ماسكەۋدەگى قازاق سۋرەتشىسى تۇرالى مۇسىرەپبەكوۆتىڭ تاڭعاجايىپ الەمى
جەكسەنبى, 23 قىركۇيەك 2012 11:42
بۇگىندە ماسكەۋلىكتەر “ناش تۇرالى”, “موسكوۆسكي كازاح” دەپ اتاپ كەتكەن قىلقالام يەسى باۋكەڭدەي ۇلى تۇلعانى دۇنيەگە اكەلگەن جۋالى توپىراعىنىڭ پەرزەنتى. وسىندا ورتالاۋ مەكتەپ ءبىتىرىپ, جامبىل مەديتسينا ۋچيليششەسىن تامامداعان تۇرەكەڭ العاشقى ەڭبەك جولىن دا جۋالىدا باستاعان. ۋچيليششەدەن كەيىن ءبىر جىلداي قىزىلارىق اۋىلىندا فەلدشەر بولىپ قىزمەت ىستەگەن ول وسى اۋىلدان اسكەر قاتارىنا اتتاندى. ارميادان كەلە سالا الماتى مەديتسينا ينستيتۋتىنىڭ ءبىر جىلدىق دايىندىق كۋرسىنا قابىلدانىپ, كەلەسى جىلى وسى وقۋ ورنىنىڭ ەمدەۋ فاكۋلتەتىنە تۇسكەنى, وقۋدى وتە جاقسى اياقتاپ, — اساداعى وكپە اۋرۋلارى اۋرۋحاناسىنا باس دارىگەر بولىپ كەلگەنى-ءبارى-ءبارى مەنىڭ كوز الدىمدا.
جەكسەنبى, 23 قىركۇيەك 2012 11:42
بۇگىندە ماسكەۋلىكتەر “ناش تۇرالى”, “موسكوۆسكي كازاح” دەپ اتاپ كەتكەن قىلقالام يەسى باۋكەڭدەي ۇلى تۇلعانى دۇنيەگە اكەلگەن جۋالى توپىراعىنىڭ پەرزەنتى. وسىندا ورتالاۋ مەكتەپ ءبىتىرىپ, جامبىل مەديتسينا ۋچيليششەسىن تامامداعان تۇرەكەڭ العاشقى ەڭبەك جولىن دا جۋالىدا باستاعان. ۋچيليششەدەن كەيىن ءبىر جىلداي قىزىلارىق اۋىلىندا فەلدشەر بولىپ قىزمەت ىستەگەن ول وسى اۋىلدان اسكەر قاتارىنا اتتاندى. ارميادان كەلە سالا الماتى مەديتسينا ينستيتۋتىنىڭ ءبىر جىلدىق دايىندىق كۋرسىنا قابىلدانىپ, كەلەسى جىلى وسى وقۋ ورنىنىڭ ەمدەۋ فاكۋلتەتىنە تۇسكەنى, وقۋدى وتە جاقسى اياقتاپ, — اساداعى وكپە اۋرۋلارى اۋرۋحاناسىنا باس دارىگەر بولىپ كەلگەنى-ءبارى-ءبارى مەنىڭ كوز الدىمدا.
ءبىر-ەكى جىلدان كەيىن دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگىنە قىزمەتكە اۋىسىپ, ونان ي.م.سەچەنەۆ اتىنداعى ماسكەۋ مەديتسينالىق اكادەمياسىنىڭ اسپيرانتۋراسىنا تۇسكەنى دە كەشەگىدەي ەدى. سونان تۇرەكەڭ اتالمىش قالادا قالىپ قويعان. سودان بەرى ارادا 15-16 جىل سىرعىپ وتە شىعىپتى. مەنىڭ بالا كەزىمدە وقۋ قۋالاپ جۇرگەن تۇرالى ءالى دە سول عىلىم- ءبىلىمنىڭ سوڭىندا. تۇرەكەڭ نەگە وقۋدان جالىقپايدى دەپ كەيدە ءوز-وزىمنەن تاڭدانۋشى ەدىم. سويتسەم ونىڭ بويىندا وقۋ مەن ىزدەنىستەن جالىقتىرمايتىن ۇلى كۇش — ونەر كۇشى بار ەكەن عوي.
