قىسقى وليمپيادانىڭ باستالۋىنا 31 كۇن قالدى
قازاقستاندىقتاردىڭ قىسقى ويىندارداعى ۇلەسى تۋرالى از-كەم اڭگىمە

سوچي قىسقى XXII وليمپيا ويىندارىنىڭ باستالۋىنا تۋرا ءبىر اي مەرزىم قالدى. ءدۇبىرلى دوداعا الىپ باراتىن ۋاقىت داڭعىل جولعا ءتۇستى. سپورتتىڭ 15 ءتۇرى بويىنشا 98 مەدالدار جيىنتىعىن ساراپقا سالاتىن باسەكەنىڭ دۋىلى مەن دابىرى تىم جاقىننان ەستىلە باستاعان سياقتى. بيىلعى سپورت جىلىنىڭ ەڭ ءىرى وقيعالارىنىڭ ءبىرى بولعالى تۇرعان بۇل جاھاندىق جارىستان قازاقستاندىقتاردىڭ دا وزىندىك كۇتەرى بار.
قىسقى وليمپيادانىڭ باستالۋىنا 31 كۇن قالدى
قازاقستاندىقتاردىڭ قىسقى ويىندارداعى ۇلەسى تۋرالى از-كەم اڭگىمە
سوچي قىسقى XXII وليمپيا ويىندارىنىڭ باستالۋىنا تۋرا ءبىر اي مەرزىم قالدى. ءدۇبىرلى دوداعا الىپ باراتىن ۋاقىت داڭعىل جولعا ءتۇستى. سپورتتىڭ 15 ءتۇرى بويىنشا 98 مەدالدار جيىنتىعىن ساراپقا سالاتىن باسەكەنىڭ دۋىلى مەن دابىرى تىم جاقىننان ەستىلە باستاعان سياقتى. بيىلعى سپورت جىلىنىڭ ەڭ ءىرى وقيعالارىنىڭ ءبىرى بولعالى تۇرعان بۇل جاھاندىق جارىستان قازاقستاندىقتاردىڭ دا وزىندىك كۇتەرى بار.

ادەتتە ءبىز قانداي ءبىر ەل قۇلاعىن تىك تۇرعىزعان سايىستار بولماسىن, ونىڭ الداعى بولاتىن سىناعىندا سونىڭ الدىنداعى كورسەتكىشكە قاراي بوي تۇزەپ, مىندەتتەمە الىپ جاتامىز. وسى تۇرعىدان كەلسەك, مۇنىڭ الدىندا, 2010 جىلى كانادانىڭ ۆانكۋۆەر قالاسىندا وتكەن XXI وليمپيا ويىندارىندا ءبىزدىڭ سپورتشىلار قول جەتكىزگەن جالعىز كۇمىس مەدال سول تىرەك نۇكتەسىنىڭ ءوزى بولىپ شىعار ەدى. دەمەك, ەندى ءبىر كۇمىس جۇلدەنىڭ قاسىندا تاعى ءبىر قولا مەدال قوسىلا قالسا, الدىڭعى جولعى بەلەستەن اسىپ وتە شىققانىمىز بولىپ تابىلادى.
الايدا, قازاقستان سپورتىنىڭ تىزگىنىن تاياۋدا عانا ۇستاعان جاڭا باسشى تاستانبەك ەسەنتاەۆ سوڭعى كۇندەرى بۇدان دا جوعارى مەجەنى ايتىپ قالىپ, ابىر-سابىر كوڭىلىمىزدى ەرەكشە ەلەڭدەتىپ قويدى. مۇندايدا «جاقسى ءسوزدىڭ جارىم ىرىس» ەكەنىن بىلدىرگەن توراعاعا «اۋزىڭا – ماي, استىڭا – تاي» دەۋ عانا كەرەك شىعار. ال ونىڭ پايىمىنشا, قازاقستان سپورتشىلارى وسى جولى ارتىق-كەمى جوق 6 مەدال الىپ قايتۋلارى كەرەك. باياننىڭ باتىل ايتىلعانى اقيقات. ول وسى ارقىلى ەلىمىز ساڭلاقتارىنىڭ وسىعان دەيىنگى 5 وليمپيادادا العان بارلىق جۇلدەلەرى سانى ءبىر-اق قايتالاناتىنىن ءبىلدىرىپ وتىر.
