ايماقتار • 24 اقپان، 2020

ماقامى ءماشھۇر ماڭعىستاۋ

233 رەتكورسەتىلدى

جەتى قايقى مەن بەلگىلى بەس جۇي­رىكتىڭ ەلى – ماڭعىستاۋ ءان مەن كۇي، جىردا وزىندىك ەرەك­شە­­لىگى بار ءوڭىر. ولكە ونە­رىن جي­ناقتاۋ، ۇرپاققا ناسيحاتتاۋ ماق­ساتىندا جەتى جىل بۇرىن ءانۋار بيماعامبەت، كەنجەبەك ايا­عانوۆ، اقىلبەك تاس­قارا سەكىلدى ازاماتتاردىڭ ۇيىم­داستىرۋىمەن «ماقامى ءماش­ھۇر ماڭعىستاۋ» اتاۋىمەن كۇي­ل­ەر انتولوگياسى CD-ديسك تۇ­­رىندە جارىق كورىپ، جيناققا ماڭ­­عىستاۋدىڭ بۇرىن-سوڭدى بەي­­مالىم 45 كۇيى ەنگەن بولاتىن.

ال 2016 جىلى مادەنيەت باسقار­ما­سى، وبلىستىق عىلىمي-ادىس­تە­مە­لىك قىزمەت كورسەتۋ ورتا­لى­عى­نىڭ قولداۋىمەن ماڭعىستاۋلىق ونەر شەبەرلەرىنىڭ انتولوگياسى «بابا سارىن باباۋى» دەگەن اتاۋمەن تىڭ­دار­مانعا جول تارتتى.

جاقسى ءىس جالعاسىن تاۋىپ، بيىل ول­كەنىڭ ءداستۇرلى مۋزىكالىق مۇرا­لارىن ونەرسۇيەر كوپشىلىككە جەت­كى­زۋ­دى ماقسات ەتكەن جاڭا جوبا «رۋحاني جاڭ­عىرۋ» باعدارلاماسى اياسىندا جۇزەگە اسىرىلدى. جوعارىدا اي­تىل­­عان ەڭبەكتەردىڭ ناسيحاتتاۋ اۋقى­­مى تارلىعىنان، سونىڭ ىشىندە ديس­­كىلەردىڭ تيراجىن كوبەيتۋگە اي­تار­­لىقتاي قارجى قاجەت بولۋىنا وراي ماسەلەنىڭ ەڭ وڭتايلى شە­شىمى Maqamsaz.kz سايتىن قۇرۋ بو­لىپ تابىلعان. ياعني، زاماناۋي قاجەت­تى­لىك. رەپەرتۋارىن قۇرۋ، IOS جانە ان­درويد­قا ارنالعان ءموبيلدى قوسىم­شا­سىن جاساۋعا ەكى جىل ۋاقىت جۇم­سال­عان سايت اتاۋى Maqamsaz.kz دەپ اتا­لادى.

ماڭعىستاۋ وبلىسىنىڭ ما­دەن­ي­ەت، تىلدەردى دامىتۋ جانە ارحيۆ ءىسى باسقارماسىنىڭ تاپسىرىسى­مەن جاسالعان سايت رەپەرتۋارىنا باس-اياعى 180 شىعارما ەنگەن. وسى ءوڭىر­دىڭ مۋزىكالىق ورىنداۋشىلىق مەك­تە­بىنە ءتان بۇل تۋىندىلاردىڭ دەنى كوپ­شىلىككە بەيمالىم دەسەك قاتە­لەسپ­ەيمىز.

–  رەپەرتۋارداعى شىعارمالاردىڭ سانى 200-گە دەيىن جەتكىزىلىپ، جىل ساي­ىن تولىقتىرىلاتىن بولادى. بۇل سايتتىڭ ءبىر ەرەكشەلىگى – شى­عار­مالاردىڭ اۆتورى، ورىنداۋشى­لارى تۋرالى تولىق مالىمەت بە­رىل­ەدى. سونداي-اق ءار تۋىندىنىڭ جار­ىققا شىعۋ تاريحى مەن نوتاسى ورنالاس­تىرىلعان، دەيدى جوبا اۆتورى سۇل­تان­بەك قۇدايبەرگەن.