ماسكەۋگە كەلگەن سوڭ-اق تۇرالىنىڭ تۇلا بويىنداعى سول ءبىر رۋحاني قاينارلار جانارتاۋداي اتقىلاپ سىرتقا شىققان ەدى. ول مەديتسينا سالاسىندا اۋقىمدى عىلىمي جۇمىس جاساپ, ءوزى وقىعان اكادەميادا ساباق بەرە ءجۇرىپ, كوركەمسۋرەت ونەرىمەن دە اينالىسىپ كەتكەن-ءدى.
وسىدان 5-6 جىل بۇرىن, جەكسەنبى كۇندەرىنىڭ بىرىندە تەلەديداردى قوسىپ جىبەرسەم, ورت جاڭالىقتارى ءجۇرىپ جاتىر ەكەن. “ورتالىق جۋرناليستەر ءۇيىنىڭ ۇلكەن زالىندا موسكۆالىق سۋرەتشى تۇرالى مۇسىرەپبەكوۆتىڭ سۋرەت كورمەسى اشىلدى…” دەگەن ديكتوردىڭ سوزىنە ەلەڭ ەتە قالىپ, ەكرانعا ۇڭىلسەم كادىمگى ءوزىمىزدىڭ تۇرەكەڭ كورەرمەندەرگە ءوز كارتيناسىن كورسەتىپ ءجۇر. مەن سوندا عانا دارىگەر ادامنىڭ كوركەمونەرگە مىقتاپ زەيىن قويعانىن, بۇل سالادا شىن مانىندە ءوز بيىگىنە كوتەرىلگەنىن العاش رەت مويىنداعانداي ەدىم.
سول كۇننەن باستاپ مەنىڭ جۇرەگىمدە تۇرالى اعا قولىنان شىققان كارتينالاردى ءوز كوزىممەن كورسەم دەگەن ارمان وتى جىلت ەتە قالعانى شىن. سونان ءبىر كۇنى وزىمەن حابارلاسىپ, سۋرەتتەرىنىڭ فوتوكوشىرمەلەرىن سۇراتقانىم بار. كوپ ۇزاماي تۇرەكەڭ ماعان قوماقتى باندەرول جىبەرىپتى. ونىڭ ىشىنەن شىعارما كوشىرمەلەرىنەن باسقا اۋديوكاسسەتا تابىلدى. ونى ماگنيتوفونعا قوسىپ تىڭداپ كوردىم دە تۇرەكەڭنىڭ جاپ-جاقسى سۋرەتشىلىگىنە قوسا ءتاپ-ءتاۋىر سازگەر بولىپ شىققانىنا قۋاندىم. تاعى ءبىر پاكەتتە ولەڭدەرى دە بار ەكەن. مىنە, عاجاپ! تابيعات ءبىر ادامنىڭ باسىنا وسىنشاما ونەر مەن قابىلەتتى ءۇيىپ-توگىپ بەرگەنىنە تاڭدانباۋىڭ مۇمكىن ەمەس. جانى نازىك, ويى ۇشقىر, پاراساتى مول ادامنان عانا وسىنشاما ونەر قاينارى اقتارىلىپ شىعاتىنى داۋسىز.
* * *
باۋىرجان مومىش ۇلىنىڭ ماسكەۋدە وتكەن مەرەيتويىنا بارعان ساپارىمىزدا بىزگە اۋەلى ەسىك كورسەتكەن جانىبەك ەلىكباەۆ ءىنىمىز بولسا, كەلەسى كۇنى قوناققا شاقىرعان وسى تۇرالى مۇسىرەپبەكوۆ اعامىز.
