پرەمەر-مينيستر سەرىك احمەتوۆ كەشە ۇكىمەت ۇيىندە قازاقستاننىڭ ماشينا جاساۋشىلار وداعى مۇشەلەرىمەن كەزدەسىپ, ارنايى كەڭەس وتكىزدى. كەزدەسۋدە ماشينا جاساۋ سالاسىنىڭ بۇگىنى مەن كەلەشەگى, جالپى دامۋ قارقىنى تالقىلاندى.
قازاقستاننىڭ ماشينا جاساۋ كەشەنى تاياۋ بولاشاقتا ەل ەكونوميكاسىنىڭ نەگىزگى سالاسىنىڭ بىرىنە اينالۋى ءتيىس. بۇل – ەلباسى ۇكىمەت الدىنا قويعان ماڭىزدى مىندەتتەردىڭ ءبىرى. ول ءۇشىن مەملەكەت بارلىق جاعدايدى جاساپ وتىر. وسىعان وراي بۇگىندە بۇل سالانىڭ دامۋى دا قارقىندى. كەشەگى كەزدەسۋدى اشقان سوزىندە ۇكىمەت باسشىسى وسى ويدى قۇپتادى. سونداي-اق, يندۋستريا جانە جاڭا تەحنولوگيالار ۆيتسە-ءمينيسترى البەرت راۋدىڭ بايانداماسى دا ونى دالەلدەي ءتۇستى.
ۆيتسە-ءمينيستردىڭ ءمالىمەتىنشە, ەلىمىزدە اعىمداعى جىلدىڭ العاشقى جارتىجىلدىعىندا بۇل سالادا وندىرىلگەن ءونىم كولەمى 367 ملرد. تەڭگەنى قۇرادى. جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن بۇل كورسەتكىش 5 ملرد. اقش دوللارىنا دەيىن جەتەدى دەپ كۇتىلۋدە. سونداي-اق, ا.راۋ ەلىمىزدە ماشينا جاساۋ ۇلەسى قايتا وڭدەۋ ونەركاسىبىندە ارتىپ وتىرعانىن ايتىپ ءوتتى. ماسەلەن, 2013 جىلدىڭ قاڭتار-ماۋسىم ايلارىندا وتكەن جىلدىڭ وسى كەزەڭىمەن سالىستىرعاندا, بۇل سالادا ءونىم 2 پايىزعا ارتىپ, 13,2 پايىزدى قۇراعان. سونىمەن قاتار, ۇستىمىزدەگى جىلدىڭ العاشقى جارتىجىلدىعىندا 45 ديزەلدى لوكوموتيۆ شىعارىلىپ, ءونىم كولەمى 1,6 ەسەگە وسكەن, ال اۆتوكولىك ءوندىرىسى 2,2 ەسەگە كوبەيىپ, 16 مىڭنان اسىپ تۇسكەن, مۇناي-گاز ماشينالارىن جاساۋ 31 پايىزعا, تاۋ-كەن ماشينالارى 12 پايىزعا ارتقان.
«بۇل سالادا مەملەكەتتىك قولداۋ ارتقانى كورىنىپ-اق تۇر. بۇگىندە «ونىمدىلىك-2020» باعدارلاماسىنا 15 كاسىپورىن ەنىپ وتىر. ال يندۋستريالاندىرۋ كارتاسى بويىنشا جالپى سوماسى 197 ملرد. تەڭگەنى قۇرايتىن 57 جوبا جۇزەگە اسىرىلۋدا, دەيدى ا.راۋ.
ماشينا دەسە, قاراپايىم جۇرتتىڭ كوز الدىنا بىردەن كۇندەلىكتى قولدانىستاعى اۆتوكولىك كەلەتىنى انىق. الايدا, ماشينا سالاسى – قولدانىسى كەڭ, وتە اۋقىمدى سالا. ماشينانى بارلىق ءوندىرىس سالاسى قولدانادى. قازىرگى كۇنى ونىڭ وندىرىستە قولدانىلاتىن نەشە سان ءتۇرى بار. ءبىز بۇرىن كوبىنە اۋىل شارۋاشىلىعىنا قاتىستى ءتۇرلى تەحنيكانى بىلەتىن بولساق, قازىرگى كۇنى ءوندىرىستىڭ دامۋىنا وراي مۇناي, گاز, ەنەرگيا جانە تاعى باسقا دا وندىرىستىك سالالاردا ماشينالار قاجەتتىلىگى تۋىنداپ وتىر. وسىعان وراي, كەرەك ماشينالاردى بارىنشا وزىمىزدە جاساپ, ءوندىرىستى وركەندەتۋ بۇگىنگى كۇننىڭ باستى تالابى.
