بۇل كۇنى شاھاردىڭ باس كوشەسىندە «باتىرلارعا تاعزىم – بەسسمەرتنىي پولك» ۇرانىمەن وتكەن شەرۋگە مىڭداعان ادام قاتىستى. جۇبان مولداعاليەۆ گۇلزارىنان ماڭگىلىك الاۋعا دەيىن سوعىس جىلدارىنىڭ اندەرىن شىرقاپ وتكەن تۇرعىندار قولدارىنا مايدانگەرلەردىڭ سۋرەتىن ۇستاعان.
جەڭىس مەيرامىنا ارنالعان سالتاناتتى شاراعا ورال قالاسىنداعى 5517 اسكەري ءبولىم جاۋىنگەرلەرى دە قاتىستى. جەدەل قيمىل باتالونىنىڭ 200-دەي ساربازى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مەملەكەتتىك تۋىن جانە جەڭىس تۋىنىڭ كوشىرمەسىن سالتاناتپەن الىپ ءوتتى. بۇل توپتى اسكەري ءبولىم كومانديرىنىڭ ورىنباسارى مايور مەلس دۋلاتباەۆ باستاپ ءجۇردى.
ماڭگىلىك الاۋ باسىندا بولعان سالتاناتتى جيىندا باتىس قازاقستان وبلىسىنىڭ اكىمى التاي كولگىنوۆ جەڭىمپاز اعا ۇرپاققا ارناپ ءسوز سويلەدى.
– بۇگىن ۇلى جەڭىستىڭ 74-ءىنشى جىلىن اتاپ وتۋدەمىز. بۇل مەيرامدى ارداقتى ارداگەرلەرىمىز بەن تىل ەڭبەككەرلەرى بىزبەن بىرگە قارسى الۋدا. بەيبىت كۇنىمىزدىڭ قادىرىن ولاردان ارتىق كىم بىلەدى؟! بۇل مەيرامنىڭ قادىر-قاسيەتىن كەلەشەك ۇرپاققا امانات ەتۋ – ءبىزدىڭ پارىزىمىز. ويتكەنى, ۇلى جەڭىس اتا-بابالارىمىزدىڭ ەرەن ەرلىگى مەن ەسىل ەڭبەگىنىڭ ارقاسىندا كەلدى. ەلباسىمىز نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى نازارباەۆ «ەكىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىس تۋرالى ءبىزدىڭ جانە بۇكىل تمد حالىقتارىنىڭ ۇلى وتان سوعىسىندا جەڭىپ شىعۋى ءۇشىن قانداي ۇلى قۇرباندىقتارعا بارعانى ءاربىر جاڭا بۋىندى تاربيەلەۋدىڭ تاقىرىبى بولۋى كەرەك» دەپ اتاپ كورسەتتى. تاۋەلسىزدىك جىلدارىندا قول جەتكەن جەتىستىكتەردىڭ بارلىعى ۇلى جەڭىستىڭ جەمىستى جالعاسى. 1941-1945 جىلدار ارالىعىندا ۇلى وتان سوعىسىنا اق جايىق وڭىرىنەن 80 مىڭعا جۋىق ازامات اتتاندى. قان مايداندا ەرلىكتىڭ عاجاپ ۇلگىسىن كورسەتكەن ولاردىڭ جارتىسى عانا ەلگە ورالدى. باتىسقازاقستاندىق 43 ازامات سوۆەت وداعىنىڭ باتىرى اتاعىن يەلەندى. التى جەرلەسىمىز داڭق وردەنىنىڭ تولىق كاۆالەرى اتاندى. ەڭبەكتەگەن بالادان ەڭكەيگەن قارياعا دەيىن «بارلىعى مايدان ءۇشىن, بارلىعى جەڭىس ءۇشىن» دەپ ەڭبەك ەتتى. اق جايىق تۇرعىندارى دا مايدان شەبىنە جىلى كيىمدەرى مەن ازىق-ت ۇلىك, قارۋ-جاراق جىبەردى. ءبىزدىڭ وڭىرىمىزدە كۇندىز-ءتۇنى جەتى اسكەري گوسپيتال جۇمىس ىستەدى. سۇراپىل جىلداردا ەلگە ادال قىزمەت ەتۋدىڭ ۇلگىسىن كورسەتكەن اتالارىمىز بەن اجەلەرىمىزدىڭ ەرلىگى قاشان دا ەل ەسىندە. اعا بۋىننىڭ ارداقتى ءىسىن كەيىنگى ۇرپاق لايىقتى تابىستارمەن جالعاستىرادى دەگەن نىق سەنىم بار. وسى تۇرعىدا جەڭىستىڭ قادىر-قاسيەتى كۇننەن-كۇنگە ارتىپ, مازمۇنى تەرەڭدەي تۇسپەك. ەلىمىزدىڭ ۇيىتقىسى ءارى جاس ۇرپاقتىڭ اقىلشىسى بولىپ وتىرعان ارداگەرلەردىڭ ەرلىگىن قۇرمەتتەۋ – بارشامىزدىڭ ورتاق مىندەتىمىز, – دەدى ءوڭىر باسشىسى.
بۇل كۇنى مەرەكەلىك شارالار وبلىس ورتالىعىنىڭ ءار جەرىندە ءوتتى. مانشۇك, ءاليا جانە حيۋاز بەينەلەنگەن «قازاق حالقىنىڭ داڭقتى قىزدارى» اتتى ەسكەرتكىش كەشەنگە, باۋىرلاستار زيراتىنا, سوۆەت وداعىنىڭ باتىرى تەمىر ءماسيننىڭ ەسكەرتكىشىنە, ماڭگىلىك الاۋ كەشەنىندەگى مايدانگەرلەر تىزىمىنە گۇل شوقتارى قويىلدى. ورال قالالىق ورتالىق ساياباعىندا «سولدات بوتقاسى» دايىندالىپ, ارداگەرلەرگە سىي-قۇرمەت كورسەتىلدى.
سۋرەتتى تۇسىرگەن تەمىربولات توقمامبەتوۆ
باتىس قازاقستان
