مۇنداي مالىمەتتەردىڭ كۇن سايىن كوبەيۋىنە تۇرعىنداردىڭ نەمقۇرايدىلىعى دا سەبەپ بولىپ وتىرعانعا ۇقسايدى. ونىڭ ۇستىنە كۇن رايىنىڭ كۇرت سۋىتىپ, تىنىس جۇيەسىندەگى اۋرۋلاردىڭ ءورشۋى دە ينفەكتسيانىڭ ۇدەۋىنە تۇرتكى بولۋدا. ال ماماندار كوروناۆيرۋستىڭ ەكىنشى تولقىنىنان ساقتانۋ ءۇشىن ادامداردىڭ جەكە جاۋاپكەرشىلىگىنە سەنىم ارتادى. مىسالعا, تاجىريبەلى فتيزياتور-دارىگەر, ۇزاق جىلدان بەرى كوكسۋ اۋداندىق اۋرۋحاناسىنىڭ تۋبەركۋلەزگە قارسى كۇرەس ءبولىمىنىڭ مەڭگەرۋشىسى بولىپ قىزمەت اتقارىپ كەلە جاتقان بيبىگۇل جەلدىقوۆا كەز كەلگەن دەرتتى, ونىڭ ىشىندە جۇقپالى اۋرۋمەن كۇرەسىپ جەڭىسكە جەتۋ ءۇشىن ادامنىڭ قاجىر-قايراتىنان بولەك, مەديتسينا زاڭىنا مويىنۇسىنۋ ءبىرىنشى ورىندا تۇرۋى كەرەك دەگەن پىكىردە.
– مەنەن جازدىڭ سوڭى مەن كۇز ايلارىندا ۆيرۋس جۇقتىرۋ نەگە باسەڭدەدى دەپ سۇراعاندار كوپ. ەسىمىزگە تۇسىرسەك, ينفەكتسيانىڭ العاشقى تولقىنىنان كەيىن حالىق كارانتين جاعدايىنا بەيىمدەلىپ, ءتارتىپ شارالارىن ساقتاي باستادى. وسىنىڭ ناتيجەسىندە ۆيرۋستى اۋىزدىقتاۋ مۇمكىن بولدى. ادامدار وزدەرىن ساقتاۋدى, اۋرۋدان قورعانۋدى ۇيرەندى. ماسكا تاعىپ ءجۇرۋدى ادەتكە اينالدىردى. ءوزىن قورعاۋ ارقىلى وتباسىن, جاقىندارىن قورعاۋدى, جاناشىر بولۋدى ۇيرەندى. كوپشىلىك جەرگە بارماۋدى, ادام كوپ شوعىرلانعان جەردە اراقاشىقتىقتى ساقتاۋدى ۇيرەندى, – دەيدى فتيزياتور-دارىگەر.
جالپى, مەديتسينا سالاسىنا ەلۋ جىلعا جۋىق تەر توگىپ جۇرگەن دارىگەر ادامزات بۇعان دەيىن بەتپە-بەت كەلگەن ۆيرۋستى ينفەكتسيالارعا قاراعاندا COVID-19 ۆيرۋسىنىڭ زاردابى وراسان دەگەن پىكىردە. ال مۇنداي دەڭگەيدەگى جۇقپالى ىندەتتىڭ ەمى تەك ۆاكتسينادا ەكەن. مامان ونىڭ مىسالى رەتىندە ادامداردىڭ قىزىلشا, پولەومەليت سياقتى اۋرۋلارعا قارسى ۆاكتسينا العاندىقتان عانا مۇنداي ىندەتتەن امان قالىپ وتىرعانىن ايتادى.
– الەمدى بۇل ىندەتتەن ۆاكتسينا قۇتقارادى. تاريحقا قاراساڭىزدار, ادامزاتتى وسى ۋاقىتقا دەيىن نەشە ءتۇرلى اۋرۋدان تەك ۆاكتسينا قۇتقارعانىن كورەسىزدەر. بۇل جولى دا كوروناۆيرۋستان قاجەتتى ۆاكتسينا تابىلىپ, ونى سالدىرعاننان كەيىن تولىق قۇتىلامىز. ەگەر حالىقتىڭ جەتپىس پايىزى ۆاكتسينا الاتىن بولسا, بۇل ۇلكەن جەتىستىك بولار ەدى. ارينە, ەكپە الۋ-الماۋ – اركىمنىڭ ءوز قۇقىعى. بىراق دارىگەر رەتىندە كورشى رەسەيدىڭ ۆيرۋسقا قارسى قارسى ۆاكتسيناسى قولدانىسقا شىقسا, ءبىرىنشى سالدىرۋشىلار قاتارىندا بولار ەدىم. ويتكەنى بۇعان دەيىن ءتۇرلى دەرتكە قارسى سالىنعان ەكپەلەردىڭ ىشىندە رەسەي ءونىمىنىڭ ساپاسى وتە جوعارى بولىپ كەلدى. مۇنى مەن دارىگەر رەتىندە بارلىق جاۋاپكەرشىلىكپەن ايتا الامىن, – دەيدى بيبىگۇل ساكەنقىزى.
