قوعام • 12 جەلتوقسان، 2019

جاقسىلىققا تولى جاستار جىلى

91 رەتكورسەتىلدى

جاستار مەملەكەت باس­شى­سى­نىڭ اتاۋ­لى جىلدىڭ قورىتىندىسىنا ارنالعان جي­ىندا تاۋەلسىزدىكتى ساق­­تاۋعا جانە جاستاردى قولداۋعا بايلانىستى ايتقان پىكىرلەرى مەن ۇسى­نىس­تارىنا ەرەكشە نازار اۋدا­­رىپ، ءوز ويلارىمەن بولىسۋدە.

ابزال ساريەۆ،

سىرتقى ىستەر مينيسترلىگى ينۆەستيتسيا كوميتەتىنىڭ اكىمشىلىك جانە قۇقىقتىق جۇمىس باسقارماسىنىڭ ءۇشىنشى حاتشىسى:

جاستار جىلىنىڭ جابىلۋىنا ارنالعان سالتاناتتى جيىندا مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ: «مىنا شىندىقتى ەستە ۇستاۋ كەرەك: ەلدىڭ تاۋەلسىزدىگىن، ونىڭ اۋماقتىق تۇتاستىعىن حا­لىق­­ارالىق ۇيىمداردىڭ دا­ۋىس بە­رۋى­مەن ەمەس، اقىلمەن، ساۋاتتى جۇرگىزىلگەن ىشكى جانە سىرتقى سايا­سات ارقىلى ساقتاۋ كەرەك. حالىق ءوزىنىڭ تاۋەلسىزدىگىن كۇش­تى، تاتۋلىقتى تۋ ەتكەن مەم­لە­كەتتىڭ اياسىندا عانا ساقتاي الادى. سوندىقتان ەڭ باستىسى – تاۋەل­سىز قازاقستاننىڭ ىرگەتاسىن السى­­رەت­پەۋ»، دەگەن ءسوزى ماعان قات­تى اسەر ەتتى. مۇنى بارشا قازاقس­تان­­دىق جاس ۇنەمى ەستە ۇستاۋى كە­رەك.

سونىمەن قاتار جاستار جىلىندا كوپتەگەن يگى ءىس اتقا­رىل­عا­نىن ايتقىم كەلەدى. وسكەلەڭ ۇر­پاق­تى قولداۋ ماقساتىندا باس­پا­نا­مەن جəنە جۇمىسپەن قامتۋ، ساپا­لى ءəرى قولجەتىمدى ءبىلىم بەرۋ ءىسى قولعا الىندى. ماسەلەن، ءىرى شا­ھار­­لاردا ەڭبەك ەتىپ جۇرگەن جاستارعا 9 مىڭ پاتەر بەرىلمەك. ونى جالعا الۋ قۇنى ايىنا 15 مىڭ تەڭگە عانا. مۇنداي باعا ءتىپتى شالعاي اۋدانداردا دا جوق شىعار.

قازاقستاننىڭ كە­لە­­شەگى – جاس­تار. ياعني، ەل تا­ۋەل­­سىزدىگىن ساق­تاۋ، اۋماقتىق تۇ­­تاس­تىعى مەن تۇراقتىلىعىن قام­تا­ما­سىز ەتۋ دە جاستاردىڭ مىندەتى. سون­دىق­تان الەۋمەتتى، ەگەمەن، ءبىر­تۇتاس مەملەكەتتى ساقتاپ قالۋ ءۇشىن تاۋەل­سىز قازاقستاننىڭ ىرگە­تا­سىن بە­رىك ۇستاۋىمىز قاجەت.

ءبىزدىڭ جاستارىمىز – وتە تا­لانتتى. ولاردىڭ جەتىس­تىك­­تەرىنە بۇگىندە الەم ەلدەرى تاڭ­­دا­نا­دى. تاياۋدا  عانا نيۋ-يورك­تە كونتسەرت بەرگەن ديماش قۇداي­بەر­گەن تورتكۇل دۇنيەنى مويىندات­تى. وسىنداي جەتىستىكتەر قازاق­س­تان اتاۋىن بيىككە شىعارا بەرە­تىنى انىق. ول ءۇشىن زامانداس­تا­رىمدى تالماي ەڭبەكتەنۋگە شاقىرامىن.

