كونە تارازدىڭ عاجايىپتارى
جۇما, 15 ناۋرىز 2013 1:27
«تاراز قالاسىنىڭ كىندىگىنە ورنالاسقان بازار استىندا ەجەلگى شاھار بار, تاريحى مىڭجىلدىقتارعا ۇلاساتىن سول مۇرانى حالىقتىڭ رۋحاني يگىلىگىنە اينالدىراتىن كەز كەلدى» دەگەن اڭگىمەنىڭ ايتىلعانىنا كوپ بولدى. مۇنداي ۇسىنىس حاتتىڭ ءبىرى, ءتىپتى, سوناۋ 1937 جىلى دا جازىلىپتى. قازاق كسر حالىق كوميسسارلارى كەڭەسىنە 4 قازاندا جولدانعان ول قۇجاتتىڭ باسىندا «وب وحرانە مەستا راسپولوجەنيا درەۆنەگو گورودا «تاراز» (بازارنايا پلوششاد گور. ميرزويانا) دەپ تۇر. مىنە, جەتپىس جىلدان استام ۋاقىت بويى جابۋلى جاتقان وسى ماسەلە وبلىسقا اكىم بولىپ قانات بوزىمباەۆتىڭ كەلۋىمەن قولعا الىندى.
جۇما, 15 ناۋرىز 2013 1:27
«تاراز قالاسىنىڭ كىندىگىنە ورنالاسقان بازار استىندا ەجەلگى شاھار بار, تاريحى مىڭجىلدىقتارعا ۇلاساتىن سول مۇرانى حالىقتىڭ رۋحاني يگىلىگىنە اينالدىراتىن كەز كەلدى» دەگەن اڭگىمەنىڭ ايتىلعانىنا كوپ بولدى. مۇنداي ۇسىنىس حاتتىڭ ءبىرى, ءتىپتى, سوناۋ 1937 جىلى دا جازىلىپتى. قازاق كسر حالىق كوميسسارلارى كەڭەسىنە 4 قازاندا جولدانعان ول قۇجاتتىڭ باسىندا «وب وحرانە مەستا راسپولوجەنيا درەۆنەگو گورودا «تاراز» (بازارنايا پلوششاد گور. ميرزويانا) دەپ تۇر. مىنە, جەتپىس جىلدان استام ۋاقىت بويى جابۋلى جاتقان وسى ماسەلە وبلىسقا اكىم بولىپ قانات بوزىمباەۆتىڭ كەلۋىمەن قولعا الىندى.
بىراق, قالا تۇرعىندارى اراسىندا وسى ءبىر جاقسى ءىستى جاقتاۋشىلارمەن بىرگە, نارازى توپتار دا پايدا بولدى. ولار قازاق جەرىندە ەجەلگى وركەنيەت ۇلگىسىندەگى ءىرى قالالاردىڭ بولعانىن, ونداعى مادەنيەت پەن ونەردىڭ, مايدا كاسىپكەرلىك پەن ساۋدا-ساتتىقتىڭ تامىرى تەرەڭدە جاتقانىن الەم جۇرتشىلىعىنا تانىتۋعا دەگەن قۇلشىنىستى تۇسىنگىسى كەلمەي, «وبلىس اكىمى تاريحي قالاشىقتى مۋزەيگە اينالدىرامىز دەگەن سىلتاۋمەن بازاردىڭ ورنىن باسىپ الۋدى ويلاپ وتىر» دەپ داۋرىقتى. دەگەنمەن, ەكى مىڭ جىلدان اساتىن تاريحى بار كونە قالاشىقتىڭ ۇستىندەگى بازار جاڭا مەكەنجايعا كوشىرىلىپ, كوپ جىلداردان بەرى مەملەكەت قاراۋىندا تۇرعان تاريحي ورىنعا ارحەولوگيالىق قازبا جۇمىستارى باستالدى.
جاقىندا وبلىس اكىمىنە جولىعىپ, وسى جانە باسقا دا ماسەلەلەر تۋراسىندا بۇكپەسىز اڭگىمەلەسۋدىڭ ءساتى ءتۇستى. وڭىردەگى وڭدى وزگەرىستەر مەن ەل ۇنەمى قۇلاعىن ءتۇرىپ وتىرعان «بازار» ماسەلەسى توڭىرەگىندەگى ءمانىستى وقىرماندارىمىز وبلىس اكىمىنىڭ ءوز اۋزىنان ءبىلسىن دەپ, سول سۇحباتتى جەتكىزۋدى ۇيعاردىق.

