ەلباسى • 19 ناۋرىز, 2020

ولجاس سۇلەيمەنوۆ: قازاقستاننىڭ جولى بولدى

5224 رەت
كورسەتىلدى
2 مين
وقۋ ءۇشىن

مەن نۇرسۇلتان نازارباەۆپەن جارتى عاسىردان كوپ ۋاقىت بويى تا­نىسپىن. وسى جىلدار ىشىندە ءبىر-ءبى­رىمىزدى جاقسى تانىدىق دەپ ۇمىت­تەنەمىن.

ولجاس سۇلەيمەنوۆ: قازاقستاننىڭ جولى بولدى

قايتالاپ ايتامىن, قازاقستاننىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازارباەۆ­تىڭ تۇسىندا جۇزەگە اسىرىل­­عان رەفورمالارعا قولداۋ ءبىلدىردىم.

90-جىلداردىڭ ورتاسىندا مەنىڭ تاراپىمنان وتكىر قارسىلىقتار مەن پىكىر قايشىلىقتارى بولعانىن دا ايتۋعا ءتيىسپىن.

مەن ساياساتتا جاڭا تۇلعا ەمەسپىن. وتكەن عاسىردىڭ 70-جىلدارىنىڭ با­سىنان 80-جىلدارىنىڭ سوڭىنا دەيىن ازيا جانە افريكا ەلدەرىمەن بايلانىس بويىنشا كەڭەستىك كوميتەت توراعاسىنىڭ ورىنباسارى بولدىم. كسرو وسى كوميتەت ارقىلى ۇلت­-ازاتتىق قوزعالىستارعا دەم بە­رىپ, كومەكتەسەتىن. كومەك ناقتى – قار­جىلاي, قارۋمەن جانە باسقا­داي تۇردە. جوعارىدا اتالعان كونتي­نەنت­تەردىڭ ەلۋدەن استام ەلىندە بولدىم, ۇلت-ازات­تىق قوزعالىستاردىڭ باس­شى­لارى­مەن ارالاستىم, كەيىنىرەك ولار­دىڭ بىرقاتارى جاڭادان پايدا بولعان مەملەكەتتەردىڭ باسشىلارى بولدى.

انگولا, موزامبيك, ناميبيا, وڭتۇستىك افريكا, رودەزيا (زيمبابۆە) سياقتى ەلدەردىڭ تاۋەلسىزدىككە قول جەتكەن كەزەڭىنىڭ العاشقى اپتالارىنا, العاشقى ايلارىنا كۋا بولدىم. اراعا جىلدار سالىپ قايتا كەلگەندە تاۋەلسىزدىكتىڭ قورىتىندىسىن دا كوردىم. ازاماتتىق سوعىس, پرەزيدەنتتىك ورىنتاق ءۇشىن تايپاارالىق تارتىستار, ۇزاققا سوزىلعان اشتىق. جەرگىلىكتى پاتشاسىماقتاردىڭ مادەنيەتسىز ساياساتى «دەموكراتيا», «بوستاندىق», «تاۋ­ەلسىزدىك» دەپ اتالاتىن, ۇران بو­لۋعا لايىق ۇعىمداردى جوققا شىعار­دى. مەن بۇل ارادا دەكولونيزاتسيا يدەيا­سىن قوسا ايتۋعا دا جۇرەكسىنىپ تۇرمىن.

1990 جىلداردىڭ باس كەزىندەگى تاۋەلسىزدىك, دەموكراتيا ۇعىمى تمد كەڭىستىگىندەگى ەلدەردە جەڭىل سىناقتان وتكەن جوق. قازىر دە وڭاي ەمەس. جالپى, مەملەكەتتەردىڭ تاريحىندا تاۋەلسىزدىگىن جاريالاۋدان ونى ساقتاپ قالۋ, باياندى ەتۋ قيىن. بۇگىن مەندە ءبىرسىپىرا جايتتاردى سالىس­تىرا قاراۋعا مۇمكىندىك بار. ءاربىر قوعامنىڭ جانە ساياسي ەلي­تا­لاردىڭ تاريحي رەفورمالارعا دا­يىن­دىعى تۋرالى تۇجىرىم جاساۋعا دا بولادى. مۇنى كەيىنگە قالدىرماي قازىر دە جاساۋعا بولار ەدى. بىراق وعان ءبىزدىڭ قوعام دايىن ەمەس سياقتى. بىرجاقتى پىكىرلەر ەشكىمگە قىزىق ەمەس. جاقىن بولاشاقتا, الداعى جيىرما جىلدىقتاردا «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ العاشقى پرەزيدەنتتەن, ال نازارباەۆتىڭ – قازاقتاي حالىقتان جو­لى بولدى» دەپ باتىل ايتا الاتىن بولاشاق تاۋەلسىز ساراپشىنى مەن جاقسى تۇسىنەمىن. قازىر ونداي پىكىر­لەرگە نازار اۋدارمايدى. ال بولا­شاقتا نازار اۋداراتىنىنا مەن سەنەمىن.

 

ولجاس سۇلەيمەنوۆ,

اقىن, قازاقستاننىڭ ەڭبەك ەرى

سوڭعى جاڭالىقتار