«ماقامى ءماشھۇر ماڭعىستاۋ» اۋەن­دەرىن سايتتان نە ءموبيلدى قو­سىم­­شادان تىڭداپ، نوتا ارقىلى ۇي­­رەنۋگە بولادى. Maqamsaz.kz ساي­تىن­داعى تۋىندىلاردى ءان، كۇي، جىر-تەرمە جانە جىر كۇيى دەپ اتالاتىن ءتورت بولىمنەن كورە الاسىز. ولاردىڭ كۇيتاباق، ماگنيتافون كاسسەتاسىنا جازىلعان نۇسقالارى حالىق اراسىنان جينالىپ، تسيفرلى تازا­لاۋدان وتكەن سوڭ سايتقا سا­لىن­عان. جوبا اۆتورلارىنىڭ ايتۋىن­شا، ءداستۇرلى مۋزىكانى نوتاعا تۇسىرۋگە ماشىقتانعان ماماندار – ماڭ­عىس­تاۋلىق داۋلەسكەر كۇيشى­لەر ايت­بەرگەن جاڭبىرشى، ايدار­بەك وڭ­ايب­اەۆ، جۇمابەك قادىر­قۇ­لوۆ­تار­دىڭ ەڭبەگى زور.

– ەسىمى اتالعان ازاماتتار بۇل تۋىن­دىلاردى بىرنەشە كۇن تىڭداپ، نوتا­عا ءتۇسىردى. ماڭعىستاۋدىڭ مۋزى­كا­لىق مۇرالارىنىڭ دا نوقتاعا دا، نوتاعا دا باسى سىيمايتىن كىشكەنە «تارپاڭداۋ مىنەزى» بار. سوندىقتان بۇل ەڭبەكتى جاساۋ ءبىراز ۋاقىتتى الدى. ء«تىرىنىڭ مەرەيى، ءولىنىڭ ۇرەيى» ءۇشىن دەپ شارۋانى بىرلەسە اتقارىپ شىقتىق. ءالى دە الدا جاسالار جۇمىس كوپ، – دەدى س.قۇدايبەرگەن.

اتالعان جوبادا 50 اۆتور، 60 ورىن­داۋشى قامتىلعان. سونىڭ ىشىندە تىڭدارمان مۇندا ءارى اۆتور ءارى ورىنداۋشى رەتىندە بە­گەن­­دىك ۇلى سۇگىر جىراۋدىڭ، ۇز­اق­­ب­اي جىراۋ قازجاندى ۇلى، ال­قۋات قوجابەرگەن ۇلى، شامعۇل ىبىرايىم­ ۇلى، قاراعۇل قوناش ۇلى­نىڭ داۋىسىن ەستي الادى.

جوبا اۆتورلارى الداعى ۋاقىتتا ماڭ­عىستاۋلىق ونەرپازداردىڭ جىر­شى­لىق-ورىنداۋشىلىق شەبەر­لى­گى تۋرالى وقۋ-ادىستەمەلىك قۇرال شى­­عارۋدى قولعا الماقشى. بۇل با­­عىتتاعى جۇمىستار اياقتالعان سوڭ جىرشىلار مەكتەبىن قۇرىپ، جو­عا­رى­دا ءسوز بولعان وقۋ-ادىستەمەلىك قۇرال ارقىلى وسكەلەڭ ۇرپاققا رۋحاني تاربيە بەرۋ شارالارى جوس­پاردا تۇر.

 

ماڭعىستاۋ وبلىسى

 

سوڭعى جاڭالىقتار

ۇقساس جاڭالىقتار