قازىرگى ۋاقىتتا قۇرامىنا ازەربايجان, قازاقستان, قىرعىزستان, وزبەكستان جانە تۇركيا كىرەتىن كەڭەستى قۇرۋ يدەياسىن العاش رەت تۇڭعىش پرەزيدەنتىمىز نۇرسۇلتان نازارباەۆ ۇسىنعان-دى. سول كەزدە ەلباسى بۇل قۇرىلىم كەلەشەكتە گەوگرافيالىق جانە ەنەرگەتيكالىق تۇرعىدان شىعىس پەن باتىس اراسىنداعى بايلانىستىرۋشى بۋىنعا اينالادى دەپ بولجاعانىن اتاپ وتكەن ءجون.
تۇركى كەڭەسىنىڭ I ءسامميتى ءدال قازاقستاندا ءوتۋى تۇركىتىلدەس ەلدەردى بىرىكتىرۋ بويىنشا ينتەگراتسيالىق ۇدەرىستىڭ كەزەكتى جولى بولدى. قازاقستاندىق سىرتقى ساياساتقا قاتىستى كوپۆەكتورلى ستراتەگيا اياسىنداعى ماڭىزدى باعىتتاردىڭ ءبىرى رەتىندە تۇركى ۆەكتورىنىڭ بولۋى زاڭدى.
وسىنداي اۋماقتىق تەتىكتىڭ بولۋى ءارتۇرلى باعىتتار بويىنشا مەملەكەتارالىق ديالوگتىڭ كۇن ءتارتىبىن ايتارلىقتاي كەڭەيتۋگە مۇمكىندىك بەردى. سوندىقتان دا وتكەن كەزدەسۋ اياسىندا تۇركى كەڭەسىنىڭ 2020-2025 جىلدارعا ارنالعان ستراتەگياسى مەن تۇركى الەمىنىڭ 2040 جىلعا دەيىنگى كەزەڭگە ارنالعان جوسپارى قارالدى.
نۇرسۇلتان نازارباەۆ تۇركى كەڭەسىنىڭ قۇرمەتتى توراعاسى رەتىندە تۇركى الەمىنىڭ كەڭ كەڭىستىگىندە مادەني بىرلىك پەن ەكونوميكالىق كووپەراتسيا يدەياسىن ساقتاۋدىڭ ماڭىزدىلىعىن اتاپ ءوتتى. وسى تۇرعىدا ەلباسىنىڭ كەڭەستى ترانسفورماتسيالاۋ جونىندەگى ۇسىنىسى ەرەكشە مانگە يە.
تۇركى كەڭەسىنە مۇشە مەملەكەتتەر باسشىلارىنىڭ كەزدەسۋىندە سويلەگەن سوزىندە قازاقستان پرەزيدەنتى قاسىم-جومارت توقاەۆ تۇركى مەملەكەتتەرى جاڭا سىن-قاتەرلەرمەن بەتپە-بەت كەلۋگە ءماجبۇر ەكەنىن, ولارعا قارسى ءىس-قيمىل كوپجاقتى ىنتىماقتاستىقتىڭ تابىستىلىعىنا بايلانىستى بولاتىنىن اتاپ ءوتتى.
قازاقستان پرەزيدەنتى سونداي-اق تۇركى وركەنيەتىن جاڭعىرتۋدى باستاۋعا شاقىردى. ءسامميتتىڭ «تۇركىستان – تۇركى الەمىنىڭ رۋحاني استاناسى» تاقىرىبىمەن ءوتۋى تۇركى كەڭەسى مۇشەلەرىنىڭ الەمگە ۇلى تۇركى ويشىلدارىنىڭ بىرەگەي كيەلى ەسكەرتكىشتەرى مەن مۇرالارىن بىرلەسىپ كورسەتۋ نيەتىن بىلدىرەدى.
تۇركى كەڭەسى تۇركىتىلدەس مەملەكەتتەر اراسىنداعى سەرىكتەستىكتىڭ ورتالىق ەلەمەنتى بولىپ قالا بەرەدى دەپ قورىتىندى جاساۋعا بولادى. تمىك الەۋەتىن پايدالانۋ قاتىسۋشى ەلدەرگە وزگەرىپ جاتقان گەوساياسي جاعدايلارعا دەر كەزىندە بەيىمدەلۋگە, بۇل رەتتە ەكونوميكالىق قاۋىپسىزدىكتى قامتاماسىز ەتۋ دەڭگەيىن ارتتىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
ليديا پارحومچيك,
نۇرسۇلتان نازارباەۆ قورى جانىنداعى الەمدىك ەكونوميكا جانە ساياسات ينستيتۋتىنىڭ ساراپشىسى