 

جادىرا بايبۇلانوۆا،

اقىن، «دارىن» سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتى:

تاريحقا ۇڭىلسەك، ەلىمىزگە – تۇتقا، ەگەمەندىگىمىزگە تۇعىر بولعان – جالىندى جاستار. ارىگە كوز سالساق، ءباتۋالى ءبيىمىز قاز داۋىستى قازىبەك بي ون ءتورت جاسىندا ەلىن داۋدان، جەرىن جاۋدان قورعاپ، شارشى توپتا قايمىقپاي ءسوز باستاپتى. ءۇش ءجۇزدىڭ باسىن قوسقان ابىلاي حان جيىرما جاسىندا جاۋىنا جايداق شاۋىپ، ۇلى ەرلىك جاساعانى ەسىمىزگە تۇسەدى. ودان بەرىدە، «قاراڭعى قازاق كوگىنە، ورمەلەپ شىعىپ كۇن بولعان» سۇلتانماحمۇت، «مەن جاستارعا سەنەمىن» دەگەن ماعجان دا الاشتىڭ اق تاڭىن اياۋلى اقىن-جۇرەگىمەن جاستىق شاقتارىندا جىرلاعان. تاعىلىمدى تاريحىمىزدى زەردەلەگەن شوقان دا وتىزعا جەتپەي-اق وراسان زور ەڭبەك اتقارىپتى. مۇنداي مىسالدار وتە كوپ.

ويلاپ قاراساق، كەمەڭگەر بابالارىمىز وسىناۋ ونەگەلى ىستەرىن ءدال قازىرگى ءبىزدىڭ جاسىمىزدا-اق جاساعان! بابالار ءىزىن جالعاعان بۇگىنگى جاس بۋىن «مەن مەملەكەت ءۇشىن قانداي ءىس اتقاردىم؟» دەگەن سۇراققا تولعانار بولسا، كەلەشەگىمىزدىڭ كەمەل بولارى ءسوزسىز. سوندىقتان جاستار جىلىن قورىتىندىلاعاندا، ءار ادام بۇل جىل ماعان نە بەردى دەپ ەمەس، مەن ەلگە نە بەردىم دەپ ەسەپ بەرۋى ءتيىس سياقتى. دەسەك تە، جاستار جىلى وسىمەن ءتامامدالدى دەۋ – اعاتتىق. ەلدىڭ بولاشاعى – جالىندى جاس ۇرپاق دەسەك، الەۋەتىمىزدى ارتتىرىپ، ابىرويىمىزدى اسقاقتاتار الداعى ءار جىلدى – جاستار جىلى دەپ ەسەپتەيمىن.

 

ايدار مۇحامبەتوۆ،

ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ ستۋدەنتى:

