ءال-فارابي ەڭبەكتەرىن وتىرارعا الدىرۋ قاجەت
وتىرارداعى مۋزەيدى قالپىنا كەلتىرىپ, ىشىندەگى جادىگەرلەردى جوندەۋ كەرەك. كەلگەن قوناقتار, شەتەلدىكتەر VIII-IX عاسىرداعى قازاق حالقىنىڭ ومىرىمەن, مادەنيەتىمەن تانىسۋى ءتيىس. الەمدە فارابيتانۋمەن اينالىساتىن 11 ورتالىق اشىلعان. سىرتقى ىستەر مينيسترلىگىنىڭ, ەلشىلىكتەردىڭ ارالاسۋىمەن سول ورتالىقتارداعى عۇلامانىڭ ەڭبەكتەرىن الدىرۋ قاجەت. فارابيتانۋشىلاردى شاقىرىپ اقىلداسۋ, اندەرى مەن شىعارمالارىن جارىققا شىعارۋىمىز كەرەك. كونە وتىرار قالاشىعى جانىندا جاڭادان سالىنعان «ساپار ورتالىعىندا» ءوڭىردىڭ زيالى قاۋىم وكىلدەرى مەن تاريحشىلار, عالىمدار باس قوسقان القالى جيىندا پرەمەر-ءمينيستردىڭ ورىنباسارى بەردىبەك ساپارباەۆ وسىلاي دەدى. باسقوسۋدا مەرەيتويعا دايىندىق جۇمىستارى پىسىقتالىپ, جەرگىلىكتى تۇرعىندار مەن عالىمدار ۇسىنىس-پىكىرلەرىن ورتاعا سالدى. وتىرار وڭىرىندەگى تاريحي نىسانداردىڭ قازىرگى جاعدايى مەن ساۋلەتىنە قانداي وزگەرىستەر ەنگىزۋ كەرەك, تاعى قانداي نىساندار جوندەلگەنى دۇرىس دەگەن ماسەلە تالقىلاندى. بۇل رەتتە عالىمدار شاۋىلدىردە وتىرار كىتاپحاناسى اشىلسا, ءال-ءفارابيدىڭ تۋعان جەرى سانالاتىن وقسىز اۋىلى قايتا قالپىنا كەلتىرىلسە دەگەن ۇسىنىستارىن جەتكىزدى. الەمگە تانىمال عۇلاما ويشىل, فيلوسوف ءال-ءفارابيدىڭ 1150 جىلدىعىنا ارنالعان ماڭىزدى شارالاردىڭ ءبىرى وتىرار اۋدانىنىڭ ورتالىعى ءشاۋىلدىر اۋىلىندا دا وتەدى. مەرەيتوي رەسمي تۇردە ءال-فارابي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىندە باستالادى. نەگىزگىسى – ء«ال-فارابي جانە الەمدىك وركەنيەت» حالىقارالىق عىلىمي سيمپوزيۋمى. بۇدان وزگە دە كوپتەگەن شارالار ۇيىمداستىرىلىپ, يۋنەسكو-نىڭ شتاب-پاتەرىندە ءىس-شارا وتكىزۋمەن اياقتالماق. ۇكىمەتتىك جۇمىس توبى ءشاۋىلدىر اۋىلىندا كۇردەلى جوندەۋدەن ءوتىپ جاتقان مادەنيەت ءۇيىنىڭ قۇرىلىس جۇمىستارىمەن تانىستى. ۇكىمەت باسشىنىڭ ورىنباسارى اۋدان ورتالىعىنداعى الاڭ مەن ءال-فارابي ەسكەرتكىشىنىڭ بۇگىنگى جاعدايىمەن تانىستى. وتىرار مۇراجايىن ارالاپ كورىپ, وندا دا بىرقاتار جوندەۋ جۇمىسىن جاساۋ قاجەتتىگىن اتاپ ءوتتى.