مىنە, ءبىز تۇرالى اعا مەن ساندىكۇل جەڭگەمىزدىڭ باننىي كەلتە كوشەسىندەگى پاتەرىندە وتىرمىز.
— مىنا سۋرەت “ەسكى اۋىل” دەپ اتالاتىن كارتينا, — دەيدى تۇرالى. — ءبىزدىڭ بالا كەزىمىزدە قىزىلارىق اۋىلىنىڭ جوعارعى جاعىندا بيىك ءبىر توبە بولاتىن. بۇگىن دە بار شىعار. سول توبەدەن قاراساڭ ءبىز تۇراتىن قار باسقان ەسكى اۋىل الاقانداعىداي انىق كورىنەتىن. توبەسى بالشىقپەن سىلانعان الاسا ۇيلەردىڭ مۇرجالارىنان بۋداقتاعان ءتۇتىن مەنىڭ انامنىڭ ءجىپ يىرەتىن شۋداسىنا ۇقسايتىن-دى. بالا كۇنگى ەسكى اۋىلدىڭ سول سۋرەتى مەنىڭ جادىمدا ماڭگى جاتتالىپ قالىپتى. اقىرى مىناداي كارتيناعا اينالدى, — دەيدى ول.
تۇرالى كارتينالارىنىڭ تاقىرىبى ءار الۋان. دەگەنمەن, وسى شىعارمالاردىڭ باسىم كوپشىلىگى تۋعان جەرى جۋالى ايماعىنىڭ كەلبەتىن, سۇلۋ تابيعاتىن بەينەلەۋگە ارنالعانى ونىڭ ەلگە, جەرگە دەگەن پەرزەنتتىك ماحابباتىنىڭ ايعاعى. “تۋعان جەر” دەپ اتالاتىن مىنا ءبىر كارتيناسىندا تاعى دا قار باسقان ەسكى اۋىل بەينەسى. ايلى ءتۇن. جۇلدىزدى اسپان. كوككە قاراپ ۇلىعان كوك ءبورى. ەسكى قورىم. زيراتتاعى ارۋاقتار اتا-بابا ارۋاعىن ۇمىتپاڭدار دەپ بۇگىنگى ۇرپاققا ۇلاعات ايتىپ تۇرعان سەكىلدى.
ت.مۇسىرەپبەكوۆ شىعارمالارى نەگىزىنەن وي مەن سەزىمگە قۇرىلعان. بۇل كادىمگى كوپتىڭ ءبارى ويلايتىن جەڭىل-جەلپى وي ەمەس, كوڭىل كوزىمەن قاراعاندا, عانا وقىلاتىن كۇردەلى وي, تۇنىپ تۇرعان فيلوسوفيا. مىسالى, ء“ومىر” دەپ اتالاتىن پولوتنوسىنا نازار اۋدارىپ قارالىق. سۋرەتتە اياق-قولى بايلاۋلى جاتقان ادام بەينەلەنگەن, ونىڭ بۇكىل دەنەسىندە باقا-شايان, قۇرت-قۇمىرسقا ءورىپ ءجۇر. قورقىنىشتى-اق. دەگەنمەن, بۇل كورەرمەنىن ويعا جەتەلەيتىن تىڭ تۋىندى. ءومىر دەگەن مىنە, وسى, تىرىڭدە بىرەۋ جاعاڭنان السا, بىرەۋ ەتەگىڭنەن تارتادى, تاعى بىرەۋ شايان بولىپ شاعادى, ەندى بىرەۋ جىلان بولىپ موينىڭا ورالادى. ال ەندى تىرشىلىكتىڭ ءوز تۇيتكىلى دە از ەمەس, بىردە بارشىلىق, تاعى بىردە تارشىلىق, كۇنكورىستىڭ قىل شىلبىرى بۇراۋ بولىپ باتادى… يت ءومىر دەگەن وسى… سۋرەت وسىلاي سىر شەرتەدى.
