ايماقتار • 27 تامىز, 2019

دالمە-ءدال ەگىنشىلىك: ديقاندار اقىلدى سۋارۋ جۇيەسىنە كوشپەك

943 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

ەگىستىك القابىن سۋارۋ ءۇشىن مىندەتتى تۇردە مەحانيزاتور جالداۋدىڭ قاجەتى جوق. سمارتفونداعى باتىرمانى باسۋ ارقىلى ۇيدە وتىرىپ-اق شارۋانى دوڭگەلەتۋگە بولادى. بۇل – امەريكالىق ينۆەستورلار ۇسىنعان دالمە-ءدال ەگىنشىلىكتەگى اقىلدى تەحنولوگيا. شورتاندى اۋدانىندا وتكەن «دالا ءدانى» حالىقارالىق دالا كۇنىنە ورايلاستىرىلعان شارادا وتاندىق فەرمەرلەر وسى جانە باسقا دا تىڭ جاڭالىقتارعا قانىقتى.

دالمە-ءدال ەگىنشىلىك:  ديقاندار اقىلدى سۋارۋ جۇيەسىنە كوشپەك

ا.باراەۆ اتىنداعى استىق شا­رۋا­شىلىعى عىلىمي-وندىرىستىك ورتا­لىعىندا وتكەن ديقاندار قۇرىل­تايىن­دا ەلدەگى اگرارلىق سالانىڭ وزەك­تى ماسەلەلەرى قاۋزالدى. اۋىل شا­رۋاشىلىعى ءمينيسترىنىڭ ورىنباسا­رى گۇلميرا يساەۆا بۇگىندە 600 مىڭ گەك­تار سۋارمالى جەردى قايتا قالپىنا كەل­تىرۋمەن قاتار, قوسىمشا 1,5 ملن گەكتار سۋارمالى جەردى اينالىمعا جى­بە­رۋ كۇن تارتىبىندە تۇرعانىن ايتتى.

– تاياۋ بولاشاقتا سۋارمالى جەردىڭ كولەمىن 3,5 ملن گەكتارعا جەتكىزۋ مە­جەسى العا قويىلىپ وتىر. بۇعان تەك يننوۆاتسيالىق تەحنولوگيالار ارقىلى قول جەتكىزۋگە بولادى. سول سەبەپتى وسى باعىتتا بىرلەسىپ جۇمىس ىستەۋگە كەلىس­كەن امەريكالىق ارىپتەستەرىمىزگە ال­عىسىمىزدى بىلدىرەمىز. بۇگىن اشىل­عان تاجىريبەلىك القاپ دالمە-ءدال ەگىن­شىلىكتى ەنگىزۋدەگى وزىق الاڭ بولارى كۇمانسىز. سونداي-اق ا.باراەۆ اتىنداعى استىق شارۋاشىلىعى عى­لىمي-وندىرىستىك ورتالىعىندا Valley كومپانياسىنىڭ وقىتۋ سىنى­بى اشىلدى. امەريكالىق ارىپتەستەرىمىز جاڭا تەحنولوگيانى ءتيىمدى پايدا­لانۋدىڭ جولىن كورسەتۋگە ءازىر. بۇل ەگىن شارۋاشىلىعىنداعى ءونىمدى جانە ساپانى جاقسارتادى دەگەن ۇمىتتەمىز, – دەيدى گ.يساەۆا.

سالالىق ۆەدومستۆونىڭ وكىلدەرى امە­­ريكالىقتار ۇسىنعان تەحنولوگيا جەكەلەگەن داقىلدار بويىنشا ءونىم­دى 70-80% كوبەيتۋگە سەپتەسەتىنىن جەت­­كىزدى. بۇل ارقىلى اۋىل شارۋا­شىلىعى مينيسترلىگى 2022 جىلعا قاراي سولتۇستىك وڭىرلەردەگى ەگىستىك ال­قاپتارىن دالمە-ءدال ەگىنشىلىك تەح­نولوگياسىنا تولىقتاي كوشىرۋدى كوز­دەۋدە. مۇنداي ۇلگىدەگى وزىق سىناق القاپتارىن ەلىمىزدىڭ وزگە دە ايماق­تارىندا اشۋ جوسپارلانعان. اقش-تىڭ قازاقستانداعى ەلشىسى ۋيليام موزەر ءبىزدىڭ اگرارلىق الەۋەتىمىزدى جوعارى باعالاپ, اتالعان سەكتوردا بە­رىك ارىپتەستىك ورناتۋعا نيەتتى ەكەن­دەرىن ءبىلدىردى.