«بۇل قالا سىزدەر ءۇشىن سالىنىپ جاتىر»
پرەمەر-ءمينيستردىڭ ورىنباسارى بەردىبەك ساپارباەۆ پەن اقپارات جانە قوعامدىق دامۋ ۆيتسە-ءمينيسترى دانيار ەسين تۇركىستاندا ءوڭىر جاستارىمەن كەزدەسۋ وتكىزدى. جاستار جىلىنىڭ اياسىندا اتقارىلىپ جاتقان جۇمىستار باياندالعان كەزدەسۋدە ۇكىمەت باسشىسىنىڭ ورىنباسارى جوعارى جانە كوللەدج ستۋدەنتتەرىنە «ديپلوممەن – اۋىلعا!» جانە «سەرپىن» باعدارلامالارىنىڭ مۇمكىندىكتەرى تۋرالى ايتىپ بەردى. «بۇگىندە تۇركىستان ۇلكەن قۇرىلىس الاڭىنا اينالدى. 10 جىلدان كەيىن قالا ادام تانىماستاي وزگەرىپ شىعا كەلەدى. بۇل قالا سىزدەر ءۇشىن سالىنىپ جاتىر. سوندىقتان رۋحاني استانانىڭ وكىلى رەتىندە تۇركىستاندىق جاستار بۇكىل قازاقستانعا ۇلگى بولۋى ءتيىس», دەدى ول. كەزدەسۋدە وڭتۇستىكتەگى جاستاردى سولتۇستىك وڭىرلەرگە كوشىرۋ ماسەلەلەرى مەن ونىڭ ءتيىمدى جولدارى, سونداي-اق كەلەر جىلدان باستاپ ۆولونتەرلارعا الەۋمەتتىك نەسيەلەر بەرىلەتىنى جانە ستيپەنديا كولەمى 30 پايىزعا ارتاتىنى ايتىلدى. قازاق جاستارىنىڭ ءبىلىمى مەن مادەنيەتىن تالاپقا ساي قالىپتاستىرۋ جايى دا نازاردان تىس قالمادى. ء«بىزدىڭ جاستار شەت تىلدەرىن ەركىن مەڭگەرگەن, زامان تالابىنا ساي ءبىلىم العان بولۋى كەرەك. سوندا الەمنىڭ كەز كەلگەن ەلىندە جۇمىس ىستەي الادى. پرەزيدەنت جولداۋدا دارىندى بالالاردى قولداۋدىڭ «جول كارتاسىن» ازىرلەۋدى تاپسىرعان بولاتىن. وسىعان وراي ۇكىمەت «ەل ءۇمىتى» اتتى جوبا جاساپ شىقتى. جوبا اياسىندا كەلەر جىلدان باستاپ قازاقستان بويىنشا ەڭ دارىندى 1000 بالا ىرىكتەلىپ, مەملەكەتتىڭ قامقورلىعىنا الىنادى. ولاردىڭ وتانسۇيگىشتىك تاربيەسى مەن لايىقتى ءارى تەرەڭ ءبىلىم الۋىنا جاعداي جاسالادى», دەدى ۆيتسە-پرەمەر.
