اباي • 11 اقپان, 2020

دانالىقتىڭ دارا شىڭى

403 رەت
كورسەتىلدى
2 مين
وقۋ ءۇشىن

شايىرلار قالاسى باكۋدەن باستاۋ العان اباي جىلى بارشا تۇركى جۇرتىنا اشىق دەپ جاريالانىپ وتىر. بۇل ازەربايجان-قازاق ادەبي قاتىناستارىنىڭ دامۋىندا ماڭىزدى ءرول اتقاراتىنى ءسوزسىز.

دانالىقتىڭ دارا شىڭى

اباي – دانالىقتىڭ دارا شىڭى. قازاققا عانا ەمەس, ءبۇتىن تۇركى جۇرتىنا ورتاق جارقىن تۇلعا. قازاق ەلىنىڭ تاۋەلسىزدىك جولىنداعى باعىت-باعدارىن ايقىنداپ, بۇگىنگە دەيىن جول كورسەتىپ كەلەدى. قازاق حالقىنىڭ ۇكىلەگەن ءۇمىتى مەن اق ادال تىلەگى, ماقساتى مەن مۇراتى, مۇڭى مەن زارى ءدال وسى اباي شىعارمالارىنىڭ ءون بويىندا تۇنىپ تۇر. حاكىمنىڭ جەكەلەگەن شىعارمالارى ازەربايجان تىلىنە اۋدارىلىپ, وقىرمان ولجاسىنا اينالدى. ازەربايجان مەن قازاق ادەبي-مادەني بايلانىستارى كونەدەن بەلگىلى. تاريحقا ۇڭىلەر بولساق, وعىز-قىپشاق فولكلورلىق مادەنيەتىمەن, داستۇرى­مەن ۇندەسكەن مول ساباقتاستىقتى كورەمىز. تۇركى حالىقتارىنىڭ ەپيكالىق مادەنيەتىندە ايرىقشا مانگە يە قورقىت جىرلارىنىڭ قازاق دالاسىنداعى سارىنىن دا ايتۋعا بولادى. ءتىپتى قوس باۋىرلاس ەلدىڭ ادەبي ءتۇپ-تامىرىنىڭ ورتاق نەگىزدە ەكەنىن اعارتۋشى عالىم, ويشىل اباي قۇنانباي ۇلىنىڭ فيزۋلي, ءشامسي, ءسايحالي, ناۋاي, ساعدي, فيرداۋسي دەپ جىرعا قوسقانىنان اڭعارۋعا بولادى. بۇل رەتتە تۇركى الەمىنىڭ الىبىنا دەگەن ازەربايجان ەلىنىڭ قۇرمەتى ايرىقشا, شەكسىز جاقسى كورەدى دەسەم, ارتىق ايتقاندىق ەمەس. باكۋ ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىندە ونشاقتى جىلدان بەرى جۇمىس ىستەپ كەلە جاتقان «اباي ورتالىعى» ۇلىس­ارالىق قوعامدىق-ساياسي جانە مادەني-رۋحاني ورتادا شەشۋشى ءرول اتقاراتىندىعىن اتاپ وتكەن ءجون. ۇلى ويشىلدى تۋعانىمىزداي قاستەرلەپ, ونىڭ ماڭگى ولمەس مۇرالارىن قاستەر تۇتىپ كەلەمىز. ال بيىلعى اباي جىلىندا اتقارىلۋى ءتيىس شارۋاعا جان-جاقتى قولداۋ كورسەتۋگە, بەلسەنە ارالاسۋعا ءازىرمىز ءارى ناتيجەلى بولاتىنىنا سەنىمىم كامىل.

 

يسا گابيببەيلي,

اكادەميك, ازەربايجان عىلىم اكادەمياسىنىڭ ۆيتسە-پرەزيدەنتى

سوڭعى جاڭالىقتار