ءىس-شاراعا قر پرەمەر-ءمينيسترىنىڭ ورىنباسارى بەردىبەك ساپارباەۆ, قر ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ ءمينيسترى ءبىرجان نۇرىمبەتوۆ, «ەڭبەك رەسۋرستارىن دامىتۋ ورتالىعى» اق پرەزيدەنتى تامارا دۇيسەنوۆا, ۇلتتىق كەڭەسكە مۇشە بىرقاتار مينيسترلىكتەردىڭ ۆيتسە-مينيسترلەرى, «اتامەكەن» ۇكپ وكىلدەرى, قوعامدىق بىرلەستىكتەر مەن كومپانيالار قاتىستى.
جيىندا ءسوز العان BTS Digital ءبىلىم بەرۋ ورتالىعىنىڭ باسشىسى ساياسات نۇربەك قر ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ مينيسترلىگىمەن (بۇدان ءارى - ەحاقم) ىنتىماقتاستىق اياسىندا BTS Digital كومپانياسى (ەۋرازيالىق رەسۋرستىق توپتىڭ سەرىكتەسى (ERG) «جاڭا ماماندىقتار اتلاسى» ء(ارى قاراي جما) جوباسىن دامىتۋ تۋرالى كوزقاراسىن تانىستىرعانىن ايتتى.
«اتلاس – الداعى 10-15 جىلعا ارنالعان پەرسپەكتيۆالى سالالار مەن ماماندىقتاردىڭ بولجامدى كارتاسى. بۇل بىزگە قاي سالالاردىڭ بەلسەندى داميتىنىن, سول سالالاردا قانداي جاڭا تەحنولوگيالار, ونىمدەر, باسقارۋ تاجىريبەلەرىنىڭ پايدا بولاتىنىن جانە جۇمىس بەرۋشىلەر قانداي جاڭا ماماندىقتاردى قاجەت ەتەتىنىن تۇسىنۋگە كومەكتەسەدى», - دەپ ءتۇسىندىردى ول.
BTS Digital باسشىسىنىڭ ايتۋىنشا, جما-نىڭ جاسالۋى قازىرگى تاڭدا قازاقستاندا قولدانبالى سيپاتتاعى جانە جاپپاي قولدانۋعا بولاتىن بالامالى ءونىمنىڭ جوقتىعىمەن بايلانىستى. ماماندىق تاڭداۋعا كەلگەندە كوپتەگەن ازاماتتار اتا-انالارىنىڭ تىلەكتەرىن, ىشكى نانىم-سەنىمدەرىن باسشىلىققا الادى جانە سۋبەكتيۆتى ترەندتەرگە سۇيەنەدى.
«سونداي-اق, ەكونوميكانى ادەكۆاتتى كادرلىق رەسۋرستارمەن قامتۋعا كەدەرگى كەلتىرەتىن, ەڭبەك رەسۋرستارىنىڭ اعىلۋىنا جانە جۇمىس كۇشىنىڭ بوساتىلۋىنا بايلانىستى جەكە ادامنىڭ ءومىر ءسۇرۋ ساپاسىنا, ەكونوميكالىق جاعدايىنا اسەر ەتەتىن بىرقاتار جۇيەلىك العىشارتتار مەن قاۋىپ-قاتەرلەر بار. نەگىزگى فاكتورلاردى ەكى كاتەگورياعا ءبولىپ قاراستىرۋعا بولادى. بىرىنشىسىنە مامانداردى دايىنداۋعا دەگەن تالاپتاردىڭ سيپاتى مەن جىلدامدىعىن وزگەرتەتىن وبەكتيۆتى جاھاندىق تەرەندتەر كىرەدى. ماسەلەن, كاسىپتەردى وزگەرتىپ, جوياتىن, ءتىپتى, جاڭا ماماندىقتاردىڭ پايدا بولۋىنا الىپ كەلەتىن تەحنولوگيالىق وزگەرىستەردىڭ ۇدەمەلى جىلدامدىعى, تولاسسىز تسيفرلاندىرۋ سياقتى. ەكىنشى كاتەگوريا ءبىرىنشى ساناتتان شىققان فاكتورلارعا جاۋاپ بەرە الماۋىنان تۋىندايتىن جاعىمسىز سالداردى بىلدىرەدى. مىسالى, كادرلار قاجەتتىلىگىن بولجاۋ جۇيەسىنىڭ جوقتىعى, بىلىكتىلىك تەڭگەرىمسىزدىگى, جۇمىس كۇشىنىڭ ەڭبەك داعدىلارنا جانە كلاسسيكالىق ءبىلىمنىڭ ەڭبەك نارىعىنىڭ سۇرانىسىنا سايكەس كەلمەۋى سياقتى», - دەدى نۇربەك.
«جما جاساۋ ءۇشىن زەرتتەۋ ادىستەمەسى حالىقارالىق ەڭبەك ۇيىمى, رەسەي فەدەراتسياسىنىڭ ستراتەگيالىق باستامالارى اگەنتتىگى جانە سكولكوۆو ماسكەۋ باسقارۋ مەكتەبىنىڭ (رف) جاساعان «تەحنولوگيالىق فورسايت قۇزىرەتى» (Skills Technology Foresight) ءادىسى نەگىزىندە قۇرىلادى.