– قانات الدابەرگەن ۇلى, بازار جاڭا مەكەنجايعا كوشىرىلدى. تۇسىنە بىلگەن ادامعا ونىڭ جاقسى جاقتارى كوپ. مىسالى, بۇرىن قالاداعى ساۋدا-ساتتىقپەن اينالىساتىن تۇرعىنداردىڭ ءبارى ءبىر جەرگە شوعىرلانعاندىقتان, ول قالا ورتاسىنداعى كولىك قاتىناسىنا, جولاۋشىلار تاسىمالىنا, حالىققا قىزمەت كورسەتۋ ورىندارى مەكەمەلەرى جۇمىسشىلارىنىڭ قوزعالىسىنا ەداۋىر قيىندىقتار تۋعىزۋشى ەدى. ال قازىر ول ماسەلە وزىنەن ءوزى جويىلدى.
– بازاردى كوشىرۋ, ونىڭ ورنىنا ارحەولوگيالىق قازبا جۇمىستارىن جۇرگىزۋ ەرتە مە, كەش پە, ايتەۋىر جۇزەگە اسىرىلۋعا ءتيىس بولاتىن. ءوزىنىڭ ءساتتى ساعاتىن جىلدار بويى كۇتىپ جاتقان وسى جاۋاپتى شارۋا مەنىڭ تاعدىرىما جازىلىپتى. جامبىل وبلىسىنا اكىم بولىپ تاعايىندالعان تۇسىمدا ەل ۇكىمەتىندە تاراز قالاسىنىڭ باس جوسپارىن بەكىتۋ تۋرالى جۇمىستار ءجۇرىپ جاتتى. مىنە, وسى قۇجاتتاعى جوسپار بويىنشا بازاردىڭ كوشىرىلۋى, ونىڭ اينالاسى زامان تالابىنا ساي ساۋلەتتى عيماراتتارمەن كوركەيتىلۋى كەرەكتىگى كورسەتىلگەن. سوندىقتان ءبىز بازاردى كوشىرمەس بۇرىن, حالقىمىز ايتقانداي, «جەتى رەت ولشەپ, ءبىر رەت كەسۋگە» تىرىستىق. سونىڭ ءبىرى – بازارداعى ەجەلگى قالانىڭ قالدىقتارى تابىلدى دەگەن جەرگە بىلىكتى ارحەولوگتاردى جىبەرىپ, قازبا جۇمىستارىن جۇرگىزۋ جۇمىسى بولدى. ولاردىڭ قازبا جۇمىستارىنىڭ العاشقى ايلاردان-اق ناتيجەلى بولۋى, ءبىزدىڭ دە نيەتىمىز بەن باعىتىمىزدىڭ دۇرىستىعىن دالەلدەدى. سوندىقتان, جارتى عاسىردان استام ۋاقىت بويى جۇمىس ىستەپ كەلە جاتقان بازاردى كولدەنەڭ كوك اتتىلاردىڭ سوزىنە ەرگەندىكتەن نەمەسە بىربەتكەيلىككە سالىنىپ, ەشكىممەن اقىلداسپاي كوشىرە سالعان جوقپىز. ەلباسىنان, جانە ۇكىمەتتەن رۇقسات الدىق.
– مەن وتكەن جىلى باكۋ قالاسىندا بولدىم. كاسپي تەڭىزىنىڭ جاعاسىندا كونە باكۋ قالاشىعى بار ەكەن. ول قالاشىق قاراساڭىز باسىڭىزداعى قالپاعىڭىز تۇسەتىندەي وتە بيىك جانە قالىڭ دۋالدارمەن قورشالىپتى. دۋالدىڭ ۇستىندە اسكەرلەر جۇرەتىن جولدار, قاراۋىل قارايتىن مۇنارالارى دا بار. اۋلاسىنا تۇگەلدەي تاس ءتوسەلگەن. سونداي-اق, قازبا جۇمىستارى ارقىلى تابىلعان, ياعني كونە زاماننان قالعان جەر استى ۇيلەرىن (قۇجىرالار) ۇلتتىق قولونەر بۇيىمدارىن جاساپ نەمەسە تىگىپ, توقىپ ساتاتىن كاسىپكەرلەرگە جالعا بەرىپتى. ال شەتەلدەردەن كەلگەن تۋريستەر بولسا الگى بيىك دۋالمەن قورشالعان قالاشىق ىشىندەگى كونە زامان ستيلىمەن سالىنعان ءدامحانالاردان ۇلتتىق دامدەر جەپ, ءتۇرلى سۋسىندارمەن ءشول باسىپ وتىر.
