ەلباسى ن.ءا.نازارباەۆ ءداستۇرلى جولداۋىندا: «قوعام جانە ازاماتتار مەملەكەتتىك شەشىمدەر قابىلداۋ پروتسەسى مەن ولاردىڭ جۇزەگە اسىرىلۋىنا تىكەلەي قاتىستىرىلۋى قاجەت. جەرگىلىكتى باسقارۋ ورگاندارى ارقىلى حالىققا جەرگىلىكتى ماڭىزى بار ماسەلەلەردى ءوز بەتىمەن جانە جاۋاپكەرشىلىكپەن شەشۋىنە ناقتى مۇمكىندىك بەرۋ كەرەك», – دەي كەلىپ, قالالىق جانە اۋىلدىق وكرۋگتەر اكىمدەرىنىڭ جەرگىلىكتى قاۋىمنىڭ تۇرمىس-تىرشىلىگىنە قاتىستى ماڭىزدى ماسەلەلەردى جەكە شەشۋىنە مۇمكىندىك بەرىلۋمەن قاتار, ازاماتتاردىڭ وعان تىكەلەي قاتىسۋىنا, جەرگىلىكتى حالىقتىڭ تالاپ-تىلەگىنىڭ ۋاقتىلى شەشىلۋىنە دە زور ىقپال ەتەتىنىن اتاپ وتكەن بولاتىن.
ەلباسى ن.ءا.نازارباەۆ ءداستۇرلى جولداۋىندا: «قوعام جانە ازاماتتار مەملەكەتتىك شەشىمدەر قابىلداۋ پروتسەسى مەن ولاردىڭ جۇزەگە اسىرىلۋىنا تىكەلەي قاتىستىرىلۋى قاجەت. جەرگىلىكتى باسقارۋ ورگاندارى ارقىلى حالىققا جەرگىلىكتى ماڭىزى بار ماسەلەلەردى ءوز بەتىمەن جانە جاۋاپكەرشىلىكپەن شەشۋىنە ناقتى مۇمكىندىك بەرۋ كەرەك», – دەي كەلىپ, قالالىق جانە اۋىلدىق وكرۋگتەر اكىمدەرىنىڭ جەرگىلىكتى قاۋىمنىڭ تۇرمىس-تىرشىلىگىنە قاتىستى ماڭىزدى ماسەلەلەردى جەكە شەشۋىنە مۇمكىندىك بەرىلۋمەن قاتار, ازاماتتاردىڭ وعان تىكەلەي قاتىسۋىنا, جەرگىلىكتى حالىقتىڭ تالاپ-تىلەگىنىڭ ۋاقتىلى شەشىلۋىنە دە زور ىقپال ەتەتىنىن اتاپ وتكەن بولاتىن.
ەلباسى, سونداي-اق, «ءبىز سەلولىق اكىمدىكتەرگە قوسىمشا وكىلەتتىكتەر بەرەمىز جانە ولاردىڭ اۋىلداعى احۋالعا ىقپالىن كۇشەيتەمىز. بىراق, سونىمەن بىرگە, قوعامدىق باقىلاۋدى, جەرگىلىكتى جەرلەردەگى احۋالعا ازاماتتاردىڭ ىقپالىن كۇشەيتۋ كەرەك. سوندىقتان مەن ءماسليحات ارقىلى اۋىل اكىمدەرىنىڭ سايلانبالىلىعىن ەنگىزۋ تۋرالى شەشىم قابىلدادىم» دەگەن ەدى.
رەسپۋبليكا بويىنشا وتكىزىلگەلى وتىرعان قالالىق, اۋىلدىق وكرۋگ اكىمدەرىنىڭ سايلاۋى ەرەكشە بولماق. وسى ۋاقىتقا دەيىن جەرگىلىكتى اكىمدەردى اۋدان اكىمى تاعايىنداپ كەلگەن بولسا, ەندى اكىم بولۋعا ىنتالى بىرنەشە ۇمىتكەرلەر قاتىساتىن جاناما سايلاۋ ناتيجەسى بويىنشا تاعايىندالادى. قالا, اۋىل اكىمدەرىن سايلاۋ حالىقتىڭ جوعارى سەنىمىنە يە حالىق قالاۋلىلارى – اۋداندىق ءماسليحات دەپۋتاتتارىنا جۇكتەلىنىپ وتىرعانى بەلگىلى.
