قر ۇەم ستاتيستيكا جونىندەگى كوميتەتىنىڭ مالىمەتتەرى بويىنشا, 2020 جىلدىڭ 1 شىلدەسىنە قاراستى قازاقستاندا 3,9 ملن. جەڭىل اۆتوماشينالار تىركەلگەن. بۇل بىلتىرعى جىلمەن سالىستىرعاندا, 5% استام. تىركەلگەن اۆتوموبيلدەر سانىنىڭ جەتەكشىسى رەتىندە بۇرىنعىشا الماتى وبلىسى جانە الماتى قالاسى سانالۋدا. الايدا, 2020 جىلى, اتالعان ەكى اۋماقتا اۆتوماشينالار سانى 1% قىسقاردى (491 061 جانە 468 495 اۆتوعا سايكەس).
قازاقستاندىقتاردىڭ 88,8% بەنزين قۇيادى, ال 7,4% – ارالاس وتىن, 1,9% – ديزەل, 0,1% – گازوباللون پايدالانادى, ال 0,01% ەلەكترمەن قۋاتتايدى. كوپشىلىگى بەنزين قۇياتىنىنا قاراماستان, كەيبىر اۋماقتاردا جۇرگىزۋشىلەر ارالاس وتىنىن پايدالانۋدى ۇناتادى.
قازاقستاندىقتار قانداي وتىن قۇيادى؟
بەنزين. ەلىمىزدە 3 454 104 جەڭىل اۆتوماشينالار بەنزين قۇيادى. ولاردىڭ كوبىسى الماتى قالاسىندا (12%), نۇر-سۇلتان قالاسىندا (7%), الماتى وبلىسىندا (13%), شىعىس قازاقستان وبلىسىندا- (8%), قاراعاندى وبلىسىندا (8%) جانە وڭتۇستىك قازاقستان وبلىستارىندا (6%). بەنزيندى تۇركىستان جانە ماڭعىستاۋ وبلىستارىندا سيرەك قولدانادى. وندا بار بولعانى 2% «بەنزيندىك» اۆتوماشينالار تىركەلگەن.
ديزەل وتىنى. 75 313 اۆتوكولىك يەلەرى ديزەل قۇيادى. ديزەل وتىنىن پايدالانۋ جەتەكشىسى رەتىندە الماتى (25%) جانە الماتى وبلىسى (16%) اۆتوماشينالارى تابىلادى. ەڭ از «ديزەلدىك» اۆتو كىزىلوردا (2%), پاۆلودار (1%) جانە اقتوبە وبلىستارىندا (1%).
گازوباللون وتىنى. بۇنداي وتىندى قازاقستاندا بار بولعانى 3 772 اۆتوموبيل قۇيادى. گازوباللون وتىنىن پايدالاناتىن كولىك قۇرالدارى كوبىنە الماتى قالاسىندا (14%), نۇر-سۇلتان قالاسىندا (4%) جانە الماتى وبلىسىندا (4%) كەزدەسەدى. گاز پايدالاناتىن جەڭىل اۆتوماشينالاردىڭ ەڭ از پايىزدىق سانى – قوستاناي, باتىس قازاقستان جانە شىعىس قازاقستان وبلىستارىندا. بۇل اۋماقتاردا جيىنتىعىمەن العاندا, 123 اۆتوموبيل گازوباللون وتىنىندا جۇرەدى.
ارالاس وتىن. بۇل وتىن ءتۇرىن پايدالاناتىن جەڭىل اۆتوماشينالاردىڭ جالپى سانى – 286 793 بىرلىك. گيبريد ءتۇرىن ۇناتاتىندار كوپشىلىگى ماڭعىستاۋ جانە اقتوبە وبلىستارىندا – 26% جانە 12% سايكەس. اۆتوكولىك يەلەرى ارالاس وتىنىن ەڭ از پايدالاناتىن اۋماقتارى پاۆلودار (2%)جانە شىعىس قازاقستان وبلىستارىندا (1%).
