– ەسىمىڭ جۇرەكتى تولقىتاتىن قۇدىرەتتى ەكەن! – دەدىك كورگەن بەتتەن ۇزىن بويلى, ادەمىشە كەلگەن جىگىتكە. – ءبىر عانا قازاقستان بار ما دەسەك, ەكىنشى قازاقستان مايقايىڭدا ءجۇر ەكەن عوي! – دەپ قۋانا تاڭدانىپ, تانىسىپ تا جاتىرمىز.
– ءيا, اتىم – قازاقستان! مەن 1994 جىلى 17 اقپاندا باياناۋىل اۋدانىنىڭ جاڭاجول اۋىلىندا دۇنيەگە كەلدىم, – دەدى.
– ەرەكشە ەسىمىڭدى كىم قويعان؟
– اتامەكەنىنە اسىعىپ جەتكەن قازاقتىڭ ءبىر ۇلىمىن عوي. الىستا جۇرگەن قازاق ءۇشىن تۋعان ەل, ازاماتتىعىن العان تۋعان وتاننان ارتىق ەشتەڭە جوق قوي! – دەپ تولقي سويلەدى قازاقستان.
ءيا, 1991 جىلى ەلىمىز ەگەمەندىگىن العان العاشقى كۇندەرى-اق اتامەكەنگە قاراي ات باسىن بۇرعان كوش باستالدى. وسى جىلى موڭعوليانىڭ بايانولگەي ايماعىندا تۇرعان قۋانتاي قۇمارحان مەن زويا شاري دە ۇلدارى باقتيار, مۇرات, قىزدارى مەرەكە, سايرانگۇل, سۇڭقارى بار 5 بالاسىن جەتەلەپ ەلگە ورالعان ەكەن.
– شەتتەگى قازاق اتاجۇرتقا ەلىم, جەرىم دەپ جەتتى. نۇرسۇلتان نازارباەۆقا بۇكىل عۇمىرىندا ىرزا. مەنىڭ دە ىرزالىعىم, جۇرەك تەبىرەنتكەن قۋانىشىم وسى. ءسويتىپ, اتامەكەندە تۋعان ۇلىما قازاقستان دەگەن ەسىم بەردىم, – دەيدى قۋانتاي اعامىز.
قۋانتاي اعانىڭ ءۇيىنىڭ ءوزى تاريحي مۋزەي ىسپەتتەس ەكەن. جارقىراعان دۇنيەدەن بۇرىن ۇلى باتىر-جىراۋلاردىڭ سۋرەتتەرى, تۋلارى, اينالا ويۋ-ورنەك, ۇلتتىق سالت-داستۇرگە ساي بۇيىمدار, شەجىرە مەن وتكەنىمىز تۋرالى جازىلعان كىتاپتارعا تولى.
– ەلگە كەلگەن سوڭ «شەجىرە-ەستەلىك» جازدىم, قىزىم. ارينە, بالا كەزدەن وسكەن قوبدا وزەنى, تۇلبا كولى, بوكەن, سايىر تاۋلارى, قوڭىرولەڭ, بورتى, قاراساي, دورەكول, قاتۋ, بۇرعىستى, قاراباستى, قىزىلباستى, داباتى سياقتى ولكەلەردىڭ سوڭىمىزدا قالعانى ەلەستەپ ەلەڭدەتەتىنى دە بار. بىراق, اتا-بابانىڭ جەرىنەن قىمبات نە بار؟! – دەپ سىرتىندا كوگىلدىر تاۋلارى كولىنە شومىلعان سۋرەتى بار كىتاپتى بىزگە ۇسىندى.
كەيىن قۋانتاي اعامىزدىڭ وتباسى باياناۋىلدىڭ جاڭاجول اۋىلىنان 1996 جىلى مايقايىڭ كەنتىنە كوشىپ كەلەدى.
ال ءبىز اڭگىمەلەپ وتىرعان قازاقستان قۋانتاي ۇلى باۋىرىمىز اتالعان كەنتتەگى مەكتەپتە وقىپ, ءبىلىم الادى.
– مەكتەپتى بىتىرگەن سوڭ, استاناداعى «قازاقستان تەمىر جولى» اق-عا قاراستى تەمىرجول كوللەدجىنە وقۋعا ءتۇسىپ, تەپلوۆوز ءماشينيسى ماماندىعىن الىپ شىقتىم. اكە جولىن قۋدىم دەسەم دە بولادى, ويتكەنى ول كىسىنىڭ كاسىبي ماماندىعى مەحانيك. موڭعوليادا جۇرگىزۋشى, اۆتوتەحنيك ماماندىعىن, جول, قۇرىلىس سالالارىن جەتە مەڭگەرگەن. ءبىزدىڭ كەنتىمىز وندىرىستىك كەنت سانالادى, اينالاسىندا ۇلكەندى-كىشىلى كاسىپورىندار از ەمەس. جاستارعا جۇمىس بار, – دەيدى قازاقستان.
ال اناسى زويا «كۇمىس القا» يەگەرى. اعامىز كەنتتەگى جەرگىلىكتى قوعامداستىق كەڭەس مۇشەسى. بۇل كۇندەرى كەنتتە ءۇش مىڭعا جۋىق اتاجۇرتقا ورالعان اعايىندار وتباسى تۇرىپ جاتىر. زويا اپامىز بەن قۋانتاي اعامىز ەكەۋى ۇل-قىزدارىنان ايزادا, داستان, ءدىلناز, سامال, ساۋران, ايكەرىم, ايزەرە, ايان, الديار, جاسمين اتتى نەمەرەلەر ءوسىرىپ, قىزىعىن كورىپ وتىر.
– ۇلىمىز قازاقستاننىڭ دا ەندى ۇيلەنىپ, وتباسىن قۇرۋىن كۇتۋدەمىز. سول جاقسى كۇنگە, تويعا جەتكىزسىن. نەمەرەلەرىمىزدىڭ دە ۇلى اتامەكەندەرىندە تۋىپ-وسكەندەرىنە تاۋبە! – دەيدى زويا اپامىز.
– ارينە, اتا-اناما جاقسى كەلىن اكەلەمىن دەگەن ويىم بار. ەگەمەن ەلىمىزدىڭ ىرگەسى بەرىك, كوك تۋى جارقىراي بەرسىن! بۇكىل ءبىر ەلدىڭ ەسىمىن الىپ جۇرگەن مەن دە ەلدىكتىڭ, ەگەمەندىكتىڭ ەگەسى بولۋعا دايىنمىن! – دەپ تىلەك قوستى قازاقستان.
فاريدا بىقاي,
«ەگەمەن قازاقستان»
پاۆلودار وبلىسى,
باياناۋىل اۋدانى,
مايقايىڭ كەنتى