بيزنەس • 14 مامىر, 2020

شىعىنعا ۇشىرادىق دەپ دابىل قاققان قۇس فابريكاسى مەملەكەتتەن 5 ملرد تەڭگە سۋبسيديا العان

330 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

الماتى وبلىسىنىڭ ىلە اۋدانىنداعى قۇس فابريكاسىنىڭ يەلەرى باق-قا بانكروت سالدارىنان وندىرىستەرىنىڭ تۇرالاپ تۇرعاندىعىن ايتقان بولاتىن. انىعىندا ولار سوڭعى 5 جىلدا مەملەكەتتەن 5 ملرد تەڭگە كومەك العان. بۇل ەلىمىزدىڭ بۇكىل جۇمىرتقاعا سۋبسيديا تۇرىندە بولىنەتىن, قۇس سالاسىنا بەرىلگەن مەملەكەتتىك قولداۋدىڭ جىلدىق كولەمىنە تەڭ. بۇل تۋرالى اشم ءباسپاسوز قىزمەتى حابارلادى.

شىعىنعا ۇشىرادىق دەپ دابىل قاققان قۇس فابريكاسى مەملەكەتتەن 5 ملرد تەڭگە سۋبسيديا العان

ەلىمىزدە 37 قۇس فابريكاسى جۇمىرتقا وندىرەدى. جىلدىق ءونىم - 4,3 ملرد. جالپى, جەكە شارۋا قوجالىقتارىن ەسەپكە العاندا, قازاقستاندا جىل سايىن 5,6 ملرد-قا جۋىق جۇمىرتقا شىعارىلادى. ونىمگە دەگەن ىشكى سۇرانىستى 100%-عا قامتىپ وتىر. ەكسپورتقا شىعارۋعا دا جاقسى مۇمكىندىك بار, وتكەن جىلى قۇس فابريكالارى جارتى ملرد-تان استام جۇمىرتقا ەكسپورتتادى.

سوڭعى 10 جىل ىشىندە قۇس فابريكالارىنا 74,2 ملرد سۋبسيديا ءبولىندى. مەملەكەتتىك قولداۋدىڭ ارقاسىندا جۇمىرتقا ءوندىرىسى 83%-عا ءوستى.

قولداۋ تۇراقتى ناتيجە بەرگەندىكتەن, 2017 جىلى قۇس شارۋاشىلىعىن قولداۋدى ارتتىرا وتىرىپ, 2020 جىلدان باستاپ جۇمىرتقاعا تاۋارلىق سۋبسيديانى ازايتۋ تۋرالى شەشىم قابىلداندى. الايدا بيىلعى  COVID-19 ىندەتىنە جانە سونىڭ سالدارىنان بولعان ەكونوميكالىق وزگەرىستەرگە بايلانىستى, ازىق جۇمىرتقاسىنىڭ ءوندىرۋ قۇنى ازايىپ ءوستى. سوندىقتان اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگى ازىق-ت ۇلىك جۇمىرتقالارىن ءوندىرۋدى سۋبسيديالاۋدى ءبىر جۇمىرتقا ءۇشىن  3 تەڭگەدەن 1,5 تەڭگەگە دەيىن تومەندەتۋ ارقىلى جالعاستىرۋدى شەشتى. اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگى بۇل ماقساتقا 5 ملرد استام تەڭگە ءبولۋدى جوسپارلاپ وتىر. سونىمەن قاتار, جىل باسىنان باستاپ ءوندىرىستىڭ بارلىق كولەمى سۋبسيديالاۋعا جاتادى.

بۇعان قوسا, ۇكىمەت اينالىم قاراجاتىن تولىقتىرۋعا ارنالعان قۇس فابريكالارىن قارجىلاندىرۋدى «قاراپايىم زاتتار ەكونوميكاسى» باعدارلاماسىنا ەنگىزدى. وسى قادامنىڭ ارقاسىندا جۇمىرتقا وندىرەتىن بارلىق قۇس فابريكالارى قازىردەن باستاپ جەم ساتىپ الۋعا جەڭىلدەتىلگەن نەسيە الا الادى.