ەلەكتر قۋاتى. قر بار بولعانى 582 ەلەكتروموبيل تىركەلگەن. ونىڭ ىشىندە, 438 بىرلىگى اۋماعى انىقتالماي تىركەلگەن. ەڭ كوپ ەلەكتروموبيل سانى الماتى قالاسىندا تىركەلگەن – 62 بىرلىك. الايدا, بىلتىرعى سانى 18 بىرلىك استام بولعان. نۇر-سۇلتان قالاسىندا ءبىر جىل ىشىندە ەلەكتروموبيل سانى 7 بىرلىككە كەمىگەن (قازىر 44 اۆتو تىركەلگەن). قوستاناي وبلىسىندا – 13 ەلەكتروموبيل. ەلەكتر قۋاتىمەن جۇرەتىن جەڭىل اۆتوماشينالارى تىركەلگەن نولدىك كورسەتكىشى – اتىراۋ, تۇركىستان, شىعىس قازاقستان وبلىستارىندا جانە شىمكەنت قالاسىندا.
وتىننىڭ قاي ءتۇرى ەڭ ۇنەمدى؟
ەلەكتر ءتۇرى
البەتتە, ەلەكتروموبيلدەر باسقا كولىك قۇرالدارىنا قاراعاندا, ەكولوگيا تۇرعىسىنان پايدالى, سەبەبى ۋگلەرود تاستاندىسى جوق, بىراق ولار قىمباتقا تۇسەدى جانە «قۇيۋى» ۇزاق. اۆتوماشينانى ەلەكترمەن قۋاتتاۋ ءۇشىن 40 مينۋت ۋاقىت كەتەدى, ال قاراپايىم اۆتوزاپراۆكادا ماشينالار 5 مينۋتتەن ارتىق تۇرمايدى.
ديزەل
ەگەر بەنزين مودەلدەرىمەن سالىستىرساق, ديزەل ارقىلى جۇرەتىن اۆتوماشينالارى تازا جانە شۋسىز دەپ سانالادى. سونىمەن قاتار, ولاردىڭ وتىن شىعىنى بەنزيندىك اۆتوماشينالارعا قاراعاندا ازىراق.
گاز
بەنزيننەن ارزان تۇرادى. بىراق گاز اۆتولارى ءبىر قۇيىلماسىمەن, ديزەل جانە بەنزين قۇيىلماسى بار اۆتوماشينالاردان كەم جول جۇرەدى . تاعى ءبىر مينۋسى بار – گاز باللوندارى ىقشام دەپ سانالمايدى. ولار جەڭىل اۆتوماشينادا كوپ ورىن الادى.
ارالاس وتىن. بۇل ءتۇرىن الساق, شىعىنى ديزەل جانە بەنزين نەمەسە تازا بەنزيندىك اۆتولارىنا قاراعاندا از. دەمەك, گيبريدتەر ۇزاق جانە ءجيى ءجۇرۋ كەزىندە ءتيىمدى, اسىرەسە قالا جاعدايلارىندا.
بەنزين
ەلەكتروموبيل, گيبريد, گاز جانە ديزەلدىك اۆتوماشينالارىنىڭ جاعىمدى جاقتارىن العانمەن, ىشكى جانۋ قوزعالتقىشى بار كولىگى ۇنەمدى جانە قولايلى بولۋى مۇمكىن. مىسالى, قوزعالتقىش كولەمى شاعىن اۆتوماشينالار وتىن شىعىنىن ۇنەمدەيدى, اسىرەسە ۇزاق قاشىقتىقتاردا. سونداي-اق, اتالعان ماشينالاردىڭ قۇنى گيبريدتىك كولىك پەن ەلەكتروموبيلدەرگە قاراعاندا قولجەتىمدى.
Freedom Finance Insurance سك ماماندارىنىڭ پىكىرىنە سايكەس, ەڭ ۇنەمدى وتىن ءتۇرى تۋرالى ءبىر ماعىنالى جاۋاپ بەرۋ مۇمكىن ەمەس. ءار كولىك يەسى, باعاسى, مودەلى, وتىن ءتۇرى جانە باسقا كريتەريلەرى قولايلى اۆتوماشيناسىن دەربەس تاڭدايدى. ايتا كەتەتىن, ءسىزدىڭ اۆتوڭىزدىڭ وتىنىنا تاۋەلسىز, ەڭ باستىسى ونىڭ ساپاسىنا نازار اۋدارۋ قاجەت. ساقتاندىرۋ كومپانياسىنىڭ ماماندارى, ساپاسىز وتىن پايدالانۋ سالدارىنان بولعان كولىكتىڭ بۇزىلۋى ساقتاندىرۋ جاعدايى رەتىندە قارالمايتىنىن ءتۇسىندىردى, ول ءسىزدىڭ ساقتاندىرۋ پوليسىڭىزگە قاتىسسىز (كاسكو نەمەسە وگپو) بولسادا.