ااك-ءتىڭ شارتتارى تۋرالى تولىق بىلمەيدى
ۇكىمەتتىك جۇمىس توبىنىڭ وبلىسقا ساپارى اياسىندا ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ ءمينيسترى ءبىرجان نۇرىمبەتوۆ تۇرعىندارمەن كەزدەسىپ, Nur Otan پارتياسىنىڭ وبلىستىق فيليالىندا قوعامدىق قابىلداۋ وتكىزدى. ال Nur Otan پارتياسى تۇركىستان وبلىستىق فيليالىنىڭ «Open Space» فورماتىنداعى قوعامدىق قابىلداۋ بولمەسىندە ازاماتتاردى جەكە قابىلداعان مينيستر ءاربىر ارىز-شاعىمعا كەڭ كولەمدە جاۋاپ بەرىپ, كەڭەسىن ايتتى. كەي ماسەلەلەردىڭ شەشىلۋىن باقىلاۋىندا ۇستايتىنىن ايتىپ, اكىمدىكتەر مەن مەكەمە باسشىلارىنا تاپسىرما بەردى. ءاربىر شاعىمدانۋشى تۋرالى مالىمەتتى تىركەپ الدى. «قوعامدىق قابىلداۋعا كەلگەن تۇرعىنداردىڭ باسىم بولىگى جۇمىسپەن قامتۋ, اتاۋلى الەۋمەتتىك كومەك, تۇرعىن ءۇي ماسەلەسىن قوزعادى. اتاۋلى الەۋمەتتىك كومەكتىڭ ۋاقتىلى تولەنبەۋى جايلى دا شاعىمدانعاندار بار. بۇگىندە بيۋدجەت تاراپىنان تۇركىستان وبلىسىنا ءتيىستى قاراجات اۋدارىلىپ, قازان ايىنىڭ اتاۋلى الەۋمەتتىك كومەگىنىڭ قاراجاتى تولەنىپ جاتىر. جالپى تۇركىستان وبلىسىندا 103 مىڭ وتباسى, 500 مىڭ ادام اتاۋلى الەۋمەتتىك كومەكتى الادى. كەي جاعدايدا تۇرعىندار وسى كومەكتىڭ شارتتارى تۋرالى تولىق بىلمەيدى. ولارعا كەڭەس بەرىلدى. سونداي-اق بوس جۇمىس ورىندارىن ۇسىناتىن مەملەكەتتىك باعدارلامالار تۋرالى دا ماعلۇمات جەتپەگەندەر بار. وڭىرلەردەگى جۇمىسپەن قامتۋ ورتالىقتارىنا بارىپ, ماعلۇمات الىپ قانا قويماي, جۇمىسقا ورنالاسۋعا بولادى», دەدى مينيستر ب.نۇرىمبەتوۆ.
اۋرۋحانالار 100 پايىز تسيفرلاندىرۋ جۇيەسىنە كوشكەن
بۇل كۇنى دەنساۋلىق ساقتاۋ ءمينيسترى ەلجان ءبىرتانوۆ تۇركىستان وبلىسىنداعى بىرقاتار نىسانداردى ارالادى. ناقتىراق ايتساق, ەلجان ءبىرتانوۆ پەن وبلىستىق قوعامدىق دەنساۋلىق باسقارماسىنىڭ باسشىسى مۇقان ەگىزباەۆ الدىمەن ورداباسى اۋداندىق اۋرۋحاناسىنىڭ جۇمىسىمەن تانىسىپ, ۇجىمىمەن كەزدەستى. ورداباسى اۋداندىق اۋرۋحاناسىنا قاراعاندى, نۇر-سۇلتان, شىمكەنت جانە تۇركىستاننان 15 جاس دارىگەر جۇمىسقا ورنالاسقان. اۋىلداعى مەديتسينانى كوتەرۋگە بەل بۋعان جاس ماماندار جاردەماقىلارىن الىپ, جۇمىستارىنىڭ ويداعىداي جۇزەگە اسىپ جاتقانىن جەتكىزدى. مينيستر اتالعان اۋرۋحاناعا ناۋقاستىڭ سىرقاتىن بەكىتەتىن «ترياج» جۇيەسىمەن قامتۋعا كومەك كورسەتىلەتىنىن ايتتى. سونداي-اق مينيستر ساپار بارىسىندا وتىرار اۋداندىق اۋرۋحاناسىنىڭ تىنىس-تىرشىلىگىمەن تانىستى. بالا تۋ كورسەتكىشى بويىنشا ىلعي كوش باستاپ كەلە جاتقان وڭىردە انا مەن بالا ءولىمى بىلتىرعىمەن سالىستىرعاندا تومەندەگەن.
تۇركىستان وبلىسى
