ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ «قازاقستان-2050» ستراتەگياسى – قالىپتاسقان مەملەكەتتىڭ جاڭا ساياسي باعىتى» اتتى قازاقستان حالقىنا جولداۋىنىڭ نەگىزگى باعىتتارى جونىندە ءتۇسىندىرۋ جۇمىسىن ماقسات ەتكەن توپتى باستاپ كەلگەن دەنساۋلىق ساقتاۋ ءمينيسترى ساليدات قايىربەكوۆا قوستاناي وڭىرىندەگى دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسى ماماندارىمەن, دارىگەرلەرمەن كەزدەستى.
ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ «قازاقستان-2050» ستراتەگياسى – قالىپتاسقان مەملەكەتتىڭ جاڭا ساياسي باعىتى» اتتى قازاقستان حالقىنا جولداۋىنىڭ نەگىزگى باعىتتارى جونىندە ءتۇسىندىرۋ جۇمىسىن ماقسات ەتكەن توپتى باستاپ كەلگەن دەنساۋلىق ساقتاۋ ءمينيسترى ساليدات قايىربەكوۆا قوستاناي وڭىرىندەگى دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسى ماماندارىمەن, دارىگەرلەرمەن كەزدەستى.
ەلىمىزدىڭ دامۋىنا تەمىرقازىق بولاتىن جولداۋدىڭ نەگىزگى باعىتتارىنا توقتالعان مينيستر دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنا مەملەكەتتىڭ زور قامقورلىق جاساپ وتىرعانىن تىلگە تيەك ەتتى. سوڭعى جىلدارى ءبىزدىڭ ەلىمىزدەگى الەۋمەتتىك سالانىڭ العا جىلجۋىن دۇنيە جۇزىندەگى دامىعان ەلدەرمەن سالىستىرۋ ابزال. دۇنيەجۇزىلىك قارجى داعدارىسىنا بايلانىستى كوپتەگەن ەلدەردە الەۋمەتتىك باعدارلامالار قاڭتارىلدى. سىرتقى نارىقتىڭ قيىندىقتارىنا قاراماستان, ءبىزدىڭ ەلىمىزدە الەۋمەتتىك سالاعا بولىنگەن قارجى كولەمى كوبەيمەسە ازايعان جوق. ول دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنان انىق كورىنىپ وتىر.
– سوندىقتان حالىق دەنساۋلىعى ءۇشىن بيۋدجەتتەن بولىنگەن قىرۋار اقشانىڭ ءار تيىنى ءوزىنىڭ ورنىن تاۋىپ, ناتيجەسىن كورسەتۋى قاجەت. بارلىعىمىز دا سول ءۇشىن قىزمەت ىستەۋىمىز كەرەك, – دەدى مينيستر ساليدات قايىربەكوۆا.
مۇنان كەيىن ساليدات زەكەنقىزى دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىندا جۇزەگە اسىرىلىپ جاتقان ىستەر مەن پروبلەمالارعا جەكە-جەكە توقتالدى. ەمدەۋ مەكەمەلەرىن زاماناۋي مەديتسينالىق قۇرال-جابدىقتارمەن جابدىقتاۋدىڭ جانە ماماندار بىلىكتىلىگىن كوتەرۋدىڭ ارقاسىندا قازىر جۇرەك-قان تامىرلارى اۋرۋلارىنا قارسى, بۋىن اۋىستىرۋ سياقتى كۇردەلى وپەراتسيالار تەك استانا مەن الماتى كلينيكالارىندا عانا ەمەس, وبلىستاردىڭ وزىندە جاسالا بەرەتىن بولدى. قوستاناي وبلىستىق اۋرۋحاناسىندا جەرگىلىكتى دارىگەرلەر ءوز كۇشىمەن جۇرەك تامىرلارى اقاۋىنا بەس جۇزدەن اسا وپەراتسيالار جاسادى.
مينيستر دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىندا قىزمەت ساپاسىنىڭ كورسەتكىشتەرى دۇنيەجۇزىلىك ستاندارتقا ساي كەلۋى كەرەكتىگىنە توقتالدى. دارىگەر جۇمىسى ونىڭ اۋرۋلاردى كوپ قابىلداۋىمەن ەمەس, قايتا اۋرۋ ادامداردىڭ ازايۋىمەن ولشەنۋگە ءتيىس. بۇل ولاردىڭ تۇرعىندار اراسىندا پروفيلاكتيكالىق جۇمىستاردى جۇرگىزۋىنە بايلانىستى. سوڭعى جىلدارى جۇرگىزىلىپ جاتقان 12 سكرينينگ باعدارلاماسى اۋرۋدىڭ مەڭدەۋىن ازايتىپ قانا قويمايدى, جاس ۇزاقتىعىن دا قامتاماسىز ەتەدى. مينيستر مۇنداي باعدارلامالاردى جۇرگىزۋگە كەز كەلگەن ەلدىڭ قولى جەتە بەرمەيتىندىگىن دە ايتىپ ءوتتى, ويتكەنى, ول ەل قازىناسىنا وتە قىمباتقا تۇسەتىن شارا. سوندىقتان قولدا باردا التىندى باعالاپ, ونى جۇمسالعان قارجى اقتالاتىنداي ەتىپ, ۇقىپتى, ءجىتى قاداعالاۋمەن, ساپالى جۇرگىزۋ كەرەكتىگىن دە ەسكەرتتى. ۇلتتىق سكرينينگ باعدارلاماسىنىڭ تورتەۋى ونكولوگيالىق اۋرۋلاردى ەرتە انىقتاۋعا ارنالعانىن ايتساق, ونىڭ قانشالىقتى ماڭىزدى ەكەنى ءار قازاقستاندىققا تۇسىنىكتى بولا تۇسەدى.
دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنداعى جۇمىستاردىڭ بارلىعى دا ەمدەۋ ساپاسىنىڭ جاقسارۋىنا, سول ارقىلى ءولىم-ءجىتىمنىڭ ازايىپ, دەموگرافيالىق جاعدايدىڭ سەرپىلۋىنە باعىتتالادى. وسى ورايدا مينيستر ءبىرىنشى زۆەنوداعى, ياعني ۋچاسكەلىك دارىگەرلەر جۇمىسىن جانداندىرۋدى تاپسىردى. بالا مەن انا ءولىمىنىڭ ازايۋى, وبىردىڭ تۋبەركۋلەزدىڭ ەرتە انىقتالۋى, جۇرەك-قان تامىرلارى اۋرۋلارىنىڭ ەسەپكە الىنۋى جانە تاعى باسقا دا ادام ءولىمىن جيىلەتەتىن سىرقاتتاردى اۋىزدىقتاۋ ءبىرىنشى زۆەنو, ەمحانا جۇمىسىنىڭ ساپاسىنا تىكەلەي تاۋەلدى. وبلىستا وسىعان بايلانىستى دارىگەر تاپشىلىعى دا بىلىنەدى. بيىل وبلىسقا 66 جاس مامان كەلدى, ونىڭ 27-ءسى ەمحانالارعا بارۋى ءتيىس. قوستاناي وبلىسى ءۇشىن بۇل سان كادر زارۋلىگىن جابا المايدى. مينيستر وبلىستا دارىگەر كادرلارىمەن قامتاماسىز ەتۋ جۇمىسىن الدە دە جاقسارتۋ قاجەتتىگىن ايتتى.
وبلىستا بالا تۋ كورسەتكىشى جوعارىلاعان, دەموگرافيالىق سەرپىن دە جامان ەمەس. دەگەنمەن, انا مەن بالا ءولىمىنىڭ ازايماي وتىرعانىنا الاڭداماسقا بولمايدى. ۇستىمىزدەگى جىلدىڭ 8 ايىندا وبلىستا 134 بالا شەتىنەگەن, ءبىر انا ءولىمى ورىن العان. ءححى عاسىردا انا مەن بالا ولىمىنە جول بەرۋ تەك قانا دارىگەر بىلىكتىلىگىنە, ونىڭ قىزمەتىنە سىن ەكەنىن ايتتى مينيستر.
– دارىگەرلەر قىزمەتىنىڭ ساپاسى, ونىڭ ەڭ الدىمەن ناۋقاسقا ادامگەرشىلىكپەن قاراۋى, ال ءار ساننىڭ ارتىندا ادام تۇرعانىن ۇمىتپايىق, – دەدى ول. ءولىم-جىتىمگە كوپ سەبەپكەر بولاتىن جۇرەك-قان تامىرلارى, ونكولوگيالىق اۋرۋلارعا جانە جاراقاتقا دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىندا باسىمدىق بەرىلەدى. مينيستر ۇلكەن جولدار بويىندا جەدەل جاردەم بەكەتتەرىن سالۋعا ماڭىز بەردى. قوستاناي وبلىسىندا وسىنداي ءۇش بەكەت جۇمىس ىستەيدى. كەزدەسۋدە تەك وبلىس قانا ەمەس, رەسپۋبليكادا ادامداردىڭ اپاتتاردان, جاراقاتتان قايعىلى قازاعا ۇشىراۋى ازايماي وتىرعاندىعى دا ءسوز بولدى.
دەنساۋلىق ساقتاۋ ءمينيسترى ساليدات قايىربەكوۆا دارىگەرلەرمەن كەزدەسۋىندە ەلباسى تاپسىرعان «قازاقستان-2050» ستراتەگياسىندا ايتىلعان مىندەتتەر ۇدەسىنەن شىعۋ ءۇشىن دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىندا مەديتسينالىق قىزمەت ساپاسىن جوعارىلاتۋ, ناۋقاسقا دارىگەرلىك كومەكتىڭ قولجەتىمدىلىگى, اۋرۋدىڭ الدىن الۋ, جاپپاي پروفيلاكتيكا جۇمىستارىن جانداندىرۋ, جەكەمەنشىك كلينيكالار قاتارىن كوبەيتۋ, مەنەدجمەنتتى يگەرۋ سەكىلدى كوپتەگەن مىندەتتەردى تالداپ ايتىپ بەردى.
ءنازيرا جارىمبەتوۆا,
«ەگەمەن قازاقستان».
قوستاناي.