تۇرالى سۋرەتتەرى ايتار ويىن استارلاپ, كوركەمدەپ, بەينەلەپ ايتادى. پوەزيا مەن پروزادا تەڭەۋ, شەندەستىرۋ, ەپيتەت, مەتافورا سياقتى كوركەمدىك قۇرالدارى قالاي پايدالانىلسا, تۇرالى كارتينالارىندا دا وسى ۇلگىلەر, نۇسقالار مولىنان كەزدەسەدى. مىسالى, “جەر –انا” تسيكلى بويىنشا جازىلعان كارتينالارىنىڭ بىرىندە جەر باۋىرلاپ جاتقان انانىڭ جايىلعان شاشتارى تەمىر قورشاۋلى بەيىتتى وراپ الىپتى. انانىڭ كوزىندە ءبىر تامشى جاس. اسپاننان جۇلدىزداي اعىپ زىمىران قۇلاپ كەلەدى… بۇل ءتانىن بومبا جارالاپ, وق تەسكەن, ونان قالا بەردى يادرولىق سىناقتار ۋلاپ, قاسىرەت شەككەن جەر-انانىڭ بۇگىنگى تراگەدياسى. وسىنشاما تەرەڭ ويدى قىلقالام يەسى وتە ۇعىنىقتى شتريحتارمەن جەتكىزە بىلگەنى ۇلكەن شەبەرلىك.
تۇرالىنىڭ “ماحاببات” دەگەن كارتيناسىنىڭ اتىنا قاراپ ونان عاشىق جانداردىڭ بەينەسىن ىزدەيتىنىڭىز انىق. الايدا, سۋرەتتەن قىز بەن جىگىتتى ەمەس, تەرەزە الدىنداعى تىكەندى كاكتۋستا وتىرعان بۇلبۇل قۇستى كورەر ەدىڭىز. سول بۇلبۇل تابانىن تىكەن تەسىپ, ازاپتا تۇرسا دا سىرتتان ىشكە قاراي ءتونگەن راۋشان گ ۇلىن كورىپ شاتتانادى, وعان ىنتىزار كوڭىلمەن اڭسارى اۋادى. بۇل كورىنىستىڭ دە ايتارى ءماندى: الگى بۇلبۇل سياقتى ادام بالاسى دا كەز كەلگەن قيىن جاعدايدا سۇلۋلىققا ىڭكار بولماق, اسەمدىكتى سۇيە بىلمەك. ماحاببات جولىندا قيىندىق دەگەن ءسوز بولىپ پا ءتايىرى؟!
جالپى, دارىگەر-سۋرەتشى ت. مۇسىرەپبەكوۆ اعامىزدىڭ شىعارمالارىندا قاراپايىمدىلىق پەن تەرەڭدىك, ويلىلىق پەن قيىننان قيىستىرىلعان كوركەمدىك شەشىم ءبىر-بىرىمەن شەبەر استاسىپ, ۇلكەن ارناعا ۇلاسىپ جاتاتىنى ايقىن. تۇرەكەڭ كارتينالارىنا بۇرىنعى جانە قازىرگى قازاق جيۆوپيسشىلەرىنە ۇقسامايتىن ەرەكشە كومپوزيتسيا, ايرىقشا قولتاڭبا ءتان. تازا جيۆوپيستىك شىعارما دەيىن دەسەڭ ونان گرافيكانىڭ دا, كوللاجدىڭ دا ەلەمەنتتەرى مەن مۇندالاپ شىعا كەلەدى. بۇل جانردان اۋىتقۋ ەمەس, كەرىسىنشە, سول جانردى شەبەرلىكپەن بايىتۋ دەپ ۇققانىمىز ءجون.
