ءتىل يگەرۋ ءۇشىن بالالار ادەبيەتىنىڭ اتقاراتىن ءرولى زور. سوندىقتان قازاق قالامگەرلەرىنىڭ ۇزدىك شىعارمالارىنا قوسا, بالالارعا ارنالعان شەتەل جازۋشىلارىنىڭ دا تاڭداۋلى تۋىندىلارىن اۋدارىپ, كوپتەپ باسىپ شىعارۋدى جانە تاراتۋدى قولعا العان ءجون» دەدى. وسى رەتتە اعىلشىن جازۋشىسى جوان ك.روۋليڭ اتى الەمگە جايىلعان ء«حارري پوتتەر» رومان-ەرتەگىسى Steppe and World باسپاسى تاراپىنان قازاق تىلىنە اۋدارىلىپ باسىلۋى قازاق قوعامىن سەلت ەتكىزگەنىمەن قاتار, قازاق ادەبيەتى, سونىڭ ىشىندە بالالار ادەبيەتىندە سوڭعى جىلدارى كەزدەسپەگەن توسىن دا ۇلكەن جاڭالىق بولعانى داۋسىز. بۇل الەمدە ەڭ كوپ تارالعان بەستسەللەر شىعارماعا اينالعان ج.ك.روۋليڭ حانىمنىڭ پوتتەريانا جيىنتىعىنىڭ جەتى كىتابىنىڭ العاشقىسى – ء«حارري پوتتەر مەن ءپالساپا تاس» دەپ اتالادى.
بۇل تۋىندىنى تەك بالالارعا ارنالعان قيال عاجايىپ ەرتەگى دەپ تانۋ قاتەلىك بولار ەدى. كىتاپتىڭ باستى ەرەكشەلىگىنىڭ ءوزى – ونىڭ وقىرماندارىنىڭ جاس تالعامايتىندىعىندا. ول بالالار مەن جاسوسپىرىمدەردى دە, ەرەسەكتەردى دە العاشقى بەتىن اشقاننان-اق وزىنە باۋراپ, بىرىنەن ءبىرى وتكەن توسىن, تاڭعاجايىپ وقيعالار جەلىسىمەن قىزىقتىرىپ, وزىنە باۋراپ الادى دا, سوڭعى پاراعى بىتكەنشە باس الا المايسىز. راسىندا, سيقىرلاپ قويعان كىتاپ پا دەپ ويلاپ قالاسىز دا, ءوزىڭىز سول كىتاپتىڭ ءبىر بولشەگىنە اينالىپ كەتەسىز. ء«حارري پوتتەر مەن ءپالساپا تاس» كىتابىن قازاق تىلىنە دينارا مازەن, سايات مۇحامەديار جانە ناركەز بەرىكقازى اۋداردى. جوبانىڭ جاۋاپتى رەداكتورى – نازگۇل قوجابەك, كوررەكتورى – ورالاي الەيداروۆا.
كىتاپ جەلىسى بويىنشا وقيعا توقسانىنشى جىلداردىڭ باسىندا ۇلىبريتانيادا باستالادى. شاراناسىنان تۇل جەتىم قالعان ون ءبىر جاسار ۇلدىڭ ناعاشى اپايى مەن جەزدەسىنىڭ ۇيىندە وتكىزگەن ۇسقىنسىز ءومىرى, زورلىقشىل بولەسى ءدادليدىڭ مازاعى مەن قورلىعى, ۇلكەندەردىڭ بەزبۇيرەكتىگى وقىرماندى بىردەن حارريگە جاقىنداتىپ, ءۇيىرىپ اكەتەدى. اۆتور كەيىپكەرلەردىڭ, ياعني حوگۋارتس سيقىر مەكتەبىنىڭ وقۋشىلارى, ۇستازدارى, قىزمەتشىلەرى, باسقا دا قاندايى بولسا دا جەكە-جەكە وزىندىك مىنەزىن اسا شەبەرلىك پەن ايقارا اشىپ بەرگەن, سوندىقتان دا ولاردى كادىمگى ادام رەتىندە قابىلدايسىز. شىعارمانىڭ ءسوز ساپتاۋى جەڭىل, ءتىلى ورامدى, وقيعانىڭ جەلىسى, ءوربۋى بىرقالىپتى ءارى جىلدام, روماننىڭ قۇرىلىمى (كومپوزيتسياسى) مىعىم, اۋدارماسىن وقىعاندا باسىنان قازاقشا جازىلعان تۋىندى سەكىلدى مۇدىرمەي, راحاتتانا وقيسىز.
