تۇركيا ءالى دە تىنشي الماي تۇر
سەيسەنبى, 11 ماۋسىم 2013 2:03
1 ماۋسىم كۇنى ىستامبۇلداعى گەزي ساياباعىن وتاۋ تۋرالى شەشىم قابىلدانۋىنا بايلانىستى, تۇركياداعى نارازىلىق اكتسيالارى بۇگىندە ساياسي سيپات الا تۇسكەندەي. ەلدىڭ كوپتەگەن قالالارىندا شەرۋگە شىعۋشىلار پرەمەر-مينيستر رەدجەپ تايىپ ەردوعاننىڭ وتستاۆكاعا كەتۋىن تالاپ ەتۋىن جالعاستىرۋدا.
سەيسەنبى, 11 ماۋسىم 2013 2:03
1 ماۋسىم كۇنى ىستامبۇلداعى گەزي ساياباعىن وتاۋ تۋرالى شەشىم قابىلدانۋىنا بايلانىستى, تۇركياداعى نارازىلىق اكتسيالارى بۇگىندە ساياسي سيپات الا تۇسكەندەي. ەلدىڭ كوپتەگەن قالالارىندا شەرۋگە شىعۋشىلار پرەمەر-مينيستر رەدجەپ تايىپ ەردوعاننىڭ وتستاۆكاعا كەتۋىن تالاپ ەتۋىن جالعاستىرۋدا.
تۇركيا پرەمەر-ءمينيسترىن جاقتاۋشىلار دا ەلدە از ەمەس. وسىعان سۇيەنگەن ەردوعان ءوزىن قولداۋعا شاقىرعان ۇندەۋ تاستادى. ەل استاناسى – انكارا قالاسىندا ءىس باسىنداعى ۇكىمەت باسشىسىنىڭ قىزمەتىن جاقتاۋشىلار سان مىڭداعان ادام قاتىسقان اكتسيا ۇيىمداستىرىپ, پرەمەر-مينيسترگە جان-جاقتى قولداۋ كورسەتەتىندىكتەرىن مالىمدەدى. وسىلايشا, تۇركيا جۇرتى بۇگىندە ەكىگە جارىلىپ تۇر. بۇل جىك تۇسۋشىلىكتىڭ اياعى نەمەن تىنارى بەلگىسىز.
جەر شارىن جاياۋ اينالىپ شىقتى
جاپونيالىق ساياحاتشى ماساحيتو ەسيدا جەر شارىن جاياۋ اينالىپ ءجۇرىپ ءوتتى. 32 جاستاعى جاپوندىق بۇل باستاماسىنا 4,5 جىل جۇمسادى. ەسيدا ءوزىنىڭ ساياحاتىن 2009 جىلى قىتايدىڭ شانحاي قالاسىندا باستاعان بولاتىن.
ول ورتالىق ازيادان پورتۋگالياداعى روك مۇيىسىنە دەيىنگى جولدى 1 جىل 8 ايدا ءجۇرىپ وتكەن. روكتان اقش-قا دەيىن ۇشاقپەن جەتكەن ساياحاتشى نيۋ-دجەرسي قالاسىنان كانادانىڭ ۆانكۋۆەرىنە جاياۋ شىقسا, بۇل ەلدى مەكەنگە 2011 جىلدىڭ قازان ايىندا تابان تىرەگەن ەكەن. وسىدان كەيىن ول اۆستراليانى, سينگاپۋر مەن ۆەتنامدى كەسىپ وتسە, وسى ارادا دەنساۋلىعى سىر بەرگەن. سوندىقتان, ەسيدا كۇن سايىن شامامەن 30 شاقىرىم ءجۇرىپ وتىرعان. ەندى ول جاياۋ تايۆانعا جەتىپ, ودان ءارى وتانىنا جول تارتپاق.