سونىمەن جەرلەسىمىز تۇرالى يسا ۇلى مۇسىرەپبەكوۆ بۇگىنگى كۇنى ماسكەۋدە, ونان تىس جەرلەردە ءوزىنىڭ سۋرەتشىلىك ونەرىمەن بەلگىلى ونەرتانۋشى عالىمداردى, تالعامى بيىك كورەرمەندى, تالاي-تالاي زيالى قاۋىمدى تامساندىرىپ, ولاردىڭ جوعارى باعاسىنا, ىستىق ىقىلاسىنا بولەنىپ جۇرگەن ونەر يەسى. قىل قالام شەبەرىنىڭ شىعارمالارى ۆ.ي.لەنين اتىنداعى ماسكەۋ پەداگوگيكا ۋنيۆەرسيتەتى كوركەمسۋرەت-گرافيكا كافەدراسى ماماندارىنىڭ تالقىلاۋىنان ءوتتى. وسى ماجىلىستە پروفەسسور الەكساندر دانيلوۆيچ الەحين تۇرالى تۋىندىلارىنا جوعارى باعا بەرۋمەن بىرگە بۇل ەڭبەكتەردىڭ فيلوسوفيالىق ماڭىزىن ايرىقشا اتاپ كورسەتتى. رەسەي گۋمانيتارلىق عىلىمدار اكادەمياسىنىڭ اكادەميگى, مگۋ-ءدىڭ ەستەتيكا كافەدراسىنىڭ مەڭگەرۋشىسى, پروفەسسور ەۆگەني گەورگيەۆيچ ياكوۆلەۆ, الەم حالىقتارى ونەرى حالىقارالىق “نيكور” اسسوتسياتسياسىنىڭ پرەزيدەنتى نيكولاي زوسيموۆيچ كورنيلوۆ جانە باسقا دا زيالى ادامدار تۇرالى مۇسىرەپبەكوۆ تۆورچەستۆوسىن جوعارى باعالاپ, ونىڭ تالانتىن قادىرلەپ جۇرگەن كىسىلەر.
تۇرەكەڭ بۇگىندە ماسكەۋدەگى الەم حالىقتارى ونەرى “نيكور” اسسوتسياتسياسىنىڭ مۇشەسى, وعان بەينەلەۋ ونەرىنىڭ باكالاۆرى عىلىمي دارەجەسى بەرىلگەن. سۋرەت كورمەلەرى م.لومونوسوۆ اتىنداعى ماسكەۋ مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتىندە, جازۋشىلار وداقتارى حالىقارالىق قاۋىمداستىعى (مسپس) زالىندا, ورتالىق جۋرناليستەر ۇيىندە, ماسكەۋدەگى كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى ءاليا مولداعۇلوۆا اتىنداعى №891 ورتا مەكتەپتە جانە باسقا دا كورنەكتى ورىنداردا بىرنەشە رەت بولىپ ءوتتى. قىلقالام شەبەرىنىڭ كارتينالارى قازاقستان, رەسەي, انگليا جانە گەرمانيا سياقتى الىس-جاقىن ەلدەردىڭ مۇراجايلارىندا ساقتاۋلى.
* * *
قازاقتا “جىگىت سەگىز قىرلى, ءبىر سىرلى بولسىن”, “جىگىتكە جەتى ونەر دە از” از دەيتىن ۇلاعاتتى سوزدەر بار. بۇل ۇعىمنىڭ ماعىناسى تەرەڭ, ايتار ويى ەرەن, تاربيەلىك ءمانى زور. اتامىز قازاق ەر جىگىتتى وسى ماقالدار ارقىلى ىزدەنىمپازدىققا, ىسكەرلىككە, ەڭبەكقورلىققا جانە ونەردى سۇيۋگە, باعالاۋعا باۋلىعانى انىق.