روماننىڭ نەگىزگى تاقىرىبى – ادامگەرشىلىك, ىزگىلىك, مەيىرىمدىلىك, قايىرىمدىلىق. قالامگەر روۋليڭ ءومىر مەن ءولىم, ەركىندىك پەن قۇلدىق, جاقسىلىق پەن جاماندىق, دوستىق پەن قاستاندىق, مەيىرىمدىلىك پەن جاۋىزدىق, وبال مەن ساۋاپ سىندى – ادامزات اڭگىمەسىنىڭ ماڭگىلىك تاقىرىبىن سيقىرلار الەمى مەن سيقىرشى بالانىڭ ءومىرى, ءىس-ارەكەتى, كۇرەسى ارقىلى تاعى ءبىر قىرىنان شەبەر شىڭداعان. ءبىر قىرىنان قاراساڭ, سانقيلى قيال-عاجايىپ بەينەلەرگە تولى قازاق ەرتەگىلەرىمەن سۋسىنداپ وسكەن جانعا ءحارري پوتتەر حيكاياسى تىپتەن جاقىن. ىقىلىم زاماندارداعى التاي اڭىزدارى, پارسى, اراب, تۇرىك اڭىزدارىنان قازاققا سىڭگەن حيكايالارداعى سيقىرشى, الىپ كۇش يەسى, بەساسپاپ كەيىپكەرلەرگە ۇقساستىقتى بۇل كىتاپتان مول تاباسىز. جەزتىرناق, تاۋسوعار مەن كولتاۋسار, جالعىز كوزدى ءداۋ, ديۋ, پەريزات, پەرى («پەرىنىڭ قىزى بەكتورى, شايپاۋ ءسوزدى قوي تورى...»), جىن شايتان, مىستان كەمپىر, سامۇرىق قۇس, جەتى باستى جىلان نەمەسە ايداھار, جالماۋىز, پەرىشتە, وت انا, ۇماي انا, شويىنقۇلاق, شىنتەمىر, شالقۇيرىق, تازشا بالا, ۇشقىش كىلەم, عايىپ ەرەن – قىرىق شىلتەن, قىلكەڭىردەك, شيبۇت, جارعاقپاس – مىنە, مۇنىڭ بارلىعى ءبىزدىڭ دە ەرتەگىلەرىمىز دە, اڭىزدارىمىزدا بار عوي. سوندىقتان دا پوتتەر سيقىر الەمى قازاق بالاسى ءۇشىن ەتەنە جاقىن جانە ءوز حالقىنىڭ ءتول تۋىندىسىنا ۇقساس قابىلداۋىنا ەش قيىندىق تۋدىرمايدى. بالالار – الەمدەگى ەڭ ۇلكەن سىنشىلار. ولاردىڭ ەلەگىنەن ءوتۋ قيامەتتىڭ ءىسى. شىنايى جۇرەكتەن شىقپاعان تۋىندىمەن ولاردىڭ كوڭىلىن جاۋلاپ الۋ مۇمكىن ەمەس. روۋليڭ العاشقى كىتابىنىڭ قولجازباسىن ۇستاپ بارعاندا, ون ەكى باسپانىڭ باسشىلارى ايەلدىڭ قالامىنان شىققان شىعارمانى بالالار قابىلدامايدى دەپ مەسەلىن قايتارىپ, كەۋدەسىنەن يتەرگەن ەكەن. تەك Bloomsbury باسپاسىنىڭ يەسى نايجەل نيۋتون قىزى اليساعا ۇناعاندىقتان عانا 500 دانا باسۋعا تاۋەكەل ەتكەن. سول العاشقى باسىلىمنىڭ ءبىر كىتابى وتكەن كوكتەمدە جارمەڭكەدە 40 مىڭ دوللارعا ساتىلدى. ء«حارري پوتتەر مەن ءپالساپا تاس» كىتابىنىڭ قازاقشا اۋدارماسى سونشالىقتى ءساتتى, شەبەر شىققان. كيگس كروسس نەمەسە حوگۋارتس دەگەن اتتار ەرسى, بەيتانىس ەستىلگەنى بولماسا, ءسىز تۋرا قازاق ەرتەگىسىن وقىپ وتىرعانداي اسەردە قالاسىز. گارريدى ءحارري, روۋلينگىنى روۋليڭ, گەرميونانى ءحارميونا ەتىپ تۇپنۇسقاعا دا, قازاق اۋدارماسىنا دا جاقىنداتقانى – ەندى قازاق اۋدارماسىنا سەرپىلىس اكەلەتىن, رۋحاني ەركىندىككە تۇرتكى بولاتىن عاجاپ وقيعا. «بولاشاقتا بۇل كۇن ءحارري پوتتەر كۇنى دەپ اتالسا تاڭ قالماسپىن, الەمدە ونىڭ اتىن ەستىمەگەن بالا بولمايدى» دەپ پروفەسسور ماكگوناگال ايتقانداي, ءحارري پوتتەردىڭ قازاقشا اۋدارماسىنىڭ قازاق قوعامىنا قوسقان زور ۇلەسى, وڭ ىقپالىن كەلەر ۇرپاق باعالايتىن كۇن تۋسا مەن تانعالماس ەدىم. ۇزىنبۇت, قارماپالدى, ۇلپەك دەگەن قۇلاعىڭا مايداي جاعاتىن قازاقى ەسىمدەر التاي اڭىزى كەيىپكەرلەرىنىڭ جالعاسى ىسپەتتى. شىدەر قارعىس, تاس تالقانىن شىعارۋ, ءبىر كەسە ءشاي, راۋانداپ اتقان تاڭ, مىسىقتابانداپ جىلجۋ, قولاپايسىز جاعداي, قاققان قازىقتاي قالشيىپ ورنىندا تۇرۋ – قازاقتىڭ قاراپايىم قازاق ءتىلى, قازاق مىنەزى بۇرقىراپ تۇرعان جوق پا؟ «رۋحاني جۇتاڭدىقتىڭ ورنىن تولتىراتىن جالعىز دۇنيە بار, ول – الەم ادەبيەتىن انا تىلىندە وقۋ, انا تىلىندە دۇنيەنى تانۋ. وسى جولدا قازاق حالقىنا الەمنىڭ ۇزدىك ادەبي شىعارمالارىن انا تىلىمىزدە تانىستىرۋدى وزىمىزگە ماقسات ەتتىك», دەيدى باسپا يەسى رايسا سايرانقىزى. باسپا ۇجىمىنا ساتتىلىك تىلەي وتىرىپ, الەم جاۋھارلارىن قازاقتىڭ تورىندە جارقىراتا بەرىڭىزدەر دەيمىن.
ەركەگۇل ارىققاراقىزى,
ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتى «وتىرار كىتاپحاناسى» عىلىمي ورتالىعىنىڭ باس عىلىمي قىزمەتكەرى, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى
