ەل ءبىلىمى حالىقارالىق سۇرانىسقا يە بولۋدا

جۋىردا ل.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەر­سيتەتىندە ء“Tىmes ءHىgher ءEducatىon - QS” حالىقارالىق زەرتتەۋ اگەنتتىگىنىڭ ايماقتىق ديرەكتورى زويا زايتسەۆا ەلىمىزدەگى جوعارى وقۋ ورىندارى­نىڭ وكىلدەرىمەن كەزدەستى. كەزدەسۋ بارى­سىندا 2010 جىلعا ارنالعان ۋنيۆەر­سيتەتتەردىڭ ەۋرازيا­لىق رەي­تينگىن (World ءUnىversىty ءRankىng) ازىرلەۋ جانە وسى حالىق­ارالىق زەرتتەۋگە قاتىسۋ شارتتارى تالقىعا سالىندى. ز.زايتسەۆانىڭ ايتۋىنشا, بۇگىن­دە كوپتەگەن جوعارى وقۋ ورىندارى مەن ءبىلىم مينيسترلىك­تەرىنىڭ سىرت­قى جانە ىشكى سايا­ساتىن جۇرگىزۋ جۇمىسىندا ء“Tىmes ءHىgher ءEducatىon – QS” حالىقارا­لىق زەرتتەۋ اگەنتتىگىنىڭ رەيتينگىسىنە (World ءUnىversىty ءRankىng) ەرەكشە باسىمدىق بەرىلىپ, ونىڭ قورىتىن­­دى مالىمەت­تەرىنە ۇنەمى نازار اۋدارى­لىپ كەلەدى. سەبەبى, اتالعان حالىقارالىق رەيتينگ الەمنىڭ بارلىق اكادەميا­لىق ورتالارىندا جوعارى باعالانىپ, ۇكىمەتتىك ۇيىمداردىڭ قولداۋىنا يە. وتكەن جىلى 20 ميلليوننان استام ادام ونلاين رەجيمىندە رەيتينگ قورى­تىندىسىن قولداندى. قازىرگى كەزدە QS حالىقارالىق زەرتتەۋ اگەنتتىگى “World ءUnىversىty ءRankىng – 2010” جاڭا رەيتينگى بويىن­شا اقپارات جيناقتاۋدى باستا­دى. وسى جوبا اياسىندا ءبىلىم بەرۋ سالاسىندا العاش رەت الەمدىك ۋنيۆەرسيتەتتەرگە شولۋ جاسالىپ, ورتالىق ازيا ايماعىنداعى 130 ەلدىڭ 2 مىڭنان استام جوعارى وقۋ ورنىنىڭ قىزمەتى زاردەلەنبەك. ولاردىڭ ىشىندە قازاقستاننىڭ ۋنيۆەرسيتەتتەرى دە بار. رەيتينگ بۇگىنگى ەڭبەك نارىعىندا جوعارى سۇرانىسقا يە مامانداردى دايار­لاي­­تىن جوعارى وقۋ ورىندارىن انىقتاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. ماماننىڭ پىكىرىنشە, قازاق­ستان­نىڭ بىلىمىنە دەگەن حالىقارا­لىق سۇرانىستى قالىپتاستىرۋعا ابدەن بولادى. “مامانداردىڭ بولجامى بويىنشا شەتەلدە ءبىلىم الاتىن جاستاردىڭ ۇلەسى جىل سايىن وسەتىن بولادى. سوندىقتان وسى حالىقارا­لىق ءبىلىم بەرۋ ۇردىسىنە قاتىسىپ, ءوزىنىڭ اتىن شىعارۋعا ۇمتىلاتىن ۋنيۆەرسيتەت­تەر ءۇشىن بۇل ۇلكەن مۇمكىندىك. وسى ورايدا قازاقستان­نىڭ بىلىمىنە دەگەن سۇرانىستىڭ بولۋى زاڭدى. ماسە­لەن, شەتەلدەن كەلەتىن جاستار مۇناي-گاز جانە ايماقتىق زەرتتەۋ­لەر بويىنشا ءبىلىم الۋعا نيەتتى. ول ءۇشىن, ەڭ الدىمەن, شەتەلدىكتەر قازاقستاندا قانشا ۋنيۆەرسيتەت بار ەكەنىن ءبىلۋى ءتيىس. ەكىنشىدەن, سول جوعارى وقۋ ورىن­دارىنداعى ءبىلىم دەڭگەيى جانە وندا وقىعاننان كەيىن قانداي قىزمەتتىك جەتىستىك­تەرگە جەتە الاتىندىعى جايىندا جان-جاقتى حاباردار بولۋى قاجەت”, – دەدى ز.زايتسەۆا. ونىڭ ايتۋىنشا, بۇگىنگى تاڭدا كەز كەلگەن ۋنيۆەرسيتەتتى حالىق­ارالىق دەڭگەيگە شىعارۋ ءۇشىن سول وقۋ ورنى تۋرالى بارلىق اقپارات­تى اعىلشىن تىلىندە تاراتۋ قاجەت. “ۋنيۆەرسيتەت­تىڭ ۆەب-سايتىنداعى بارلىق ءمالى­مەت­تەر ۇنەمى اعىل­شىن تىلىنە اۋدارىلىپ وتىرۋى ءتيىس. اتالعان اگەنتتىكتە 100-دەن استام مامان قىزمەت ەتۋدە. ولاردىڭ ەكەۋى عانا ورىس تىلىندە اقپارات جينايدى. قالعان ساراپ­شى­لاردىڭ ءبارى اعىلشىن تىلىندەگى مالىمەت­تەرمەن جۇمىس ىستەيدى. سوندىقتان ۋنيۆەرسيتەت­تەردىڭ رەيتينگىن ازىرلەۋ بارى­سىندا اعىل­شىن تىلىندە ۇسىنىلعان اقپارات­تارعا باسا نازار اۋدارى­لادى. وسىنىڭ نەگىزىندە حالىق­ارا­لىق رەيتينگ دايارلانىپ, جوعارى وقۋ ورىندارى بۇكىل الەمگە تانىلادى. ايتا كەتەيىك, حالىقارالىق زەرتتەۋ اگەنتتىگىنىڭ 2009 جىلعى رەيتينگىنە قاتىسقان ءال-فارابي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسي­تەتى, ل.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتى, ق. ساتباەۆ اتىنداعى قازاق ۇلتتىق تەحنيكا­لىق ۋنيۆەر­سيتەتى جانە ە.بۋكەتوۆ اتىنداعى قاراعاندى مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتى الەمدەگى ۇزدىك 700 ۋنيۆەرسيتەتتىڭ قاتارىنان كورىنە ءبىلدى. ال گارۆارد ۋنيۆەرسيتەتى 2004 جىلدان بەرى ءبىرىنشى ورىننان تۇسپەي كەلەدى. ءاليسۇلتان قۇلانباي.