ليۆيالىقتار وسىنى كوكسەپ پە ەدى؟
ليۆيا قارۋلى كۇشتەرى باس شتابىنىڭ باستىعى گەنەرال يۋسەف ءال-مانگۋش بەنگازي قالاسىندا قارۋلى قاقتىعىس ورىن الىپ, ونداعان ادام قازا تاپقاننان كەيىن, ءوزىنىڭ وتستاۆكاعا كەتەتىنىن مالىمدەگەن ەدى. ەل پارلامەنتى گەنەرالدىڭ وتستاۆكا تۋرالى مالىمدەمەسىن ماقۇلدادى.
ءال-مانگۋش ليۆيا اسكەرلەرىنىڭ باس شتابىن باسقارۋدى 2012 جىلدىڭ قاڭتارىندا قولىنا العان بولاتىن. قازىرگى كەزدە ەلدەگى بۇرىنعى ب ۇلىكشىلەر اسا كۇردەلى پروبلەمالار تۋىنداتىپ كەلەدى. ءفورمالدى تۇردە بيلىككە باعىناتىن زاڭدى توپتارمەن قاتار, ەل اۋماعىندا كۇنى بۇگىنگە دەيىن ءىس جۇزىندە ەشكىمگە ەسەپ بەرمەيتىن قارۋلى جاساقتار ءىس-قيمىل تانىتىپ ءجۇر. م.كاددافيدى ولتىرگەندە ليۆيالىقتار وسىندايدى كوكسەپ پە ەدى, دەگەن ساۋال تۋىندايدى.
تاليبتەر كابۋل اۋەجايىن شابۋىلدادى
«تاليبان» قوزعالىسىنىڭ مۇشەلەرى كابۋل اۋەجايىنا شابۋىل جاسادى. اۋعانستان استاناسى پوليتسيا باستىعىنىڭ مالىمدەۋىنشە, شابۋىلداۋشىلاردىڭ بارلىعى قازا تاپقان. ولاردىڭ 2-ەۋى وزدەرى جارىلىپ كەتسە, 5-ەۋى اتىس كەزىندە كوز جۇمعان. پوليتسيا مەن اسكەريلەر اراسىندا شىعىن جوق كورىنەدى.
شابۋىلعا بايلانىستى اۋەجايداعى بارلىق رەيستەر توقتاتىپ تاستالعان. «ءال-جازيرا» تەلەارناسىنىڭ حابارلاۋىنشا, اۋەجايعا شابۋىل جاسالعان كەزدە اۋعانستان پرەزيدەنتى حاميد كارزاي كاتاردا بولعان. ونىڭ ەلگە كەلگەن-كەلمەگەنى بەلگىسىز. ءسوز رەتىندە, كابۋل اۋەجايى اسكەري جانە ازاماتتىق ماقساتتاردا قاتار قولدانىلاتىنىن ايتا كەتەيىك. اۋەجاي ماڭىندا ناتو-نىڭ اۋعانستانداعى شتاب-پاتەرى دە ورنالاسقان.
ارمەنيانىڭ كابالەگە ۇلكەن قۇرمەتى
ارمەنيا پرەزيدەنتى سەرج سارگسيان يسپانيالىق وپەرا ءانشىسى مونتسەررات كابالەگە «ار-نامىس» وردەنىن تاپسىردى. سارگسياننىڭ مالىمدەۋىنشە, كابالەگە وردەن ارمەنيانىڭ مەملەكەتتىك جانە ۇلتتىق مۇددەسىن قورعاعانى, تاۋەلسىزدىك پەن دەموكراتيانى نىعايتۋداعى ەرەكشە ەڭبەگى جانە حالىقتار اراسىندا بەيبىتشىلىكتى نىعايتۋ ىسىنە قوسقان ۇلەسى ءۇشىن بەرىلگەن.
