وسى ءبىر ءجايتتى قاعاز بەتىنە تۇسىرمەس بۇرىن كوپ ويلاندىم. ەكى ويلىلىق مەنى بىرازعا دەيىن مازالاپ ءجۇردى. ولاي بولاتىنىنىڭ دا ءوز سەبەبى بار. شىندىقتى ايتساڭ, ول كادىمگى اششى بولىپ شىعادى.
بۇل اششىلىقتىڭ ءدامىن, شىنى كەرەك, قاسىڭداعى تانىس ادامدارىڭ قاتتى سەزىنۋى مۇمكىن. وقيعانىڭ نەگىزگى جەلىسى سولارمەن تىكەلەي بايلانىستى بولعاندىقتان, كەيدە تاياقتىڭ ءبىر ۇشى سولارعا بارىپ تيەدى-اۋ دەپ ويلايسىڭ. تاعى ءبىر جاعىنان دوسىڭ بولماسا دا, تانىسىڭ بولعانى ءۇشىن سولاردىڭ ىستەگەن قىلىقتارىنا قاراپ ۇيالاسىڭ. سونىمەن, قوعامداعى وسىنداي كەلەڭسىز جايتتەردى جۇرتشىلىققا جىلتىراعاننىڭ ءبارى التىن ەمەس قاعيداتى رەتىندە تاعى دا ءبىر رەت ەسكەرتە كەتەيىن دەگەن ماقساتپەن, قولىما قالام الدىم... 2010 جىلدى باتىستىڭ كۇنتىزبەسى بويىنشا قارسى العانىمىزعا كوپ بولا قويماعان ۋاقىت ەدى. جىل سايىنعى وسىنداي كەزدە, جاڭا جىل وتە سالىسىمەن ءبىر دوس قىزىمنىڭ تۋعان كۇنىن تويلاۋ كادىمگى داستۇرگە اينالعان بولاتىن. ونىڭ تۋعان كۇنى قاڭتاردىڭ 5-ءى. مىنە, جىل سايىنعى وسى ءداستۇر قۇربىمنىڭ تاعى دا داستارقان جايۋىنا تۇرتكى بولدى. ەندى قىسقاشا قۇربىم تۋرالى ايتا كەتەيىن. دوسپىز دەگەنىمىزبەن, ەكەۋمىز قۇرداس ەمەسپىز. ول مەنەن ءتورت جاس ۇلكەن, كەزىندە ءبىر اۋلادا ويناپ, بىرگە وسكەن بولاتىنبىز. تانىستىعىمىز سودان باستالعان. كەيىن, ول وقۋعا كەتىپ, ونى تامامداعاننان كەيىن استاناعا قايتىپ ورالىپ, ءوز كاسىبى بويىنشا جۇمىسقا ورنالاستى. ءبىزدىڭ ءۇيىمىز باسقا جاققا كوشىپ, ءبىر-ءبىرىمىزدى ءبىراز ۋاقىت جوعالتىپ تا العان ەدىك. الايدا, كوپ ۇزاماي ءححى عاسىرداعى جاڭا اقپاراتتىق بايلانىس قۇرالى – ينتەرنەت ارقىلى ءبىر-ءبىرىمىزدى قايتادان تاۋىپ العان بولاتىنبىز. مىنەكي, سول بۇرىنعى دوستىعىمىزدىڭ قايتا جالعاسقانىنا ءۇش جىلدىڭ ءجۇزى بولىپ قالدى. وسى جەردە ايتا كەتەتىن ءبىر ءجايت, قۇربىم نازىك جاندى بولعانىنا قاراماستان, اسكەري وقۋعا تۇسكەن ەدى. سودان بۇگىندە وسى سالادا جۇمىس اتقارادى, ياعني ىشكى ىستەر قىزمەتكەرى. ءسويتىپ, تۋعان كۇننىڭ دايىندىعى باستالدى. قايدا, قالاي وتكىزەمىن دەگەن سۇراقتىڭ دا شەشىمى تابىلدى. باعاسى ونشا قىمبات بولماسا دا, اۋانى جاقسى ءبىر ءدامحانادا وتكىزەتىن بولدى. دوس-جاران, قۇربى-قۇرداس, قىزمەتتەستەرى