قوعام • 26 ءساۋىر, 2021

ءوزارا سىيلاستىق – بەرەكە باستاۋى

504 رەت
كورسەتىلدى
7 مين
وقۋ ءۇشىن

قورداي اۋدانىندا ۇيىمداس­تىرىلعان ءباسپاسوز تۋرى اياسىندا ەلىمىزدەگى بىرقاتار بۇقارالىق اقپارات قۇرالىنىڭ وكىلدەرى ماسان­شى اۋىلىندا بولىپ, كوك­تەمگى دالا جۇمىستارىمەن تانىستى. نەگىزىنەن, ماسانشى اۋىلىن دۇنگەن ەتنوسىنىڭ وكىلدەرى مەكەندەيدى. بۇل ماڭاي اۋىل شارۋا­شىلىعىمەن اينالىسۋعا قولايلى.

اۋداندىق اۋىل شارۋاشىلىعى ءبولى­مىنىڭ باسشىسى ادىلەت قاسپاقباەۆتىڭ ايتۋىنشا, بۇگىندە جەرگىلىكتى شارۋالار كوكتەمگى ەگىس جۇمىستارىن باستاپ كەتكەن. سونىمەن قاتار ەگىستىك القاپتارعا مينە­رالدى تىڭايتقىشتار ءبولىنىپ, اۋىل­داعى اۋىلشارۋاشىلىق تەحنيكالارى 60-70 پايىزعا جاڭارعان. «مەملەكەت قول­داۋىنىڭ ناتيجەسىندە, وتكەن جىلى ليزينگكە 158 تەحنيكا ساتىپ الىندى. ال اعىمداعى جىلدىڭ ءبىرىنشى توقسانىندا 51 تەحنيكا الىندى. سونداي-اق مەملەكەت تاراپىنان ەگىس دالاسىنا ارزانداتىلعان ديزەل وتىنى ءبولىنىپ وتىر», دەيدى ول.

بۇگىندە ماسانشى اۋىلىندا 40-تان استام شارۋا شارۋاشىلىقپەن اينالىسادى ەكەن. ءناسىبىن قارا جەردەن تەرگەن جەرگىلىكتى حالىق جىل سايىن ەگىس القابىن كەڭەيتىپ, ءونىم كولەمىن ۇلعايتىپ كەلەدى. ولار كوبىنەسە ءسابىز, پياز سياقتى كوكونىس تۇرلەرىن ەگەدى. جالپى, اتالعان اۋىلدا اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسى ايتارلىقتاي دامىعان دەۋگە بولادى. ماسەلەن, اۋدان بويىنشا بيىل 134 مىڭنان استام ەگىستىك جەرگە ەگىن ەگۋ جوسپارلانعان. بۇل وتكەن جىلمەن سالىستىرعاندا 14 098 گەكتارعا ارتىق. الداعى ۋاقىتتا بۇل جۇمىس جالعاسادى. ال اۋىل تۇرعىنى, «ششەنحو» شارۋا قوجالىعىنىڭ توراعاسى ۋدجۋر كەريم بۇگىندە 200-دەن استام وتباسىن جۇمىسپەن قامتىپ وتىر. قوجالىققا تيەسىلى 15 تەحنيكامەن شارۋالار كۇن سا­يىن ەگىس دالاسىندا جۇمىس ىستەۋدە. سونى­مەن قاتار اۋىل تۇرعىنى ششەبا حيممانوۆ تا اۋىل ىشىنەن 20 سوتىق جەرگە قىزاناق, قيار, سارىمساق سياقتى كوكونىستەر ەگىپ كەلەدى. شارۋا بيىلعى جىلدىڭ وزىندە ءۇش رەت ءونىم العانىن ايتادى.

بىلتىر قورداي اۋدانىندا بولعان وقيعا كەزىندە ماسانشى اۋىلىنداعى بىرقاتار ءۇي مەن كاسىپكەرلىك نىسان زارداپ شەككەن بولاتىن. كەيىننەن مەملەكەت تاراپىنان ولارعا قولداۋ كورسەتىلىپ, اتالعان نىساندار از ۋاقىتتىڭ ىشىندە قايتا قالپىنا كەلتىرىلدى. ماسەلەن, سول كەزدە اۋىل تۇرعىنى يۋسۋف پاروۆتىڭ ءۇيى ورتەنگەن. وعان ب ۇلىنگەن باسپاناسىنىڭ ورنىنا مەملەكەت 7 بولمەلى ءۇي سالىپ بەرىپتى. بۇل تۋرالى تۇرعىن ءباسپاسوز تۋرى كەزىندە ايتىپ بەردى. سول سياقتى, اۋىل تۇرعىنى ابدۋراشيد پۋتوردىڭ دا باسپاناسى مەن اۋىر جۇك كولىگىنە ءورت تيگەن ەكەن. اتالعان تۇرعىننىڭ ءۇيى دە بۇگىندە قالپىنا كەلتىرىلگەن. اۋىلدا وتكەن جىلى ءۇيى وتقا ورانىپ, مەملەكەت قامقورلىعىنىڭ ناتيجەسىندە قايتا قالپىنا كەلتىرىلگەن ءبىرسىپىرا ادام بار. بۇل رەتتە جەرگىلىكتى جۇرتشىلىق قيىن-قىستاۋ كەزدە قولۇشىن سوزعان مەملەكەتكە العىسىن ءبىلدىردى.