ءبىر قاراعاندا, ۆەدومستۆو باسشىسىنىڭ سوزىندە جان بار سەكىلدى. وسىنى ايتقاندا, ونىڭ ويىندا ەڭ الدىمەن, مانەرلەپ سىرعاناۋشى دەنيس تەننىڭ, كونكيشى دەنيس كۋزيننىڭ, شاڭعىشى الەكسەي ءپولتورانيننىڭ تۇرعانىندا كۇمان جوق. ال قالعان سپورتشىلارىمىزدى ءبىر-بىرىنەن بولە-جارا اتاۋعا ءبىزدىڭ دە باتىلىمىز جەتپەي وتىر. دالىرەگى, كوز ءتيىپ كەتە مە دەگەن قاۋپىمىز قۇپيانىڭ قالعان جاعىن اشىپ تاستاۋعا جول بەرمەي تۇر. ءتىپتى, وسى ۇشتىكپەن ءۇمىتىمىزدى جالعاساق تا, الدىڭعى بەلەستىڭ بەلدەۋىنەن اسىپ جىعىلاتىنىمىز انىق.
دەگەنمەن, ءبىر نارسە ايقىن: قازاقستان سپورتشىلارى كەشەگى كەڭەس كەزەڭىندە دە, كەيىنگى تاۋەلسىزدىك جىلدارىندا دا, جەكەلەگەن ءبىر ساڭلاقتارى وقتا-تەكتە جارق ەتىپ كورىنىپ قالعانى بولماسا, تۇتاستاي العاندا, ەشقاشان قىسقى سپورت تۇرلەرىنەن ازۋىن ايعا بىلەگەن مىقتىلار ساپىنان كورىنگەن ەمەس. بۇل ءۇشىن وداق كەزىندە ءبىزدىڭ اتلەتتەر اراسىنان 12 وكىل عانا قاتىسىپ, ولاردىڭ 5 مەدال جەڭىپ العانىن ايتساق تا جەتكىلىكتى. ال ەگەمەندىك شەجىرەسىنەن بەرى بار-جوعى 6 جۇلدەگە قول ارتقانىمىزدى جوعارىدا ءسوز ەتتىك.
قازاقستان سپورتشىلارى ءوزىنىڭ تاريحىندا ءبىرىنشى رەت اق وليمپياداعا 1956 جىلى وكىل اتتاندىردى. ونى VII ويىنداردا باستاپ بەرگەن الماتىلىق الەكساندرا ارتەمەنكو سول جىلعى 26 قاڭتار مەن 5 اقپان ارالىعىندا يتاليانىڭ كورتينا د`امپەتستسو قالاسىندا تاۋ شاڭعىسىنان سىنعا ءتۇستى. 1960 جىلعى 18-28 اقپان كۇندەرى اقش-تىڭ سكۆو-ۆەللي شاھارىندا تۋ كوتەرگەن VIII وليمپياداعا الماتىلىق كونكيشى يۋري مالىشەۆ قاتىسىپ قايتتى. ال بۇدان كەيىن, 1964 جىلعى 29 قاڭتار – 9 اقپان شەڭبەرىندە اۆستريانىڭ ينسبرۋك كەنتىندە شەرۋ تارتقان دودا قازاقستاندىقتاردىڭ قاتىسۋىنسىز ءوتتى. 1968 جىلى فرانتسۋزدىڭ گرەنوبلىندە كەرۋەن كەرگەن كەلەسى باسىرەلى باسەكەگە تاعى ءبىر سپورتشىمىزدى اتتاندىردىق. ول – الماتىلىق كونكيشى الەكساندر كەرچەنكو دا ءوزىنىڭ الدىنداعى ارىپتەستەرى سەكىلدى ويىندار جۇلدەسىنەن تىس قالدى. 