27 قىركۇيەك, 2013

جان الاۋى سونبەيتىن تۇلعا

254 رەت
كورسەتىلدى
5 مين
وقۋ ءۇشىن

مۇقان تولەباەۆ سىندى تۇلعا جايىندا اڭگىمەلەۋ ءارى وڭاي, ءارى قيىن. وڭاي بولاتىنى, مەنىڭ جۇرەگىمدە ونىڭ مۋزىكاسى وسى ۋاقىتقا دەيىن ءومىر ءسۇرىپ, سول مۋزىكانىڭ سيقىرلى الاۋى سونگەن ەمەس. سونداي-اق, تاۋ تۇلعانىڭ جان جىلۋى دا جۇرەگىمدە ساقتالىپتى. ال, بۇگىنگى كۇنى وتكەن عاسىردىڭ 50-80-ءشى جىلدارى ارالىعىندا قازاقستاندىقتاردىڭ ءۇش-ءتورت بۋىنى ءشول قاندىرعان, سولاردىڭ بويىنا سىڭگەن, جارقىلداعان, ليريكالىق كوتەرىڭكى, ەرلىك پەن پاتريوتتىققا تولى اۋەندەردى ەستي المايسىڭ. تولەباەۆتاي تۇلعا جايىندا اڭگىمەلەۋدىڭ قيىندىعى سوندا. زاماناۋي جاستار مەن جاسوسپىرىمدەردى, ءتىپتى, ۇلكەن بۋىندى ينتەرنەت كەڭىستىگىن, راديو­ەفيرلەر مەن تەلەەكرانداردى جاۋلاپ العان قۇرعاق ءارى ءولى پوپ-مۋزىكاعا ءبىر قارا كۇش شەگەلەپ تاستاعان سياقتى. اسىرەسە, جاستاردىڭ قۇلاعىنان تۇسپەيتىن قۇلاققاپتاردى كورگەن كەزدە ەرىكسىز وسىنداي ويعا بەرىلەسىڭ.

01-مۋكان

01-مۋكان

مۇقان تولەباەۆ سىندى تۇلعا جايىندا اڭگىمەلەۋ ءارى وڭاي, ءارى قيىن. وڭاي بولاتىنى, مەنىڭ جۇرەگىمدە ونىڭ مۋزىكاسى وسى ۋاقىتقا دەيىن ءومىر ءسۇرىپ, سول مۋزىكانىڭ سيقىرلى الاۋى سونگەن ەمەس. سونداي-اق, تاۋ تۇلعانىڭ جان جىلۋى دا جۇرەگىمدە ساقتالىپتى. ال, بۇگىنگى كۇنى وتكەن عاسىردىڭ 50-80-ءشى جىلدارى ارالىعىندا قازاقستاندىقتاردىڭ ءۇش-ءتورت بۋىنى ءشول قاندىرعان, سولاردىڭ بويىنا سىڭگەن, جارقىلداعان, ليريكالىق كوتەرىڭكى, ەرلىك پەن پاتريوتتىققا تولى اۋەندەردى ەستي المايسىڭ. تولەباەۆتاي تۇلعا جايىندا اڭگىمەلەۋدىڭ قيىندىعى سوندا. زاماناۋي جاستار مەن جاسوسپىرىمدەردى, ءتىپتى, ۇلكەن بۋىندى ينتەرنەت كەڭىستىگىن, راديو­ەفيرلەر مەن تەلەەكرانداردى جاۋلاپ العان قۇرعاق ءارى ءولى پوپ-مۋزىكاعا ءبىر قارا كۇش شەگەلەپ تاستاعان سياقتى. اسىرەسە, جاستاردىڭ قۇلاعىنان تۇسپەيتىن قۇلاققاپتاردى كورگەن كەزدە ەرىكسىز وسىنداي ويعا بەرىلەسىڭ.

ءيا, جاڭا زامان جاڭا مۋزىكانى,­ ىرعاقتى, ولەڭدەر مەن كارتينالاردى, جاڭا ءمۇسىن ونەرىن تۋدىردى. بۇل­ ءومىردىڭ زاڭدىلىعى. بىراق, وسى ءبارى­مىزگە دە «قولجەتىمدى» مۋزىكادا ءبىزدى تابىندىرعان, مۇقان تولەباەۆ سياقتى الىپتاردىڭ شىعارماشىلىعىنا ىڭكار ەتكەن جوعارى رۋحاني كۇش پەن سەزىمنىڭ سۇ­لۋلىعى, ادال دا اڭعال ىزگى نيەت پەن جىگەرلەندىرەتىن يدەيالار بار ما؟ بۇل ەندى ريتوريكالىق ساۋال... مەن مۋزى­كانتتىڭ, زەرتتەۋشىنىڭ جانە ءجاي عانا ىقىلاستى تىڭداۋشىنىڭ كوزقاراسىمەن قازاقستانداعى مۋزىكا مادەنيەتىنىڭ كومپوزيتورلىق شىعارماشىلىق سالاسىندا جەتكەن جەتىستىگىن اڭگىمەلەگىم كەلەدى.

