بۇل ۇسىنىستى قازاقستان جازۋشىلار وداعىنىڭ باتىس قازاقستان وبلىستىق فيليالىنىڭ جەتەكشىسى, اقىن اقۇشتاپ باقتىگەرەەۆا كوتەرىپ, ونى وڭىردەگى قالامگەرلەر تولىق قولداعان بولاتىن. قالا باسشىسى ابات شىنىبەكوۆ قاتىسقان جيىندا اقۇشتاپ اپاي ءسوز الىپ, اباي تۇلعاسى, اباي مۇراسى – بۇگىنگى تاۋەلسىز قازاقستان ءۇشىن ەڭ باستى قۇندىلىق بولۋى ءتيىس ەكەندىگىن, ونىڭ كورىنىسى بارلىق جەردەن بايقالۋى قاجەتتىگىن ايتتى. شىنىندا دا اقىن عايساعالي سەيتاق ايتقانداي, كەڭەس وكىمەتى جىلدارىندا ورال قالاسىندا اباي ەسىمى بەرىلگەن كوشەنىڭ ۇزىندىعى 100 مەتردەن اسپايتىن, قالتارىستاعى قاراڭعى بۇرىش بولىپتى. قۋانارلىعى, ءتۇرلى ۇلت وكىلدەرى باس قوسقان جيىندا ورال قالاسىنداعى ەڭ ۇلكەن كوشەنىڭ ءبىرى – ەۆرازيا داڭعىلىنا اباي قۇنانباي ۇلىنىڭ ەسىمىن بەرۋ ۇسىنىسىن ءبارى قولدادى.
- ەۆرازيا داڭعىلىندا 250-دەن اسا ءۇي بار, 100-دەن اسا بيزنەس نىسانى, 20 مەملەكەتتىك نىسان ورنالاسقان. ونىڭ ىشىندە 4 ءبىلىم وشاعى, قالالىق اسكەري كوميسساريات, توتەنشە جاعدايلار دەپارتامەنتى, اباي پوليتسيا ءبولىمى دە وسى كوشە بويىندا. ءبىز بولاشاقتا اباي داڭعىلىن اباتتاندىرۋ, ونى باسقا كوشەلەردەن ەرەكشەلەندىرۋ ءۇشىن جاڭا ديزاين, جاڭا كەلبەتىن ويلاستىرامىز, - دەدى ابات اباي ۇلى.
ايتا كەتەيىك, وسىدان ءبىر كۇن بۇرىن ۇلى اقىن ابايدىڭ 175 جىلدىعىنا ارنالعان شارالاردىڭ باتىس قازاقستان وبلىسىندا رەسمي اشىلۋ سالتاناتى وتكەن بولاتىن. وبلىستىق تىلدەردى دامىتۋ باسقارماسىنىڭ باسشىسى ايگۇل مىڭباەۆانىڭ ايتۋىنشا, وڭىردە اباي مەرەيتويىنا وراي 800-دەن استام ءىرىلى-ۇساقتى ءىس-شارالار وتكىزۋ جوسپارلانعان. ونىڭ ىشىندە ءتورت شارا حالىقارالىق, التى شارا رەسپۋبليكالىق دەڭگەيدە وتپەك.
- ءبىزدىڭ ءوڭىردىڭ ءبىر ەرەكشەلىگى - رەسەي فەدەراتسياسىنىڭ بەس وبلىسىمەن شەكتەسەمىز. بۇل وبلىستاردا 470 مىڭعا جۋىق قانداسىمىز تۇرادى. الداعى ۋاقىتتا رەسەيدەگى قانداستارىمىزعا اباي مۇرالارىن كەڭىنەن ناسيحاتتاپ, شىعارمالارىن قازاق دياسپوراسى وكىلدەرىنە تاراتۋدى قولعا الماقپىز. اباي قۇنانباي ۇلىنىڭ ءبىزدىڭ وڭىرمەن تاعى ءبىر بايلانىسىنا توقتالار بولساق, الاشتانۋشى تۇرسىن جۇرتباي اعامىز ءبىر سوزىندە قۇنانباي قاجى بالاسى ابايدى سەمەي قالاسىندا ورنالاسقان مەدرەسەگە وقۋعا بەرگەنىن ايتادى. ءۇش ايدان كەيىن «مىنا ءبىر جاس مولدانىڭ وقۋى كۇشتى ەكەن» دەپ قاماراددين مولداعا اۋىستىرعان. ابايعا ۇستاز بولعان وقىمىستى, ءدىندار, عالىم قاماراددين بيجومارت ۇلى 1877 جىلى بوكەي ورداسىندا دۇنيەگە كەلگەن ەكەن. وسىنداي قۇندى تاريحي شەجىرەلەرىمىزدى كەيىنگى ۇرپاققا ناسيحاتتاپ, اباي اتامىزدىڭ وشپەس دۇنيەلەرىن ۇرپاعىمىزعا ونەگە ەتىپ قالدىرۋىمىز كەرەك, – دەگەن ەدى باتىس قازاقستان وبلىسىنىڭ اكىمى عالي ەسقاليەۆ.
سۋرەتتى تۇسىرگەن ەلۆيرا مەڭدىعالي
باتىس قازاقستان