وسىلايشا, جۇرتشىلىقپەن تىكەلەي جۇمىس ىستەيتىن جانە ماسەلەنى جەرگىلىكتى جەردە شەشەتىن بارلىق اكىمدى سايلايتىن كۇن جاقىنداپ قالدى.
قاراساي اۋدانى بويىنشا بارلىعى 15 اكىم سايلانادى. ونىڭ ىشىندە بىرەۋى اۋداندىق ماڭىزى بار قالانىڭ, قالعان 14-ءى اۋىلدىق وكرۋگتەردىڭ اكىمدەرى. بۇگىنگى كۇنگە اۋداندا اكىمدەر سايلاۋىنا ازىرلىك جۇمىستارى تولىق اياقتالدى. سايلاۋ 7 تامىزعا تاعايىندالعان. اۋداندىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ شەشىمىمەن قاسكەلەڭ قالاسىنىڭ جانە اۋىلدىق وكرۋگتەردىڭ اكىمدەرىن سايلاۋعا ازىرلىك جانە سايلاۋدى وتكىزۋ جونىندەگى نەگىزگى ءىس-شارالاردىڭ كۇنتىزبەلىك جوسپارى بەكىتىلىپ, سايلاۋ وتەتىن كۇنگە دەيىن اتقارىلۋعا ءتيىستى جۇمىستاردىڭ بارلىعى جۇزەگە اسىرىلدى.
اۋدان اكىمى ا.داۋرەنباەۆ جاڭا زاڭ تالاپتارىنا سايكەس ءاربىر وكرۋگتە تۇرعىندارمەن سايلاۋالدى كەزدەسۋ وتكىزىپ, اكىمدىككە كانديداتتار تۋرالى جەرگىلىكتى تۇرعىنداردىڭ, قوعامدىق ۇيىمداردىڭ وي-پىكىرلەرىمەن تانىستى جانە اكىمدىككە ۇمىتكەرلەردىڭ باعدارلامالارى سارالاندى. سايلاۋ وتەتىن كۇن, كۇنتىزبەلىك جوسپار, اۋداندىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ قۇرامى, كانديداتتاردىڭ تىركەلۋى, كانديداتتار جايىندا جەرگىلىكتى قوعامداستىقپەن كونسۋلتاتسيالار وتكىزۋ كەستەسى جەرگىلىكتى «زامان جارشىسى» گازەتىنىڭ بەتىندە جاريالاندى. اۋدان ءماسليحاتىنىڭ دەپۋتاتتارى سايلاۋ ماسەلەلەرى بويىنشا وزدەرىنىڭ جيىندارىن وتكىزىپ, سايلاۋ ەرەكشەلىكتەرىمەن, ۇمىتكەرلەر باعدارلامالارىمەن تانىسا وتىرىپ, دايىندىق جۇمىستارىنا بارىنشا اتسالىستى. اكىم لاۋازىمىنا ۇمىتكەرلەردىڭ سايلاۋالدى باعدارلامالارى اۋداندىق «زامان جارشىسى» گازەتىندە توپتاستىرىلىپ جاريالانىپ تۇردى.
اۋىل تۇرعىندارىنىڭ تاعدىرى شىن مانىندە اۋىل اكىمىنە بايلانىستى. ەلباسىمىز ايتقان اكىمدەر سايلاۋىنىڭ ەڭ ءبىرىنشى قاجەتتىلىگى وسىندا جاتىر. بۇل سايلاۋدىڭ اۋىلعا بەرەرى كوپ. ول – جەرگىلىكتى جەرلەردە سايلانبالى ورگانداردىڭ بولۋى, اكىمدەردىڭ قىزمەتكە سايلانبالى جولمەن كەلۋى, بىرىڭعاي ەمەس, قوعامدىق باسقارۋ, ياعني, جەرگىلىكتى جەردەگى جاستار, ايەلدەر كەڭەسى, ارداگەرلەر ۇيىمى, كوشە كوميتەتى, كوپ قاباتتى ۇيلەردەگى پاتەر يەلەرى كووپەراتيۆتەرى سياقتى جەرگىلىكتى دەڭگەيدەگى قوعامداستىقتاردىڭ ءوزارا باس بىرىكتىرىپ, ولاردىڭ القاقوتان وتىرىپ, ءوز پروبلەمالارىن وزدەرى شەشۋگە ۇمتىلۋى.