ايتپاقشى, ارداگەر دارىگەر ناۋقاستاردى ەم قابىلداۋى ءۇشىن جالعان اقپاراتقا سەنىپ, دالەلدەنبەگەن ادىستەرگە جۇگىنبەۋگە شاقىرادى. ناۋقاستار ءدارى-دارمەك قابىلداۋ مەن مەديتسينالىق تەكسەرۋدەن ءوتۋ كەزىندە نەعۇرلىم سابىر ساقتاپ, ساۋاتتى بولسا, ەمنىڭ شيپاسى مەن ساراپتامانىڭ ناتيجەسى دە سوعۇرلىم ساپالى بولادى ەكەن. اسىرەسە قىمبات پرەپاراتتارعا ارتىق اقشا جۇمساۋ مەن وكپەدەگى كىناراتتى انىقتاۋ ءۇشىن بىردەن وزىق تەحنولوگياعا جۇگىنۋگە اسىقپاعان ءجون.
– ىندەتتىڭ العاشقى تولقىنىندا ءبىز ۇلكەن داعدارىستى باستان وتكەردىك. سالدارى اۋىر بولدى. مەديتسينا دا, ادامدار دا كۇرەسكە قابىلەتسىز بولعانىن جاسىرمايمىز. سول تۇستا ناۋقاستاردىڭ جاپپاي كومپيۋتەرلىك توموگرافياعا ءتۇسۋ ءۇشىن اپتالاپ كەزەككە جازىلعانىن كوردىم. بۇلاي ەتۋدىڭ تۇك قاجەتى جوق ەدى. بۇل اشەيىن دۇربەلەڭ بولاتىن. ويتكەنى وكپەنىڭ قابىنۋىن انىقتاۋ ءۇشىن اپپاراتتىڭ ارزان-قىمباتى ەمەس, دارىگەردىڭ بىلىكتىلىگى قاجەت. ونىڭ ۇستىنە قازىرگى رەنتگەن اپپاراتى دا دامىعان. ول وكپەدەگى داقتى توموگرافتان كەم كورسەتپەيدى. ارينە, جاساندى ينتەلەكت ادام وكپەسىنىڭ قانشا پايىز زاقىمدانعانىن تسيفرمەن ەسەپتەپ شىعارىپ بەرەتىن شىعار, بىراق ءبىز وكپەنىڭ سۋرەتىنە قاراپ-اق ونىڭ قانشا پايىز زاقىمدانعانىن ءدوپ باسىپ ايتامىز. ناۋقاستاردىڭ اراسىندا ءبىزدىڭ اۋرۋحانادا تەگىن جاسالعان رەنتگەن قورىتىندىسىنا كۇماندانىپ, الماتىعا ارنايى بارىپ, 3 كۇن كەزەك كۇتىپ كت اپپاراتىنا ءتۇسىپ كەلگەندەر بولدى. ولار باستاپقىدا ءبىز قويعان دياگنوزدى توموگرافتىڭ اينىتپاي قايتالاپ بەرگەنىنە تاڭعالىپ كەلدى. مۇنى نەگە ايتىپ وتىرمىن؟ ادامدار الداعى كەزەڭدە اۋرۋمەن كۇرەسۋگە دايىن بولسا ەكەن دەگەن نيەت. جالپى, كەز كەلگەن دەرتتى, ءتىپتى ەڭ قاۋىپتى دەگەن جۇقپالى اۋرۋدىڭ ءوزىن جەڭۋگە بولادى. بۇعان 49 جىل بويى فتيزياتور بولىپ ىستەگەن ەڭبەك تاجىريبەم كۋا, – دەيدى كوكسۋ اۋداندىق اۋرۋحاناسىنىڭ تۋبەركۋلەزگە قارسى كۇرەس ءبولىمىنىڭ مەڭگەرۋشىسى.
الماتى وبلىسى