قازىر ستۋدەنتتەرگە بەرىلەتىن مەملەكەتتىك شاكىرتاقى 20 مىڭ تەڭگەنىڭ اينالاسىندا. جاڭا جىلدان باستاپ، پرەزيدەنتتىڭ تاپسىرماسىمەن ايىنا 25 مىڭ تەڭگەدەي تولەنەتىن بولدى. وقۋىم تەگىن، جاتاقحانامەن قامتىلسام دا، 20 مىڭ تەڭگە بىردە جەتسە، بىردە جەتپەي قالاتىنى بەلگىلى. اي سايىن شوتىمىزعا اقشا سالىپ وتىرعان اتا-انالارىمىز ءۇشىن 5 مىڭ تەڭگە­نىڭ ءوزى ۇلكەن كومەك. جىل سايىن تا­ماق پەن كيىم-كەشەك قۇنى تۇراقتى قىم­باتتاپ وتىرعانىن ەسكەرسەك، ۇكىمەت ءبىز سەكىلدى اقشاسىن نەگىزىنەن تاماقتانۋ مەن كيىنۋگە جۇمسايتىن جاستاردى كەزەكتى رەت دەمەپ وتىر. اناۋ ايتق­انداي كوپ قاراجات بولما­عا­نىمەن، سيمۆوليكالىق جا­عى­نان بۇل مەملەكەتتىڭ جاستاردى، سونىڭ ىشىندە ستۋدەنتتەردى ۇمى­تپايتىنىن كورسەتكەندەي. جاس­تار جىلى اياسىندا تەك كوپشىلىك مەرەكەلىك شارالار مەن فورۋمدار ۇيىم­د­استىرىلىپ قانا قويماي، جا­س­تاردىڭ وزدەرى ءۇشىن پايدالى شەشىمنىڭ قابىلدانعانىنا ريزاشى­لى­عىمىزدى جاسىرمايمىز. مەنىڭ ويىمشا، پرەزيدەنتتىڭ تاپسىرماسى ستۋدەنتتەرگە مەملەكەت تاراپىنان ماتەريالدىق كومەكتى كوبەيتۋگە باستاما بولۋى كەرەك. «ەر توقىمى التىننان جاسالسا دا، شاكىرتكە كومەكتەس» دەگەندەي، جاستاردىڭ تەرەڭ ءبىلىمدى جانە جان-جاقتى بولىپ قالىپتاسۋى ءۇشىن ولارعا كورسەتىلگەن كومەك ەشقاشان ارتىق بولمايدى.

 

بيجان سادىبەكوۆ،

شىمكەنت قالاسى بويىنشا جاستار رەسۋرستىق ورتالىعى «قوعاممەن بايلانىس جانە اقپاراتتىق تالداۋ» ءبولىمىنىڭ باسشىسى:

2019 جىل – جاستار ءۇشىن جاعىم­دى بولدى دەپ ايتۋعا تولىق نەگىز بار. تۇڭعىش پرەزيدەنت – ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ باستاماسىمەن جاستار جىلى جاريالانىپ، ۇكىمەت ونى جۇزە­گە اسىرۋدىڭ جول كارتاسىن قابىل­داعان ەدى. سوعان سايكەس، جاس­تار­دى قولجەتىمدى باسپانامەن قامتاماسىز ەتۋ، ءبىلىم الۋ، جۇ­مىس­پەن قامتۋ، بيزنەستى دامىتۋ، جاس وتباسىن قولداۋ سىندى شارالار قاراستىرىلدى.

قازىرگى تاڭدا شىمكەنت قالا­سىن­دا 264 مىڭنان اسا جاس بار. ولار جالپى قالا حالقىنىڭ 26 پا­يىزىن قۇرايدى. جاستار ساياساتىن ۇيلەستىرۋ ماقساتىندا جاستار رەسۋرستىق ورتالىعى جان-جاقتى قولداۋ ءبىلدىرىپ، ولاردىڭ باستامالارىن جۇزەگە اسىرۋ باعىتىندا قىزمەت كورسەتەدى.

ورتالىقتا مەملەكەتتىك باع­­دار­­لا­مالاردى ناسيحاتتاۋ، ءتۇسىندىرۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلىپ كەلەدى. اتاپ ايتار بولساق، جۇ­مىسسىز جاستارعا قولداۋ كورسەتۋ جانە ءوز كاسىبىن اشۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن «جاس كاسىپكەر»، «باستاۋ بيزنەس»، قىسقا مەرزىمدى كاسىپتىك وقىتۋ جوبالارى بار. سونىمەن قاتار ەڭبەك ءوتىلى جوق جوو تۇلەكتەرى ءۇشىن قولعا الىنىپ جات­قان «جاستار تاجىريبەسى» جانە قوعامدىق جۇمىس پەن الەۋمەتتىك جۇمىسقا ارنالعان جوبالار دا ماڭىزعا يە.

