سەكسەنىنشى جىلدارى چەحوسلوۆاكيا, بولگاريا, ءۇندىستان, بانگلادەش, گەرمانيا, پولشا مەملەكەتتەرىنە ءان ساپارىمەن بارىپ, ەرمەك سەركەباەۆ, نۇرعيسا تىلەنديەۆ, بيبىگۇل تولەگەنوۆا, الىبەك دىنىشەۆ سياقتى قازاق ونەرىنىڭ نار تۇلعالارىمەن بىرگە ونەر كورسەتۋ مارتەبەسىنە يە بولدى. ءبىر ايتا كەتەرلىگى, «الاتاۋ» قازاق دالاسىندا قۇرىلعان العاشقى تريو بولاتىن. سوندىقتان دا قازاققا بۇرىندا تاڭسىق دۇنيە كورەرمەننىڭ كوڭىلىنە كوركەمدىك ۇيالاتىپ, تىڭدارمان تالعامىن ءتانتى ەتتى. ونىڭ قۇرامىندا سول كەزدەگى جاس ونەرپازدار التىنبەك قورازباەۆ, مۇحتار راحمانقۇلوۆ جانە التىنبەك بەكمۇراتوۆ ۇشەۋى ونەر كورسەتكەن.
جەتپىسىنشى جىلداردىڭ ورتا شەنىنەن باستاپ قازاق ساحاراسىن انمەن الديلەگەن تريونىڭ تاعدىرى بۇگىندە كوپشىلىككە بەيمالىم دەسە دە بولعانداي. كەزىندە حالقىمىزدىڭ ءان ونەرىن بيىك بەلەسكە كوتەرۋگە تالپىنعان تۇڭعىش تريو ءوزىنىڭ نەگىزگى مىندەتىن ورىنداپ تا ۇلگەردى. كەڭەس ءداۋىرىنىڭ وزىندە حالىق ءانى ء«الاۋلىم-ءاي», كەنەن ازىرباەۆتىڭ «كوكشولاق» اندەرىن حالىققا كەڭىنەن تانىستىردى. «الاتاۋ» تريوسى ءوزىنىڭ شىعارماشىلىق جولىن التىنبەك قورازباەۆتىڭ «اگۋگاي, دومبىرا» انىمەن باستاعان.
بۇگىندە ايگىلى ءانشى, كومپوزيتور التىنبەك قورازباەۆ سول ءبىر اياۋلى جىلداردى ساعىنىشپەن ەسكە الادى. بالا كۇنىنەن قازاقتىڭ قارا دومبىراسىن جانىنا سەرىك ەتكەن ول «الاتاۋ» تريوسى ارقىلى حالىققا تانىلدى. جامبىل جەرىندە جۇرگەن ونەرپاز جىگىتتەردىڭ ۇشتىك قۇرىپ, ۇلكەن ۇمىتپەن ۇلى جولعا قادام باسقانى كىمدى دە بولسىن قىزىقتىرماي قويمايدى. ايتا كەتەرلىگى, سول «الاتاۋ» تريوسى التىنبەك قورازباەۆتىڭ يدەياسىمەن قۇرىلعان ەكەن.
وتكەن عاسىردىڭ جەتپىسىنشى جىلى جامبىل جەرىنە رەسەيدەن «ياروسلاۆسكيە رەبياتا» تريوسى كەلىپ, جەرگىلىكتى تەاتردا ونەر كورسەتەدى. بالالايكا تارتىپ, ورىستىڭ حالىق اندەرىن, اتاقتى كومپوزيتورلارىنىڭ شىعارمالارىن ورىنداعان توپتىڭ ونەرى جاس ونەرپازدارعا ەرەكشە اسەر ەتەدى. ارادا ءبىراز ۋاقىت وتكەن سوڭ «الاتاۋ» تريوسى قۇرىلادى. ءسويتىپ ولار قادىر مىرزاليەۆتىڭ سوزىنە جازىلعان نۇرعيسا تىلەنديەۆتىڭ «الاتاۋ» ءانىن توپتىڭ گيمنى ەتىپ الادى. بۇل ۋاقىتتا التىنبەك قورازباەۆ جامبىل وبلىستىق پارتيا كوميتەتىنىڭ ەكىنشى حاتشىسى عاينيكەن بيباتىروۆانىڭ شاقىرۋىمەن وسى قالاداعى مادەني-اعارتۋ ۋچيليششەسىندە قىزمەت اتقارادى. ال تريو مۇشەسى مۇحتار راحمانقۇلوۆ «الاتاۋ» ءان-بي انسامبلىندە ونەر كورسەتسە, التىنبەك بەكمۇراتوۆ جامبىل تەحنيكالىق ينستيتۋتىنىڭ ستۋدەنتى ەكەن.
