1922 جىلى تۋعان جۇباتقان بەكپانوۆ 75-اتقىشتار ديۆيزياسىنىڭ 34-پولكى قۇرامىندا بولعان. جاسانىپ كەلگەن جاۋعا قاتتى قارسىلىق بىلدىرگەن دە وسى پولك بولىپتى. بىراق جاراعى باسىم دۇشپاننىڭ دەگەنى بولدى. ءبىزدىڭ جەرلەسىمىز مالوريتسك اۋدانى كارپين بالىق شارۋاشىلىعى ماڭىندا جاۋ قورشاۋىن بۇزىپ ءوتۋ كەزىندە قازا تابادى. ون سەگىزدەن ەندى عانا اسقان ول سوعىستىڭ باستالعانىنا نەبارى 3 كۇن وتكەندە وسىلايشا وققا ۇشتى. اۋەلگىدە ءبىر دەرەگى انىقتالماعان جۇباتقان جايلى ەڭ العاش 1971 جىلى بەلگىلى بولعان ەكەن. سول جىلى جەرگىلىكتى ىزدەۋشىلەر وتريادى وسىعان دەيىن حابارسىز كەتكەندەر قاتارىندا بولعان ساربازدىڭ اتى-ءجونىن باۋىرلاستار زيراتىنان تابادى. بۇل حابار قىزىلورداعا جەتىپ, جۇباتقاننىڭ ءىنىسى تولەپبەرگەن مەن اعاسىنىڭ ۇلى قۋاندىق برەست جەرىندەگى زيراتقا تۋعان جەردىڭ ءبىر ۋىس توپىراعىن اپارىپتى. شاعان مەكتەبىندەگى پيونەرلەر ۇيىمىنىڭ جەتەكشىلەرى قاراكوز باشەنوۆا مەن مارجان الدابەرگەنوۆا برەستىكتەرگە حات تا جازادى.
بىراق ساربازعا اناسى جازعان حات ەشكىمگە بەلگىسىز كۇيدە قالا بەرگەن. ءبىر وكىنىشتىسى, الىستاعى ۇلىنا دەگەن ساعىنىشىن جارتى پاراق قاعازعا سىيعىزعان ءاليما انا جازعان حاتتىڭ تۇپنۇسقاسى ساقتالماعان ەكەن. جەرگىلىكتى ىزدەۋشىلەر انانىڭ قيىردا جۇرگەن ۇلىنا جازعان سالەم ءسوزىن ورىس تىلىنە اۋدارىپ, سونداعى مۋزەي جادىگەرلەرىنىڭ قاتارىنا قويىپتى. جەڭىستىڭ 75 جىلدىعىنا بايلانىستى قامال ماڭىندا سوعىسقان اتالارىنىڭ دەرەگىن ىزدەگەندەر حات ءماتىنىن الەۋمەتتىك جەلىگە جاريالاپ وتىر.
«...سىنوچەك, پيشي پيسما نام پوچاششە. ەسلي تى حوت چۋت زادەرجيۆاەشسيا س وتۆەتوم, ناچينايۋ بەسپوكويتسيا و تەبە. مى وچەن چاستو ۆسپوميناەم و تەبە, وسوبەننو براتيك. سوسكۋچيلسيا ون. پومنيش, دوروگوي موي, وتەتس ۋميرايا گوۆوريل چتو ۋ سىنا حاراكتەر سيلنىي, ۆولەۆوي, چتو يز نەگو ۆىيدەت تولك. سلوۆا سۆوەگو وتتسا, دوروگوي سىنوك, نا ۆەتەر نە بروساي. پومني و نيح ۆسەگدا. چتو ەششە تەبە سكازات؟ بۋد زدوروۆىم. بۋد سمەلىم. دو سكوروي ۆسترەچي. س پريۆەتوم, تۆويا ماما اليما. 13 يۋنيا 1941 گودا».
وسى حاباردان كەيىن جاۋىنگەر جۇباتقاننىڭ شاعان اۋىلىندا تۇراتىن اعاسىنىڭ بالاسى التىنبەككە حابارلاستىق. التىنبەك جاۋىنگەر كوكەسىنىڭ ەسىمىنە بالا كەزدەن قانىق بولىپ وسكەنىن ايتادى. تۋىستارىنىڭ تۋعان جەردىڭ توپىراعىن اپارىپ كەلگەن ءساتىن دە كورگەن.
– اكەمنىڭ ءىنىسى جۇباتقان كوكەم تۋرالى كوپ ەستىگەنىممەن وعان اجەمنىڭ جازعان حاتى جاڭالىق بولىپ وتىر ءبارىمىز ءۇشىن. اتام تىم ەرتە, ال اجەم 1947 جىلى قايتىس بولىپتى. حات تۋرالى بىزگە ايتپاعانىنا قاراعاندا, اكەم جامال دا بۇل جاعدايدان حابارسىز بولعان-اۋ. برەست قامالىن قورعاعانداردىڭ ۇرپاعى كەلەر جىلى سوعىستىڭ باستالۋىنا 80 جىل تولۋىنا وراي شاقىرىپ جاتىر. بۇل اتالار ەرلىگىنە قۇرمەت دەپ ويلايمىن, – دەيدى التىنبەك.
التىنبەكتىڭ ءوزى كەشەگى اۋعان سوعىسىنىڭ ارداگەرى. سوعىستى باستان وتكەرگەن ازامات قيىن ساتتە ەلىنە قالقان بولعان قاھارماندار ەرلىگىنىڭ ەلگە مۇرا, ۇرپاققا ۇران بولعانىن قالايدى.
قازىر ءوزى تۋىپ-وسكەن شاعان اۋىلىندا جۇباتقان بەكپانوۆ اتىندا كوشە بار. باتىر ەسىمى مالوريتا قالاسى مەلكوۆايا گورا شاتقالىنداعى داڭق قورعانىنا قاشالىپ جازىلعان. ول تۋرالى دەرەكتەر دە سونداعى «پاتريوت» مۋزەيىندە ساقتالىپ تۇر.
قىزىلوردا