– زاماناۋي اۋىل شارۋاشىلىعىن تەك ەكونوميكالىق تۇرعىدان قاراستىر­عان ءجونسىز بولار. قازىر ەكولوگيالىق ماسەلەلەردى نازاردان قالدىرۋعا بول­مايدى. سول سياقتى اگرارلىق سەك­­توردى ءتيىمدى پايدالانۋدىڭ دا­ جول­دارىن ىزدەستىرۋ قاجەت. بۇل وراي­دا امەريكالىق كومپانيالار قازاق­ستاندىق شارۋالارعا كومەك كور­سەتىپ, كەڭەستەرىمەن بولىسۋگە ءازىر. نەگە دەسەڭىز, قۇراما شتاتتاردىڭ تابي­عاتى قازاقستانمەن ۇقساس كەلەدى. اسى­رەسە سولتۇستىك جانە وڭتۇستىك دا­كو­تا شتاتتارىنىڭ جەرى قازاق دالاسىنان اينىمايدى. وتكەن جىلى اقش-تىڭ ساۋدا ءمينيسترى ۋيلبۋر روسس قازاقستاندىق ارىپتەستەرىمىزبەن ىسكەرلىك بايلانىس جۇرگىزگەن ەدى. سول كەزدە ءبىزدىڭ دەلەگاتسيانىڭ قۇرامىندا 16 اۋىلشارۋاشىلىق كومپانيا وكىلدەرى بولدى. وسى ساپار ەكى ەل ارا­سىنداعى ساۋدا-ەكونوميكالىق ىن­تىماقتاستىقتىڭ ارتۋىنا ىقپال ەتتى, – دەدى ۋ.موزەر.

«دالا ءدانى» حالىقارالىق كۇنى ايا­سىندا ا.باراەۆ اتىنداعى استىق شارۋاشىلىعى عىلىمي-وندىرىستىك ورتالىعىنىڭ تاجىريبەلىك ەگىستىك القابىندا دالمە-ءدال ەگىنشىلىك تەحنولوگياسىنا بايلانىستى اقىلدى سۋا­رۋ جۇيەسىنىڭ تانىستىرىلىمى ءوتتى. ەرەكشەلىگى سول, جاڭا قوندىرعىنى سمارتفوننىڭ كومەگىمەن باسقارۋعا بولادى. يننوۆاتسيالىق سۋارۋ جۇيەسى ارنايى ۇيالى قوسىمشا ارقىلى ىسكە قوسىلادى. وسىلايشا اگرارشىلار ەگىس دالاسىنا سابىلماي ۇيىندە وتى­رىپ-اق شارۋاسىن بىتىرۋىنە بولادى دەپ سەندىردى شەتەلدىك ينۆەستورلار.

امەريكالىق كومپانيا قازاق­ستاندا سۋارمالى قوندىرعى قۇراستى­را­تىن زاۋىتتى اشۋدى جوسپارلاپ وتىر.

– كليماتتىڭ وزگەرۋىنە بايلانىس­تى اقىلدى تەحنولوگياعا كوشكەنىمىز ابزال. ويتكەنى كەلەشەكتە جاھاندا قۇرعاقشىلىق بەلەڭ الۋى مۇمكىن. سون­دىقتان بار رەسۋرستاردى ءتيىمدى پايدالانۋىمىز قاجەت. ينۆەستورلار زاۋىت سالۋعا ءۇش وبلىستى تاڭداپ وتىر. اتاپ ايتقاندا, اقمولا, قوستاناي جانە قاراعاندى وبلىستارى. سەبەبى ءوندىرىس جۇرگىزۋ ءۇشىن گاز قورى كەرەك. شەتەلدىك كومپانيا وكىلدەرى اقمولا اكىمدىگىمەن ءتيىستى كەلىسسوز جۇرگىزۋدە. سونىڭ ناتيجەسىندە كاسىپورىن قايدا ورنالاساتىنى بەلگىلى بولادى, – دەدى ا.باراەۆ اتىنداعى استىق شارۋاشىلىعى عىلىمي-وندىرىستىك ورتالىعىنىڭ باس ديرەكتورى كەنجە ابدۋللاەۆ.

باسقوسۋدا ديقاندار ەگىن شارۋا­شى­لىعىنا تۇساۋ بولىپ تۇرعان ماسە­لەلەردى دە ايتتى. ماسەلەن, اقمولالىق شارۋا گەورگي پروكوفي ەلىمىزدە سالا­لىق عىلىمي-زەرتتەۋ ورتالىقتارى ساۋساقپەن سانارلىقتاي ەكەنىن, سون­داي-اق اكىمشىلىك تولەمدەردى رەتتەۋ ءۇشىن بىرىڭعاي اگرارلىق سالىقتى كوپ كەشىكتىرمەي ەنگىزۋ قاجەتتىگىن جەت­كىزدى.                  

 

سوڭعى جاڭالىقتار