«ول كەزدە جامبىل تەحنيكالىق ينستيتۋتىنىڭ ۇيىرمەسىندە ونەرلى قىزدار مەن جىگىتتەر كوپ بولاتىن. تريو مۇشەسى التىنبەك بەكمۇراتوۆتى ينستيتۋت قابىرعاسىنان ىزدەپ تاپتىق. شىنى كەرەك, سول جىلدارى انسامبل مەن تريو جۇپتاسىپ, ەلىمىزدە عانا ەمەس, شەتەلدەردە دە ونەر كورسەتۋ باقىتىنا يە بولدى», دەيدى قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرى مۇحتار راحمانقۇلوۆ.
جالپى, «الاتاۋ» تريوسى جايلى اڭگىمە بولعاندا, «الاتاۋ» ءان-بي ءانسامبلى تۋرالى دا ايتپاي كەتۋگە بولمايدى. جەتپىسىنشى جىلدارى كومپوزيتور سادىحان اۋباكىروۆ, سول كەزدە جامبىل وبلىستىق حالىق شىعارماشىلىعى ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى قىزمەتىن اتقارىپ جۇرگەن اقىن جاقسىلىق ساتىبەكوۆ سىندى ازاماتتاردىڭ باستاماسىمەن قۇرىلعان انسامبل قۇرامىندا وتىزعا تارتا ونەرپاز قىزمەت اتقارادى. الماتى قالاسىنداعى «گۇلدەر» انسامبلىنەن اۋليەاتاعا ارنايى كەلىپ, ونەر كورسەتكەن بالەتمەيستەر ەلدوس ۋسين, «گۇلدەر» انسامبلىنەن كەلگەن رەجيسسەر سەرىك ەلەۋسىزوۆ, ۆيولونچەل اسپابىندا ويناعان شەبەر شەكەر احمەتجانوۆ, ءانشى, تالاستىڭ تۋماسى, ماناربەكشە شىرقايتىن مارقۇم التىنبەك ورازبەكوۆ, قۇتتىباي تىلەۋمۇراتوۆ, گۇلنار وتەپوۆا, اسىلبەك جانعارين سياقتى ونەرپازداردى حالىق ءالى كۇنگە دەيىن ىزدەيدى. ال كوپشىلىك ءۇشىن كۇيشى ساقىپ ءابدىراسىلوۆ, قوبىزشى بەكەت جەتپىسوۆ, سىرنايشى اۋەسباي باقبەرگەن ۇلى سياقتى ازاماتتاردىڭ ورنى ءبىر بولەك. ساعىندىرعان ساحنا ساڭلاقتارىنىڭ كەيبىرى بۇگىندە تاعدىردىڭ جازۋىمەن ومىردەن ءوتىپ كەتكەن بولسا, كەيبىرى تىرشىلىكتىڭ بۇيرىعىمەن وزگە سالادا قىزمەت اتقارۋدا.