ەۆگەني برۋسيلوۆسكي, احمەت جۇبانوۆ, لاتيف حاميدي سياقتى جازباشا داستۇرمەن كاسىبي مۋزىكانىڭ نە­گىزىن قالاعان, وعان قوسا ا.زاتاەۆيچ, ب.ەرزاكوۆيچ جانە پ.اراۆين سىندى عا­لىمدارمەن بىرگە سارقىلمايتىن رۋحاني قازىنانى جيناقتاپ, ونى قازاق حالقىنىڭ وزىنە قايتارعان تۇلعالاردى تاريح ۇمىتپايدى. بۇل رۋحاني قازىنا – ەپيكالىق اڭىزدار, ءان مەن كۇي, جۇزدەگەن جىلدار بويى قازاق حالقىنىڭ كەز كەلگەن اۋىلى مەن كەز كەلگەن شاڭىراعىنان ەركىن سامعاعان پوەتيكالىق شىعارماشىلىق ەدى.

وسى ءبىر مەزەتتە ونەر اسپانىندا ءوز ۇنىمەن, ءوزىنىڭ اسا تالانتتىلىعىمەن مۇقان تولەباەۆ سياقتى جۇلدىز پايدا بولىپ, ونىڭ ساۋلەسى ماڭايىن جارقىراتىپ تۇردى. ول قازاقستاندىق كومپوزيتورلار مەكتەبىن قالىپتاستىرۋشىلار مەن حالىق اراسىندا «قۇدىرەتتى تىزبەك» دەگەن اتاۋعا يە بولعان ء(حىح عاسىردا رەسەيدەگى تانىمال ورىس كومپوزيتورلار مەكتەبىن سولاي اتايتىن) نەمەسە سىدىق مۇحامەدجانوۆ, عازيزا جۇبانوۆا, قۇددىس قوجامياروۆ جانە جۋىردا عانا دۇنيەدەن وتكەن ەركەعالي راحماديەۆ سەكىلدى كومپوزيتورلاردىڭ «ۇلكەن تورتتىگىنىڭ» اراسىن جالعاعان كوپىر سىندى بولاتىن.

ءىزاشارلار «تىزبەگىنىڭ» ورتالىق تۇلعاسى كومپوزيتور مۇقان تولەباەۆتىڭ اينالاسىندا ەڭ ەستە قالاتىن, جاپ-جارىق, قازاق مۋزىكاسىنىڭ دامۋى مەن گۇلدەنۋىن بەينەلەيتىن شىعارمالار دۇنيەگە كەلدى. شىعارماشىلىق يەلەرىنىڭ كەلەسى بۋىنى سانالى تۇردە نەمەسە تۇقىم قۋالايتىن گەندىك قاسيەت ارقىلى جاسى ۇلكەن ارىپتەستەرىنىڭ رۋحاني جاڭالىقتارىن قاعىپ الىپ, ءوز تالانتتارىنىڭ كۇشىمەن, تۋعان جەردىڭ جۇرەك ءدۇرسىلىن تىڭداي الاتىن قابىلەتتەرىمەن ءارى قاراي جالعاپ اكەتتى.

...ال, بۇگىن... كومپوزيتورلاردىڭ جاڭا بۋىنى ءوز ۇستازدارىنىڭ سۋرەتكەرلىك تاجىريبەسى مەن رۋحاني وسيەتىنەن تىم الىستاپ كەتكەن جانە ەڭ وكىنىشتىسى, تىم جەدەل قول ۇزگەن. مۇمكىن, جاس بۋىن ءدال وسىنى قالاماعان دا شىعار؟ كومپوزيتورعا قاجەتتى ومىرلىك, الەۋمەتتىك, تانىمدىق تاجىريبەلەردەن جىراق كەتەتىندىكتەرىن بىلمەي تۇرىپ, اۆانگاردقا جاقىن بولۋ ءۇشىن «ءوز اربالارىن» وزدەرى سۇيرەتۋدى ءجون كوردى مە, كىم ءبىلسىن؟ بىراق, بۇل ەكسپەريمەنتتەردەن (ازداعان شىعارمالاردى قوسپاعاندا) نە شىققانى كەلەسى ماقالامىزدىڭ تاقىرىبى بولسىن...

...مۇق

سوڭعى جاڭالىقتار

جارىس كۇندەلىگى

سپورت • بۇگىن, 08:15

قىسقى وليمپيادا مارەگە جەتتى

وليمپيادا • بۇگىن, 08:00