– باكۋ قالاسىندا مەن دە بىرنەشە رەت بولدىم. «قىز مۇناراسى» دەگەن تاريحي مۇنارا بار عوي قاسىندا. ايتايىن دەگەنىم, بولاشاقتا ءبىز دە كونە تاراز قالاشىعىن وسىنداي عاجايىپ ورىنعا اينالدىرۋدى ماقسات ەتىپ وتىرمىز. ول ءۇشىن تاريحي قالاشىقتىڭ اينالاسىن قورشاپ, اسپان استىنداعى اشىق مۋزەي جاسايمىز. «اشىق مۋزەي» دەگەندە, ارينە, ول اشىق-شاشىق جاتپايدى, ونىڭ ءاربىر كەسەگىنە جاۋىن-شاشىن تيمەيتىندەي, ساز بالشىقتارى ەزىلىپ, ۇگىتىلىپ كەتپەيتىندەي ەتىلىپ مۇقيات جابىلاتىن بولادى. مىنە, سول جەردەگى قوناق ۇيلەر, مەيرامحانالار, جازدىق شاعىن كافەلەر جانە دۇكەندەر كونە شىعىس ەلدەرىنە ءتان ساۋلەت ونەرى نەگىزىندە سالىناتىن بولادى. دۇكەندەردە تەمىردەن, تەرىدەن, اعاشتان, قىشتان, فارفوردان, جىبەكتەن جانە تاعى باسقا دا شيكىزاتتاردان جاسالعان ۇلتتىق قولونەر بۇيىمدارىن ساتۋ ۇيىمداستىرىلادى. ال وبلىسىمىزدا قولونەر شەبەرلەرى بارشىلىق, دەمەك بۇل ىسكە سولاردى دا تارتاتىن بولامىز.
جىبەك ونىمدەرى دەمەكشى, ەگەر ءسىز وسى وڭىردە بۇرىننان تۇرىپ كەلە جاتقان بولساڭىز, مىندەتتى تۇردە ءبىلۋىڭىز كەرەك, وسىندا تۇت اعاشتارى وسىرىلگەن. بىراق ول كەيىن ءتۇرلى سەبەپ-سالدارلارمەن جويىلىپ كەتكەن. ءبىز سول جۇمىستى قايتا قولعا الىپ وتىرمىز. ۇلى جىبەك جولىنىڭ بويىنداعى ەكىمىڭجىلدىق تاريحى بار كونە قالا ماڭىندا تۇت اعاشتارىن ءوسىرىپ, ودان جىبەك جىپتەر ءوندىرىپ, جىبەك ماتالار توقىپ, ساتىپ جاتساق قانداي كەرەمەت بولار ەدى.
– قانات الدابەرگەن ۇلى, وسى جەردە قاراپايىم حالىقتىڭ ۇعىمى ءۇشىن ءبىر تۇسىنىكسىز جايتتىڭ ۇشى كورىنىپ تۇرعان سياقتى. ويتكەنى, ءبىزدىڭ قالامىزدا مەيرامحانا بيزنەسى وتە قاتتى دامىعان. ءار كوشەدە, ءتىپتى, ءار ورامدا ەكى-ءۇش مەيرامحانادان بار. قوناق ۇيلەر دە از ەمەس. سوندىقتان كونە قالاشىقتىڭ اينالاسىنان تاعى دا مەيرامحانا, قوناق ۇيلەر سالساق, ەرتەڭگى كۇنى ولار وزىنە ءتان دىردۋىمەن تاريحي ورىندى تاعى دا «بازارعا» اينالدىرىپ جىبەرمەي مە دەگەن قاۋىپ بار.