1972 جىلى 3-13 اقپاندا جاپونيانىڭ ساپپورو قالاسىندا جارىس كورىگىن قىزدىرعان الاماندا ءبىرىنشى رەت رەسپۋبليكانىڭ وڭىرلىك وكىلى ونەر كورسەتتى. سەڭدى بۇزعان قوستانايلىق شاڭعىشى يۆان گارانين قازاقستان ءۇشىن العاشقى مەدالدى الىپ بەرگەن سپورتشى بولدى. بىراق بۇل جولى ەمەس. ول كەلەسى, 1976 جىلى 4-15 اقپاندا ينسبرۋكتە كوگەن كەرگەن وليمپيادانىڭ 4ح10 شاقىرىمدىق ەستافەتاسىندا قولا مەدالدىڭ يەگەرى اتاندى. وسى جولى ءبىرىنشى مارتە ويىندارعا ءبىزدىڭ رەسپۋبليكامىزدان ەكى سپورتشى قاتىستى. ەكىنشىسى – پاۆلودارلىق سەرگەي ريابەۆ كونكيدەن سىنعا ءتۇستى. بۇل سايىستاردا قازاقستاننان ءۇشىنشى ءبىر سپورتشى دا بولدى. بىراق ول – وسكەمەن حوككەيىنىڭ تۇلەگى بوريس الەكساندروۆ مۇندا ماسكەۋدىڭ تسسكا كومانداسى اتىنان كەلدى. ال 1980 جىلعى 13-24 اقپان اۋقىمىندا اقش-تىڭ لەيك-پلەسيد قالاسىندا ارنا تارتقان اق وليمپياداعا ءبىزدىڭ رەسپۋبليكامىز سپورتشى قوسا المادى. ەسەسىنە, 1984 جىلى 7-19 اقپان تىزبەگىندە سول كەزدەگى يۋگوسلاۆيانىڭ ساراەۆو قالاسىندا دۇنيەنى ءدۇر سىلكىندىرگەن دۇبىرگە بىزدەن ءبىرىنشى رەت 4 سپورتشى دۇرمەكتى ۇشتاستىردى. اتاپ ايتقاندا, الماتىلىقتار شاڭعىشى ۆلاديمير ساحنوۆ پەن كونكيشى ۆيكتور شاشەرين, وسكەمەندىك كونكيشىلەر ۆلاديمير كوزلوۆ پەن كونستانتين كوروتكوۆ وسى تورتتىكتى قۇرادى. الايدا, تورتەۋى دە مەدالدىڭ اۋىلىنا بارعان جوق. دەگەنمەن, 1988 جىلعى 13-28 اقپاندا كانادانىڭ كالگاريىندە وتكىزىلگەن كەلەسى ويىنداردا ءبىزدىڭ قورجىنىمىزعا بىردەن 4 مەدال ءتۇستى. الماتىلىق ۆلاديمير ساحنوۆ پەن كوكشەتاۋلىق ۆلاديمير سميرنوۆ الدىمەن 4ح10 ەستافەتاسىندا كۇمىس مەدال الىپ بەردى. بۇدان كەيىن مۇنى سميرنوۆ 30 شاقىرىمعا شاڭعىمەن جۇگىرۋدە – كۇمىس, 15 شاقىرىمدىق قاشىقتىقتا قولا مەدال ەتىپ ۇلعايتتى.
قازاقستان سپورتشىلارى سوڭعى رەت بۇرىنعى كەڭەس وداعى قۇراماسى ساپىندا وليمپياداعا 1992 جىلى قاتىستى. سول جولى فرانتسۋزدىڭ الۆەربيل قالاسىندا 13-28 اقپان ارالىعىندا وتكەن جاھاندىق جارىسقا بۇرىنعى كەڭەس سپورتشىلارى تمد-نىڭ بىرىككەن قۇراماسى ەسەبىندە قاتىستى. مىنە, وسى قۇرامدا ءبىزدىڭ رەسپۋبليكانىڭ 8 اتلەتى بولدى. بىراق شاڭعىشى ۆلاديمير سميرنوۆ, ترامپليننەن سەكىرۋشىلەر دەنيس ۆودنەۆ, اندرەي ۆەرۆەيكين, فريستايلشى الەكسەي باننيكوۆ, كونكيشىلەر ۆاديم شاقشاقباەۆ, ۆاديم سايۋتين, ەۆگەني ساناروۆ, ليۋدميلا پروكاشەۆا قۇرامىنداعى ساڭلاقتاردىڭ بىردە-ءبىرى مەدالعا قول جەتكىزە الماي قايتتى.