وسىلاي «الاتاۋ» تريوسىنىڭ جۇلدىزدى شاعى شارىقتاپ كەتە بەردى. اۋليەاتا ايماعىنان ءان بۇلاعى اعىتىلىپ, اۋەن قۇدىرەتى شارىقتاپ تۇردى. ازىلدەرى جاراسقان ونەرپازدار التىنبەك قورازباەۆتى «سارى التىنبەك», ال التىنبەك بەكمۇراتوۆتى «قارا التىنبەك» دەپ اتايتىن بولدى. سونىمەن قاتار انسامبلدە ونەر كورسەتىپ جۇرگەن التىنبەك بەكمۇراتوۆتى قوسقاندا, كوپشىلىك اراسىندا ء«ۇش التىنبەك» دەگەن ۇعىم قالىپتاستى. دەي تۇرعانمەن, ءومىر ءبىر ورنىندا تۇرمايدى. وزگەرىستىڭ ءوزى ۋاقىت تالابى. 1979 جىلى التىنبەك قورازباەۆ جامبىل وبلىستىق فيلارمونياسىنىڭ ديرەكتورى بولىپ تاعايىندالدى. 1978 جىلدان باستاپ جامبىل گيدرومەليوراتيۆتىك ينستيتۋتىنىڭ ستۋدەنتى بولىپ جۇرگەندە «الاتاۋ» ءان-بي انسامبلىنە جۇمىسقا قابىلدانعان اسىلحان شۇڭىرەكوۆ تريو قۇرامىنا الىندى. سول ۋاقىتتاردا «الاتاۋ» تريوسى حالىقارالىق, رەسپۋبليكالىق ءتۇرلى كونكۋرستارعا قاتىسىپ, جۇلدەگەر اتاندى.
جىل وتكەن سايىن «الاتاۋ» اتى اسقاقتاپ, ونىڭ قۇرامىندا ءار جىلدارى پەرنەبەك وسپانوۆ, بەرىك قاليەۆ سياقتى ونەرپازدار ونەر كورسەتتى. بۇل سەكسەنىنشى جىلداردىڭ ورتا شەنى ەدى. ال توقسانىنشى جىلدارى ەلىمىزدە ورىن العان قيىندىقتارعا بايلانىستى تاراتىلعان ونەر ۇجىمدارىنىڭ قاتارىندا «الاتاۋ» ءان-بي ءانسامبلى مەن تريو دا بار ەدى. تاراز قالاسىنىڭ 2000 جىلدىق تويىنىڭ قارساڭىندا بايىرعى «الاتاۋ» تريوسى «تاراز» بولىپ وزگەرتىلىپ, ونىڭ قۇرامىندا اسىلحان شۇڭىرەكوۆ, بەرىك قاليەۆ, نويان سەيدىلداەۆ ونەر كورسەتەدى.
بۇگىنگى تاڭدا مادەنيەت سالاسىنا ءتيىستى دەڭگەيدە قاراجات بولىنەدى. دەي تۇرعانمەن, كەزىندە قازاق ونەرىن ايگىلەگەن اتاقتى «الاتاۋ» ءانسامبلىنىڭ جانە قازاق دالاسىنداعى تۇڭعىش تريونىڭ تاعدىرى كوپشىلىكتى ويلانتپاي قويمايدى. ءتىپتى وسى سالاعا جەتكىلىكتى دەڭگەيدە قاراجات ءبولىنىپ جاتسا دا, انسامبلدىڭ جابىلىپ قالۋى كوڭىل كونشىتەرلىك كورىنىس ەمەس. بۇگىندە وڭىرىمىزدە تالاي مادەني شارالاردىڭ وتۋىنە مۇرىندىق بولىپ كەلە جاتقان وبلىستىق مادەنيەت, ارحيۆتەر جانە قۇجاتتاما باسقارماسى تاراپىنان انسامبلدى قايتا قۇرۋعا, وعان قاراجات بولۋگە نيەتى بولسا دۇرىس بولار ەدى. كەزىندە اسقاقتاعان «الاتاۋدىڭ» ارىنى قازاق دالاسىنان جارقىراعان جۇلدىزداي كوپتەگەن ەلدەرگە قازاق ونەرىنىڭ رۋحىن شاشقان ساۋلە سياقتى كورىنگەنى دە راس. سول رۋحاني ساۋلەنىڭ سىنىعى اۋليەاتا وڭىرىندە ءالى دە ساقتالعان.
سۋرەتتە: «الاتاۋ» تريوسىنىڭ مۇشەلەرى: سول جاقتان ءبىرىنشى التىنبەك بەكمۇراتوۆ, مۇحتار راحمانقۇلوۆ, التىنبەك قورازباەۆ
حاميت ەسامان,
«ەگەمەن قازاقستان»
جامبىل وبلىسى
