سۋرەتتى تۇسىرگەن دۋمان قۇرمانعاليەۆ
كۇن شىقپاستان ەرتە قامدانىپ, نۇر-سۇلتاننان ششۋچينسكىگە باعىت العان ءبىز – جۋرناليستەر شوقان ءۋاليحانوۆ اتىنداعى كادەت كورپۋسىنىڭ بازاسىنا تابان تىرەدىك. بۇل ءبولىمنىڭ ميسسياسى – ەلىمىزدىڭ قارۋلى كۇشتەرىنىڭ قاتارىنا مامان دايارلاۋ.
ماقساتى ايقىن وقۋ بازاسى ششۋچينسك قالاسىنىڭ شەتىندە ورنالاسقان. وقۋ ورنى باستىعىنىڭ تاربيە جانە يدەولوگيالىق جۇمىستارى جونىندەگى ورىنباسارى-ءبولىم باستىعى, پولكوۆنيك قايرات اسانوۆتىڭ ايتۋىنشا, كادەت كورپۋسى – تمد ەلدەرىندە دە ۇلگىسى جوق بىرەگەي مەكتەپ. قارۋلى كۇشتەر قاتارىنا سەرجانت دايارلايتىن كورپۋس 1996 جىلى تۇڭعىش پرەزيدەنتتىڭ جارلىعىمەن نەگىزىن قالاعان. 20 جىلدان استام ۋاقىتتا قارۋلى كۇشتەر قاتارىنا 3 مىڭنان استام ورەنىن قوسقان. بۇگىندە كادەت كورپۋسىندا تاربيەلەنىپ جاتقان 500-گە جۋىق بولاشاق سەرجانتتى مەملەكەت تولىقتاي قارجىلاندىرىپ وتىر.
كادەت كورپۋسى تاربيەلەنۋشىلەرىنىڭ قاتارىنان تابىلامىن دەگەندەرگە قويىلاتىن تالاپتار قيىن ەمەس. تالاپكەردىڭ ارنايى پسيحولوگيالىق, مەديتسينالىق تەكسەرىستەن ءوتۋى شارت. ودان كەيىن وقۋعا تاپسىرۋشىنىڭ فيزيكالىق دايىندىعى تەكسەرىلەدى. كادەت كورپۋسىندا وقۋ باعدارلاماسى 1 جىل 10 ايعا جوسپارلانعان. جاز جانە قىس مەزگىلدەرىندە دەمالىسقا شىعادى. بۇل سىناقتاردان ءساتتى وتكەندەر, اسكەري انت قابىلداپ, كادەت كورپۋسىنىڭ ستۋدەنتى اتانادى. ەكى جىلعا جۋىق ۋاقىت ىشىندە ولار تەوريالىق, پراكتيكالىق ءبىلىم الادى. ءار ستۋدەنتكە 3600 تەڭگە كولەمىندە شاكىرتاقى تاعايىندالعان. تاماعى, جاتىن ورنى دا مەملەكەت تاراپىنان وتەلەدى.
«وقۋعا 17-21 جاس ارالىعىنداعى ورتا مەكتەپتى اياقتاعان ازاماتتاردى قابىلدايمىز. ال اسكەري بورىشىن وتەگەن ازاماتتار 24 جاسقا دەيىن وقۋعا تۇسە الادى. كادەت كورپۋسىن اياقتاعاننان كەيىن ولاردى رەسپۋبليكامىزداعى اسكەري بولىمدەرگە جۇمىسقا ورنالاستىرامىز. ەلىمىزدىڭ قاي ايماعىنا بارسا دا اسكەريلەردىڭ ۇيمەن قامتاماسىز ەتىلەتىنى بارلىعىنا بەلگىلى عوي. بۇل جاقسى مۇمكىندىك دەپ ويلايمىن», دەدى كادەت كورپۋسى باستىعىنىڭ وقۋ جۇمىستارى جونىندەگى ورىنباسارى-ءبولىم باستىعى, پودپولكوۆنيك رومان حولود. سونىمەن قاتار وقۋ ورنىن تامامداعان سەرجانتتارعا ديپلومدارىمەن قوسا, جۇرگىزۋشى كۋالىگى بەرىلەدى.
كادەت كورپۋسىنىڭ عيماراتىن ارالاعانىمىزدا وقۋ-جاتتىعۋ ءۇشىن قاجەتتىنىڭ بارلىعى بارىنا كوزىمىز جەتتى. كالاشنيكوۆ اۆتوماتىنان باستاپ جاياۋ اسكەردىڭ ۇرىس ماشيناسى سىندى جاۋىنگەرلىك ارسەنالدىڭ ءتۇر-ءتۇرى تابىلادى. سونىمەن بىرگە قارۋدان اتۋ ءۇشىن ارنايى جاساقتالعان كابينەتتەر, ەكى جاتتىعۋ زالى بار. كورپۋس اسحاناسىنىڭ ءمازىرى دە ءار الۋان. پودپولكوۆنيك رومان حولودتىڭ ايتۋىنشا, جاۋىنگەرلەردىڭ وقۋى مەن جاتتىعۋىنان بولەك, دەنساۋلىعى مىقتى بولۋى كەرەك.
«جاقسى مامان تەوريالىق جانە پراكتيكالىق بىلىمىنەن بولەك, دەنى ساۋ بولۋى كەرەك. كورپۋسىمىزعا 17 جاستاعى بالالار قابىلدانادى. سوندىقتان جاس اعزاعا ساي اس ءمازىرى بولعانىن قاداعالاپ وتىرامىز», دەيدى ر.حولود. مازىردەن نەگىزگى تاماقتاردان بولەك جەمىس-جيدەكتەر, ءتىپتى تاتتىلەردى دە كورە الدىق. بولاشاق سەرجانتتار ءۇش مەزگىل تاماقتانادى. ال جاتاقحاناداعى ءار بولمە 3-4 ادامعا ارنالعان. كورپۋس جاتاقحاناسى اسكەري كازارمادان وزگەشە. ءار ستۋدەنتكە جەكە كەرەۋەت, گاردەروب قاراستىرىلعان. بوس ۋاقىتتارىندا سپورت زالدارىندا جاتتىعۋعا, كىتاپحانادا كىتاپ وقۋعا مۇمكىندىك بار. كىتاپ سورەلەرىندە الەم ادەبيەتىنەن باستاپ قازاق ادەبيەتىنىڭ جاۋھارلارى تۇر.
كادەت كورپۋسىنىڭ 2-كۋرس ستۋدەنتى باۋىرجان اساۋباەۆ بۇل وقۋ ورنىن ءوزى تاڭداعانىن ايتادى.
«مەكتەپتە وقىپ ءجۇرىپ وسىندا وقۋعا ءتۇسۋدى قالادىم. سەمەي قالاسىنان وسىندا كەلىپ, سىناقتاردان ءساتتى ءوتىپ, كادەتتەر قاتارىنا قابىلداندىم. بۇل – سوڭعى وقۋ جىلى. كەلەسى جىلى قارۋلى كۇشتەر قاتارىن تولىقتىرامىن دەگەن جوسپارىم بار. بۇل وقۋ ورنىندا ەڭ باستىسى – ءتارتىپ پەن زەيىن. تەك جاتتىعۋ ەمەس, تەوريالىق تا ءبىلىم العان سوڭ مۇقيات, زەيىنمەن وقىعان ابزال», دەيدى بولاشاق سەرجانت. وقۋ ورنىندا باعالاۋ جۇيەسى دە جوو-لارعا ساي, ياعني بالل جۇيەسىندە.