وتىز جىلدان استام ۋاقىتىن مەديتسينا سالاسىنا جۇمساپ, تىنباي ىزدەنىپ, عىلىمي جۇمىسپەن اينالىسىپ كەلە جاتسا دا تۇرالى جىگىتكە ءتان “جەتى ونەردەن” دە ءوز بيىگىن تاپقان ادام. ءبىز جوعارىدا كەيىپكەرىمىزدىڭ سۋرەتشىلىگى جايىندا سىر شەرتسەك, ەندى رەتىنە قاراي سازگەرلىك, اقىندىق قىرلارىن تىلگە تيەك ەتپەكپىز. 2000 جىلى مەن ماسكەۋمەن حابارلاسىپ, تۇرالىدان الدىرعان ونىڭ سۋرەتتەرىنىڭ فوتوكوشىرمەلەرىمەن بىرگە ءان جازىلعان ءۇنتاسپانى قوسا العانىمدى جوعارىدا ايتقان ەدىم. سول ءۇنتاسپادان توگىلگەن اۆتوردىڭ “دولانا”, “تيمەشى ماعان”, “اققۋلار قايتقاندا”, “وكپەلەتتىڭ”, ” قىز ءسوزى”, “اقتايىن اق ءسۇتىڭدى” سياقتى اندەرى سەزىمىڭدى سەرپىلتەتىن شىعارمالار بولىپ شىققانىنا مەن ءوز باسىم قاتتى ءسۇيسىندىم. بۇل اندەر ناعىز ۇلتتىق سازعا, ادەمى ورنەككە تولى ۇلبىرەگەن نازىك اندەر. ءوزى جاستايىنان ورىسشا وقىپ, ورىس مادەنيەتىمەن سۋسىنداپ وسكەن ازاماتتىڭ قازاقي اۋەندى ۇمىتپاعانى, كەرىسىنشە, سونىمەن تىنىس الىپ جۇرگەنى مەنى قاتتى تولقىتتى. تۇرالى مۇسىرەپبەكوۆ ورىس مۋزىكاسىنا دا جەتىك. ونىڭ ورىس پوەزياسىنىڭ كورنەكتى وكىلى الەكساندر بلوكتىڭ سوزدەرىنە جازىلعان “ ۆاش ۆزگلياد”, “كارمەن” سياقتى رومانستارى ورىس ۇلتتىق مۋزىكا مۇراسىنا قوسىلعان ۇلەس دەۋگە لايىق.
ت. مۇسىرەپبەكوۆ اندەرى جاي عانا اۋەسقويلىقتان تۋعان ارزانقول دۇنيەلەر ەمەس, شىنايى شىعارمالار ەكەنى داۋسىز. مۇنى پ.ي.چايكوۆسكي اتىنداعى ماسكەۋ كونسەرۆاتورياسىنىڭ پروفەسسورى, ونەرتانۋ عىلىمىنىڭ دوكتورى, بەلگىلى مۋزىكا مامانى ت.چۋدوۆانىڭ مىنا سوزدەرى ايقىن دالەلدەيدى:
– مەن تۇرالى يساەۆيچ مۇسىرەپبەكوۆپەن 1991 جىلدان بەرى تانىسپىن. ءبىر كۇنى كونسەرۆاتورياعا بۇيرا شاشتى, ۇزىن بويلى, سۇلۋشا جىگىت كەلدى. اندەرىم بار ەدى, تىڭداپ كورىپ ءوز پىكىرىڭىزدى ايتساڭىز دەگەن ءوتىنىشى بار. بۇل تۇرالى ەدى. اندەرىن ءوزى ورىنداپ بەردى. مەن ونىڭ ماماندىعى مۋزىكانت ەمەس, دارىگەر ەكەندىگىن ەستىگەندە قاتتى تاڭداندىم. ءتىپتى مىناداي عاجايىپ اندەردى دارىگەر شىعاردى دەگەنگە سەنىڭكىرەمەي ويلانىپ قالعان جايىم بار. ول ماعان جيۆوپيستىك كوركەم سۋرەتتەرىن كورسەتكەندە مەن شىن مانىندە الدىمدا تاڭعاجايىپ تالانت يەسى تۇرعانىنا يلانىپ, وعان ىقىلاسىم اۋا تۇسكەندەي ەدى.