مەملەكەتتىك قولداۋ شارالارى مۇنىمەن شەكتەلمەيدى. ءوندىرىستىڭ تۇراقتى كولەمىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن  اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگى قۇس فابريكالارىنا 40 مىڭ توننا استىقتى تومەندەتىلگەن باعامەن ۇسىنۋدا. نارىقتاعى استىق تونناسىنا 91-93 مىڭ تەڭگە بولسا, «پرودكورپوراتسيا» اق قۇس وسىرۋشىلەرىنە تونناسىنا 87 مىڭ تەڭگەگەدەن بەرۋدە. بۇگىنگى تاڭدا قۇس وسىرۋشىلەرگە 7,5 مىڭ توننا ارزانداتىلعان استىق بەرىلىپ, 4 مىڭ تونناعا قوسىمشا كەلىسىمشارتتار جاسالدى.

جوعارىدا ايتىلعانداردان باسقا, اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگى قۇس فابريكالارىنا اسىل تۇقىمدى قۇس ساتىپ الۋعا سۋبسيديا بەرەدى جانە ازىق-ت ۇلىك جۇمىرتقالارىن ەكسپورتتاۋعا كولىك شىعىندارىن وتەيدى. ەت قۇس فابريكالارىنا قۇس ەتىنىڭ قۇنى سۋبسيديالانادى - كاسىپورىننىڭ قۋاتىنا قاراي كيلوگرامىنا 40 تەڭگەدەن 80 تەڭگەگە دەيىن.

وسىلايشا, قازاقستانداعى قۇس فابريكالارى مەملەكەتتىك قولداۋ شارالارىن كەڭىنەن  قولدانادى. وزدەرىڭىز بىلەتىندەي, جۇمىرتقا تاماق ونەركاسىبىندە, اتاپ ايتقاندا نان وندىرۋدە, سونىمەن قاتار حالىق شارۋاشىلىعىنىڭ باسقا سالالارىندا: مەديتسينا, كوسمەتيكا, پوليگرافيا, توقىما ونەركاسىبىندە جانە ت.ب. كەڭىنەن قولدانىلادى.

«سارىبۇلاق» جشس ديرەكتورى مۇرات ۋۆاليەۆتىڭ باق-تاعى سوزىنە توقتالاتىن بولساق: سوڭعى 5 جىل ىشىندە بۇل كومپانيا وندىرىلگەن جۇمىرتقاعا 1,8 ملرد تەڭگە جانە وندىرىلگەن قۇس ەتىنە 3,2 ملرد تەڭگە سۋبسيديا العان. وسىلايشا, كومپانيا مەملەكەتتىك قولداۋ شارالارىمەن تولىق قامتىلعان.

سۋبسيديالاۋدىڭ نەگىزگى ماقساتى ءونىمنىڭ وزىندىك قۇنىن تومەندەتۋ ەكەنىن ەسكەرسەك, الىنعان سۋبسيديالار ءوندىرىستى ودان ءارى دامىتۋعا جانە جەم مەن نەگىزگى قورلاردى ساتىپ الۋعا باعىتتالۋى كەرەك.

الايدا «سارىبۇلاق» جشس-دە بىرنەشە جىلدان بەرى جۇمىرتقا ءوندىرىسى كولەمىنىڭ وسكەنى بايقالماي كەلەدى. وسىنداي ۇلكەن كولەمدەگى قولداۋ كورسەتىلىپ وتىرعان كەزدە كاسىپورىننىڭ جەم ساتىپ الۋعا قاراجاتى نەلىكتەن جەتپەيدى – دەگەن  سۇراق جاۋاپسىز كۇيىندە قالىپ وتىر.

 
 
 
سوڭعى جاڭالىقتار