دەگەندەردىڭ ءبارى بولماسا دا كوپشىلىگى تۋعان كۇنىنە شاقىرىلدى. قاتەلەسپەسەم, باس-اياعى ونشاقتى ادام. تۋعان كۇنگە شاقىرىلعانداردىڭ ءبارى تولىق كەلدى-اۋ دەگەندى بىلدىرگەن بولار, تۋعان كۇن يەسى داستارقانعا جاقىنداۋ كەرەكتىگىن ىمداپ ءبىلدىردى. ءسويتىپ, ۇستەل باسىندا تانىمايتىن جاستار ءبىر-بىرىمەن تانىستى, بىلمەيتىندەر ءبىلىستى. قاراپ وتىرسام, دوس دەگەننىڭ كوبىسى ءوزىنىڭ ارىپتەستەرى, قىزمەتتەستەرى ەكەن. ەڭ جاقىن قۇربىسى– مەن, تاعى ەكى نازىك جاندى ارىپتەسىنەن باسقاسىنىڭ ءبارى ەر ازاماتتار بولدى. وسىلايشا ءسىز-ءبىز دەگەندەي تانىس-بىلىستىك, ىردۋ-دىردۋ كۇلكى, “جۇرەكجاردى” قۇتتىقتاۋلار داستارقان باسىن اينالىپ شىقتى. جاستاردىڭ باسقوسۋى دەگەن قىزىق قوي. داستارقانعا جايعاسىپ, ءبىراز عانا ۋاقىت وتكەننەن كەيىن يرەلەڭدەپ بيلەۋگە اسىعادى. ۇستەل باسىندا جالعىز مەن قالدىم. سول كۇنى ازداپ مازاسىزدانعاندىقتان بولار, ونداي كوڭىل كوتەرۋگە زاۋقىم سوقپادى. قۇربىمنىڭ كوڭىلىن اۋلاپ, قازىر ءسال عانا وتىرامىن دا, ۇيگە قايتامىن دەپ ويلاپ وتىرعان بولاتىنمىن. مۋزىكا بىرىنەن كەيىن ءبىرى قويىلا بەردى. بيلەگەن جاستاردىڭ دا ءوز ۇستەلدەرىنە قايتاتىن تۇرلەرى جوق. بۋىن-بۋىندارى قاتايىڭقىراپ قالعان, از قيمىلداسا ەنتىگىپ شىعا كەلەتىن, جاي كۇندەرى سپورتپەن مۇلدەم شۇعىلدانبايتىن كەيبىرەۋلەر جانتايىپ ۇستەلدى جاعالاتا ءوز ورىندارىنا جايعاسىپ وتىرا باستادى. تاپ ءبىر وتىرعان جۇرت ءوز اڭگىمەلەرىن ەش قينالماستان باستاسىن دەگەندەي, “تانتسەپولدى” ءوز بيلىگىنە الىپ وتىرعان DJ اتالىپ كەتكەن, مۋزىكا اۋەندەرىن اۋىستىراتىن جاس جىگىت تە وسى كەزدە ىربىڭ-جىربىڭ ەتەتىن اۋەندى ەمەس, قۇلاققا جاڭاعىلاردان الدەقايدا جاعىمدى, اۋەن جىلدامدىعى اقىرىنداۋ ءبىر مۋزىكانى قويدى. ىرعاعى باسەڭدەۋ اۋەن قويىلعان ساتتە ادامدار دا ءبىر-بىرىمەن قولتىقتاسىپ, ۆالس بيلەۋگە كىرىستى. ال ۇستەل باسىندا وتىرعان جۇرتتار بولسا, وزەكتەرىن ورتەپ جۇرگەن قىزۋ اڭگىمەنىڭ باسىن قىلتيتۋدىڭ امالىنا كوشتى. وسى ساتتە, باعانادان بەرى تەرلەپ-تەپشىپ كەلگەن قۇربىمنىڭ ەكى قىزمەتكەر ارىپتەسى شارشاعان بولۋ كەرەك, ءوز ورىندارىنا جايعاستى. داستارقان باسىنا قويىلعان ء“جۇز گرامدى” سىلقيتتى دا ىرجالاڭ-ىرجالاڭ ەتكەن ەكى جىگىت ءبىر-ءبىرىن