اۋدان اكىمى امانگەلدى داۋرەنباەۆ جوعارىدا كورسەتىلگەن 1 قالا مەن 14 اۋىلدىق وكرۋگ اكىمى بولۋعا ءۇش-ۇشتەن كانديدات رەتىندە ءوزى ۇسىنعان 45 ازاماتتى الدىمەن حالىقتىڭ تالقىسىنا سالدى. بۇل كەزدەسۋلەر الدىن الا بەلگىلەنىپ, باسپاسوزدە جاريالانعان كەستەگە سايكەس 9-12 شىلدە ارالىعىندا وتكىزىلدى. «ءبىرىنىڭ ءبىلىمى تەرەڭ, ءجۇرىپ وتكەن ەڭبەك جولى وسىنداي, ال ەكىنشىسىنىڭ ەل-جۇرتپەن بايلانىسى مىقتى, ءوزى وسى توپىراقتىڭ ءتول تۋماسى, ال ءۇشىنشى مىنا ازامات اۋىل جايىن بۇگە-شىگەسىنە دەيىن جاقسى بىلمەسە دە, كوزى اشىق, كوكىرەگى وياۋ, الەمدىك دەڭگەيدە ويلاي بىلەدى, مىناداي وقۋدى ءبىتىرىپ كەلگەن, كەلەشەگىنەن ۇلكەن ءۇمىت كۇتۋگە بولادى, نە دەيسىزدەر؟», – دەگەن ءتارىزدى قوعامداستىقپەن اقىلداستى. الايدا, سوڭعى نۇكتەنى, ارينە, 282 مىڭ تۇرعىنى بار اۋدان حالقىنىڭ اتىنان ءماسليحات دەپۋتاتتارى قويادى.
اكىمدەر ءتورت جىلعا جاناما سايلاۋ قۇقىعى نەگىزىندە جاسىرىن داۋىس بەرۋ ارقىلى سايلاناتىنى بەلگىلى. وسىلايشا, ولاردى توتە سايلاۋدا حالىق سايلاعان, ءوز سايلاۋشىلارىنىڭ كوزقاراسىن نازارعا الىپ, مۇددەسىن ساقتاۋعا مىندەتتى بولىپ تابىلاتىن اۋداندىق ءماسليحات دەپۋتاتتارىنىڭ تاڭداۋشىلارى سايلايتىن بولادى. اۋىل اكىمدەرىنىڭ سايلانبالىلىعىن ەنگىزۋ جەرگىلىكتى حالىق ءۇشىن جەرگىلىكتى بيلىك ورگاندارىنىڭ جۇمىسىن باقىلاۋعا ناقتى مۇمكىندىك بەرۋدىڭ, مەملەكەتتىك باسقارۋ جۇيەسىن ساپالى تۇردە وزگەرتۋدىڭ تەتىگى بولىپ تابىلادى. بۇل – ەلىمىزدىڭ ساياسي جۇيەسىن دەموكراتيالاندىرۋ جانە جەتىلدىرۋ جولىنداعى جاڭا قادام دەپ ەسەپتەيمىز. سونىمەن قاتار, بۇل سايلاۋ قازاقستان سايلاۋ جۇيەسىنىڭ دە دامۋىنىڭ ماڭىزدى كەزەڭى, اۋقىمدى وڭىرلىك ەلەكتوراتتىق ناۋقانداردى ۇيىمداستىرۋدا جانە وتكىزۋدە جاڭا تاجىريبە جيناۋ ءۇشىن نەگىز بولىپ تابىلادى.
ەدىل قاليەۆ,
قاراساي اۋداندىق ءماسليحاتىنىڭ حاتشىسى.
الماتى وبلىسى.
-----------------------------------
سۋرەتتە: اۋداندىق ءماسليحاتتا.