قازاق ەلىنىڭ 29 سپورتشىسى قىسقى وليمپيالىق ويىندارعا ءبىرىنشى رەت دەربەس كوماندا رەتىندە 1994 جىلى بارىپ, سپورتتىڭ 8 ءتۇرى بويىنشا جارىس جولىنا شىقتى. سول جولى ول نورۆەگيانىڭ ليللەحاممەر قالاسىندا تۋ كوتەردى. بۇل ءبىزدىڭ ۆلاديمير سميرنوۆتىڭ اسىعى الشىسىنان تۇسكەن وليمپيادا بولدى. وسىندا ول 50 شاقىرىمعا كلاسسيكالىق تاسىلمەن جۇگىرۋدە الدىنا جان سالماي, قازاقستاندىقتاردىڭ سوناۋ 1956 جىلدان بەرگى ءبىرىنشى جانە ازىرگە سوڭعى التىن مەدالىن الىپ بەردى. بۇدان سوڭ 10 شاقىرىمعا كلاسسيكالىق تاسىلمەن جانە 25 شاقىرىمعا ارالاس ادىسپەن جۇگىرۋدە 2 كۇمىس مەدال الدى. ءسويتىپ, ەگەمەندىكتىڭ العاشقى ءىرى جارىسىندا ءبىر سپورتشىمىز 3 بىردەي مەدال اكەلدى. مۇنىڭ ءوزى دە ءالى كۇنگە دەيىن سىنى بۇزىلماي تۇرعان رەكورد بولىپ ەسەپتەلەدى. 1998 جىلى جاپوننىڭ ناگانو قالاسىنىڭ اتىن شىعارعان ويىنداردا دا قانجىعامىز بوس قايتپادى. مۇندا 5000 مەترگە جۇگىرۋدە كونكيشى ليۋدميلا پروكاشەۆا, 15 شاقىرىمعا ەركىن جۇگىرۋدە شاڭعىشى ۆلاديمير سميرنوۆ قولا مەدالداردى مويىندارىنا تاقتى. ولار وسىلاي 8 سپورت ءتۇرى بويىنشا شايقاسقان 60 سپورتشىنىڭ ابىرويىن اسقاقتاتتى.
وكىنىشتىسى, كەلەسى ەكى وليمپيا ويىندارىندا دا سپورتتىڭ 7 ءتۇرى بويىنشا 56 سپورتشىدان دوداعا قوسقان قازاقستان قۇراماسى قۇرقول قايتتى. اتاپ ايتقاندا, 2002 جىلى اقش-تىڭ سولت-لەيك-سيتي قالاسىندا دا, 2006 جىلى يتاليانىڭ تورينو جەرىندە دە مەدالدىڭ اۋىلىنا تاياپ بارا المادىق. بۇل ءبىزدىڭ جوعارىدا ايتقان قازاقستاننىڭ قانشا دەگەنمەن قىسقى سپورت تۇرلەرىنەن اتىن شىعارعان ەل ەمەس ەكەنىن تاعى ءبىر مارتە استىن سىزىپ تۇرىپ كورسەتكەن فاكتورلار بولدى. سودان كەيىنگى كەزەك ۆانكۋۆەرگە كەلدى. وندا 8 سپورت ءتۇرى بويىنشا 39 سپورتشىمىز باق سىناستى. ال ءۇمىتتى اقتاعان جالعىز بياتلونشى ەلەنا حرۋستالەۆا بولدى. ول 15 شاقىرىمدىق جەكە جارىستا كۇمىس مەدالدى قانجىعاعا بايلادى.
مىنە, سول ۆانكۋۆەردەن بەرى دە ارادا ءتورت جىل اعىپ وتە شىقتى. بۇل كەزەڭ قازاقستاندىق سپورتشىلار قاتارىندا ارىنى قاتتى, ەكپىنى ەلەۋلى تۇلەكتەردىڭ ءوسىپ-جەتىلىپ كەلە جاتقانىن بايقاتتى. ەندى سول وجەت ورەندەرىمىز قانداي جۇلدە الىپ جاتسا دا رازى بولاتىنداي كوڭىل كۇيدە تۇرعانىمىز راس.
سەرىك ءپىرنازار,
«ەگەمەن قازاقستان».