– مەيرامحانا دەگەندە, ەلدىڭ ويىنا كۇن سايىن ۇيلەنۋ تويلارى مەن مەرەيتويلار وتكىزىلىپ جاتاتىن ىردۋ-دىردۋى مول ورىندار ورالماسىن. ونداي ورىنداردى, ادەتتە, مەيرامحانا ەمەس, «بانكەت زالدارى» دەيدى. ال قاراپايىم حالىق ءبارىن ءبىر سوزبەن «مەيرامحانا» دەي سالادى. بولاشاقتا جۇزەگە اسىرىلاتىن كونە تاراز قالاشىعى مۋزەيىنىڭ قاسىنداعى مەيرامحانالاردا ۇيلەنۋ تويلارى مەن مەرەيتويلار, بەسىك تويلار, سۇندەت تويلار وتكىزىلمەيدى. ولاردا شەتەلدىك تۋريستەر, قالا قوناقتارى جانە وبلىس تۇرعىندارى دەمالىس كۇندەرى, ياعني كۇندىز نەمەسە كەشكىلىك ءبىر مەزگىل بارىپ, ءان تىڭداپ, ءدام جەپ, سۋسىن ءىشىپ دەگەندەي, كوڭىل سەرگىتەتىن جاعدايلار جاسالادى. ءوزىڭىز ايتىڭىزشى, قالامىزدا ءدال قازىر وسىنداي مەيرامحانا بار ما؟ زيالى قاۋىم, تاسى ورگە دومالاعان كاسىپكەرلەر, تۇرمىستارى تۇزەلە باستاعان قاراپايىم حالىق كەشكىلىك قانداي مەيرامحاناعا بارىپ دەمالىپ, كوڭىل كوتەرەرىن بىلمەيدى, ويتكەنى بارىندە ۋ-شۋ بوپ, تويلار ءوتىپ جاتىر. كۇن سايىن سولاي. قوناق ۇيلەر دە تۋرا وسى سياقتى. مىسالى, قالامىزدا ءالى كۇنگە دەيىن زامان تالابىنا ساي «ءتورت جۇلدىزدى», «بەس جۇلدىزدى» قوناق ۇيلەر جوق. كونە تاراز قالاشىعىن تاماشالاۋعا كەلگەن باقۋاتتى قوناقتاردى قايدا ءتۇسىرەمىز؟ مىنە, بولاشاقتا قولعا الىناتىن كونە تاراز قالاشىعى اشىق مۋزەيىنىڭ ماڭىنان بارلىق تالاپقا ساي «ءتورت جۇلدىزدى», «بەس جۇلدىزدى» قوناق ۇيلەر سالۋ كەرەك دەپ وتىرعانداعى نەگىزگى ويىم وسى ولقىلىقتاردىڭ ورنىن تولتىرۋ.
ايتپاقشى, كونە تاراز قالاشىعىنىڭ قاي تۇسى تسيتادەل, قاي تۇسى شاحريستان, قاي جەرى رابات ەكەنىن كوپكە دەيىن انىقتاي الماي كەلدىك. جاقىندا ارحەولوگتار ونى انىقتاپ بەردى. مەن ايتىپ وتىرعان مەيرامحانالار, قوناق ۇيلەر وسى ءۇش بولىكتىڭ «رابات» دەپ اتالاتىن, ياعني ەڭ سىرتقى بولىگىنە ورنالاساتىن بولادى.
كونە تاراز قالاشىعىن قازۋعا جانە تاعى باسقا جۇمىستارعا ازىرگە 100 ميلليون تەڭگە قارجى ءبولىپ وتىرمىز. ارينە, ارحەولوگيالىق قازبا جۇمىستارى ءبىر-ەكى جىلدىڭ ءىسى ەمەس, ونىڭ مەرزىمى, ءتىپتى, ون-جيىرما جىلدان دا اسىپ كەتۋى ءمۇمكىن. ەڭ باستىسى, وسى يگىلىكتى ءىستى ماسليحاتپەن بەكىتىپ الساق, مەملەكەت تاريحى مەن مادەنيەتىن الەمگە تانىتۋ تۇرعىسىنداعى وسى جۇمىستى مەنەن كەيىن كەلگەن اكىمدەر دە ودان ارى جالعاستىراتىن بولادى.
مەيرامحانالار دا, قوناق ۇيلەر دە جانە دۇكەندەر دە شىعىستىق ەجەلگى ساۋلەت ونەرى ۇلگىسىمەن سالىناتىن بولادى. رەتى كەلگەندە ايتا كەتەيىن, قالا كەلبەتىن قايتالانباس عيماراتتارمەن كوركەيتىپ, كورىكتەندىرە ءتۇسۋ ءۇشىن وبلىس پەن قالانىڭ ساۋلەت سالاسىنا جاڭا باسشىلار تاعايىندادىم. ەكەۋى دە ءوز ءىسىنىڭ مامانى. «سەندەردىڭ ەڭ باستى مىندەتتەرىڭ قالانىڭ ساۋلەتى مەن ءسان-سالتاناتىن كوتەرۋ» دەدىم ولارعا. قازىر ولار مەنىڭ تاپسىرمام بويىنشا جۇمىس ىستەپ جاتىر.