مۇنداي جوعارى قۇرمەتكە ءوزىنىڭ ريزاشىلىعىن بىلدىرگەن وپەرا ءانشىسى ارمەنيانى «ماحاببات پەن بەيبىتشىلىك ارالى» دەپ اتاعان. جاقىندا كابالە ەرەۆان ارقىلى تاۋلى قاراباققا بارىپ قايتقان بولاتىن. ساپارى بارىسىندا ول تانىلماعان رەسپۋبليكانىڭ پرەزيدەنتى باكو سااكيانمەن كەزدەسكەن ەدى. وسى وقيعادان كەيىن ىلە-شالا ازەربايجان وپەرا ءانشىسىن ەلگە كىرۋگە رۇقسات بەرىلمەيتىن تۇلعا رەتىندە جاريالادى. باكۋ كابالەنىڭ جاۋلاپ الىنعان اۋماققا رۇقساتسىز بارعانىنا نارازى.
تابيعات تاعى توسىن مىنەز تانىتتى
ورتالىق ەۋروپادا باستالعان نوسەر جاڭبىر شىعىسقا دا جەتىپ وتىر. توقتاۋسىز جاۋعان جاڭبىردان قىتايدىڭ حۋبەي پروۆينتسياسى قاتتى زارداپ شەكتى. 5 ادام وپات بولدى. ەنشي, يچان جانە تسزينچجوۋ قالالارىندا 135 ءۇي سۋ استىندا قالدى.
بيلىك 2316 ادامدى قاۋىپسىز جەرگە كوشىرگەن. تابيعات اپاتىنان, تۇتاستاي العاندا, 400 مىڭداي جەرگىلىكتى تۇرعىن تاۋقىمەت تارتقان. نوسەر قحر-ءدىڭ وڭتۇستىك-باتىسىنداعى گۋيچجوۋ پروۆينتسياسىنا دا شىعىن كەلتىرگەن. وندا 36 ءۇي قۇلاسا, 1 ادام ءۇيىندى استىندا قالىپ قازا تاپقان. سينوپتيكتەر جاۋىن-شاشىن ءالى دە جالعاساتىنىن ايتىپ وتىر.
قىسقا قايىرىپ ايتقاندا:
*اۋعانستاندا بىتىمگەرشىلەر قۇرامىنداعى گرۋزين سولداتتارى ولتىرىلۋىنە وراي, تبيليسيدە گرۋزيا كونتينگەنتىن اۋعانستان اۋماعىنان شىعارۋدى تالاپ ەتكەن ميتينگ ءوتتى. 2009 جىلدان بەرى اۋعان جەرىندە 29 گرۋزين سولداتى قازا تاپسا, 6-ۋى وسى ماۋسىم ايىندا ولتىرىلگەن ەدى.
*وڭتۇستىك افريكا رەسپۋبليكاسىنىڭ ەكس-پرەزيدەنتى, اپارتەيدكە قارسى كۇرەسكەر نەلسون ماندەلا اۋىر حالدە اۋرۋحاناعا تۇسكەن. 94 جاستاعى ەكس-پرەزيدەنتتىڭ قارتتىققا مويىنسىنا باستاعانى بايقالادى. ەل بيلىگى ونىڭ دەنساۋلىق جاعدايى تۋرالى ەش اقپارات تاراتپاي وتىر. شري-لانكادا جاۋعان نوسەر مەن وسىدان تۋىنداعان تەڭىز داۋىلىنان *27 بالىقشى قازا تاپتى. 30 بالىقشىنىڭ ءولى-ءتىرىسى بەلگىسىز. ەلدىڭ ءتيىستى قىزمەتتەرى ءىز-ءتۇزسىز كەتكەندەردى ىزدەستىرۋ ۇستىندە. بىراق ولاردىڭ اماندىعىنا كۇمان كەلتىرەتىندەر كوپ.
*سيريانىڭ الەپپو قالاسىندا پرەزيدەنت باشار اسادتىڭ رەجىمىنە قارسى كۇرەس جۇرگىزىپ كەلە جاتقان يسلامشىلار توبى قۇدايعا سىيىنۋدان باس تارتقان 15 جاسار موحامماد كاتتانى اتا-اناسىنىڭ جانە جەرگىلىكتى تۇرعىنداردىڭ كوزىنشە اۆتوماتتان اتىپ ولتىرگەن.
ينتەرنەت ماتەريالدارى نەگىزىندە ازىرلەندى.