كادەتتەر قاتارىندا سپورت شەبەرلەرى, ءتۇرلى سپورتتىق جارىستىڭ جەڭىمپازدارى بار. اسكەري ءبىلىم ورداسىنىڭ تاعى ءبىر ماقتانىشى – شەبەر-سەرجانت تەمىربەك حالىقوۆ. قارۋلى كۇشتەردىڭ باس سەرجانتى – شوقان ءۋاليحانوۆ اتىنداعى كادەت كورپۋسىنىڭ تۇلەگى. اتالعان وقۋ ورنىن اياقتاعان سوڭ امەريكا قۇراما شتاتتارىندا ءبىلىمىن جەتىلدىرگەن. 2008 جىلدان بەرى قارۋلى كۇشتەر باس شتابى سەرجانتتار قۇرامىمەن جۇمىس جونىندەگى باسقارماسىنىڭ باستىعى قىزمەتىندە. ەلىمىزدىڭ باس سەرجانتىمەن بىرگە باسقا دا سەرجانتتار كەلەر ۇرپاققا حات جازىپ, ونى كورپۋس قابىرعاسىندا قالاعان. «تەك 2036 جىلى اشىلاتىن حاتتا بۇل مەكتەپتىڭ ۇزدىك تۇلەكتەرىنىڭ كەلەر ۇرپاققا جولداۋى بار», دەيدى كادەت كورپۋسى كىتاپحاناسىنىڭ مەڭگەرۋشىسى.
كادەت كورپۋسى باستىعىنىڭ وقۋ جۇمىستارى جونىندەگى ورىنباسارى-ءبولىم باستىعى, پودپولكوۆنيك رومان حولود وقۋ ورنىندا بۇگىندە 40-قا جۋىق وقىتۋشىنىڭ جۇمىس ىستەيتىنىن جەتكىزدى. «بۇل جەرگە ورتا مەكتەپ تۇلەكتەرى كەلەدى, سوندىقتان جالپى پاندەر وقىتىلمايدى. الايدا قازاق ءتىلى, اعىلشىن ءتىلى, تاريح سىندى قاجەتتى پاندەر باعدارلاماعا ەنگەن. ال قالعان وقىتۋشىلارىمىز وسى سالادا كوپ جىل قىزمەت ەتكەن اسكەريلەر. بۇگىندە 9 جالپى پاندەردەن ساباق بەرەتىن, 31 ارنايى پاندەردى وقىتاتىن مۇعالىمدەرىمىز بار», دەدى پودپولكوۆنيك.
كادەت كورپۋسى باستىعىنىڭ تاربيە جانە يدەولوگيالىق جۇمىستارى جونىندەگى ورىنباسارى – ءبولىم باستىعى, پولكوۆنيك قايرات اسانوۆ بۇل وقۋ ورنى تۋرالى شالعايداعى حالىقتىڭ بىلە بەرمەيتىنىن ايتادى.
ء«بىز وقۋ ورنىمىزبەن ماقتانامىز. ويتكەنى بۇل تەك ەلىمىزدە ەمەس, تمد ەلدەرىندە دە سەرجانتتاردى دايىندايتىن جالعىز مەكتەپ. الىس-جاقىن شەتەلدەردەن بىزدەن ۇيرەنۋگە كەلىپ جاتادى. دەگەنمەن, ەلىمىزدىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىندەگى اۋىل-ايماقتارداعى حالىقتىڭ حابارى جوق. مەنىڭشە, بۇل – جاستارعا جاقسى مۇمكىندىك. ءبىزدىڭ كورپۋستىڭ تۇلەكتەرى بۇگىندە جاقسى قىزمەتتەردە», دەيدى قايرات اسانوۆ.
تۇڭعىش پرەزيدەنتتىڭ يدەياسىمەن نەگىزىن قالاعان مەكتەپتىڭ تەك وقۋ باعدارلاماسى ەمەس, وقىتۋ جۇيەسى دە ەرەكشە. سولتۇستىك ايماقتا قونىس تەپكەن وقۋ ورنىنىڭ عيماراتى ايماقتىڭ كليماتىنا ساي سالىنعان. سوڭعى ۇلگىدەگى اسكەري تەحنيكا, سپورت قۇرالدارى, جاتتىعۋ زالدارى بولاشاق سەرجانتتاردى اسكەري ومىرگە ساقاداي-ساي دايارلاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. قارۋلى كۇشتەر قاتارىنا جىل سايىن 200-دەن استام سەرجانت قوساتىن وقۋ ورداسى رەسپۋبليكامىزدىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىنەن كەلەتىن تالاپكەرلەردى اسىعا كۇتەدى.
اقمولا وبلىسى