«ۇدەمەلى يندۋستريالىق-يننوۆاتسيالىق دامۋ باعدارلاماسىنىڭ شەڭبەرىندە وسى ءۇش جىلدىڭ قورىتىندىسىندا قازاقستاننىڭ ماشينا جاساۋ سالاسى جاقسى ناتيجەگە قول جەتكىزدى, دەدى قازاقستاننىڭ ماشينا جاساۋشىلار وداعىنىڭ توراعاسى مەيرام پىشەمباەۆ. ياعني وسى جىلدار ىشىندە بۇل سالاداعى ءوندىرىس 2 جارىم ەسەگە وسكەن. 2009 جىلى ءونىم 300 ملرد. تەڭگەنى قۇراسا, 2012 جىلى بۇل كورسەتكىش 657 ملرد. تەڭگەنى قۇراپتى. ال ماقساتتى كورسەتكىشتەر بويىنشا ءونىم كورسەتكىشى 2015 جىلى 588 ميللياردقا جەتۋ كەرەك ەكەن, بىراق ءبىز وعان مەرزىمىنەن بۇرىن جەتىپ وتىرمىز. م.پىشەمباەۆتىڭ ايتۋىنشا, ەندىگى جوسپار بويىنشا ءوندىرىس 2015 جىلى 1 ترلن. تەڭگەدەن اسىپ تۇسەدى دەپ كۇتىلۋدە. مۇنداي قارقىندى دامۋدىڭ باستى سەبەبى ەلباسىنىڭ باستاماسىمەن قابىلدانعان يندۋستريالىق-يننوۆاتسيالىق دامۋ باعدارلاماسىنىڭ ۇدەمەلى جۇزەگە اسۋى دەيدى سالا مامانى. وعان دالەل, بۇل باعدارلاما اياسىندا ەلىمىزدە كوپتەگەن جاڭا ءوندىرىس ورىندارى اشىلىپ, بۇرىن-سوڭدى جاسالماعان تەحنيكا-ماشينالار قۇراستىرىلۋدا.
ماشينا جاساۋشىلار وداعى مۇشەلەرىنىڭ تالقىلاۋ سوزدەرىن قورىتىندىلاي كەلە, پرەمەر-مينيستر س.احمەتوۆ جوعارىدا اتالعان كورسەتكىشتەر ەلىمىزدىڭ بۇل سالانى دامىتۋدا دۇرىس ساياسات ۇستانعانىن اڭعارتاتىنىن اتاي وتىرىپ, بولاشاقتا بۇل باعىتتاعى جۇمىستاردى جالعاستىرۋ قاجەتتىگىن جەتكىزدى. وسىعان بايلانىستى ۇكىمەت باسشىسى يندۋستريا جانە جاڭا تەحنولوگيالار مينيسترلىگىنە ماشينا جاساۋشىلار وداعىمەن بىرلەسىپ, وسى سالاداعى جاڭا ونىمدەردى يگەرۋگە جانە ەلەكتروتەحنيكالىق ونىمدەردى شىعارۋعا جۇمسالاتىن شىعىنداردى وتەۋ تەتىكتەرىن قاراستىراتىن كونسترۋكتورلىق بيۋرو قۇرۋدى تاپسىردى. سونىمەن قاتار, «وفسەتتىك ساياسات تۋرالى» زاڭ جوباسىنا اتسالىسىپ, ءۇيد باعدارلاماسىنىڭ ەكىنشى بەسجىلدىعىندا قاراستىرىلعان ەلىمىزدىڭ 2020 جىلعا دەيىنگى ماشينا جاساۋ سالاسىن دامىتۋ جونىندەگى تاپسىرمالاردى ورىنداۋعا بارىنشا كۇش جۇمساۋ كەرەكتىگىن ايتىپ ءوتتى. سونداي-اق, پرەمەر-مينيستر ماشينا جاساۋ سالاسىن دامىتۋدى قاتاڭ باقىلاۋدا ۇستايتىنىن ەسكەرتىپ, ۇكىمەت بۇل سالانى قولداۋدى بۇدان ءارى دە جالعاستىرا بەرەتىنىن ايتتى.
دينارا بىتىكوۆا,
«ەگەمەن قازاقستان».