– ول جەردەن اۋليەاتا مەشىتى دە الىس ەمەس. وسى يماندىلىق ورنى بۇرىننان دا بىلاپىتى مەن بالاعاتى كوپ, اراق-شارابى سۋداي اققان بازار مەن بازارشىلاردىڭ ورتاسىندا قالىپ ەدى.
– اۋليەاتا مەشىتى بۇرىنعى ەلەكتريچەسكايا, قازىرگى بالتاباي ادامباەۆ اتىنداعى كوشەنىڭ بويىنا ورنالاسقان عوي. بۇرىنعى بازار ۇلعايا كەلە وسى مەشىتتى جان-جاعىنان «باسىپ» قالدى. ءسىز ايتىپ وتىرعان بىلاپىت پەن بالاعات, سۋداي اققان اراق-شاراپ سول كەزدە بولعان. مىنە, ءبىز بازاردى كوشىرۋ ارقىلى وسى مەشىتتى مۇسىلمان قاۋىمىن نارازى ەتىپ كەلگەن اراق-شاراپتان, بەيپىل اۋىزداردىڭ ايعاي-شۋىنان تازارتتىق. بىراق شاعىن كاسىپپەن شۇعىلداناتىن ادامداردىڭ سول كوشەنىڭ بويىنداعى كوتەرمە ساۋدا ورىندارى ءالى دە بولسا جۇمىس ىستەپ تۇر. بولاشاقتا ولاردىڭ اراق-شاراپتان باسقا نارسەلەر ساتۋعا بەيىمدەلۋ جاعىن ويلاستىراتىن شىعارمىز.
– بازاردىڭ كوشىرىلۋىنە قارسى توپتار «شاعىن كاسىپ يەلەرىنىڭ جۇمىسىنا قولدان كەدەرگى جاسالىپ وتىر» دەپ مالىمدەۋدە. سولاردىڭ ءبىرى, «اتامەكەن» وداعى» ۇلتتىق ەكونوميكالىق پالاتاسى ءمۇشەلەرى وبلىس ورتالىعىنا ارنايى كەلىپ, بىرنەشە رەت كوشپەلى ءماجىلىس وتكىزىپتى. وسى پالاتانىڭ باسقارما ءتوراعاسى ابىلاي مىرزاحمەتوۆ تارازدىق كاسىپكەرلەرگە كەدەرگى جاساپ, كوپتەگەن تەكسەرىستەر ۇيىمداستىرعانى ءۇشىن وبلىستاعى ۆەتەرينارلىق ينسپەكتسياعا «تەجەگىش تەتىگى-2012» دەپ اتالاتىن سالماعى 12 كيلوگرامدىق تەمىر جول تەجەگىشىن «ماراپات» رەتىندە ۇسىنىپتى…
– كەرىسىنشە, بىزدە شاعىن كاسىپكەرلىك سوڭعى ءۇش جىلدا وتە جاقسى قارقىنمەن دامىدى. وبلىس يندۋسترياسىنا سالىنعان قارجى مەن جاڭادان اشىلعان كاسىپورىندار دا وتە كوپ. مىسالى, شاعىن جانە ورتا كاسىپكەرلىك سۋبەكتىلەرى وتكەن جىلدىڭ قاڭتار-جەلتوقسان ايلارىندا 185,8 ميلليارد تەڭگەنىڭ ءونىمىن ءوندىرگەن. بۇل 2010 جىلدىڭ ءتيىستى كەزەڭىمەن سالىستىرعاندا 101 پايىزدى قۇرادى. ال بيىلعى جىلدىڭ 1 قاڭتارىنا شاعىن جانە ورتا كاسىپكەرلىكتىڭ بەلسەندى سۋبەكتىلەرىنىڭ سانى 36454 ادامعا جەتتى. ال وندا جۇمىس ىستەيتىندەردىڭ سانى 118, 4 مىڭ ادامعا جەتىپ وتىر. وبلىستان شەتتە جۇرگەن جەرگىلىكتى كاسىپكەرلەردى شاقىرىپ, «ەلىڭە, جەرىڭە يگىلىكتى ءىس جاسا» دەپ ۇسىنىس ايتتىم. ولارعا راحمەت, ايتقان ۇسىنىسىمدى قابىل الدى. ايتا بەرسەك, مۇنداي مىسالدار وبلىسىمىزدا وتە كوپ. سوندىقتان, ابىلاي مىرزاحمەتوۆكە «تەجەگىش» سىيلايتىن ءوڭىردى وزگە جاقتان ىزدە دەگىمىز كەلەدى.
