساق­تالعان سەگىزساي بۇيىمدارى بەينەلەنگەن.

سەگىزساي قازىناسىن تۇ­گەندەۋ، جەرگىلىكتى حالىق­تىڭ يگىلىگىنە اينالدىرۋ ما­سەلەسىن ءجيى كوتەرىپ جۇر­گەن جاناشىردىڭ ءبىرى – شىڭ­عىرلاۋ اۋداندىق تا­ري­حي-ولكەتانۋ مۋزەيىنىڭ مەڭ­گە­رۋشىسى تىلەگەن قاليەۆ بولاتىن. جاقىندا تىلەگەن كەن­جەتاي ۇلىنىڭ باستاماسىمەن، اۋدان باسشىلىعىنىڭ قول­داۋىمەن سامارا-شىمكەنت حا­لىقارالىق جولىنىڭ بويىندا بيىكتىگى 5 مەترلىك ەسكەرتكىش-بەلگى ورناتىلاتىن بولدى. ول­كەنىڭ ون مىڭ جىلدىق تا­ريحىنان سىر شەرتەتىن، اڭ ستي­لىندەگى ەسكەرتكىش كوپ­شى­لىكتىڭ كوزايىمىنا اينالاتىن ۋاقىت الىس ەمەس.

 

باتىس قازاقستان وبلىسى

 

سوڭعى جاڭالىقتار

ەڭبەكپەن ەسەيگەن ەر

قازاقستان • كەشە

بەيتانىس ساعىنىش

الەم • كەشە

جالعىزدىق ارالى

كينو • كەشە

ەلوردادا قار جاۋادى

قازاقستان • كەشە

بۇگىن ماشينا جاساۋ كۇنى

قازاقستان • كەشە

سقو-دا جۇك كولىگى جىلۋ قۇبىرىنا سوعىلدى

ايماقتار • 25 قىركۇيەك، 2021

ۇقساس جاڭالىقتار