ماسانشى اۋىلدىق وكرۋگى ارداگەرلەر كەڭەسىنىڭ توراعاسى دىدىر حارسان ۇلى بۇگىندە اۋىل تۇرعىندارىنىڭ بەيبىت ءارى تاتۋ-ءتاتتى ءومىر ءسۇرىپ وتىرعانىن جەتكىزدى. ال كاسىپكەر رابيا جينليروۆا قاقتىعىس كەزىندە يەلىگىندەگى بىرقاتار كاسىپكەرلىك نىساننىڭ ورتەنىپ كەتكەنىن سالدارىنان 20 ميلليون تەڭگە كولەمىندە زالال كەلگەنىن ايتتى. قازىر كاسىپكەرلىك نىساندار قالپىنا كەلتىرىلگەن.

مۇنداي قارقىندى جۇمىستار اۋدان­نىڭ قاراكەمەر اۋىلىندا دا جالعاسۋدا. اۋىلدىق ارداگەرلەر كەڭەسىنىڭ توراعاسى ەرعازى بوزشاەۆتىڭ ايتۋىنشا, اۋىلدا 20 پاتەرلى 10 ءۇي سالىنىپتى. اتالعان ۇيلەر الەۋمەتتىك از قامتىلعان وتباسىلار مەن ءتۇرلى سالا ماماندارىنا بەرىلگەن.

جيىن بارىسىندا قورداي اۋدانىنىڭ اكىمى رۇستەم داۋلەت اۋداننىڭ بۇگىنگى احۋالى تۋرالى سۇحبات بەردى. اكىم ءوز سوزىن­دە وتكەن جىلى مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ قوردايعا ساپا­رىندا حالىق تاراپىنان الەۋمەتتىك ماسە­لەلەردىڭ كوتەرىلگەنىن ايتتى. ناتي­جەسىندە, پرەزيدەنت تاپسىرماسىنا سايكەس, قورداي اۋدانىنا ەل ۇكىمەتىنىڭ, جام­بىل وبلىسى اكىمدىگىنىڭ قولداۋ كور­­سەت­كەنىن جەتكىزدى. اكىمنىڭ ايتۋىنشا, بىل­تىر اۋدانداعى 392 جوباعا 35 ملرد تەڭ­گە بولىنگەن. ونىڭ ىشىندە 11 ملرد تەڭگەگە 22 اۋىل گازداندىرى­لىپ, اۋدان بۇگىندە گازبەن 95 پايىز قام­تىل­عان. سول سياقتى, 6,9 ملرد تە­ڭگەگە كو­شە­لەر جون­دەل­گەن. ءوز سوزىندە اۋدان اكىمى اۋىلىشىلىك جولدار­­عا, اۋىل­دار­دى ابات­­تاندىرۋعا جانە جارىق­تان­دىرۋ جۇ­مىستارىنا دا مەملەكەت تاراپىنان كوپ كوڭىل ءبولىنىپ وتىرعانىن ايتتى. سونىمەن قاتار وتكەن جىلى 41 ءۇي مەن 13 كوممەرتسيالىق نىسان زارداپ شەك­كەن بولسا, بۇگىندە ولاردىڭ ءبارى مەم­لەكەت جانە دەمەۋشىلەر تاراپىنان قال­پى­نا كەلتىرىلگەن. سونداي-اق 135 ملن تەڭ­گەگە جۋىق قاراجاتقا اۋدان تۇر­عىن­دارى­نا كومەك كورسەتىلگەن. جال­پى, بۇگىندە ماسانشى اۋىلىن مەكەن­دەيتىن دۇنگەن ۇلتىنىڭ وكىلدەرى قازاق ءتىلىن ۇيرەنۋ ۇستىندە. اۋىلداعى №13 ورتا مەكتەپتىڭ ديرەكتورى قامبار يمان­ق­ۇلوۆتىڭ ايتۋىنشا, اتالعان ءبىلىم و­شاعىندا 936 بالا وقيدى. بۇل بالا­لار­دىڭ ىشىندە تەك 34 بالانىڭ عانا ۇلتى قازاق. الايدا ساباق بارلىق ءبىلىم الۋ­شىعا قازاق تىلىن­دە جۇر­گى­زى­لەدى. بىز­بەن كەزدەسۋدە اتالعان ورتا مەك­­تەپتىڭ 9-سى­نىپ وقۋشىسى, دۇن­گەن ۇل­­تى­­نىڭ وكىلى زەي­نەپ حيبا قازاق ءتىلىن جاق­­سى كورەتىنىن, قۇرمەت­تەي­تىنىن, سول ءۇشىن مەم­لەكەتتىك ءتىلدى ۇي­رەن­گەنىن ايتىپ, اقيىق اقىن مۇقاعالي ماقا­تاەۆ­تىڭ «شەشە, سەن باقىتتىسىڭ» ولەڭىن وقىپ بەردى.