قۇشاقتاپ, كوپتەن بەرى ايتا الماي جۇرگەن اڭگىمەلەرىن ورتاعا سالدى. ءىشىپ العان ادام جەتىستىرىپ نە ايتار دەيسىڭ دەپ باسىندا ءمان بەرە قويماپ ەدىم. الايدا, اۋىزدارىنان شىققان سوزدەر شىنىمەن دە جايباراقات وتىرعان ادامدى ەلەڭ ەتە ءتۇسىرىپ جاتسا, وندا اڭگىمەنىڭ نەگىزگى وزەگى سەنى تىڭداۋشى رەتىندە قىزىقتىرعاندىعىنىڭ بەلگىسى. سول داستارقانعا قىزمەتتىك كيىمدەرىمەن كەلمەگەندىكتەن, ولاردىڭ اسكەري شەندەرىن بىلمەدىم. سۇرايىن دەپ ەدىم, تاعى ىڭعايسىزداندىم. ەندى الگى ەكى جاس پوليتسيا جىگىتتىڭ اڭگىمەسىنەن ءۇزىندى كەلتىرەيىن: “باۋىرىم, مىنا زامان نە بولىپ كەتتى. ءبىزدىڭ قولىمىزدان شىنىمەن دە ەشنارسە كەلمەي مە سوندا. مىنا اتى بار دا زاتى جوق, ۇستىندە ەشبىر كەرەمەت دەيتىن شەنى جوق كيىمدى كۇنىگە سەگىز ساعات بويى سۇيرەلەۋدەن شارشادىم. كۇنىگە جۇمىستا قۇرداي جورعالايسىڭ. ەشكىم سەنىمەن ساناسپايدى. وسى قۇرعىر شەنىمدى امالداپ ءبىر ساتىعا جوعارىلاتسام ارمانىم بولماس ەدى. كەزىندە الگى كوكەمىزدىڭ ارقاسىندا وسى جۇمىسقا ءىلىنىپ ەدىك. ەندى بىردەڭە قىلىپ “ەڭبەكتى اقتاۋىمىز” كەرەك قوي. قازىر شەنىڭ بولماسا, قىزدار دا قارامايتىن بولدى. ءومىر ءوزى نە بولىپ كەتتى؟ مەنىڭ اسكەري شەنىمنىڭ جوعارىلاۋىنا سەن, باۋىرىم رەتىندە, ءبىر كومەگىڭدى جاسا. كەيىن ءساتى ءتۇسىپ جاتسا ساعان مەن كومەكتەسەيىن. قالاي؟” ەكىنشىسىنىڭ نە دەپ جاۋاپ قايتاراتىنىن كۇتتىم. كوپ ۇزاماي ەكىنشى جىگىت ءبىر قارقىلداپ ك ۇلىپ الدى دا, بىلاي دەدى: ء“يا, ماكەجان! كۇنكورىس شىنىمەن دە قيىنداپ كەتتى. سيىردىڭ باسىنا تۋعان كۇن بۇزاۋدىڭ دا باسىنا كەلەدى دەگەندەي, مەن دە سول جوعارىلاۋدىڭ قامىن ويلاپ ءجۇرمىن. اسكەري شەندى ساتىپ الۋعا بولسا, بولاتىن شىعار. بىراق وعان دا كوك قاعازىڭ توگىلىپ تۇرۋ كەرەك. ونىڭ بولماسا, قىزمەتتىك ورلەۋ جولىن ارمانداماي-اق قويعان ابزال. اقشاڭ بولماسا, وندا شىنايى ەڭبەكپەن كوزگە تۇسە ءبىلۋ كەرەك. ءبىر-ەكى قىلمىستىڭ باسىن اشىپ, كىنالىلەردى ءوز قولىڭىزبەن ۇستاپ بەرسەڭىز, شەنىڭىز دە ورلەيدى, جالاقىڭىز دا كوبەيە تۇسەر ەدى”, – دەپ جىلمىڭ قاعىپ, ءبىر كوزىن سىعىرايتتى. “قازىرگى زاماندا نە كوپ, قىلمىسكەر كوپ, دەپ جالعادى ول ءسوزىن. ءبىر-ءبىرىن توناپ جاتقان الاياقتار كوپ. بىراق, زامانىنا قاراي ادامى