قازاقستاندا بۇل باعىتتاعى العاشقى قادامداردى ERG جاسادى. ول حالىقارالىق ەڭبەك ۇيىمىمەن جانە رەسەي فەدەراتسياسىنىڭ پرەزيدەنتى جانىنداعى ستراتەگيالىق باستامالار اگەنتتىگىمەن بىرلەسىپ ەلىمىزدىڭ تاۋ-كەن وندىرىسىندە جاڭا ماماندىقتاردىڭ اتلاسىن قۇرۋ بويىنشا بەلسەندى جۇمىس ىستەيدى. وسى جىلدىڭ قاڭتار ايىندا رف سبا كۇشىمەن قازاقستاندا ءبىرىنشى بولىپ BTS Digital ساراپشىلار توبى وقىتىلدى. مامىر ايىندا اقتوبە وبلىسى حرومتاۋ قالاسىنداعى دون تاۋ-كەن بايىتۋ فابريكاسى بازاسىندا پيلوتتىق فورسايت-زەرتتەۋ جۇرگىزىلدى. ناتيجەسىندە كاسىپورىندار مەن سالالاردىڭ كەيپىن وزگەرتەتىن 45 ترەند, 7 جوعالىپ جانە 13 وزگەرىپ بارا جاتقان كاسىپ, 26 جاڭا كاسىپ انىقتالدى. زەرتتەۋ ناتيجەلەرى تاۋ-كەن ونەركاسىبىندەگى جاڭا ماماندىقتار اتلاسىنىڭ نەگىزىن قالايدى », - دەدى BTS Digital باسشىسى.
جاڭا ماماندىقتار اتلاسىن ەكونوميكانىڭ 9 باسىم سەكتورىنىڭ نەگىزىندە جاساۋ ۇسىنىلادى: تاۋ-كەن مەتاللۋرگيا كەشەنى, مۇناي-گاز, اۋىل شارۋاشىلىعى, كولىك جانە لوگيستيكا, ماشينا جاساۋ, اقپاراتتىق-كوممۋنيكاتسيالىق تەحنولوگيالار, ەنەرگەتيكا, تۋريزم جانە قۇرىلىس. ايتا كەتۋ كەرەك, تاۋ-كەن ونەركاسىبىندەگى جاڭا ماماندىقتاردىڭ اتلاسى وسى جىلدىڭ جەلتوقسان ايىندا ERG ەسەبىنەن ازىرلەنەدى.
«قالعان 8 سەكتورداعى جاڭا ماماندىقتاردىڭ اتلاسىن دايىنداۋ ءۇشىن قازىرگى ۋاقىتتا قر ەحاقم جانە دۇنيەجۇزىلىك بانكتىڭ بىرلەسكەن جوباسىن ىسكە قوسۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلۋدە. سونىمەن بىرگە, جوبا اياسىندا بۇل قۇرالدىڭ كەڭ قول جەتىمدىلىگىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن ينتەراكتيۆتى ۆەب-سايت پەن قازاقستاننىڭ جاڭا ماماندىقتارى اتلاسىنىڭ ءموبيلدى قوسىمشاسىن جاساۋ جوسپارلاپ وتىر. بۇدان باسقا, تەحنولوگيالىق فورسايت قۇزىرەتى ادىستەمەسىن زاڭنامالىق تۇرعىدان بەكىتۋ تۋرالى ۇسىنىستار جاسالادى. سونىمەن بىرگە, BTS Education قازاقستانداعى تەحنولوگيالىق فورسايت ادىستەمەسىنىڭ جالعىز تاسىمالداۋشىسى جانە يەسى رەتىندە جاڭا ماماندىقتاردىڭ اتلاسىن جاساۋ كەزىندە سەرىكتەستىك تانىتىتىپ كورسەتىلگەن 9 سالانىڭ بارلىعىندا تەگىن ادىستەمەلىك قولداۋ كورسەتۋگە دايىن», - دەدى ساياسات نۇربەك.
وتىرىس قورىتىندىسى بويىنشا قر پرەمەر-ءمينيسترىنىڭ ورىنباسارى ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ مينيسترلىگىنە ورتالىق مەملەكەتتىك ورگاندارمەن بىرلەسىپ, 1 قازانعا دەيىن قازاقستاننىڭ جاڭا ماماندىقتارى اتلاسىن دامىتۋدىڭ جول كارتاسىن ازىرلەۋدى, سونداي-اق وسى ۇدەرىسكە قاتىساتىن ساراپشىلارعا قويىلاتىن بىلىكتىلىك تالاپتارىن ايقىنداۋدى تاپسىردى.
بۇرىن حابارلانعانداي, ءىس-شارا اياسىندا بەردىبەك ساپارباەۆتىڭ تاپسىرماسىنا سايكەس قۇرىلعان قر ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ مينيسترلىگى ەڭبەك رەسۋرستارىن دامىتۋ ورتالىعى جانىنداعى (بۇدان ءارى - ەردو) جوبالىق كەڭەستىڭ تانىستىرىلىمى ءوتتى.
ەردو پرەزيدەنتى تامارا دۇيسەنوۆا جاڭا قۇرىلىم ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ مينيسترلىگى جۇمىسىنىڭ ءتورت نەگىزگى باعىتى: ۇلتتىق بىلىكتىلىك جۇيەسى, ناتيجەلى جۇمىسپەن قامتۋ, اتاۋلى الەۋمەتتىك كومەك, الەۋمەتتىك-ەڭبەك سالاسىن تسيفرلاندىرۋ بويىنشا الەۋمەتتىك-ەڭبەك سالاسىن دامىتۋ جونىندەگى جوبالاردى ىسكە اسىراتىنىن ايتتى.
«جوبالىق مەنەدجمەنتتى قولدانا وتىرىپ جاسالعان ءدال وسى باعىت بارلىق قاتىسۋشىلار اراسىنداعى ءوزارا ءىس-قيمىلدىڭ ناقتى جۇيەسىن قۇرۋعا, سونداي-اق بارلىق باعىتتاردا تۋىنداعان ماسەلەلەردى جەدەل شەشۋگە مۇمكىندىك بەرەدى», - دەدى دۇيسەنوۆا.