بۇگىنگى تاڭدا قورداي اۋدانىنىڭ سورتوبە اۋىلىندا 24 مىڭ حالىق تۇرا­دى. مۇنداعى تۇرعىنداردى نەگىزىنەن دۇن­گەن ەتنوسىنىڭ وكىلدەرى قۇرايدى. قازى­رگى كەزدە اۋىلدىڭ بىرلىگى جاراسىپ, ى­ن­تىماعى ارتىپ كەلەدى. اسىرەسە, دۇن­گەن ەتنوسىنىڭ وكىلدەرى قازاق ءتىلىن ۇي­رەنۋدە بەلسەندىلىك تانىتۋدا. اۋىلداعى «دوستىق» بالاباقشاسىندا بۇگىندە 27 بالا تاربيەلەنۋدە. بالاباقشا مەڭگەرۋشىسى حەدجەر يدىبونىڭ ايتۋىنشا, بالالار قازاق ءتىلىن ۇيرەنۋگە قۇشتار ەكەن. بۇل ماقساتتا ءتيىستى جۇمىستار جۇرگىزىلىپ كەلەدى. سونداي-اق اۋىل تۇرعىنى لەدجەي سىروۆ تا اۋىلداعى احۋالدىڭ تۇراقتى ەكەنىن ايتتى. اۋىل جاستارىن يماندىلىققا باۋلۋ ماقساتىندا وتكەن جىلى سورتوبە اۋىلىنان «يمامدار ءۇيى» اشىلعان بولاتىن. اتالعان ورتالىق اۋىلدىقتاردىڭ ءتۇرلى سۇراقتارىنا جاۋاپ بەرىپ, يسلام, يمان تۇر­عىسىندا ءدارىس وتكىزىپ كەلەدى. مۇندا كە­لەلى رۋحاني باسقوسۋ ءوتىپ, سورتوبە اۋى­لىنا ارنايى كەلگەن الماتى قالاسى, «بايكەن» مەشىتىنىڭ نايب يمامى نۇربولات دۇيسەباەۆ كوپشىلىكتىڭ سۇراقتارىنا جاۋاپ بەردى. قازاقستان مۇسىلماندارى ءدىني باسقارماسىنىڭ جامبىل وبلىسى بو­يىنشا وكىل يمامى بەيبىت مىرزا­گەلديەۆ تە سۇحبات بەردى. «بۇگىندە قور­داي اۋدانىنداعى 62 مەشىتتە 91 ءدىني قىز­مەتكەر جۇمىس ىستەيدى. ونىڭ ىشىندە 30 قازاق, 59 دۇنگەن ەتنوسىنىڭ وكىلى بار. «وتاندى ءسۇيۋ – يماننان» دەمەكشى, بۇل ورتالىق حالىقتى تۋرا جولعا شاقىرا­تىن جەر. سونداي-اق جەرگىلىكتى يمامدار دا قازاق تىلىندە ۋاعىز ايتۋعا دايىندالىپ جاتىر», دەيدى بەيبىت مىرزاگەلديەۆ.

بۇل كۇندە قايتا تۇلەگەن قورداي اۋدانى­نىڭ ەكى اۋىلىنداعى جاعداي بۇگىندە تۇراق­تى. جەرگىلىكتى جۇرتشىلىق مەملەكەت قول­داۋىنا العىس بىلدىرۋدە. اۋىلدىقتار ءوزارا تۇسى­نىستىك ارقىلى بەيبىتشىلىك پەن تاتۋ­لىقتى قولداپ, تىرشىلىگىن جالعاستىرۋدا.

 

جامبىل وبلىسى,

قورداي اۋدانى

 

سوڭعى جاڭالىقتار