– ءيا, تاراز قالاسىندا كوپ جۇمىس جاسالدى. الماتى جاقتان كەلە جاتقان جولاۋشىنىڭ كوز ءتۇسىپ, سۇيسىنە قارايتىن قاقپانىڭ ءوزى نەگە تۇرادى؟!. ءبىر قاراعاندا اناۋ ايتقانداي ەشتەڭە ەمەس, بىراق ءبىردەڭە تۇسىنەتىن ادامعا سول قاقپانىڭ ءوزى-اق تاراز دەگەن تاريحي قالانىڭ شوقتىعىن بۇرىنعىدان دا بيىكتەتە ءتۇسكەندەي. پايدالانۋعا بيىل جازدا بەرىلەتىن سپورت كەشەنى قۇرىلىسى دا وبلىس ورتالىعىنداعى ساۋلەتتى عيماراتتاردىڭ ءبىرىنە اينالادى دەپ قۋانىپ وتىرمىز.
– دوستىق الاڭىن الىپ قاراڭىز. ءبىز سوندا تۇرعان عيماراتتاردىڭ ويۋ-ورنەگىن دە, بوياۋىن دا تۇبىرىمەن وزگەرتتىك. بۇل جاڭعىرتۋلار كونە عيماراتتاردىڭ ءسان-سالتاناتىن بۇرىنعىدان دا ارتتىرا ءتۇستى. ال تۇنگى جارىقتار ودان سايىن اجارلاندىرىپ, قۇلپىرتىپ ءجىبەردى. الاڭدى تارىلتىپ جانە عيماراتتاردىڭ قاسبەتىن جاۋىپ, اجارىن كورسەتپەي تۇراتىن تالداردى دا رەتكە كەلتىردىك. جالپى, مەن ماقتاۋ ءسوز دامەتەتىن شەنەۋنىكتەردىڭ قاتارىنان ەمەسپىن. بىراق ءبىزدىڭ وسى جۇمىسىمىزدى دۇرىس تۇسىنگەن كىسىلەر دوستىق الاڭى مەن ونداعى قايتا جاڭعىرتۋ جۇمىستارىن جاقسى باعالاپ, ارالارىندا, ءتىپتى, سانكت-پەتەربۋرگ ارحيتەكتۋراسىنىڭ ۇلگىسىنە تەڭەگەندەرى دە بولدى.
وسى رەتتە تاراز قالاسىنىڭ اكىمى بەكبولات ورىنبەكوۆتىڭ ناعىز ەڭبەكقور شەنەۋنىك بولىپ شىققانىنا ريزا بولىپ جۇرگەنىمدى ايتا كەتكىم كەلەدى. تاڭەرتەڭ ەرتە تۇرىپ تەلەفون شالسام, بىردە انا قۇرىلىس نىسانىندا, ەندى بىردە مىنا قۇرىلىس نىسانىندا جۇرگەنىن ايتادى. تىنىم تاپپايدى, ناعىز ەڭبەكقور باسشى.
– «داۋىل بولماعاندا, ەندىگى جوعارى جاقتا وتىراتىن ەدىم» دەپسىز. وسى راس پا؟ راس بولسا, سول ءسوزدىڭ ءمانىسىن ءتۇسىندىرىپ بەرىڭىزشى. ايتپەسە, جۇرت ونى سان-ساققا جۇگىرتىپ ءجۇر.
– باسقا قىزمەتكە بارۋىم ءجونىندە ۇسىنىس بولعان. بىراق مەن وبلىسىمىزدا كەنەتتەن داۋىل تۇرىپ, ودان ءوڭىردىڭ ەكونوميكاسى مەن تۇرعىندارىنا وراسان زور شىعىن كەلىپ جاتقان كەزدە كەتىپ قالعانىم دۇرىس بولمايتىنىن ايتىپ, وبلىس باسشىلىعىندا قالدىرۋدى وتىنگەنمىن. بار بولعانى وسى.
– اشىق اڭگىمەڭىزگە راحمەت!
اڭگىمەلەسكەن
كوسەمالى ساتتىباي ۇلى,
«ەگەمەن قازاقستان».
––––––––––
سۋرەتتە: اۋليەاتا قالاسى مەن ونىڭ كونە قورعانىنىڭ جوسپارى.