تۇرالى مۇسىرەپبەكوۆ ورىس اقىندارىنىڭ ولەڭدەرىنە دە ءان شىعارادى. بەلگىلى ورىس اقىنى الەكساندر بلوكتىڭ كوپتەگەن ولەڭىنە ءان جازدى. ولار نەگىزىنەن رومانس جانرىنا لايىق. بۇگىندە بۇل شىعارمالاردى ماسكەۋدىڭ ستانيسلاۆسكي جانە نەميروۆيچ-دانچەنكو اتىنداعى وپەرا جانە بالەت تەاترىنىڭ انشىلەرى احمەد اگادي مەن ميحايل گۋجوۆ ورىندايدى.
سونان بەرى تۇرالىمەن شىعارماشىلىق بايلانىستامىن. ونىڭ 34 انىنە رەتسەنزيا جازدىم,— دەيدى پروفەسسور ت. ا. چۋدوۆا وتكەن كۇندەردى ەسىنە الىپ.
“ولەڭگە اركىمنىڭ-اق بار تالاسى” دەپ ۇلى اباي ايتقانداي, تىرشىلىگىندە ءبىر شۋماق ولەڭ شىعارماعان قازاق كەمدە-كەم. ال بىراق مەنىڭ بايقاۋىمشا, ء“سوز ونەرى دەرتپەن تەڭ” دەگەندەي, تۇرالى ونەر دەرتىمەن شىن دەرتتى بولعان, ءسوز قادىرىن تەرەڭ تۇسىنەتىن قالامگەر. ونىڭ ورىسشا جازعان ولەڭدەرى “كلياتۆا گيپپوكراتا” (“گيپپوكرات انتى”) دەگەن اتپەن ماسكەۋدەن جەكە كىتاپ بولىپ شىققالى جاتىر. ال قازاقشا جىرلارى ءوز الدىنا ءبىر الەم. ونىڭ بۇل دۇنيەلەرى قازاق وقىرماندارىنا سامعاپ ۇشار كۇندى اسىعا كۇتۋدە. تۇرالى ولەڭدەرىنىڭ ءبىرى بىلاي دەپ ەركەلەي ءتىل قاتادى:
“ۇزاقتار قايتىپ كەلگەندە,
كۇن نۇرى قىردى ەمگەندە,
— سۇيەسىڭ بە؟-دەدىڭ سەن
قۇراققا قۇلاي بەرگەندە.
سەن قويعان سول سۇراققا,
سىلق-سىلق كۇلدى بۇلاق تا.
سول بۇلاقتىڭ سىڭعىرى
سىڭسيدى ءالى قۇلاقتا…
بۇگىن سول ءبىر قىراتتا,
گۇل قۋارعان, قۇراق تا.
ساعان كۇلگەن جەڭىلتەك,
سۋالىپتى بۇلاق تا…
ساعىمداي سۋسىپ سول كوكتەم,
ساعىنتىپ قالدى جىراقتا”…
بۇل ناعىز قازاقى ولەڭ. بۇل كوڭىلدىڭ نازىك كۇيى. تۇرالىنىڭ ءار ولەڭى وزىنشە ءبىر الەم.
مەنىڭشە, اقىن تۋرالى كوپ ءسوز ايتۋدىڭ قاجەتى جوق. ونىڭ كىم ەكەنىن ولەڭىنىڭ ءوزى-اق ايتادى. “بىلگىڭ كەلسە مەن جايلى جىرىمدى وقى”,— دەپ وسيەت قالدىرىپتى ءبىر اقىن. راسىندا اقىننىڭ كىم ەكەنىن ءبىلۋ ءۇشىن ونىڭ جىرلارىن وقۋ كەرەك. ال تۇرالىنىڭ جىرلارى تۇبىندە ءوز وقىرماندارىمەن قاۋىشارى انىق.
مىرزاحان احمەت,
ماسكەۋ.
18 تامىز 2002 جىل.