وسىلايشا جاستار جىلى شىرايلى شىمكەنت شاھارىنىڭ جاستارى ءۇشىن جاعىمدى جاڭا­لىقتارمەن اياقتالدى. مەملە­كەت باسشىسىنىڭ جارلىعى بويىنشا كەلەر جىل ۆولونتەر جىلى دەپ جاريالاندى. بۇل سالانىڭ دا جاستارعا قاتىسى بار ەكەنىن ەسكەرسەك، 2020 جىلدان كۇتەر جاڭالىعىمىز كوپ.

جاستار جىلىنىڭ جابىلۋ سالتا­نا­تىندا پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ ءوز قولىنان العىس حات الدىم. بۇل – ەڭبەگىم­نىڭ باعالانۋى عانا ەمەس، ماعان ارتىلعان ۇلكەن سەنىم دەپ ەسەپتەي­مىن. ەل ءۇشىن ەڭبەك ەتۋدى جالعاس­تى­را بەرەمىن.

 

بەكزات سماعۇلوۆ،

«دارىن» سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتى:

جاستار ەلىمىزدىڭ ەرتەڭى، ۇلتىمىزدىڭ بولاشاعى، مەملەكەتىمىزدىڭ مارتەبەسى ەكەنى بەلگىلى. اتا-بابامىز «ەرىم دەيتىن ەل بولماسا، ەلىم دەگەن ەر قايدان بولسىن؟» دەپ ايتىپ كەتتى. قازىرگى تاڭدا قازاقستاندا ەرىم دەيتىن ەل دە، ەلىم دەيتىن ەر دە بار. بۇعان مىسال 2019 جىلدىڭ جاستار جىلى دەپ جاريالانۋى. وسى كەزەڭدە وسكەلەڭ ۇرپاقتى قولداۋ ءۇشىن كوپتەگەن جۇمىس اتقارىلدى. جاستاردىڭ جاعدايىن جاساۋ ءۇشىن ناقتى شارالار قابىلداندى.

تاياۋدا «دارىن» سىيلىعىن يەلەندىم. 1991 جىلدان بەرى بەرىلىپ كەلە جاتقان بۇل سىيلىق ونەر جانە مادەنيەت قايراتكەرلەرىن ماراپاتتاۋعا، ولاردى قۇرمەتتەۋگە ارنالدى. بۇعان دەيىن ەلىمىزدىڭ ەلەۋلى، حالقىمىزدىڭ قالاۋلى كوپتەگەن ازاماتى وسى ماراپاتقا يە بولدى. سونىڭ قاتارىنان كورىنگەنىمە وتە قۋانىشتىمىن. ارينە، بۇل جۇلدە عانا ەمەس، ماعان ارتىلعان ۇلكەن جاۋاپكەرشىلىك دەپ بىلەمىن. الداعى ۋاقىتتا بويداعى بۇكىل قارىم-قابىلەتىمدى ەلىمنىڭ دامۋىنا، مادەنيەتىنە، ادەبيەتىنە، ونەرىنە ارناپ، ءوز ۇلەسىمدى قوسۋ ءۇشىن تەر توگۋدى جالعاستىرا بەرەمىن.

تاۋەلسىزدىك كۇنىنىڭ قارساڭىندا وتكەن جاستار جىلىنىڭ جابىلۋ سالتاناتىنىڭ ماڭىزى ەرەكشە. مۇنداي شارالار ەلىمىزدىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىندەگى جاس­تاردى تانىستىرادى. بۇل بىرلىككە، ىنتىماققا باستايدى. ورتاق جوبالار جاساپ، ەل دامۋىنا ۇلەس قوسۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.

 

 

سوڭعى جاڭالىقتار

قىس قىسىمىن ادام كۇشى جەڭۋدە

ايماقتار • بۇگىن، 16:56

تارازدا «اntikor ortalygy» اشىلدى

ايماقتار • بۇگىن، 16:10

200 تەڭگەلىك مونەتا اينالىمعا شىقتى

قازاقستان • بۇگىن، 10:39

قورجىنىمىز بوس قايتتى

قىسقى سپورت • بۇگىن، 06:56

ۇقساس جاڭالىقتار