دەمەكشى, ول بالەلەرىڭ دە قۋلاسىپ كەتتى قازىر. ءبىر نارسەنى بۇلدىرسە, زاماناۋي تەحنيكانىڭ كومەگىمەن, تانىس-ءبىلىستىڭ كومەگىمەن زىم-زيا جوق بولىپ كەتەدى. ىزدەرىن جاسىرىپ ۇلگەرگەن وندايلاردى تاۋىپ كور, كانى. ماسەلەنىڭ ءبارى وسىندا جاتىر ەمەس پە! باۋىرىم, بۇگىنگى زاماندا ءبارىن قولدان جاساپ ءجۇر. قولدان جاسالماعان ەشنارسە قالمادى. اۋەلى قۇدايدىڭ بەرەتىن بالاسىن دا بوتەلكەدەن شىعارىپ جاتىر. وعان قاراعاندا بىزدىكى ءسىڭبىرىپ-تۇكىرە سالاتىن وڭاي شارۋا. سەنىمەن ءبىر نارسەنى كەڭەسەيىن دەپ ەدىم. “ت” اتتى اۋىلدىڭ جىگىتىن سەن بىلەدى دەپ ەستىدىم. سول سەكىلدى جىگىتتەردىڭ باسىن قوس تا, جيناپ ءبىر سپەكتاكل ۇيىمداستىر. قالادا نە كوپ. بالا-شاعاسى جوق, ەشبىر قورعانى جوق كەمپىر مەن شال كوپ. سولاردىڭ بىرەۋىن پايدالانايىق تا مەن شەنىمدى كوتەرىپ الايىن. كانەكي, سەن مەنى جاقسىلاپ تىڭدا. ەگەر وسىلاي ىستەسەك, ساعان دا, ماعان دا جاقسى. جىگىتتەردى جيناپ ءبىر زەينەتكەردىڭ ۇيىنە باسىپ كىرىپ, سول ءۇيدى توناڭدار. ال سەن ماعان قاي جەردە, قاشان, قالاي ەكەندىگىن الدىن الا ەسكەرتىپ قوي, جاسىرىن دابىل قاق. ال مەن بولسام, سول دابىلدى قابىلدايىن دا مىنا جاقتاعى ءوزىمنىڭ پوليتسەيلەرىممەن ۇستەرىنەن ءتۇسىپ, قولعا الايىن. جەڭىل-جەلپى ۇرلىق-قارلىقپەن ۇستالعانداردىڭ جاراسى جەڭىل عوي. كەيىن ىڭعايى كەلىپ جاتسا, ءبىر امالىن تاۋىپ بوساتا سالدىرامىز. ونىڭ ۇستىنە ول بالەلەر تۇرمەگە وتىرىپ ەتتەرى دە ۇيرەنىپ قالعان بولار”. “باعانادان بەرى مەن دە وسىنى ايتار-اۋ دەپ ىشىمنەن ويلاپ ەدىم. قازىرگىنىڭ ءبارى وسىلاي ىستەيدى عوي. ءبىز تۇگىلى, انا شەنى بار, تاعى دا مانساپ پەن اتاققا تويماي جۇرگەن كوكەلەرىمىز دە وسىلاي ىستەيتىن كورىنەدى. اي بالەم, قولمەن ۇستاپ, كوزبەن كورمەگەننەن كەيىن بىردەڭە دەپ ايتۋدىڭ ءوزى قيىن. سوندىقتان زامانىڭ قالاي اۋسا, بوركىڭدى سولاي كي دەمەۋشى مە ەدى. كوپپەن كورگەن ۇلى تويدى ءبىز دە سولاي قارسى الايىق. ەگەر ءسىز ىستەيمىن دەسەڭىز, جىگىتتەر دايىن. بارلىعىن جاساۋعا بولادى. تەك كەيىن ۇمىتىپ, حايۋاندىق جاساماساڭىز بولعانى”, – دەدى قاباعىن كوتەرىپ. اششى دا بولسا شىندىقتى ايتۋ كەرەك دەگەن ويمەن قولىما قالام العان ەدىم. ءارى قارايعى ارەكەتتى اركىم وزىنشە سارالاي جاتار. اراي ۇيرەنىشبەكقىزى.
